|
ÖZET: Başvuran, Özyeğin Üniversitesi’nde öğretim görevlisi alım sınavı sonucuna itiraz ederek, akademik kariyerinin disiplinler arası olması nedeniyle önyargı ve ayrımcılığa maruz kaldığını, sınavda yöneltilen soruların cevap anahtarına bilimsel açıdan itirazlarının bulunduğunu ve puanlamanın hakkaniyetli olmadığını iddia etmiştir. İdare, başvuranın itirazlarını değerlendirerek, sınav sürecinin ve puanlamanın ilgili mevzuata uygun olduğunu belirtmiştir.
Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuranın iddialarını ve idarenin açıklamalarını inceledikten sonra, sınav jürisinin objektif bir değerlendirme yaptığına ve başvuranın puanlamasının diğer adaylarla kıyaslandığında adil bir şekilde yapıldığına kanaat getirmiştir. Sonuç olarak, başvuranın itirazlarının yerinde olmadığı ve idari işlemde hukuka ve hakkaniyete aykırılık bulunmadığı tespit edilmiştir. Bu nedenle, başvurunun reddine karar verilmiştir. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2020/89323-S.20.97760
BAŞVURU NO : 2020/80926
KARAR TARİHİ : 09/12/2020
RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : ÖZYEĞİN ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜ
BAŞVURUNUN KONUSU : Başvuranın, öğretim görevliliği alım sınavı sonucuna itirazı hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 02/07/2020
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Kurumumuza 02.07.2020 tarihinde yapılan başvurusunda , özetle; akademik kariyerinin disiplinler arası olması nedeniyle önyargı ve ayrımcılığa maruz kaldığını, sınavda yöneltilen bir sorunun benzer hissiyat uyandırdığını, cevap anahtarına bilimsel açıdan itirazlarının bulunduğunu, sözlü sınavın “Microsoft Teams” programı ile gerçekleştirildiğini ve kayıt altına alındığını ifade etmekte ve puanlamanın hakkaniyetli olmadığını iddia ederek sınav sonucunun yeniden değerlendirmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Kurumumuzun 21.07.2020 tarihli ve sayılı bilgi-belge talep yazısına istinaden Özyeğin Üniversitesi Rektörlüğü YÖK İlişkileri Koordinatörlüğünün
27.08.2020 tarihli ve sayılı cevabi yazısında; “Başvuranın başvurusundaki iddialarına
ilişkin açıklamalar rapor olarak; Resmi Gazetede yayınlanan kadro ilanı ve Mimarlık ve
Tasarım Fakültesinin sınava ilişkin duyurduğu başvuru koşulları belgesi, ilan edilen kadroya 7 kişinin başvurduğu, ancak bir kişinin diploma denklik belgesi olmadığı nedeniyle değerlendirmeye alınmadığı bilgisi ile 6 başvurana ait başvuru bilgi ve belgeleri; yapılan sınavda adaylara sorulan sorular, cevap anahtarları ve adayların sınav sorularına yazılı cevapları, sözlü sınav video kayıtları; sınav sonuç dokümanları; ilan edilen bir kadroya
“Öğretim Üyesi Dışındaki Öğretim Elemanı Kadrolarına Naklen veya Açıktan Yapılacak
Atamalarda Uygulanacak Merkezi Sınav ile Giriş Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında
Yönetmelik” kapsamında sınavda başarılı olan adayın belirlendiği bilgisi; başvuran ile yapılan yazışmaların örneği; ayrıca kadroya alınması düşünülen öğretim görevlisinin vereceği dersin ders tanımı ve içerikleri bilgi olarak Kurumumuza iletilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. T. C. Anayasamızın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”, 4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun Görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”, 5. Öğretim Üyesi Dışındaki Öğretim Elemanı Kadrolarına Yapılacak Atamalarda
Uygulanacak Merkezi Sınav ile Giriş Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında
Yönetmeliği’nin; 5.1. “Tanımlar” başlıklı 4 üncü maddesinin (b) fıkrasında; “Merkezi Sınav: Yükseköğretim
Kurulu tarafından yaptırılan Akademik Personel ve Lisansüstü Eğitimi Giriş Sınavını (ALES), ifade eder.”, 5.2. “Genel şartlar” başlıklı 6 ncı maddesinde; “(1) Bu Yönetmelik kapsamındaki öğretim elemanı kadrolarına yapılacak atamalarda; a) 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 48 inci maddesinde belirtilen şartları taşımak, b) ALES’ten en az 70, Yükseköğretim Kurulu tarafından kabul edilen merkezi yabancı dil sınavından en az 50 puan veya eşdeğerliği kabul edilen bir sınavdan bu puan muadili bir puan almış olmak gerekir. Merkezi sınav muafiyetinden yararlanmayı talep edenlerin ön değerlendirme ve nihai değerlendirme aşamalarında ALES puanı 70 olarak kabul edilir. (2) Meslek yüksekokullarının Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenen uzmanlık alanlarındaki öğretim görevlisi kadroları hariç olmak üzere üniversite ve yüksek teknoloji enstitüleri, senato kararıyla, bu Yönetmelikte belirlenen ALES ve yabancı