TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 14795-14795 |sayi|18745356-101.07.05.99-E.18745356-101.07.05.99-E.
BAŞVURU NO : 2018/2815 2018/ 2815
KARAR TARİHİ : 31/08/2018 |tarih|
RET KARARI
BAŞVURAN VEKİLİ / TEMSİLCİSİ :
BAŞVURUYA KONU İDARE : Hatay İl Sağlık Müdürlüğü
BAŞVURUNUN KONUSU : Başvuranın kendisine verilen 10 ihtar puanı cezasının iptal edilmesi talebi hakkındadır .
BAŞVURU TARİHİ : 06/03/2018 6.3.2018
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1) Başvuran; Kırıkhan Çamsarı Aile Sağlığı Merkezi 023 Nolu Aile Hekimliği Biriminde aile hekimi
olarak görev yaptığını, Türkiye Halk Sağlığı Kurumunun 20/ 07/ 2017 tarih ve sayılı yazısına istinaden her ay düzenli olarak Form 013 verilerinin İlçe Toplum Sağlığı Merkezine göndermediği gerekçesiyle Aile Hekimliği Ödeme ve Sözleşme Yönetmeliğinin Ek- 2 inci maddesinde yer alan
“görevleri ile ilgili kayıtları düzenli tutmamak veya müdürlük ya da Türkiye Halk Sağlığı Kurumuna bildirmemek ” fiilinden dolayı kendisine 10 (On) ihtar puanı verildiğini, ancak Sağlık Bakanlığı tarafından yayımlanan 2010/ 48 sayılı genelgede “Aile hekimlerinin yapmış olduğu tüm iş ve işlemler ile uygulamaları Aile Hekimliği Bilgi Sistemine girmeleri nedeniyle, 01/ 07/ 2010 tarihinden itibaren aile hekimlerinden ayrıca basılı veya elektronik ortamda (form) herhangi bir bilgi istenmeyecektir .” hükmü yer alması sebebiyle istenilen Form 013 verilerinin sadece Aile Hekimliği
Bilgi Sistemine düzenli olarak girdiğini ve Sağlık Bakanlığına yollandığını, ayrıca aile hekimlerinin
Temel Sağlık İstatistikleri Modülüne veri girişi yapma görev ve yetkisi bulunmadığını belirterek, verilen ihtar ceza puanının iptalini talep etmektedir .
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2) Başvuruya konu iddia hakkında 16/ 04/ 2018 tarihli ve sayılı bilgi ve belge talep
1 / 5yazımıza istinaden Hatay İl Sağlık Müdürlüğünün 27/ 04/ 2018 tarihli ve sayılı cevabi
yazısında özetle;
2.1) Türkiye Halk Sağlığı Kurumu’nun 20/ 07/ 2017 tarihli ve sayılı yazısına istinaden Aile
Sağlığı Merkezlerindeki Aile Hekimlikleri tarafından düzenli olarak her ay Form 013 verilerinin
Hatay Toplum Sağlığı Merkezine (TSM) gönderilmesi ve TSM tarafından verilerin Temel Sağlık
İstatistikleri Modülüne (TSİM)’e girilmesi gerektiği,
2.2) Hatay Valiliği Halk Sağlığı Müdürlüğü’nün 28/ 07/ 2017 tarihli ve sayılı yazısıyla Form
013 verilerinin Toplum Sağlığı Merkezlerinden istendiği, Kırıkhan Kaymakamlığı Toplum Sağlığı
Merkezince Çamsarı Aile Sağlığı Merkezince Form 013 verilerinin Temel Sağlık İstatistikleri
Modülüne (TSİM)’e veri girişi yapılmadığının tespit edildiği, bunun üzerine Çamsarı Aile Sağlığı
Merkezi aile hekimi olan başvurana Aile Hekimliği Ödeme ve Sözleşme Yönetmeliğinin
“Sözleşmenin İhtaren Sona Erdirilmesi” başlıklı 14 üncü maddesinin 1 inci fıkrası hükmü doğrultusunda aynı yönetmeliğin Ek- 2 inci maddesinde yer alan “Görevleri ile ilgili kayıtları düzenli tutmamak veya müdürlük ya da Türkiye Halk Sağlığı Kurumuna bildirmemek” fiilinden dolayı 10 (on) ihtar puanı verildiği, İfade edilmiştir .
III. İLGİLİ MEVZUAT
3) 18/ 10/ 1982 tarihli ve 2709 sayılı T.C. Anayasasının, “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu
denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında;
“ Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir . Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler .”,
4) 14/ 6/ 2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun Görevi”
başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında , “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir .”,
5) Aile Hekimliği Ödeme ve Sözleşme Yönetmeliğinin,
5.1) “Sözleşmenin İhtaren Sona Erdirilmesi” başlıklı” 14 üncü maddesinin 1 inci fıkrasında,
“Ek ( 2)’de yer alan fiilleri işleyen sözleşmeli aile hekimlerine ve aile sağlığı elemanlarına ilgili vali yardımcısı tarafından, tespitin Bakanlık veya Türkiye Halk Sağlığı Kurumu tarafından yapılması hâlinde ise Türkiye Halk Sağlığı Kurumunca, ihtar puanı gerektiren fiilin kişiye tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde alınan savunmalar uygun görülmediği takdirde fiillerine karşılık gelen ihtar puanları uygulanmak suretiyle doğrudan yazılı ihtar yapılır .”
