Proje Destek Programı’nda web sitesi olmadan yazılım ve billboard reklam ödemelerinin mevzuata aykırılığı ve tazmin kararı (Sayıştay)

  • Kamu Kurumları ve Şirketleri | Mevzuat ve Hukuk

ÖZET: Bu Sayıştay kararında, Proje Destek Programı kapsamında yapılan ödemelerin mevzuata uygunluğu sorgulanmıştır. İlgili projede, web sayfası yazılımı alımında gerekli olan site mevcut olmaksızın yapılan ödemeler ve billboard reklamları için destek ödemesi yapılması, hukuki uyuşmazlık yaratmıştır. Temyiz Kurulu, bu durumların mevzuata aykırı olduğunu belirterek, yapılan ödemelerin tazminine karar vermiştir. Karar, sorumluluk itirazlarının reddi ile esas yönünden tasdik edilmiştir. Bu bağlamda, Proje Destek Programı çerçevesinde izleme ve değerlendirme faaliyetlerinin yerine getirilmesi gerektiği, bu faaliyetlerin gerçekleştirilmesinden sorumlu olanların, ilgili belgelerin uygunluğundan sorumlu olduğu vurgulanmıştır. Dolayısıyla, bu tür durumlarda sorumluların belirlenmesi ve kamu zararının tazmini açısından hukuki çerçeve net bir şekilde ortaya konmuştur.

Kamu İdaresi Türü Diğer Özel Bütçeli İdareler
Yılı 2012
Dairesi 7
Karar No 39821
İlam No 43303
Tutanak Tarihi 20.9.2017
Kararın Konusu Çeşitli Konuları İlgilendiren Kararlar

Konu: Proje Destek Programı kapsamında yapılan ödemelerin projede belirtilen niteliklere sahip olmamasına rağmen destek ödemesinde bulunulması hakkında.

7) 41181 sayılı Temyiz Kurulu İlamının 7 nci maddesi ile;

262 sayılı ilamın 33 üncü maddesinin;

A bendi ile; … . Ltd. Şti. tarafından … Hizmet Merkezi Müdürlüğüne … Proje Destek Programı kapsamında sunulan “Kurumsallaşma, Tanıtım ve Pazarı Genişletme” konulu projede, desteklenmesine karar verilen web sayfası yazılımı alımında kurulması gereken site mevcut olmamasına rağmen faturaya dayanarak destek ödemesi yapılması nedeniyle … TL’nin tazminine ilişkin hükme karşı yapılan temyiz başvurusunun sorumluluk itirazı yönünden reddine, esas yönünden tasdikine karar verilmiştir.

B bendi ile; … Proje Uygulama Esasları ve eki … Proje Destek Programı Proje Değerlendirme Kriterlerine aykırı olarak yapılmayan billboard reklamları için destek ödemesinde bulunulması nedeniyle … TL’nin tazminine ilişkin hükme karşı yapılan temyiz başvurusunun sorumluluk itirazı yönünden reddine, esas yönünden tasdikine karar verilmiştir.

Karar düzeltme dilekçesi bu ilamın 1 inci sırasında belirtilenin aynısı olup kararın düzeltilerek kaldırılması istenmiştir.

Başsavcılık mütalaası bu ilamın 1 inci sırasında belirtilenin aynısı olup Karar Düzeltilmesine Mahal Olmadığına karar verilmesinin uygun olacağı şeklindedir.

Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden ve sorumlu … ve Sayıştay Başsavcılığının sözlü açıklamaları dinlendikten sonra, gereği görüşüldü;

A bendine İlişkin olarak

Karar düzeltme dilekçesinde … Proje Destek Programı kapsamında mevzuata uygun bir şekilde yapılması gereken iş ve işlemlerin dışında herhangi bir eksiklik, hata ve yanlışın bulunmadığı, mevzuat çerçevesinde yapılması gerekip de yapılmayan herhangi bir durumun-halin mevzu bahis olmadığı belirtilmiştir.

İlamda sorumlu tutulan gerçekleştirme görevlisi ve harcama yetkilisi, Proje Faaliyetleri Değerlendirme Raporu ve Tespit Tutanağını düzenleyen ve onaylayanlardır.

… Proje Destek Programı Uygulama Usul Esasları’nın 12 nci maddesinde;

“…

(5) … Proje Destek Programı Proje Ara Faaliyet Raporunda yer alan hedefler, faaliyetler ve faaliyet gerçekleşme durumları işletmeden sorumlu personel tarafından incelenir.

(6) İşletmeden sorumlu personel tarafından inceleme sonrası … Proje Destek Programı Proje Faaliyetleri Değerlendirme Raporu hazırlanır ve Hizmet Merkezi Müdürünün onayına sunulur.

(7) … Proje Destek Programı Proje Ara Faaliyet Raporu üzerinde yapılan inceleme ve değerlendirme sonucunda planlanan faaliyetlerin bir kısmının gerçekleşmemesi durumunda; gerçekleşen faaliyetlere ilişkin ödemeler yapılır, eksik kalan faaliyetlerin takip eden izleme dönemi içerisinde tamamlanması istenir. Eksik kalan faaliyetleri takip eden izleme döneminde tamamlamayan işletmelerin durumu Kurul’a sunulur.

…” denilmekte olup Aynı Esaslar’ın 13 üncü maddesinde ise:

“(1) İşletme, … Proje Destek Programı Proje Ara Faaliyet Raporu, proje kapsamında yapılan giderlere ilişkin fatura/fatura yerine geçen belgeler ve bunların ödendiğine dair banka dekontları ile birlikte Hizmet Merkezine başvurur. … Proje Destek Programı Proje Başvuru Formu hazırlama aşamasında danışmanlık hizmeti alınmış ise buna ait fatura ilk izleme dönemine ait harcama belgeleri ile birlikte sunulur.

(2) … Proje Destek Programı Proje Ara Faaliyet Raporu ve ekinde verilen o izleme dönemi içinde yapılmış harcamalara ilişkin ödeme belgeleri Hizmet Merkezi tarafından değerlendirilir.

(3) Proje kapsamında makine-teçhizata ilişkin destek ödemesi yapılmadan önce, işletmeden sorumlu personel işletmeyi ziyaret ederek ekte yer alan … Proje Destek Programı Tespit Tutanağını düzenler. Düzenlenen tespit tutanağı evrak kaydına alınır.

(4) Değerlendirme sonucunun uygun bulunması halinde işletmeden sorumlu personel tarafından ekte yer alan … Proje Destek Programı Destek Ödeme Oluru hazırlanarak Hizmet Merkezi Müdürünün oluruna sunulur.

…” denilmektedir.

Yukarıdaki mevzuat hükümlerinden anlaşılacağı üzere, … Proje Destek Programı çerçevesinde gerekli olan izleme ve değerlendirme faaliyetlerinin yerine getirilmesi, bu faaliyetlere ilişkin Proje Faaliyetleri Değerlendirme Raporu ve Destek Programı Tespit Tutanağının düzenlenmesi ve onaylanmasına ilişkin görev ve sorumluluklar, bu belgeleri düzenleyen gerçekleştirme görevlisi statüsündeki … uzmanları ile harcama yetkilisi statüsündeki Hizmet Merkezi Müdürüne aittir. Dolayısıyla Faaliyet Değerlendirme Raporu ve Tespit Tutanağını düzenleyen ve onaylayanların, bu rapor ve tutanaklar ile bunlara esas bilgi, belge, faaliyet, makine, teçhizat vb.lerinin … Proje Destek Programında belirtilen şartlara uygunluğundan sorumlu olması gerekmektedir.

Karar düzeltme dilekçesinde, Taahhütnamelerde işletmelerin her türlü geri ödemeyi garanti ettikleri, kamu zararı takip ve tahsil sürecine sadece yetkililerin değil ilgililerin de yani firmalarında dâhil edilmesi belirtilmişse de; Sayıştay yargısında sorumlu tutulabilecek kişiler 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ile belirlenmiş olan sorumlular olup, ahiz konumunda olan özel şirket ya da işletmelerin Sayıştay ilamlarında sorumlu olarak tayini mümkün değildir.

Bu itibarla, sorumlunun karar düzeltilmesi dilekçesinde ileri sürmüş olduğu hükmün esasına etkili iddia ve itirazlarının Temyiz Kurulunca alınan Kararda karşılanmamış olduğu görüldüğünden; 08.12.2015 tarih ve 41181 sayılı Temyiz Kurulu İlamının 7 nci maddesinin (A) Bendinde KARAR DÜZELTİLMESİNE MAHAL OLDUĞUNA ve yapılan ödemede mevzuata uygunluk olmadığı gerekçesiyle 262 sayılı İlamın 33 üncü maddesi ile verilen … TL’nin tazminine ilişkin hükmün TASDİKİNE, 6085 sayılı Kanun’un 26 ncı maddesinin (2) numaralı fıkrası hükmü gereğince Başkanın bulunduğu taraf üstün tutulmak suretiyle, oy çokluğuyla,

Karşı oy gerekçesi

Üyeler; … , … , … , … , … , … , … ve … ‘ın karşı oy gerekçesi:

Yukarıda, Karar’ın 3 üncü maddesinin (A) Bendine ilişkin karşı oy gerekçesinde yapılan açıklamalar doğrultusunda, Sorumlunun karar düzeltilmesi dilekçesinde ileri sürmüş olduğu hükmün esasına etkili iddia ve itirazlarının Temyiz Kurulunca alınan Kararda karşılanmamış olduğu görüldüğünden; Karar Düzeltilmesine Mahal Olduğuna ve yapılan ödemede mevzuata aykırılık olmadığı gerekçesiyle ilam hükmünün Bozulmasına ve yukarıda belirtilen hususların tekrar değerlendirilmesini teminen yeni hüküm tesisi için dosyanın hükmü veren Daireye Gönderilmesine; karar verilmesi gerekir.

B bendine İlişkin olarak

Karar düzeltme dilekçesinde … Proje Destek Programı kapsamında mevzuata uygun bir şekilde yapılması gereken iş ve işlemlerin dışında herhangi bir eksiklik, hata ve yanlışın bulunmadığı, mevzuat çerçevesinde yapılması gerekip de yapılmayan herhangi bir durumun-halin mevzu bahis olmadığı belirtilmiştir.

İlamda sorumlu tutulan gerçekleştirme görevlisi ve harcama yetkilisi, Proje Faaliyetleri Değerlendirme Raporu ve Tespit Tutanağını düzenleyen ve onaylayanlardır.

… Proje Destek Programı Uygulama Usul Esasları’nın 12 nci maddesinde;

“…

(5) … Proje Destek Programı Proje Ara Faaliyet Raporunda yer alan hedefler, faaliyetler ve faaliyet gerçekleşme durumları işletmeden sorumlu personel tarafından incelenir.

(6) İşletmeden sorumlu personel tarafından inceleme sonrası … Proje Destek Programı Proje Faaliyetleri Değerlendirme Raporu hazırlanır ve Hizmet Merkezi Müdürünün onayına sunulur.

(7) … Proje Destek Programı Proje Ara Faaliyet Raporu üzerinde yapılan inceleme ve değerlendirme sonucunda planlanan faaliyetlerin bir kısmının gerçekleşmemesi durumunda; gerçekleşen faaliyetlere ilişkin ödemeler yapılır, eksik kalan faaliyetlerin takip eden izleme dönemi içerisinde tamamlanması istenir. Eksik kalan faaliyetleri takip eden izleme döneminde tamamlamayan işletmelerin durumu Kurul’a sunulur.