dil puan barajlarının üzerinde bir puanı asgari puan olarak belirleyebilirler. (3) Ön değerlendirme ve nihai değerlendirme aşamalarında lisans mezuniyeti notunun hesaplanmasında kullanılacak 4’lük ve 5’lik not sistemlerinin 100’lük not sistemine eşdeğerliği Yükseköğretim Kurulu kararıyla belirlenir. Diğer not sistemlerinin 100’lük not sistemine eşdeğerliğine yükseköğretim kurumlarının senatoları karar verir. (4) Adaylarda, yabancı dille eğitim ve öğretim yapılan programlardaki öğretim görevlisi kadrolarına yapılacak atamalarda atama yapılacak programın eğitim dilinde; bilim alanı yabancı dille ilgili kadrolara yapılacak öğretim görevlisi atamaları ile 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (ı) bendi uyarınca zorunlu yabancı dil dersini vermek üzere öğretim görevlisi kadrolarına yapılacak atamalarda ilgili dilde; yükseköğretim kurumlarının uluslararası ilişkiler ile yabancı dille ilgili uygulamalı birimlerinde istihdam edilecek öğretim görevlisi atamalarında, en az bir dilde Yükseköğretim Kurulu tarafından kabul edilen merkezi yabancı dil sınavından en az 80 puan veya eşdeğerliği kabul edilen bir sınavdan bu puan muadili bir puana sahip olma şartı aranır.” , 5.3. “Özel şartlar” başlıklı 7 nci maddesinde; “(1) (Mülga cümle:RG-3/10/2019-
30907) (…) Devlet yükseköğretim kurumlarının araştırma görevlisi kadrolarına başvurularda
tezli yüksek lisans, doktora veya sanatta yeterlik eğitimi öğrencisi olmak şartı aranır…
(3) (Değişik:RG-3/10/2019-30907) Öğretim görevlisi kadrosuna başvuracak adaylarda en az tezli yüksek lisans derecesine sahip olmak veya lisans ve yüksek lisans derecesini birlikte veren programlardan mezun olmak şartı aranır…”, 5.4. “İlan” başlıklı 8 inci maddesinde; “(1) Öğretim üyesi dışındaki öğretim elemanı kadroları 15/7/2018 tarihli ve 30479 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 10 sayılı Resmî Gazete
Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 5 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca yükseköğretim kurumları tarafından ilan edilir. (2) İlan metninde, aranacak ve bu Yönetmelik kapsamında belirlenmiş olan şartlar, son başvuru tarihi, ön değerlendirme sonuçlarının ilan tarihi, giriş sınavı tarihi, yabancı dille eğitim-öğretim yapılan programlardaki öğretim görevlisi kadrolarında senato kararıyla sözlü sınav sonucu 60 ve üzeri puan alanlar için yazılı sınav yapılacaksa yazılı sınav tarihi, sınav sonuçlarının açıklanacağı günler ile internet adreslerini içeren sınav takvimi de belirtilir. Son başvuru tarihi, ilan tarihinden itibaren on beş günden az olarak belirlenemez. Adayların başvuruları, ilanda belirtilen adrese şahsen veya posta yoluyla ya da ilanda belirtilmiş olması halinde internet yoluyla yapılır. Postadaki gecikmeler nedeniyle ilanda belirtilen süre içinde yapılamayan başvurular dikkate alınmaz.” 5.5. “Giriş sınavı jürisinin belirlenmesi” başlıklı 9 uncu maddesinde; “ (1) Yükseköğretim kurumlarında giriş sınavı jürisi; fakültelerde dekanın; konservatuar, enstitü, yüksekokul ve meslek yüksekokullarında müdürün önereceği, biri ilgili anabilim dalı başkanı, anabilim dalı başkanı yoksa bölüm başkanı, yabancı diller yüksekokullarında ise yüksekokul müdürü olmak üzere en az sekiz öğretim üyesi arasından ilgili yönetim kurulunca seçilecek üç asıl bir yedek üyeden oluşur. Asıl üyelerden birinin ilgili anabilim dalı başkanı, anabilim dalı başkanı yoksa bölüm başkanı, yabancı diller yüksekokullarında ise yüksekokul müdürü olması ve seçilecek üyelerin, atama yapılacak öğretim elemanı kadro unvanının gerektirdiği görev alanı ile ilgili olması esastır. (2) Jüri, üyeleri arasından birini raportör olarak belirler.”, 5.6. “Ön değerlendirme” başlıklı 10 uncu maddesinde; “(1) Sınav jürisi; başvuran adaylar arasından ilan edilen kadro sayısının on katına kadar adayı, meslek yüksekokullarında bu kadrolarda istihdam edilecekler de dâhil olmak üzere bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesinin dördüncü fıkrası kapsamındaki öğretim görevlisi kadrolarında ALES puanının %40’ını ve yabancı dil puanının %60’ını; bu Yönetmelik kapsamındaki diğer kadrolarda ALES puanının
%60’ını ve yabancı dil puanının %40’ını; meslek yüksekokullarına müracaatlarda ise ALES puanının %70’ini ve lisans mezuniyet notunun %30’unu dikkate alarak belirler ve kadro ilanında belirtilen internet adresinde ilan eder. Bu sıralamaya göre son sırada aynı puana sahip birden fazla adayın olması halinde, bu kişilerin tamamı sınava çağrılır. Başvuru sayısının ilan edilen kadronun on katından az olması halinde, adayların tamamı giriş sınavına alınır.