5.2) ek 2 inci maddesinde yer alan Aile Hekimliği Uygulamasında Uygulanacak İhtar Puanı
Cetveli No 7’ de,
2 / 5UYGULANACAK İHTARLAR İHTAR PUANLARI
Görevleri ile ilgili kayıtları düzenli tutmamak veya müdürlük ya da 10
Bakanlığa bildirmemek
6) Sağlık Bakanlığı’nın 30/ 06/ 2010 tarihli ve 48 sayılı Genelgesinde, “…Aile hekimlerinin yapmış
olduğu tüm iş ve işlemler ile uygulamaları Aile Hekimliği Bilgi Sistemine girmeleri nedeniyle, 01/ 07/ 2010 tarihinden itibaren aile hekimlerinden ayrıca basılı veya elektronik ortamda (form)
herhangi bir bilgi istenmeyecektir …”
Hükümleri yer almaktadır .
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİNE ÖNERİSİ
7. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvurunun reddi gerektiği hususunda hazırlanan öneri Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur .
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
8) Başvuran; Sağlık Bakanlığının 2010/ 48 sayılı genelgesinde aile hekimlerinden ayrıca basılı veya
elektronik ortamda (form) herhangi bir bilgi istenmeyeceğine dair ifade yer alması nedeniyle Form
013 verilerini Toplum Sağlığı Merkezine bildirmediğini, söz konusu verileri sadece Aile Hekimliği
Bilgi Sistemine düzenli olarak girdiğini ve Sağlık Bakanlığına yolladığını, aile hekimlerinin Temel
Sağlık İstatistikleri Modülüne veri girişi yapma görev ve yetkisi bulunmadığını belirterek, Form 013 verilerini Toplum Sağlığı Merkezine bildirmemesi nedeniyle Aile Hekimliği Ödeme ve Sözleşme
Yönetmeliğinin ek 2 inci maddesi gereğince verilen 10 ihtar puanı cezasının iptal edilmesini talep etmektedir .
9) Halk sağlığının korunmasında önemli rol oynayan bağışıklama hizmetlerinin yeterli bir şekilde
takip edilebilmesi için aşılama ile ilgili verilerin düzenli olarak tutulması gerekmektedir . Bu kapsamda Aile Hekimliği Bilgi Sistemi (AHBS) aracılığıyla tüm aile hekimlikleri tarafından aşı uygulama verilerinin elektronik ortamda sisteme girilmesi ve istenildiği zaman bir rapor formatında görülebilmesi imkânı getirilmiştir . Ayrıca Sağlık Bakanlığı’nın 30/ 06/ 2010 tarihli ve 48 sayılı
Genelgesi ile standart veri toplanması amacıyla 1 Temmuz 2010 tarihinden itibaren AHBS haricinde basılı veya elektronik ortamda aile hekimliklerinden herhangi bir bilgi istenmeyeceği talimatı verildiği görülmektedir . Ancak 2017 yılı başından itibaren AHBS’de yeni düzenleme çalışmaları yapılması ve verilerin düzenli alınması mümkün olmaması nedeniyle Aşı İle Önlenebilir Hastalıklar
Daire Başkanlığınca istenilen tüm verilerin geçmişte olduğu gibi Temel Sağlık İstatistikleri
Modülüne (TSİM)’e girilmesi Türkiye Halk Sağlığı Kurumu’nun 20/ 07/ 2017 tarihli ve sayılı yazısıyla Halk Sağlığı Müdürlüklerinden istenilmiştir .
10) Bunun üzerine Hatay Halk Sağlığı Müdürlüğü AHBS’de teknik sorunların düzeltilmesi ve
sistemden düzenli veri akışı sağlanıncaya kadar “Form 013 Aşı Sonuçları Çizelgesi”nin Temel
Sağlık İstatistikleri Modülüne (TSİM)’e girilmesini sağlamak için Toplum Sağlığı Merkezlerini görevlendirmiştir . Kırıkhan Kaymakamlığı Toplum Sağlığı Merkezince de bu kapsamda aile
3 / 5hekimlerine ait Form 013’ler TSİM’e girilmiştir . Ancak başvuranın aile hekimi olarak görev yaptığı
Çamsarı Aile Sağlığı Merkezince istenilen veriler Eylül ayı haricinde gönderilmediğinden Kırıkhan
Kaymakamlığı Toplum Sağlığı Merkezince söz konusu aile sağlığı merkezine ait veri girişinin yapılamadığı anlaşılmaktadır .
