ÖZET: Bu Sayıştay kararı, 5216 sayılı Büyükşehir Belediye Kanunu’nun 23. maddesi uyarınca, park yerlerinden elde edilen gelirlerin ilçe belediyelerine aktarılması gerektiğini vurgulamaktadır. Büyükşehir Belediyesi’nin, tahsil edilen otopark gelirlerinin %50’sini ilçe belediyelerine göndermemesi, bu belediyelerin gelir kaybına yol açmış ve kamu zararına neden olduğu iddia edilmiştir. Ancak, Sayıştay, tahsil edilen gelirlerin kamu kaynaklarındaki eksilişi engellediği için, burada bir kamu zararı oluşmadığına hükmetmiştir.

Kararda, kamu zararı tanımı 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 71. maddesi çerçevesinde yapılmış ve otopark gelirlerinin tahsil edilmesi nedeniyle kamu kaynağında bir eksilme veya artışa engel bir durumun söz konusu olmadığı belirtilmiştir. Dolayısıyla, Büyükşehir Belediyesi’nin ilçe belediyelerine gelir aktarımında yaşanan eksiklik, kamu zararı olarak değerlendirilememiştir. Sonuç olarak, ilçe belediyelerine aktarılması gereken gelirlerin emanetler hesabına kaydedilmesiyle, mevzuata uygun bir durumun sağlandığı sonucuna varılmıştır.

Kamu İdaresi Türü Belediyeler ve Bağlı İdareler
Yılı 2011
Dairesi 5
Karar No 1
İlam No 2
Tutanak Tarihi 18.10.2012
Kararın Konusu Vergi Resmi Harç ve Diğer Gelirlerle İlgili Kararlar

Park yerlerinin işletilmesinden elde edilen gelir

5216 sayılı Büyükşehir Belediye Kanunu’nun “Büyükşehir belediyesinin gelirleri” başlıklı 23 üncü maddenin (f) bendinde deki; “7 nci maddenin (f) bendine göre tespit edilen park yerlerinin işletilmesinden elde edilen gelirin ilçe ve ilk kademe belediyelerine, nüfuslarına göre dağıtılacak %50’sinden sonra kalacak %50’si.” hükmüne göre bahsedilen gelirlerin %50’si ilçe belediyelerinin geliri konumunda olduğu halde, …………..Büyükşehir Belediyesi 2011 mali yılı hesabına ait Bütçe Gelirleri Ekonomik Sınıflandırılması cetveline Diğer Taşınmaz Kira Gelirleri (03.06.01.99) adı altında kaydedilen ve Büyükşehir Belediyesince tahsil edilmiş olan otopark parkmetre kiralarının yüzde 50’sinin ilçe belediyelerine gönderilmemesi sonucunda (söz konusu ilçe belediyelerinin gelir kaybına uğratılmış olması gerekçesi ile) ………….TL tutarında kamu zararına neden olunduğu konusuyla ilgili olarak;

5216 sayılı Büyükşehir Belediye Kanunu’nun “Büyükşehir belediyesinin gelirleri” başlıklı 23 üncü maddenin (f) bendinde ki; “7 nci maddenin (f) bendine göre tespit edilen park yerlerinin işletilmesinden elde edilen gelirin ilçe ve ilk kademe belediyelerine, nüfuslarına göre dağıtılacak %50’sinden sonra kalacak %50’si.” şeklindeki düzenlemeye göre, büyükşehir belediyeleri tarafından tahsil edilen söz konusu gelirlerin %50’si ilçe ve ilk kademe belediyelerine aittir ve nüfusları oranında olmak üzere, büyükşehir belediyesi tarafından bu belediyelere aktarılması gerekmektedir. Ancak, …………..Büyükşehir Belediyesi tarafından tahsil edilmiş olan …………..TL’nin, nüfusları oranında ilçe belediyelerine aktarılmamış olmasını (söz konusu ilçelerin gelirlerinde artışa engel olunduğu gerekçesiyle) …………..TL tutarında kamu zararına neden olunduğu şeklinde değerlendirmemek gerekmektedir. Öncelikle, söz konusu gelirlerin tahsil edilmiş olması suretiyle kamu kaynaklarındaki eksilişin önüne geçilmiş olduğundan, ortada 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 71. maddesinde tanımlanan anlamda bir kamu zararı bulunmamaktadır. Diğer bir ifade ile herhangi bir kamu zararı oluşmamıştır. 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 71. maddesinde, kamu zararı; “Kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunmasıdır” şeklinde tanımlanmıştır. Bu tanımlama esas alındığında, otopark gelirlerinin tahsil edilmiş olması sebebiyle, kamu kaynağında eksilme veya artışa engel bir durum ve tazmine konu bir husus bulunmamaktadır.

Eksik olan uygulama ise, ………….. Büyükşehir Belediyesi tarafından tahsil edilmiş olan otopark gelirlerinin %50 sinin mevzuatına uygun olarak, ilçe belediyelerine dağıtımının yapılmamış olmasıdır. Daha sonra gerçekleştirilen yazışma neticesinde, (yapılan idari işlem ile), söz konusu …………..TL nin, …………. Büyükşehir Belediyesi tarafından, ilçe belediyeleri hesaplarına nüfusları oranında aktarılmak maksadıyla emanetler hesabına kaydedildiği anlaşılmıştır.

Bu itibarla, mevzuatına uygun olduğu anlaşılan ………….TL ile ilgili olarak ilişilecek husus bulunmadığına oybirliğiyle karar verildi.