|
ÖZET: Başvuran Suphi Karayılan, 15 Ocak 2023 tarihinde İstanbul Sancaktepe Aile Sağlığı Merkezi’nde görevine başlamış ve Aile Hekimliği Ücret Yönetmeliği’ne göre ilk 10 ay için ödenmesi gereken cari giderlerin kendisine henüz ödenmediğini belirtmiştir. Başvuru, bu giderlerin güncel rakamlarla hesaplanarak ödenmesi talebiyle yapılmıştır. Ancak, İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü, ilgili birimin 14 Kasım 2022 tarihli bir makam oluru ile binalı olarak açıldığını ve bu nedenle %100 oranında ödeme yapılmasının mümkün olmadığını ifade etmiştir.
Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuranın talebinin reddine yönelik önerisini Kamu Başdenetçisi’ne sunmuştur. Yapılan değerlendirmede, başvuranın yeni açılan bir birimde görev yapmasına rağmen, ilgili mevzuatta belirtilen şartların sağlanmadığı sonucuna varılmıştır. İdarenin, başvuranın taleplerine ilişkin işlemlerinin hukuka uygun olduğu ve iyi yönetim ilkelerine genel olarak uyduğu, ancak başvuru yollarını belirtmemesi nedeniyle bir eksiklik olduğu tespit edilmiştir. Sonuç olarak, başvurunun reddine karar verilmiş ve bu karar, başvurana ve İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü’ne tebliğ edilmiştir. Başvuran, bu ret kararına karşı yargı yoluna başvurma hakkına sahiptir. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2024/6141-S.24.9636
BAŞVURU NO : 2023/20151
KARAR TARİHİ : 06.06.2024
RET KARARI ,TCKN:
Adres:
İSTANBUL İL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ
BAŞVURUYA KONU İDARE :
BAŞVURUNUN KONUSU : Aile Sağlığı Birimi giderleri hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 11.12.2023
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran Suphi KARAYILAN; İstanbul Sancaktepe ASM. no ile Yeni
Açılan Aile Hekimliği Birimi’ne 15. 01 2023 tarihinde yerleşerek görevine başladığı, Aile hekimliği ücret yönetmeliğine göre ilk 10 ay tavandan ödenmesi gereken cari giderleri bu güne kadar kendisine ödenmediği, ilk 18 ay 2000 puandan hesaplanarak tarafına ödenmesi gereken ücretleri ise dokuz ay sonra iki taksit halinde ödendiği, daha önce mükerrer defa yazılı, sözlü ve şahsen müracaatlarına rağmen kendisine verilen 23.11.2023 tarihli nihai cevapta ”CARİ GİDER’ konusunda açıklama yapılmadığını ifade ederek birimin açıldığı tarih ve göreve başladığı tarih olan 15.01.2023 tarihinden itibaren Aile hekimliği ücret yönetmeliğine göre ”10 ay süreyle tavandan ödenmesi gereken cari gider tutarı” nın güncel rakamlarla hesaplanarak tarafına ödenmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü’nün 31.01.2024 tarihli cevabi yazısında; “Sancaktepe
Aile Sağlığı Merkezi’nde görevli Aile Hekimi Dr. ın başvurusu ile ilgili, Müdürlüğe bağlı aile hekimliği birimlerinin açılış ve kapanış iş ve işlemleri Aile Hekimliği Sözleşme ve Ödeme
Yönetmeliğinde bulunan “Yeni açılan ve müdürlükçe hizmet verilecek aile sağlığı merkezi mekanı gösterilemeyen birimler için aile sağlığı merkezi giderleri, on ay boyunca kriterlere bağlı olmaksızın tavan ücretin % 100’ü olarak ödenir.” hükmüne istinaden ödenmediğinden bahisle, ödeme yapılabilmesi için
Müdürlük Halk Sağlığı Hizmetleri Başkanlığı tarafından maaş mutemetliğine birimin yeni açılan ve müdürlükçe hizmet verilecek aile sağlığı merkezi mekanı gösterilemeyen birim olduğuna dair resmi yazı gönderilmesi gerektiği, Taşpınar Aile Sağlığı Merkezi bünyesinde bulunan
34.29.137 nolu Aile Hekimliği Biriminin 14/11/2022 tarih ve sayılı Makam Oluru ile binalı olarak
açıldığı ve Çekirdek Kaynak Yönetim Sistemin (ÇKYS) kayıtlarına işlendiği belirtildiğinden dolayı anılan aile hekimliği biriminin aile sağlığı merkezi gider ödemeleri için tavan ücretin % 100’ü olarak ödeme yapılamadığı,” ifade edilmiştir.