…” denilmekte olup Aynı Esaslar’ın 13 üncü maddesinde ise:

“(1) İşletme, … Proje Destek Programı Proje Ara Faaliyet Raporu, proje kapsamında yapılan giderlere ilişkin fatura/fatura yerine geçen belgeler ve bunların ödendiğine dair banka dekontları ile birlikte Hizmet Merkezine başvurur. … Proje Destek Programı Proje Başvuru Formu hazırlama aşamasında danışmanlık hizmeti alınmış ise buna ait fatura ilk izleme dönemine ait harcama belgeleri ile birlikte sunulur.

(2) … Proje Destek Programı Proje Ara Faaliyet Raporu ve ekinde verilen o izleme dönemi içinde yapılmış harcamalara ilişkin ödeme belgeleri Hizmet Merkezi tarafından değerlendirilir.

(3) Proje kapsamında makine-teçhizata ilişkin destek ödemesi yapılmadan önce, işletmeden sorumlu personel işletmeyi ziyaret ederek ekte yer alan … Proje Destek Programı Tespit Tutanağını düzenler. Düzenlenen tespit tutanağı evrak kaydına alınır.

(4) Değerlendirme sonucunun uygun bulunması halinde işletmeden sorumlu personel tarafından ekte yer alan … Proje Destek Programı Destek Ödeme Oluru hazırlanarak Hizmet Merkezi Müdürünün oluruna sunulur.

…” denilmektedir.

Yukarıdaki mevzuat hükümlerinden anlaşılacağı üzere, … Proje Destek Programı çerçevesinde gerekli olan izleme ve değerlendirme faaliyetlerinin yerine getirilmesi, bu faaliyetlere ilişkin Proje Faaliyetleri Değerlendirme Raporu ve Destek Programı Tespit Tutanağının düzenlenmesi ve onaylanmasına ilişkin görev ve sorumluluklar, bu belgeleri düzenleyen gerçekleştirme görevlisi statüsündeki … uzmanları ile harcama yetkilisi statüsündeki Hizmet Merkezi Müdürüne aittir. Dolayısıyla Faaliyet Değerlendirme Raporu ve Tespit Tutanağını düzenleyen ve onaylayanların, bu rapor ve tutanaklar ile bunlara esas bilgi, belge, faaliyet, makine, teçhizat vb.lerinin … Proje Destek Programında belirtilen şartlara uygunluğundan sorumlu olması gerekmektedir.

Karar düzeltme dilekçesinde, Taahhütnamelerde işletmelerin her türlü geri ödemeyi garanti ettikleri, kamu zararı takip ve tahsil sürecine sadece yetkililerin değil ilgililerin de yani firmalarında dâhil edilmesi belirtilmişse de; Sayıştay yargısında sorumlu tutulabilecek kişiler 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ile belirlenmiş olan sorumlular olup, ahiz konumunda olan özel şirket ya da işletmelerin Sayıştay ilamlarında sorumlu olarak tayini mümkün değildir.

Sorumlunun karar düzeltilmesi kapsamında vermiş olduğu dilekçesinde belirtmiş olduğu hususlar 08.12.2015 tarih ve 41181 sayılı Temyiz Kurulu İlamının 7 üncü maddesinin (B) Bendinde dikkate alındığından ve 6085 sayılı Kanunun 57 nci maddesinde belirtilen karar düzeltilmesini gerektiren yeni bir husus ileri sürülmediğinden anılan temyiz kurulu kararının DÜZELTİLMESİNE MAHAL OLMADIĞINA, oy çokluğuyla,

Karşı oy gerekçesi

Üye … ‘ın karşı oy gerekçesi:

Yukarıda, Karar’ın 1 inci maddesine ilişkin farklı oy gerekçesinde yapılan açıklamalar doğrultusunda … Proje Destek Programı Uygulama Esasları kapsamında, herhangi bir şekilde tespit edilen proje veya taahhütnameye aykırı giderlerin, işin mahiyeti gereği kusur atfedilmesi her zaman mümkün olamayan, kurul üyeleri, gerçekleştirme görevlileri ve harcama yetkilisine ödettirilmesi yerine, Bakanlığına bildirilmesi ve idaresince, işletmeler tarafından verilen taahhütname gerekleri doğrultusunda, ilgili firmalardan tahsil edilmesi yoluna gidilmesi gerekir.