Adayların ön değerlendirmede dikkate alınan puanları ile lisans mezuniyet notları, kadro ilanında belirtilen internet adresinde ilan edilir.”, 5.7. “Giriş sınavları” başlıklı 11 inci maddesinde; “(1) Giriş sınavı, sınav jürisi tarafından; bilim alanı yabancı dille ilgili olan birimlerdeki öğretim görevlisi kadroları ile 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (ı) bendi uyarınca zorunlu yabancı dil dersini vermek üzere atama yapılacak öğretim görevlisi kadroları için adayların mesleki ifade ve bilgi becerisi ile anlatım yeteneğini ölçecek şekilde sadece sözlü, bu Yönetmelik kapsamındaki diğer kadrolar için ise ilan edilen alanla ilgili bilgi düzeyini ölçecek şekilde sadece yazılı sınav olarak yapılır. Yabancı dille eğitim ve öğretim yapılan programlardaki öğretim görevlisi kadrolarında sözlü sınav yapılır. Ancak senato kararı olması halinde sözlü sınav sonucu 60 ve üzeri puan alanlar için yazılı sınav da yapılır. Bu durumda olanların giriş sınavı puanı, sözlü sınav ile yazılı sınavın puanlarının aritmetik ortalaması alınarak hesaplanır. (2) Sınav jürisi, yazılı ve sözlü sınavın nesnel, ölçülebilir ve denetlenebilir olmasını sağlar. Raportör olarak belirlenen üye, yazılı ve sözlü sınavların soru ve cevaplarını tutanak altına alır. (3) Sözlü sınav sonuçları, kadro ilanında belirtilen internet adresinde ilan edilir. Sözlü sınav sonucu 60 puanın altında olanlar başarısız sayılır ve nihai değerlendirme aşamasına geçemezler.” 5.8. “Nihai değerlendirme” başlıklı 12 nci maddesinde; “(1) Sınav jürisinin değerlendirmesinde; bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesinin dördüncü fıkrası kapsamındaki öğretim görevlisi kadrolarında, meslek yüksekokullarında bu kadrolarda istihdam edilecekler de dâhil olmak üzere ALES puanının %30’unu, lisans mezuniyet notunun %10’unu, yabancı dil puanının %30’unu ve giriş sınavı notunun %30’unu; bu Yönetmelik kapsamındaki diğer kadrolarda ALES puanının %30’unu, lisans mezuniyet notunun %30’unu, yabancı dil puanının
%10’unu ve giriş sınavı notunun %30’unu; meslek yüksekokullarında ise ALES notunun
%35’ini, lisans mezuniyet notunun %30’unu ve giriş sınavı notunun %35’ini hesaplayarak ilan edilen kadro sayısı kadar adayı başarı sırasına göre belirler. Değerlendirme puanı 65 puanın altında olanlar sınavlarda başarısız sayılır. Adayların değerlendirmede dikkate alınan puanları ile lisans mezuniyet notları, kadro ilanında belirtilen internet adresinde ilan edilir.” 5.9. “Sınavlarda başarılı olanların atanması” başlıklı 13 üncü maddesinde; “(1) Sınavlarda başarılı olan adaylar, başarı puanları esas alınarak ilan edilir. İlan edilen kadro sayısı kadar yedek aday da ilan edilir. Atamalar yürürlükteki mevzuata göre yapılır.”
Şeklinde düzenlemeler görülmüştür.
IV. KAMU DENETÇİSİ ARİF DÜLGER’İN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
6. Başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; ilgili idare tarafından başvurana yönelik uygulanan idari işlemde hukuka ve hakkaniyete aykırılık bulunmadığı tespit edildiğinden, başvurunun reddi yönünde hazırlanan “Ret Kararı Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 7. Kurumumuza yapılan başvuruda; akademik kariyerinin disiplinler arası olması nedeniyle önyargı ve ayrımcılığa maruz kaldığını ve sınavda yöneltilen bir sorunun da benzer hissiyat uyandırdığını ifade eden başvuranın, cevap anahtarına bilimsel açıdan itirazlarının bulunduğu ve puanlamanın hakkaniyetli olmadığı iddialarıyla sınav sonucunun yeniden değerlendirmesini talep ettiği anlaşılmıştır.
