İhalenin yapıldığı yıl içerisinde kurulan şirketlerin, bilanço ve ciro tespitine ilişkin sunacakları belgelere ilişkin (KİK)

08.10.2008 tarih ve II.H.39.98.0180/2008-25E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

            Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü İçmesuyu ve Kanalizasyon Daire Başkanlığı tarafından 28.08.2008 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Karabük İçmesuyu Arıtma Tesisi Proje Yapımı Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Meriçler Mühendislik Müşavirlik San. ve Tic. Ltd. Şti’nin 16.09.2008 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 17.09.2008 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin  18.09.2008 tarih ve 26379 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 18.09.2008 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen ihale işlem dosyasının incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 56 ncı maddesinin ikinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun uygun bulunmadığına,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; tekliflerinin idari şartnamenin 7.2.2 nci ve 7.2.3 üncü maddeleri uyarınca istenen bilanço veya eşdeğer belgeler ile iş hacmini gösteren belgelerin sunulmamış olmasından dolayı değerlendirme dışı bırakıldığı, şirketlerinin 26.03.2008 tarihinde kurulduğu, kuruluş yılında oldukları için bilanço ve gelir tablosunu o yıl tamamlanmadan sunmalarının imkansız olduğu, tekliflerinde idareyi bu husus hakkında bilgilendirdikleri, bu nedenlerle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasının uygun olmadığı iddiasına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İhale konusu işe ait idari şartnamenin 7.2.2 nci maddesinde isteklilerden “ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yıl sonu bilançosu veya bilançonun gerekli görülen bölümleri, yoksa bunlara eşdeğer belgeler”, 7.2.3 üncü maddesinde de “ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait toplam cirosunu gösteren gelir tablosu ve ihale konusu iş ile ilgili taahhüdü altındaki ve bitirdiği iş miktarını gösteren belgeler” istenmiştir. Başvuru sahibi tarafından teklif dosyası içerisinde, 26.03.2008 tarihinde kuruldukları için bilanço ve iş hacmini gösteren belgeler sunamadıklarını belirten dilekçe sunulduğu görülmüştür.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İsteklinin bilançosu veya eşdeğer belgeleri” başlıklı 39 uncu maddesinde, “Bu Yönetmeliğin 36ncı maddesinin (c) bendi kapsamındaki hizmetlerin ihalelerinde; isteklinin, ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yıl sonu bilançosunun veya bilançonun gerekli görülen bölümlerinin, yoksa bunlara eşdeğer belgelerinin istenilmesi zorunludur.

Bu belgelerin istenildiği durumlarda;

a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,50 olması (hesaplama yapılırken yıllara yaygın inşaat maliyetleri, dönen varlıklardan ve hakediş gelirleri kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,10 olması (hesaplama yapılırken yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,75’den küçük olması,

Yeterlik kriterleri olarak  öngörülür ve sayılan üç kriter birlikte aranır. Sunulan bilançolarda yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile hakediş gelirlerinin gösterilmesi zorunludur.

İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk üç ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli görülen bölümlerini ya da bunlara eşdeğer belgelerini sunamayan istekliler iki önceki yılın belgelerini sunabilirler. Bu bilanço belgelerinin yeterlik şartını sağlamaması halinde, iki önceki yılın bilanço belgeleri ile  üç önceki yılın bilanço belgeleri sunulabilir ve belgeleri sunulan yılların ortalaması üzerinden asgari değerlerin sağlanıp sağlanmadığına bakılır. Bu düzenleme serbest meslek kazanç defteri için de geçerlidir.

Bu şartları bir önceki yılda sağlayamayan istekliler, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler, bu takdirde belgeleri sunulan son iki yılın ortalaması üzerinden asgari değerlerin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

Bilançoların veya bilançoların gerekli görülen bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması gereklidir.

Yayınlanması zorunlu olmayan bilançolarını veya bunların bölümlerini ibraz etmeyen istekliler yukarıda belirtilen kriterleri sağladıklarını yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce onaylı belgelerle tevsik edebilirler.

Serbest meslek erbabının vereceği ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve onaylanmış serbest meslek kazanç defteri özetinde gösterilen değerlere göre, toplam gelir/toplam gider oranının; son yılının veya son iki yıllık ortalamasının en az (1,25) olması şartı aranır. Serbest meslek kazanç defteri özetinin yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir onaylı olması gerekir. Bu durumda yukarıda bilançolar veya gerekli görülen bölümler üzerinden hesaplanacak oranlar aranmaz.

İsteklinin ortak girişim olması halinde, ortakların her birinin istenen belgeleri ayrı ayrı sunması ve üçüncü fıkranın (a), (b) ve (c) bentlerinde veya serbest meslek kazanç defteri özetine ilişkin sekizinci fıkrada belirtilen şartları sağlaması zorunludur.”  hükmü,

          “İsteklinin iş hacmini gösteren belgeler” başlıklı 40 ıncı maddesinde de, “Bu Yönetmeliğin 36 ncı maddesinin (c) bendi kapsamındaki hizmetlerin ihalelerinde; ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait isteklinin toplam cirosunu gösteren gelir tablosunun ve ihale konusu iş ile ilgili taahhüdü altındaki ve bitirdiği iş miktarını gösteren belgelerin her ikisinin idarelerce istenilmesi, isteklilerin ise bu iki belgeden birini sunmaları zorunludur. Serbest meslek erbabının ihalelere katılımında bu durumlar serbest meslek kazanç defteri özeti ile belgelendirilir.

Hizmet işleri ile ilgili ciro hesabında isteklinin yurt içinde ve yurt dışında yapmış olduğu hizmet faaliyetlerinden elde edilen gelirler toplamı dikkate alınır.

Bu belgelerdeki tutarların; toplam ciro için teklif edilecek bedelin % 15’inden, ihale konusu hizmet işleri ile ilgili gelirleri için ise teklif edilecek bedelin % 10’undan az olmaması gerekir. Bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan istekli yeterli kabul edilir. Bu şartları bir önceki yılda sağlayamayan istekliler, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler, bu takdirde belgeleri sunulan son iki yılın ortalaması üzerinden asgari kriterlerin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk üç ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait gelir tablosunu sunamayan istekliler iki önceki yılın gelir tablosunu sunabilirler. Bu gelir tablosunun yeterlik şartını sağlamaması halinde, iki önceki yılın gelir tablosu ile  üç önceki yılın gelir tablosu sunulabilir ve gelir tablosu sunulan yılların ortalaması üzerinden asgari değerlerin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

Sunulan gelir tablosu veya serbest meslek kazanç defteri ile ihale konusu hizmet ile ilgili yeterliğin belirlenmesine ilişkin taahhüdü altındaki ve bitirdiği iş miktarına ilişkin gelirlerini gösteren belgelerin yeminli mali müşavirce veya serbest muhasebeci mali müşavirce ya da vergi dairesince onaylı olması gereklidir.

          Taahhüdü altındaki ve bitirdiği işlerin değerlendirilmesinde, işin kamu veya özel sektörde sözleşmeye bağlı olarak sürdürülmesi şartı aranır.

İsteklinin ortak girişim olarak taahhüdü altındaki ve bitirdiği iş miktarına ilişkin ihale konusu hizmet işi gelirleri; iş ortaklığında o ortak girişimdeki hissesi oranında, konsorsiyumlarda ise gerçekleştirdikleri iş kısımları üzerinden hesaplanır.

          İş ortaklığında; toplam ciro veya ihale konusu hizmet işleri geliri olarak pilot ortağın ve diğer ortakların iş ortaklığındaki hisseleri oranında asgari yeterlik kriterini sağlamaları gerekir. Ortaklardan her birinin bu iki belgeden birini sunması ve sunulan belge için öngörülen kriteri iş ortaklığındaki hissesi oranında sağlamaları zorunludur.

          Konsorsiyumlarda, toplam ciro veya ihale konusu hizmet işleri geliri bakımından, koordinatör ortak ve diğer ortakların işin uzmanlık gerektiren kısımları için teklif ettikleri bedel üzerinden asgari yeterlik kriterini sağlamaları gerekir. Ortaklardan her birinin bu iki belgeden birini sunması ve sunulan belge için öngörülen kriteri teklif ettikleri bedel üzerinden sağlamaları zorunludur.

Gelir tablosundan alınacak toplam yıllık ciro, elde edildiği yılın 30 Haziran tarihinden itibaren (bir sonraki ayda yayımlanan Haziran ayı indeksi esas alınır) Türkiye İstatistik Kurumu tarafından yayımlanan aylık ÜFE Genel Endeksi (2003=100 Üretici Fiyatları Endeksi G Satırındaki endeks) üzerinden; hakedişlerden alınacak hizmet gelirleri ise, hakedişin tahakkuk tarihinden itibaren (hakedişin tahakkuk tarihinin içinde bulunduğu ay yayımlanan bir önceki ayın Endeksi esas alınır) aylık ÜFE Genel Endeksi (2003=100 Üretici Fiyatları Endeksi G Satırındaki endeks) üzerinden, ihale ilk ilan veya davet tarihine kadar  (ihalenin ilk ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu ay yayımlanan bir önceki ayın Endeksi esas alınır) güncellenir.

Ancak 1/1/2006 tarihinden öncesine ait,

a) Gelir tablosundan alınacak toplam yıllık ciro için, elde edildiği yılın 30 Haziran tarihinden itibaren (bir sonraki ayda yayımlanan Haziran ayı Endeksi esas alınır),

b) Hakedişlerden alınacak hizmet gelirleri için ise, hakedişin tahakkuk tarihinden itibaren (hakedişin tahakkuk tarihinin içinde bulunduğu ay yayımlanan bir önceki ayın Endeksi esas alınır),

Türkiye İstatistik Kurumu tarafından yayımlanan aylık TEFE (Tablo: 2 Genel satırındaki endeks) üzerinden 1/1/2006 tarihine kadar (2005 yılı Aralık ayı TEFE Tablo: 2 Genel satırındaki endeks) güncellenir. Hesaplanan bu tutar 2006 yılı Ocak ayında yayımlanan ÜFE Genel Endeksi (2003=100 Üretici Fiyatları Endeksi G satırındaki 2005 yılı Aralık ayı endeks) başlangıç alınarak  ihalenin ilk ilan veya davet tarihine kadar (ihalenin ilk ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu ayda yayımlanan bir önceki ayın endeksi esas alınır) güncellenerek iş hacmine ilişkin tutar bulunur.” hükmü bulunmaktadır.

Anılan yönetmelik hükümlerinde ihalenin yapıldığı yıl içinde kurulan şirketlerde açılış bilançosunun ve ihalenin yapıldığı tarihe kadar olan toplam ciro veya toplam satış gelirini gösteren belgelerin sunulmasının yeterli olacağına ilişkin bir düzenleme bulunmamaktadır. Başvuru sahibinin idari şartnamenin 7.2.2 nci maddesi uyarınca sunmak zorunda olduğu bilançosu veya eşdeğer belgeleri ile 7.2.3 üncü maddesi uyarınca sunmak zorunda olduğu iş hacmini gösteren belgeleri sunmamasından dolayı değerlendirme dışı bırakılmasında mevzuata aykırılık olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle;

4734 sayılı Kanunun 56 ncı maddesinin ikinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun uygun bulunmadığına,

   Oybirliği ile karar verildi.