Bu nedenle, tazmin hükmünün bozularak dairesine gönderilmesi gerekir.

Üyeler; … , … , … , … , … ve … ‘ın karşı oy gerekçesi:

Yukarıda, Karar’ın 3 üncü maddesinin (A) Bendine ilişkin karşı oy gerekçesinde yapılan açıklamalar doğrultusunda, Sorumlunun karar düzeltilmesi dilekçesinde ileri sürmüş olduğu hükmün esasına etkili iddia ve itirazlarının Temyiz Kurulunca alınan Kararda karşılanmamış olduğu görüldüğünden; Karar Düzeltilmesine Mahal Olduğuna ve yapılan ödemede mevzuata aykırılık olmadığı gerekçesiyle ilam hükmünün Bozulmasına ve yukarıda belirtilen hususların tekrar değerlendirilmesini teminen yeni hüküm tesisi için dosyanın hükmü veren Daireye Gönderilmesine; karar verilmesi gerekir.

İÇERİĞE İLİŞKİN KISA SORU VE CEVAPLAR:
**Soru 1:** Proje destek programı çerçevesinde izleme ve değerlendirme faaliyetlerinin yerine getirilmesiyle ilgili görev ve sorumluluk kimlere aittir?

**Cevap:** Bu görev ve sorumluluklar, gerçekleştirme görevlisi statüsündeki uzmanlar ile harcama yetkilisi statüsündeki Hizmet Merkezi Müdürüne aittir.

**Soru 2:** Proje Destek Programı çerçevesinde gerekli olan izleme ve değerlendirme faaliyetlerinin yerine getirilmesi, bu faaliyetlere ilişkin Proje Faaliyetleri Değerlendirme Raporu ve Destek Programı Tespit Tutanağının düzenlenmesi ve onaylanmasına ilişkin görev ve sorumluluklar, neye bağlıdır?

**Cevap:** Bu görev ve sorumluluğun temelinde, belge, faaliyet, makine, teçhizat vb.lerin Proje Destek Programında belirtilen şartlara uygunluğundan sorumlu olması yatmaktadır.

**Soru 3:** Taahhütnamelerde işletmelerin her türlü geri ödemeyi garanti ettikleri belirtilmişse; kamu zararı takip ve tahsil sürecine sadece yetkililerin değil ilgililerin de yani firmalarında dâhil edilmesi mümkün müdür?

**Cevap:** Hayır, sorumlu tutulabilecek kişiler 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ile belirlenmiş olan sorumlular olup, ahiz konumunda olan özel şirket ya da işletmelerin Sayıştay ilamlarında sorumlu olarak tayini mümkün değildir.

**Soru 4:** Temyiz Kurulu İlamının 7 üncü maddesinin (B) Bendinde dikkate alındığından ve 6085 sayılı Kanunun 57 nci maddesinde belirtilen karar düzeltilmesini gerektiren yeni bir husus ileri sürülmediğinden, anılan temyiz kurulu kararının hangi hali vardır?

**Cevap:** Kararın Düzeltilmesinin Olmadığıdır.

**Soru 5:** Proje Destek Programı çerçevesinde gerekli olan izleme ve değerlendirme faaliyetlerinin yerine getirilmesiyle ilgili görev ve sorumluluğun temelinde, neye bağlı olması gerekir?

**Cevap:** Belge, faaliyet, makine, teçhizat vb.lerin Proje Destek Programında belirtilen şartlara uygunluğundan sorumlu olması yatmaktadır.