8. İdarenin başvuranın iddialarına yönelik Kurumumuza ilettiği bilgi ve belgelere bakıldığında; 8.1. Özyeğin Üniversitesi Mimarlık ve Tasarım Fakültesi Mimarlık Bölümü’nde görev almak üzere, 2547 sayılı Kanunun ilgili maddeleri ile 31.07.2008 tarihli ve 26953 sayılı Resmi
Gazete’de yayımlanan Öğretim Üyesi Dışındaki Öğretim Elemanı Kadrolarına Naklen veya
Açıktan Yapılacak Atamalarda Uygulanacak Merkezi Sınav ile Giriş Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik hükümleri uyarınca, İngilizce ders verebilecek, İnşaat
Mühendisliği veya Mimarlık anabilim dalı kapsamındaki programlarda Taşıyıcı Sistemler konusunda tez yapmış, tezli yüksek lisans mezunu olan, 1 öğretim görevlisi istihdamına yönelik sınav duyurusunun 20.05.2020 tarihinde Resmi Gazete’de ilan edildiği; 8.2. Üniversitenin öğretim görevlisi alım ilanında; ALES (Sayısal) 70 ve Yabancı Dil Puanı
80 olarak özel şart olarak “ İngilizce ders verebilecek, İnşaat Mühendisliği veya Mimarlık
anabilim dalı kapsamındaki programlarda Taşıyıcı Sistemler konusunda tez yapmış, tezli yüksek lisans mezunu olmak” şeklinde şartın belirlendiği 8.3. Söz konusu kadroya atanacak olan öğretim görevlilerini değerlendirmek üzere, asil ve yedek üyelerinden oluşan jürinin belirlendiği; 8.4. Son başvuru tarihi olan 03.06.2020 tarihini takiben adayların başvurularının incelendiği ve
“Taşıyıcı Sistemler” alanında 7 adayın başvuruda bulunduğu, bir adayın yüksek lisansını yurtdışı üniversitede yapmış olması ve Yükseköğretim Kurulu Başkanlığından diploma denklik belgesi sunamadığı nedeniyle değerlendirmeye alınmadığı; 8.5. İstenen belgeleri eksiksiz teslim eden, Taşıyıcı Sistemler Alanında başvuru yapan 6 adayın ön değerlendirmeye alındığı ve Öğretim Üyesi Dışındaki Öğretim Elemanı Kadrolarına
Yapılacak Atamalarda Uygulanacak Merkezi Sınav ile Giriş Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar
Hakkında Yönetmelik’in 10. maddesinde belirtildiği üzere, adayların ALES puanlarının
%40’ını ve yabancı dil puanlarının %60’ının hesaplanmasıyla ön değerlendirme tablosunun hazırlandığı; başvuranın bu tabloda en düşük ALES ve Yabancı dil puanı ile son sırada yer aldığı; 8.6. İlgili yönetmeliğin 11 inci maddesinde belirtildiği üzere, adayların ilan edilen alanla ilgili bilgi düzeyi ve alana yönelik ders vermedeki yabancı dil hakimiyetinin ölçülebilmesi için, yazılı ve sözlü sınav yapılması konusunda gerekli planlamaların gerçekleştirildiği; sınav döneminde, pandemi koşullarının yoğun bir biçimde sürmesi nedeniyle, kampüsün kent dışı konumu ve seyahat kısıtları da göz önüne alınarak, katılımcıların sağlığını tehlikeye atmamak için, sınavların e-posta ve Microsoft Teams yazılımı aracılığıyla gerçekleştirildiği; bu kapsamda, tüm adaylara, yazılı ve sözlü sınavın nasıl gerçekleştirileceği hususunda 10.06.2020 tarihinde gönderilen e-posta aracılığıyla detaylı bilgi sunulduğu, çevrimiçi toplantı tarih, saat bilgileri ve toplantı linklerinin iletildiği; adaylara önceden bildirildiği gibi, 12.06.2020 tarihinde düzenlenen yazılı ve sözlü sınav öncesinde, 09:00-09:15 saat aralığında bir çevrimiçi ön bilgilendirme toplantısı düzenlendiği, sınavın gerçekleştirme sürecine ilişkin bilgi, adaylarla bir kez daha paylaşıldığı, aynı gün 9:22’de eşzamanlı olarak adayların başvuruda belirttikleri eposta adreslerine soruların iletildiği, adaylardan bulundukları ortamda soruları kurşun kalem ile yanıtlamalarının ve ardından taradıkları yanıt dokümanlarını 12:30’a kadar jüri başkanı ve koordinasyondan sorumlu kişinin e-posta adreslerine gönderilmesinin talep edildiği ve sınava katılan adayların yanıtlarını belirtildiği şekilde ilettikleri; sözlü sınav/mülakatın ise, yine önceden adaylara bildirildiği gibi, aynı gün (12.06.2020) 14:00’te her aday için yaklaşık 20 dakikalık bir görüşme dilimi içinde Microsoft Teams toplantısı ile uygulandığı; 8.7. Sınav jürisinin, yazılı ve sözlü sınavın nesnel, ölçülebilir ve denetlenebilir olması için yazılı ve sözlü sınavların soru ve cevapları ile birlikte çevrimiçi sözlü sınavları tutanak altına aldığı; yazılı sınavdaki ilk üç sorunun, çevrimiçi ortamda gerçekleştirilen sözlü sınavda karşılaşılabilecek olası ses ve bağlantı sorunları göz önünde bulundurularak, tüm adaylara aynı biçimde yöneltildiği, adayları daha iyi tanımaya yönelik olan bu soruların, aynı zamanda, onların uzmanlık alanlarını kendi el yazılarıyla belirtmeleri, seçme nedenlerini açıklamaları ve tamamlamış oldukları veya üzerinde çalışmaya devam ettikleri tez ve akademik çalışmalarının uzmanlık alanlarıyla ilişkisini anlamaya yönelik olarak sorulduğu, dördüncü sorunun bir çizim sorusu olduğu, beşinci sorudan itibaren adaylardan, a ve b şeklinde düzenlenen sorulardan kendi alanındaki soruyu seçerek yanıtlamalarının istendiği; 8.8. 