11) Aile Hekimliği Ödeme ve Sözleşme Yönetmeliğinin Ek 2 inci maddesinde Aile Hekimliği
Uygulamasında Uygulanacak İhtar Puanı Cetveli yer almaktadır . Uygulanacak 7 nolu ihtarda ise
“Görevleri ile ilgili kayıtları düzenli tutmamak veya müdürlük ya da Türkiye Halk Sağlığı
Kurumuna bildirmemek” hükmü yer almakta ve söz konusu ihtarın karşılığında 10 ihtar puanı ceza verilmesi öngörülmektedir . Bu kapsamda Türkiye Halk Sağlığı Kurumu’nun 20/ 07/ 2017 tarihli ve .
sayılı yazısına istinaden Hatay Halk Sağlığı Müdürlüğünce istenilen Form 013 verilerinin
Kırıkhan Kaymakamlığı Çamsarı Aile Sağlığı Merkezinde görevli başvuran aile hekimi tarafından gönderilmemesi nedeniyle Aile Hekimliği Uygulamasında Uygulanacak İhtar Puanı Cetvelinin 7 nolu ihtarı gerecince başvurana 10 ihtar puanı verildiği görülmektedir .
12) Başvuran söz konusu Form 013 verilerinin Aile Hekimliği Bilgi Sistemine girilmiş olmasının
yeterli olduğunu, ayrıca veri istenmesinin 2010/ 48 sayılı Genelge’ye aykırı olduğunu iddia etmektedir . Ancak kamu hizmetini düzenli ve sürekli olarak sunmak durumunda olan İdarenin kamu hizmetlerinin aksaması için gerekli olan tedbirleri alması, sistemden kaynaklanan hataların önüne geçmek için başka bir sistem üzerinden veri akışı yapmasını sağlaması kamu yararı ve hizmet gerekleri açısından yerinde bir uygulamadır . Bu nedenle Türkiye Halk Sağlığı Kurumu’nun 20/ 07/ 2017 tarihli ve sayılı yazısı gereğince istenilen verilerin Kırıkhan Kaymakamlığı
Toplum Sağlığı Merkezine gönderilmemesi nedeniyle başvurana verilen 10 ihtar puanı cezasının hukuka uygun olduğu değerlendirilmiştir .
13) Yukarıda anlatılan hususlar, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları,
ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; 2010/ 48 sayılı Sağlık
Bakanlığı Genelgesinde AHBS haricinde basılı veya elektronik ortamda aile hekimliklerinden herhangi bir bilgi istenmeyeceği ifadesi yer alması nedeniyle söz konusu genelgenin güncellenmesi gerektiği açık olmakla birlikte Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Aşı İle Önlenebilir Hastalıklar Daire
Başkanlığının 20/ 07/ 2017 tarih ve sayılı yazısında aşılama ile ilgili çalışmaların aksatılmadan yürütülmesi için teknik nedenlerden dolayı yaşanan sıkıntılar giderilinceye kadar verilerin Temel
Sağlık İstatistikleri Modülüne (TSİM)’e girilmesi gerektiğinin ifade edildiği, bu nedenle İdarenin
“Form 013 Aşı Sonuçları Çizelgesi”nin Temel Sağlık İstatistikleri Modülüne (TSİM)’e girilmesini sağlamak için aile hekimliklerinden veri istemesinin dayanaksız olmadığı, bağışıklama hizmetlerinin yeterli bir şekilde takip edilebilmesi için aşılama ile ilgili verilerin İdare tarafından istenilmesinin kamu yararı ve hizmet gerekleri açısından da yerinde bir uygulama olduğu değerlendirildiğinden, istenilen verilerin Kırıkhan Kaymakamlığı Toplum Sağlığı Merkezine gönderilmemesi neticesinde verilen 10 ihtar puanı cezasının hukuka uygun olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır .
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
14) İyi yönetim ilkelerine 28/ 03/ 2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan
Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında
4 / 5Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; idarenin, başvurusu
kapsamında idarenin başvuranla ilgili işlemleriyle ilgili bilgi ve belgelerin, süresi içinde ve gerekçeli olarak Kurumumuza gönderdiği, bu anlamda “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ve
“kararların gerekçeli olması” ilkelerine uygun hareket ettiği; ancak başvuranın talebini reddederken bu işlem karşısında hangi sürede hangi mercilere başvurabileceğinin göstermemiş olması sebebiyle “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı tespit edilmiş olup, idareden bundan böyle bu ilkeye de uyması beklenmektedir .
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
15) 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana
tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Hatay İdare Mahkemesinde yargı yolu açıktır .
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle;
Başvuranın kendisine verilen 10 ihtar puanı cezasının iptal edilmesi talebinin REDDİNE, Bu kararın BAŞVURANA ve HATAY VALİLİĞİNE tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi .
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi