ÖZET: Bu Sayıştay kararı, bir kamu idaresi tarafından gerçekleştirilen “… İkmal İnşaatı” işinde fiyat farkının hatalı hesaplanması nedeniyle kamu zararına yol açıldığını ortaya koymaktadır. Sözleşme hükümlerine göre, yükleniciye fiyat farkı ödenmesi için belirli şartların yerine getirilmesi gerekmekteydi. Ancak, yüklenici firmanın iş programının gerisinde kalmasına rağmen, hak edişlerde güncel indeks yerine hatalı bir indeks kullanılarak fiyat farkı ödenmiştir. Bu durum, kamu zararına yol açmış ve sorumluların bu zararı tazmin etmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Kararda, yükleniciye fazla ödenen fiyat farkının iadesi için gerekli sürecin başlatıldığı belirtilse de, kamu zararının tahsil edildiğine dair herhangi bir belge sunulmamıştır. Bu nedenle, fiyat farkının hatalı hesaplanması ve ödenmesi dolayısıyla ortaya çıkan kamu zararının sorumlularına ödettirilmesine oy birliğiyle karar verilmiştir. Bu durum, kamu kaynaklarının etkin ve doğru bir şekilde yönetilmesi açısından önemli bir hukuki değerlendirme sunmaktadır.

Kamu İdaresi Türü Belediyeler ve Bağlı İdareler
Yılı 2014
Dairesi 6
Karar No 303
İlam No
Tutanak Tarihi 4.2.2016
Kararın Konusu İhale Mevzuatı ile İlgili Kararlar

Fiyat farkının hatalı hesaplanması.

… Taah. Tic. A.Ş.’ nin yükleniminde yaptırılan … TL sözleşme bedelli (iş artışı dâhil) “… İkmal İnşaatı” işine ait hak edişler ve eklerinin incelenmesinde fiyat farkının hatalı hesaplanması dolayısıyla kamu zararına neden olunduğu, anlaşılmıştır.

… tarihinde ihalesi yapılan ve … Taah. Tic. A.Ş yükleniminde olan “… İkmal İnşaatı” işine ilişkin idare ile yüklenici arasında 12.02.2013 tarihinde imzalanan sözleşmenin “Fiyat Farkı Ödenmesi ve Hesaplanması Şartları” başlıklı 14’üncü maddesinin 14.2 fıkrasında;

“Sözleşmenin yürütülmesi sırasında yükleniciye fiyat farkı verilecektir. 24.12.2012 tarih ve 5039 sayılı Bakanlar Kurulu kararı eki “4734 Sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhalesi Yapılacak Olan Yapım 4734 sayılı İşlerine İlişkin Fiyat Farkı Hesabında Uygulanacak Esaslar a göre verilecek …… İş Programı ve Ödenek Dilimi; Herhangi bir aya ait onaylı iş programındaki ödenek harcanamadığı takdirde, daha sonraki aylarda yapılacak hak edişlerde, hak ediş toplamları ödeneğin harcanamayan kısmına eşit olana kadar, iş programı gerçekleştirilmemiş ayın indeksi uygulanır.” hükmü yer almaktadır.

31.12.2002 tarih ve 24980/3 mükerrer sayılı Resmi Gazete yayınlanan Bakanlar Kurulu Kararının Eki olan 4734 Sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhalesi Yapılacak Olan Yapım İşlerine İlişkin Fiyat Farkı Hesabında Uygulanacak Esasların, “İş Programı ve Ödenek Dilimi” başlıklı 8’inci maddesinde;

“Yüklenici, sözleşme yapıldıktan sonra iş kalemlerini, aylık imalatı, ihzaratı ve yıllık ödenekleri ve bunların aylara dağılımını gösteren ayrıntılı bir iş programı hazırlayarak idareye onaylatmak zorundadır.

Herhangi bir aya ait onaylı iş programındaki ödenek harcanamadığı takdirde, daha sonraki aylarda yapılacak hak edişlerde, hak ediş toplamları ödeneğin harcanamayan kısmına eşit olana kadar, iş programı gerçekleştirilmemiş ayın indeksi uygulanır.” hükmü yer almaktadır.

Söz konusu sözleşme ve mevzuat hükümlerine göre; herhangi bir aya ait onaylı iş programındaki ödenek harcanmadığı zaman hak ediş toplamları ödeneğin harcanmayan kısmına eşit olana kadar iş programı gerçekleştirilmemiş ayın indeksinin uygulanması suretiyle fiyat farkının hesaplanması gerekmektedir.

… futbol akademisi ikmal inşaatı işine ilişkin fiyat farkı hesabında, Yüklenici firmanın iş programının gerisinde kalmasına rağmen ilgili hak ediş toplamları ödeneğin harcanamayan kısmına eşit olana kadar, iş programı gerçekleştirilmemiş ayın indeksi alınması gerektiği halde, güncel indeks olarak hak edişin düzenlendiği aydan bir önceki ayın indeksi alınarak hatalı fiyat farkı ödenmesine ve dolayısıyla kamu zararına, sebebiyet verilmiştir.

Sorumlular tarafından gönderilen aynı mahiyetteki savunma metninde; Yüklenici … Taah. Tic. AŞ’ ye sehven fazla ödenen fiyat farkının, Kuruma iadesi için Fen İşleri Müdürlüğünce yazı yazıldığı ve sürecin başlatıldığı ve takip edileceği, ifade edilmekte ise de, kamu zararının tahsil edildiğine dair belge ibraz edilmemiştir.

Açıklanan gerekçelerle, “… İkmal İnşaatı” işinde, fiyat farkının hatalı hesaplanması ve ödenmesi dolayısıyla ortaya çıkan kamu zararının sorumlularına ödettirilmesine oy birliğiyle karar verildi.