1, 2 ve 3 nolu soruların öznel sorular olarak puanlamaya dâhil edilmediği, 8.8.1. 4 nolu soruda, “Bir afet toplanma yerindeki yemek dağıtım istasyonuna ait strüktürün kavramsal çözümünü kısa bir açıklama ve eskiz niteliğinde çizimlerle sistem, malzeme ve biçimsel özellikleri kapsayan tasarım önerileri geliştiriniz. Ölçek ve anlatım serbesttir.” şeklinde sorulduğu ve cevap anahtarına göre “Tasarım sorunsalının gerektirdiği geçici, esnek ve işlevsel çözümün, uygun mimari tasarım ilkeleri ve görsel ifade araçları ile anlatılmasının” beklenildiği; bu soruya ilişkin gönderilen adaylara ait değerlendirmelere bakıldığında; kadroya alınan ve bu sorudan 30 puan üzerinden 30 puan alan aday için “Aday, soruya uzmanlık alanını göz önünde bulundurarak hem strüktürel hem de mekânsal bağlamda esnek çözüm alternatifleri üreterek cevap vermiştir ve bir afet toplanma yerinde hızlıca inşa edilebilecek üç farklı strüktür önerisi getirmiştir. Prefabrik olabileceğini işaret etmiştir ve geçici olması gerektiğinin altını çizmiştir. Mevsim ve hava koşullarını göz önünde bulundurmuştur.” şeklinde değerlendirmenin yapıldığı; başvuran için ise “Aday, geçici bir yapı yerine, kalıcı bir yapı önermiştir ve yeterli açıklamada bulunmamıştır. (30 puan üzerinden 10 puan)” şeklinde değerlendirme yapıldığı, diğer adayların ise bu sorudan 20, 15, 15 ve 0 puan aldıkları; 8.8.2. 5a nolu soruda; “Yapı teknolojilerinin mimarlığın diğer alanlardaki gelişmelere paralel olarak tarihsel süreç içindeki evrimi günümüz mimarlık müfredatındaki taşıyıcı sistemlere ilişkin derslerin içerik ve işlenme biçimini sizce ne ölçüde etkiliyordur? Bu kapsamda pedagojik açıdan genel bir çerçeve tanımlayabilir misiniz?” şeklindeki soruya cevap anahtarına göre “Yapı teknolojileri, malzemeleri, yapım süreçleri ve yönetimi, yapı sistemleri ve diğer bina sistemleri ile entegrasyonunun, mimarlık eğitim sistemi içinde tasarım, tarih, koruma, etik vb. dersler ve konularla bütünleştirildiği bir müfredatın tanımlanması.” şeklinde cevap beklendiği; kazanan aday için yapılan değerlendirmede, “Aday, bu soruya verdiği cevap ile mimarlık bölümündeki dersler ve eğitim süreci ile aşina olduğunu ortaya koymuştur.
Teknolojik gelişmelerin bu derslere nasıl yansıyacağının bilincindedir. Pedagojik açıdan ortaya koyduğu çerçeve olumlu olarak değerlendirilmiştir. (20 puan üzerinden 20 puan)”, başvuran için yapılan değerlendirmede ise “Aday, yanıtında çeşitli strüktür sistemlerini sıralamıştır ve öğrencilerin öğrenme kabiliyetini arttırmak için geleneksel yapı sistemleri konusunda bilgi sahibi olmalarını önermiştir. Sonuçta pedagojik açıdan yeterli sentez ve analizi yapmamıştır.
(20 puan üzerinden 15 puan)” şeklindeki notun yer aldığı, diğer adayların ise 10, 10, 10 ve 5 puan aldıkları; 8.8.3. 6a nolu soruda; “Mimari tasarım sürecinde strüktür nasıl ele alınmalıdır ve tasarım stüdyosunda mimarlık öğrencilerinin strüktür konusunu iyi özümsemeleri ve projelerine strüktürü doğru bir şekilde entegre etmeleri için önerileriniz nelerdir?” şeklindeki soruya cevap anahtarına göre “Taşıyıcı sistemin, tasarımın ayrılmaz bir parçası olduğu temel düşüncesi çerçevesinde, mekanı işlevi, biçimi-estetiği ve sağlamlığının eşzamanlı ele alınmasının gerekliliklerini anlamaları için öğrencilere bu üç özelliği kapsayan çok parametreli, bütünleşik düşünceyi teşvik eden öneriler yapılması.” Şeklinde cevabın beklendiği; kazanan aday için
“Aday, verdiği cevap aracılığıyla mimarlık öğrencilerine strüktür bilgisinin nasıl aktarılabileceği konusunu etkin bir şekilde özetlemiştir. Strüktür konusunda bir mimarlık öğrencisinin bilmesi gereken temel bilgilerin proje çözümlerinde ilerleyebilmeleri için doğru aktarılması gerektiğinin altını çizmiştir. Aday, bu soru bağlamında çeşitli örnekler vererek mimarlık öğrencilerinin bilmesi gereken temel bilgileri özetlemiştir. (20 puan üzerinden 20 puan)” şeklinde, başvuran için ise “Adayın, bütüncül-çoklu bakış açısından uzak, hiyerarşik ve elemanter ölçekte kalan yanıtı, strüktür ve tasarım ilişkisinde çok sınırlı bir perspektif ortaya koymaktadır. (20 puan üzerinden 5 puan)” şeklinde değerlendirme yapıldığı, diğer adayların ise 20, 15, 10, 10 puan aldıkları; 8.8.4. 7b nolu soruda; “What is the role of structure in the contemporary architectural design process? In order to achieve a sustainable architecture, which critical decisions should be made regarding the construction and materials of buildings in the architectural design phase? Discuss the pros and cons of available structural systems and materials in this regard.” şeklindeki soruya cevap anahtarına göre “Strüktürün çağdaş mimarideki yerini ve yeni teknolojinin tasarımı şekillendirmesinin açıklanmasının” beklendiği; kazana aday için “Aday, strüktürün çağdaş mimarlık üzerindeki etkisini kapsamlı bir şekilde açıklamamıştır. Sürdürülebilir mimarlığın önemini vurgulamıştır ancak strüktür ve malzeme konusunda hangi kriterlerin göz önünde bulundurulması gerektiğini ayrıntılı bir şekilde tartışmamıştır. (30 puan üzerinden 15 puan)”, başvuran için “Aday, strüktürün çağdaş mimarideki rolünü açıklamak yerine kullanım amacına göre strüktür seçilmesinin gerekliliğini açıklamıştır. Proje tasarım sürecinde nelere dikkat edilmesi gerektiği konusunun üzerinde durmuş, nanoteknolojik malzemelerin sürdürebilir yaklaşımla tasarlanan binalardaki kullanım alanlarını vurgulamıştır. (30 Puan üzerinden 20 puan)” şeklinde değerlendirme yapıldığı, diğer adayların ise 25, 25, 25 ve 20 puan aldıkları;
8.9 Sözlü sınavda; kazanan aday için “Aday, sözlü sınavda İnşaat Mühendisliği alanındaki
geçmiş çalışmalarından bahsetmiş, ardından sözlü sınav süresinde çalışıyor olduğu kurumda verdiği dersleri, kendisine sorulan soru üzerine yanıtlamıştır. Mimarlık Bölümünde “Strüktürel
Sistemler I ve II”, İnşaat Mühendisliği Bölümünde ise “Sonlu Elemanlara Giriş” ve “Yapı
Bilgisi” derslerinde öğretim görevlisi olarak görev aldığını belirtmiştir. Kendi alanında eğitimin nasıl olması gerektiğine ilişkin soruya ise aday, hem mimarlık bölümünde hem de inşaat mühendisliği bölümlerinde derslere girdiği için, her iki alanın ders müfredatına ilişkin olumlu ve olumsuz yanları değerlendirme ve ders içeriklerinin nasıl geliştirilebileceğine dair öneriler getirme yetisine sahiptir. Bununla birlikte, bir mimarlık öğrencisinin proje stüdyo derslerinde, projelerini strüktür ve taşıyıcı sistemler kapsamında olumlu yönde geliştirebilecek stratejileri nasıl uyguladığından bahsetmiştir. Adayın öğrencilerin proje süreçlerinde karşılaştıkları zorluklarda bir akademisyen olarak benimsediği eğitim yaklaşımı, eğitim pedagojisi açısından olumlu bulunmuştur. Adaydan, uzmanlık alanıyla ilgili yapmış olduğu bir tez veya araştırmayı
İngilizce anlatması istendiğinde, aday yüksek lisans tezinden bahsetmeyi tercih etmiştir.
Adayın ifadelerinde, taşıyıcı sistemler ve strüktür alanındaki terminolojiye hâkim olmakla birlikte, çalışmasını İngilizce dilinde anlatımı konusunda yeterlilik sahibi olduğu gözlemlenmiştir.”, başvuran için “Aday, sözlü sınavda Mimarlık alanındaki akademik geçmişinden bahsederek söze başlamıştır. Yüksek lisans tezinin sürdürülebilirlik ve nanoteknolojik malzemeler olduğunu belirten aday, diğer taraftan Mimarlık Bölümünde yapı derslerinde araştırma görevlisi olarak yer aldığını belirtmiştir. Doktora tezinde ise konaklama yapıları ve gayrimenkul değerleme konusunda disiplinlerarası bir çalışma yürütme isteğini vurgulamıştır. Lisans eğitimi süresince ikinci bir anadal olarak “Kamu Yönetimi” bölümünden de mezun olduğunun altını çizen aday, mimari tasarımda bilgisayar destekli tasarım araçlarına hâkim olduğunu ifade etmiştir. Aday, yazmış olduğu makale ve bildirilerinde enerji etkin malzemeler üzerine yoğunlaştığını ifade etmiştir. Yazmış olduğu yüksek lisans teziyle yapı strüktürü arasında nasıl bir ilişki kurduğu konusunda yöneltilen soruya, adayın, konuya ağırlıklı olarak sürdür ülebili rli k, yaşam döngüsü ve yapı malzemesi perspektifinden yaklaştığı fark edilmiştir. Mimarlık öğrencisinin proje stüdyo derslerinde, projelerini strüktür ve taşıyıcı sistemler kapsamında olumlu yönde geliştirebilecek stratejileri nasıl uygulayabileceğine ilişkin soruya ise, strüktür ve mimari tasarım eş zamanlı yürümesi gerekliliğinden bahsetmiş fakat eğitim pedagojisine yönelik olarak sorulmuş olan bu soruya bir eğitimci olarak yaratıcı ve esnek yanıtlar sunamadığı gözlemlenmiştir.
Adayın kendisini “strüktür ve mukavemet” gibi dersleri verme konusunda yeterli görüp görmediği hususundaki soruya, aday, bu konuda “Görü yorum , evet. Yani, bir in şaat mü h en disi kadar olamayabilirim ama yine de oldu ğu nu dü şü nü yorum” şeklinde yanıtlamıştır (EK 4c, Sözlü Sınav Tutanağı, 13:46-14:05). Lisans eğitimi bu konuda olmamasına rağmen, bu bilgi ve yeterliliğe nasıl sahip olduğu yönündeki bir diğer soruya ise aday, “A sis tan lı k yaparken, statik ve mukavemet derslerine de asis tan lı k yapm ıştım o sü reç içeris in de. Resmi olarak almasam da asis tan lı k olarak derslere girm işl iğim var.” (EK- 4 “4c”), Sözlü Sınav Tutanağı, 14:05-14:30) şeklinde yanıtlamıştır.
Adayın, kendi alanıyla ilgili İngilizce anlatım yaptığı bölümde ise, aday mimarlıkta sürdürülebilir nanoteknolojik malzemelerin kullanımına odaklanan yüksek lisans tezinden bahsetmeyi tercih etmiştir. Lisans eğitimi Peyzaj Mimarlığı ve Kamu Yönetimi olan, Yüksek lisans çalışmalarından itibaren yapı malzemesi konusunda akademik çalışmalarını sürdüren adayın, Özyeğin Üniversitesi Mimarlık Bölümü müfredatında yer alan ve içerikleri ekte sunulan “Statik ve Mukavemet” ve “Yapı Statiği” derslerini bu bilgi alanına hâkim olmaması sebebiyle vermesinin mümkün olmadığı tespit edilmiştir.” şeklinde değerlendirme yapıldığı; 8.10. Sonuç olarak; kazanan aday için “Taşıyıcı sistemler alanında başvuru yapan kendi alanıyla ilgili olan sorulara vermiş olduğu kapsamlı yanıtlar, mülakat esnasında konuya olan hâkimiyeti ve çalışmaları hususunda gerek anadilinde gerekse İngilizce dilinde yazılı ve sözlü ifadelerindeki akademik yetkinliği nedeniyle jüri tarafından başarılı bulunmuş olup, yazılı sınavdan 100 üzerinden 85 sınav notu ve sözlü sınavdan 100 üzerinden 85 sınav notu ile değerlendirilmiştir. nin sınavdan aldığı ortalama not 85 olmuştur.” şeklinde, başvuran için “Taşıyıcı sistemler alanında başvuru yapan , yazılı sınavdan 100 üzerinden
50 sınav notu ve sözlü sınavdan 100 üzerinden 60 sınav notu ile değerlendirilmiştir.
sınavdan aldığı ortalama not 55 olmuştur.” şeklinde değerlendirme yapıldığı, diğer adayların ise bir adayın yazılı ve sözlü sınavlardan 70 ile ortalama olarak 70 puan, diğer bir adayın yazılıdan 45 ve sözlüden 75 ile ortalama olarak 60 puan, diğer bir adayın yazılıdan 65 ve sözlüden 55 ile ortalama olarak 60 puan, diğer bir adayın ise yazılıdan 55 ve sözlüden 55 ile ortalama olarak 55 puan aldığı; 8.11. Özyeğin Üniversitesi, Mimarlık ve Tasarım Fakültesi Mimarlık Bölümü’ne “Öğretim
Üyesi Dışındaki Öğretim Elemanı Kadrolarına Naklen veya Açıktan Yapılacak Atamalarda
Uygulanacak Merkezi Sınav ile Giriş Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında
Yönetmelik” hükümleri çerçevesinde alınacak öğretim görevlisi için 12.06.2020 tarihinde
Özyeğin Üniversitesi’nde online yapılan giriş sınavında adayların ALES, dil sınavı ve lisans not ortalamalarının toplamı karşılaştırılarak yapılan sonuç değerlendirmesinde, Taşıyıcı
Sistemler alanında sınava katılan adayların sıralamasının yapıldığı ve ALES 85,23, Yabancı
Dil 91,25, Not ortalaması 67,5 ve sınav puanı 85 ile birinci sırada yer alan adayın kazandığı; başvuranın ise ALES 73.34, Yabancı Dil 85, Not ortalaması 76 ve sınav puanı 55 ile son sırada yer aldığı; 8.12. Başvuranın itirazı üzerine Dekanlık’ın inceleme yaptığı ve yapılan incelemede başvuranın itirazlarının 11 maddede sıralanarak cevaplandığı; söz konusu cevapta, “Cevap anahtarının sübjektif olduğu adayın yorumdur. Cevap anahtarının her adaya eşit uygulanması nedeniyle, adayın sübjektif olarak yorumladığı cevap anahtarı ile yeniden değerlendirme yapılmasının da sübjektif olması beklenir ve sonucu değiştirmesi mümkün değildir (itiraz ). Kişisel bilgilerin, yorumların, beklentilerin bulunduğu bu sorular, online mülakattaki olası ses sorunları göz önünde alınarak, adayları daha iyi tanımak için (tüm adaylara aynı şekilde) sorulmuştur (itiraz 2). Yapının çözümü, hem sınav komisyonu tarafından yapılan değerlendirmede, hem de dekanlık incelemesinde sorunun yanıtında beklenen yapı tasarımının geçici ve esnek olma gerekliliğini açık bir biçimde yerine getirmemesi açısından uygun bulunmamıştır (itiraz 3). Sorudan da anlaşılacağı