**Soru 6:** Sorununun karar düzeltilmesi kapsamında vermiş olduğu dilekçesinde belirtmiş olduğu hususlar, hangi niteliğe sahiptir?

**Cevap:** Bu hususlar temyiz kurulu kararı için geçerli olan maddi ve hukuki temellere dayanmaktadır.

**Soru 7:** Kararın 1 inci maddesine ilişkin farklı oy gerekçelerinde yapılan açıklamalar doğrultusunda Proje Destek Programı Uygulama Esasları kapsamında, herhangi bir şekilde tespit edilen proje veya taahhütnameye aykırı giderlerin, işin mahiyeti gereği kusur atfedilmesi her zaman mümkün olamayan, kurul üyeleri, gerçekleştirme görevlileri ve harcama yetkilisine ödettirilmesi yerine, Bakanlığına bildirilmesi ve idaresince, işletmeler tarafından verilen taahhütname gerekleri doğrultusunda, ilgili firmalardan tahsil edilmesi yoluna gidilmesi gerekir mi?

**Cevap:** Evet, bu yolun izlenmesi daha uygun olan bir yaklaşım olabilir.

**Soru 8:** Tazmin hükmünün bozularak dairesine gönderilmesine ilişkin nedenler nelerdir?

**Cevap:** Bu hususlar, kararın temyiz edildiği Daireye yeni hüküm tesisi için dosyanın gönderilmesini gerektirmektedir.

**Soru 9:** Proje Destek Programı çerçevesinde gerekli olan izleme ve değerlendirme faaliyetlerinin yerine getirilmesi, bu faaliyetlere ilişkin Proje Faaliyetleri Değerlendirme Raporu ve Destek Programı Tespit Tutanağının düzenlenmesi ve onaylanmasına ilişkin görev ve sorumluluğun temelinde, hangi niteliğe sahiptir?

**Cevap:** Bu hususlar; belge, faaliyet, makine, teçhizat vb.lerin Proje Destek Programında belirtilen şartlara uygunluğundan sorumlu olması yatmaktadır.

**Soru 10:** Sorununun karar düzeltilmesi kapsamında vermiş olduğu dilekçesinde belirtmiş olduğu hükmün esasına etkili iddia ve itirazlarının Temyiz Kurulunca alınmış Kararda karşılanmamış olduğu görüldüğünden, hangi niteliğe sahiptir?

**Cevap:** Bu hususlar; temyiz kurulu kararının Düzeltilmesinin Olmadığıdır.

**Tanım 1:** Proje destek programı nedir?
Proje destek programı, kamu kurum ve kuruluşlarınca belirli bir amaçla yürütülen projelere finansal ya da teknik destek sağlama amacıyla hazırlanmış bir programdır.

**Cevap:** Proje desteği; kamu sektörünün hizmet sunumunu iyileştirmek, geliştirmek ve yenilikçi uygulamaları teşvik etmek için kullanılır.

**Tanım 2:** Proje destek programı çerçevesinde izleme ve değerlendirme faaliyetlerinin yerine getirilmesiyle ilgili görev ve sorumluluk nedir?
Bu görev ve sorumluluklar, gerçekleştirme görevlisi statüsündeki uzmanlar ile harcama yetkilisi statüsündeki Hizmet Merkezi Müdürüne aittir.

**Cevap:** Bu görev ve sorumluluğun temelinde, belge, faaliyet, makine, teçhizat vb.lerin Proje Destek Programında belirtilen şartlara uygunluğundan sorumlu olması yatmaktadır.

**Tanım 3:** Temyiz Kurulu İlamının 7 üncü maddesinin (B) Bendinde dikkate alındığından ve 6085 sayılı Kanunun 57 nci maddesinde belirtilen karar düzeltilmesini gerektiren yeni bir husus ileri sürülmediğinden, anılan temyiz kurulu kararının hangi hali vardır?

**Cevap:** Kararın Düzeltilmesinin Olmadığıdır.