ifade edilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. “18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Dilekçe, bilgi dinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan
Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler…”,
4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikayet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”,
5. 30.06.2021 tarih ve 31527 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Aile Hekimliği Sözleşme ve Ödeme
Yönetmeliği’nin “Aile Hekimi Ödeme Esasları” başlıklı 17 nci Maddesinin “Aile Sağlığı Merkezi
Giderleri” başlıklı C bendinde: “1. Sözleşmeyle çalıştırılan aile hekimine, hizmet verdiği merkezin kira, elektrik, su, yakıt, telefon, internet, bilgi-işlem, temizlik, büro malzemeleri, küçük onarım, danışmanlık, sekretarya, iş sağlığı ve güvenliği hizmetleri ve tıbbi sarf malzemeleri gibi Bakanlıkça belirlenecek asgari fiziki ve teknik şartların devamına yönelik giderleri için her ay tavan ücretin % 50’sinin, Türkiye İstatistik
Kurumu tarafından yayımlanan illerin satın alma gücü paritesi puanı ile çarpımı sonucuna göre bulunacak tutarda ödeme yapılır. ..8) Yeni açılan ve müdürlükçe hizmet verilecek aile sağlığı merkezi mekanı gösterilemeyen birimler için aile sağlığı merkezi giderleri, on ay boyunca yukarıdaki kriterlere bağlı olmaksızın tavan ücretin % 100’ü olarak ödenir. Bu birimlerin açılmasını müteakiben ilk yerleştirme sonucunda boş kalması halinde müdürlüğün teklif ettiği ve Bakanlıkça uygun görülen yerler için giderleri döner sermaye bütçesinden karşılanmak üzere müdürlükçe kiralama, iç mekan tadilatı, tefrişat ve malzeme temini de dahil olmak üzere aile sağlığı merkezi oluşturulur. Ancak müdürlükçe, gerekçelendirmek ve
Bakanlıkça onaylanmak kaydıyla yerleştirme işlemi beklenmeksizin, giderleri döner sermaye bütçesinden karşılanmak üzere aile sağlığı merkezi oluşturulabilir. Oluşturulan birime on aylık süre dolmadan aile hekimi yerleşmesi halinde on aylık sürenin sonuna kadar tavan ücretin % 50’si aile hekimine, kalan % 50’si ise müdürlük döner sermayesine ödenir..”
Hükümleri yer almaktadır.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
6. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın talebinin reddi yönündeki öneri, Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
7. Başvuran; İstanbul Sancaktepe ASM. no ile yeni açılan Aile Hekimliği
Birimi’ne 15.01.2023 tarihinde yerleşerek görevine başladığını, Aile Hekimliği Ücret Yönetmeliğine göre
ilk 10 ay tavandan ödenmesi gereken cari giderleri bu güne kadar kendisine ödenmediğini ifade ederek ilgili giderlerin tavan ücretten hesaplanarak güncel rakamlarla tarafına ödenmesini talep etmektedir.
8. Somut olayda; Başvuran, Sancaktepe Aile Sağlığı Merkezi bünyesinde bulunan nolu Aile Hekimliği Biriminde 15.01.2023 tarihinden itibaren aile hekimi olarak görev yaptığı, nolu Aile Hekimliği Biriminin 14/11/2022 tarih ve sayılı Makam Oluru ile binalı olarak açıldığı” anlaşılmıştır.
9. Yapılan değerlendirme neticesinde: Sözleşmeyle çalıştırılan aile hekimine, hizmet verdiği merkezin kira, elektrik, su, yakıt, telefon, internet gibi genel giderlerinin bir kısmının ödendiği ancak eğer ilgili merkez yeni açılmışsa ve müdürlükçe hizmet verilecek aile hekimliği binası gösterilememişse, aile sağlığı merkezi giderleri, on ay boyunca hiçbir kriter olmaksızın tavan ücretin % 100’ü olarak ödenmesi gerektiği, başvuran da yeni açılan bir birim olduğundan bahisle yukarıda belirtilen giderlerin %100 oranında ödenmesi gerektiğini ancak ödemelerde mezkur oranının uygulanmadığını ifade ettiği, diğer taraftan, ilgili mevzuatta açık olarak %100 olarak ödenmesi için 2 şartın bulunduğu, bunların birimin yeni açılması ve hizmet binası
İdare tarafından gösterilmemesi olduğu, İdare’nin cevabi yazısında açık olarak birimin 14/11/2022 tarih ve sayılı Makam Oluru ile ilgili birimin binalı olarak açıldığının ifade edildiği yani mevzuatta belirtilen
“giderlerin % 100 oranında ödenmesi için hizmet verilecek birimin gösterilmemesi” şartını karşılamadığı, 9.1. Hususları göz önünde bulundurulduğunda, İdare’nin ilgili işlemlerinde hukuka ve hakkaniyete aykırılık tespit edilememiştir.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
10. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; idareden istenilen bilgi ve belgelerin süresi içinde ve gerekçeli olarak Kurumumuza gönderildiği, ayrıca idarenin; başvuranla ilgili işlemlerinde
“kanunlara uygunluk”, “hesap verilebilirlik”, “şeffaflık”, “kararların gerekçeli olması” ilkelerine uygun davrandığı, ancak işleme karşı başvuru yollarını belirtmemesi nedeniyle “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup, idareden bundan böyle bu ilkeye de uyması beklenmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
11. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup İstanbul İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE; Kararın BAŞVURANA ve İSTANBUL İL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ’NE tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi