3194 Sayılı İmar Kanunu’nun 18. Maddesi Kapsamında Parselasyon İşlemi Yapılması

ÖZET : Dava; 3194 Sayılı İmar Kanunu’nun 18. maddesi kapsamında parselasyon işlemi yapılmasına ilişkin Belediye encümen kararının iptali istemine ilişkindir. Dava dışı DSİ Genel Müdürlüğü tarafından planın geneline yönelik bir takım iddiaların ileri sürülmesi suretiyle 1/5000 ölçekli revizyon nazım imar planı ile 1/1000 ölçekli revizyon uygulama imar planının bütününün iptali talebiyle açılan dava neticesinde Mahkemesince mezkur planların iptaline hükmedildiği görülmekle; yargı kararı ile aykırı bulunarak iptaline karar verilen 1/1000 ölçekli uygulama imar planına dayalı olarak tesis edilen dava konusu parselasyon işleminin dayanaksız kaldığı ve hukuka aykırı hale geldiği sonucuna ulaşılmış, dolayısıyla, davanın reddi yolunda verilen istinaf konusu kararda hukuki isabet bulunmamıştır.

İSTEMİN ÖZETİ : Davacıların müşterek maliki olduğu Şanlıurfa ili, Viranşehir ilçesi, Yenişehir Mahallesi, 892 ada 1 parsel sayılı taşınmazın da bulunduğu alanda 3194 Sayılı İmar Kanunu’nun 18. maddesi kapsamında parselasyon işlemi yapılmasına ilişkin 01.03.2016 tarih ve 29 Sayılı ( dava dilekçesinde kararın tarih ve sayısı 16.08.2016, 4691 olarak belirtilmiştir ) Viranşehir Belediye Encümeni kararının iptali istemiyle açılan davada; Şanlıurfa 1. İdare Mahkemesince verilen 25/02/2022 gün ve E:2021/852, K:2022/314 Sayılı “davanın reddine” ilişkin kararın, davacı vekili tarafından; dava konusu işlem ile müvekkillerine, mülkiyetlerinin bulunduğu yerden çok uzaklarda yeni imar parsellerinin verildiği, değer eşitlemesi yapılmadığı için başka yerden verilen parseller ile davacının fakirleştirildiği, davacılara kök parsellerinin olduğu yerden bu mümkün değil ise en yakın parselden ada dağıtılması gerekirken, düzenlemeye konu yerde mülkiyetten çok uzakta değersiz yerden tahsislerin gerçekleştiği, hükme esas alınan raporun yuvarlak ifadelere yer verilmek suretiyle tanzim edildiği ve vatandaşın yerinin değersiz hale getirilmesine hukukilik kazandırmak için dayanak olmaktan öteye gidemediği, raporda yer alan fotoğraflardan görüleceği üzere dava konusu parsel şehir içerisinde ve alt yapısı tamamlanmış alanda yer almakta iken, tahsis edilen yerlerin etrafı boş araziden ibaret olduğu ileri sürülerek istinaf yoluyla incelenerek kaldırılması istenilmektedir.

SAVUNMANIN ÖZETİ : Davanın haksız ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek istinaf isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Gaziantep Bölge İdare Mahkemesi İkinci İdari Dava Dairesi’nce işin gereği görüşüldü:

KARAR : 2577 Sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun “istinaf” başlıklı 45. maddesinin 1. fıkrasında; “İdare ve vergi mahkemelerinin kararlarına karşı, başka kanunlarda farklı bir kanun yolu öngörülmüş olsa dahi, mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde istinaf yoluna başvurulabilir. Ancak, konusu beş bin Türk lirasını geçmeyen vergi davaları, tam yargı davaları ve idari işlemlere karşı açılan iptal davaları hakkında idare ve vergi mahkemelerince verilen kararlar kesin olup, bunlara karşı istinaf yoluna başvurulamaz” hükmüne, 3. fıkrasında; “Bölge idare mahkemesi, yaptığı inceleme sonunda ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulursa istinaf başvurusunun reddine karar verir. Karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise gerekli düzeltmeyi yaparak aynı kararı verir.” hükmüne, 4. fıkrasında; “Bölge idare mahkemesi, ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulmadığı takdirde istinaf başvurusunun kabulüyle ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verir. Bu hâlde bölge idare mahkemesi işin esası hakkında yeniden bir karar verir.” hükmüne, 5. fıkrasında; “Bölge idare mahkemesi, ilk inceleme üzerine verilen kararlara karşı yapılan istinaf başvurusunu haklı bulduğu, davaya görevsiz veya yetkisiz mahkeme yahut reddedilmiş veya yasaklanmış hâkim tarafından bakılmış olması hâllerinde, istinaf başvurusunun kabulüyle ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar vererek dosyayı ilgili mahkemeye gönderir. Bölge idare mahkemesinin bu fıkra uyarınca verilen kararları kesindir.” hükmüne yer verilmiştir.

Dava dosyasının incelenmesinden; davacıların müşterek maliki olduğu Şanlıurfa İli, Viranşehir İlçesi, Yenişehir Mahallesi, 892 ada 1 parsel sayılı taşınmazın da bulunduğu alanda 3194 Sayılı Kanun’un 18. maddesi kapsamında parselasyon işlemi yapılmasına ilişkin 01.03.2016 tarih ve 29 Sayılı Viranşehir Belediye Encümeni kararının 892 ada 1 parsel sayılı taşınmaz yönünden iptali istemiyle iş bu davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararında “…davacıların müşterek maliki olduğu Şanlıurfa ili, Viranşehir ilçesi, Yenişehir Mahallesi, 892 ada 1 parsel sayılı taşınmazın da bulunduğu alanda yapılan parselasyon işleminin 3194 Sayılı Kanun’un 18. maddesi ve Yönetmelik hükümleri ile dayanağı imar planı ve kamu yararı gereklerine uygun olduğu, bu nedenle dava konusu 01.03.2016 tarih ve 29 Sayılı Viranşehir Belediye Encümeni kararında 892 ada 1 parsel sayılı taşınmaz yönünden hukuka aykırılık bulunmadığı …” gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

3194 Sayılı İmar Kanunu’nun işlem tarihinde yürürlükte bulunan 19. maddesinde; “İmar planlarına göre parselasyon planları yapılıp, belediye ve mücavir alan içinde belediye encümeni, dışında ise il idare kurulunun onayından sonra yürürlüğe girer. Bu planlar bir ay müddetle ilgili idarede asılır. Ayrıca mutat vasıtalarla duyurulur. Bu sürenin sonunda kesinleşir. Tashih edilecek planlar hakkında da bu hüküm uygulanır.” hükmüne yer verilmiştir.

Uyuşmazlıkta; davacı tarafından sunulan 18/07/2022 tarihli ek beyan dilekçesi üzerine Dairemizce UYAP kayıtlarının tetkik edilmesi neticesinde; dava dışı DSİ Genel Müdürlüğü tarafından, Viranşehir Belediye Meclisinin 06/08/2013 tarih ve 48 Sayılı meclis kararı ile kabul edilen 1/5000 ölçekli revizyon nazım imar planı ile 1/1000 ölçekli uygulama imar planının iptali istemiyle Şanlıurfa 1. İdare Mahkemesi nezdinde E:2016/1306 sıra numarası ile dava açıldığının görüldüğü, mezkur davada, Mahkemece verilen 07/03/2019 tarih ve K:2019/254 Sayılı karar ile; düzenleme yapılan alanın 1/100000 ölçekli çevre düzeni planınında “kısmen tarım arazisi”, kısmen de “kentsel gelişme alanı olduğu”, revizyon uygulama imar planınını 1/100000 ölçekli çevre düzeni planı ve plan hükümlerine uygun yapılmadığı, yine analiz aşamasında kurum görüşlerine yer verilmesi gerekirken, DSİ Genel Müdürlüğü ile diğer kurumların görüşünün alınmadığı hususları gerekçe gösterilerek işlemin iptaline hükmedildiği, söz konusu karara karşı davalı idarece yapılan istinaf başvurusu üzerine Dairemizin 15/01/2021 tarih ve E:2019/1014, K:2021/53 Sayılı kararı ile istinaf başvurusunun reddine hükmedildiği ve gelinen aşama itibarıyla Danıştay 6. Dairesi Başkanlığının E:2021/4864 sıra numaralı dosyası ile temyiz incelemesinin devam ettiği anlaşılmaktadır.

Buna göre; dava dışı DSİ Genel Müdürlüğü tarafından planın geneline yönelik bir takım iddiaların ileri sürülmesi suretiyle 1/5000 ölçekli revizyon nazım imar planı ile 1/1000 ölçekli revizyon uygulama imar planının bütününün iptali talebiyle açılan dava neticesinde Mahkemesince mezkur planların iptaline hükmedildiği görülmekle; yargı kararı ile aykırı bulunarak iptaline karar verilen 1/1000 ölçekli uygulama imar planına dayalı olarak tesis edilen dava konusu parselasyon işleminin dayanaksız kaldığı ve hukuka aykırı hale geldiği sonucuna ulaşılmış, dolayısıyla, davanın reddi yolunda verilen istinaf konusu kararda hukuki isabet bulunmamıştır

SONUÇ : Açıklanan nedenlerle, davacı vekili tarafından yapılan istinaf başvurusunun kabulüne, Şanlıurfa 1. İdare Mahkemesince verilen 25/02/2022 gün ve E:2021/852, K:2022/314 Sayılı “davanın reddine” ilişkin kararın kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline, aşağıda dökümü yapılan ( 2.526,40 + 384,80 ) toplam 2.911,20-TL yargılama gideri ile A.A.Ü.T. uyarınca 5.500,00 TL vekalet ücretinin davalı İdarece davacıya ödenmesine, posta gideri avansından artanın 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 333. maddesi uyarınca kararın kesinleşmesinden sonra Mahkemesince ilgili tarafa re’sen iadesine, kararın tebliğinden itibaren otuz ( 30 ) gün içinde Danıştay’a gönderilmek üzere Dairemize verilecek dilekçeyle Danıştay’a temyiz yolu açık olmak üzere, 12.01.2023 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.