gibi, yalnızca taşıyıcı sistem bilgisinin ölçüldüğü bir soru olmayıp, adayın taşıyıcı sistem bilgisini, tasarımın gerektirdiği bağlamda ne derece başarılı ve özgün düşünüp düşünmediğini ölçen soru dörtte, önerilen temel sistemi ile özgün ve bağlamsal olmayan yanıt sorulan sorunun özelliklerine göre sınav komisyonu tarafından uygun görülmemiştir, tekrar inceleme sonucu bu sorunun karşılığı sınav komisyonun yaptığı değerlendirme uygun bulunmuştur (itiraz4). Öğretim görevlisi olmaya aday bir kişinin teknik bilgilerin öğrencilerle paylaşılması konusunda önerisini alma hedefi olan bu soruya verilen yanıtın eğitim süreçleri ile ilgili yeterli yanıt oluşturmadığı yönündeki sınav komisyonunun kararı dekanlıkça uygun bulunmuştur (itiraz 5). Sözlü sınav, adayların konu alanındaki temel yaklaşımı ve adayın öğretim görevlisi olarak hedeflerini ve bu hedeflere kendilerini nasıl hazırladıklarını öğrenmeye yöneliktir. Sınav komisyonunun yaptığı değerlendirme, komisyonu oluşturan üç öğretim üyesinin sözlü sorularına konulan puanlara göre her yanıta verdiği puanlar üzerinden hesaplanmıştır. Komisyonun tekrar yaptığı değerlendirmede verilen puan konusunda bir yanlışlık olmadığı belirlenmiştir (itiraz 6). İtiraz eden adayın yanıtlarına tekrar değerlendirme uygulandığında diğer adayların yanıtları ile tekrar karşılaştırılmış ve bir değişiklik yapılmasının gerekmediği sonucuna varılmıştır (itiraz 7).
Cevap anahtarından beklenen açıktır, yanıtların bekleneni karşılamadığı tekrar inceleme sonucu belirleniştir (itiraz 9). Taşıyıcı sistem bileşenlerinin ihtiyaçlara (kullanım amacı), yere (iklim, zemin şartları, afet, yere bağlantı şekli), maliyete ilişkin parametrelere göre çok farklı tasarlanabileceği bakışı ile her binanın temel sistemi olması gerekliliği gibi bir genelleme üzerinden geçici bir yapı için önerilen temel sistemi savunulamaz. Bu nedenle sınav komisyonunun değerlendirmesinde bir sorun olmadığı görülmüştür (itiraz 10). İtiraz eden adayın yanıtları tekrar kontrol edilirken tüm diğer adayların yanıtları da karşılaştırmalı olarak kontrol edilmiştir (itiraz 11).
Sonuç olarak, katılan tüm adaylara eşit şart ve ölçütler çerçevesinde uygulandığı tespit edilen söz konusu sınava ilişkin, sınav komisyonun yaptığı değerlendirmelerde eksik, hata bulunmadığı saptanmıştır.” şeklinde değerlendirmede bulunulduğu; Tespit edilmiştir.
9. Konuyla ilgili mevzuata bakıldığında; Öğretim Üyesi Dışındaki Öğretim Elemanı
Kadrolarına Yapılacak Atamalarda Uygulanacak Merkezi Sınav ile Giriş Sınavlarına İlişkin
Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliği’ne göre; Yükseköğretim kurumlarında giriş sınavı jürisinin; fakültelerde dekanın; konservatuar, enstitü, yüksekokul ve meslek yüksekokullarında müdürün önereceği, biri ilgili anabilim dalı başkanı, anabilim dalı başkanı yoksa bölüm başkanı, yabancı diller yüksekokullarında ise yüksekokul müdürü olmak üzere en az sekiz öğretim üyesi arasından ilgili yönetim kurulunca seçilecek üç asıl bir yedek üyeden oluşacağı, asıl üyelerden birinin ilgili anabilim dalı başkanı, anabilim dalı başkanı yoksa bölüm başkanı, yabancı diller yüksekokullarında ise yüksekokul müdürü olması ve seçilecek üyelerin, atama yapılacak öğretim elemanı kadro unvanının gerektirdiği görev alanı ile ilgili olmasının esas olduğu, Meslek yüksekokullarının Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenen uzmanlık alanlarındaki öğretim görevlisi kadrolarına başvuracak adaylarda en az tezli yüksek lisans derecesine sahip olma ya da lisans mezunu olup belgelendirmek kaydıyla alanında en az iki yıl tecrübe sahibi olma şartı aranacağı düzenlenmiştir.
10. Şikâyet konusu, başvuranın iddiaları, idarenin açıklamaları ve ilgili mevzuat göz önüne alınarak değerlendirildiğinde; başvuranın akademik kariyerinin disiplinler arası olması nedeniyle çeşitli mecralarda önyargı ve ayrımcılığa maruz kaldığı, aidiyetinin mimarlık alanı olmasını söylemesine rağmen “neden mimarlık okumadığının” sorulduğu, değerlendirmelerde en düşük puanlamaların kendisine verildiği, cevap anahtarına bilimsel açıdan itirazları bulunduğu, bunları ilettiğinde dikkate alınmadığı ve puanlamanın hakkaniyetli olmadığı iddialarında bulunduğu ve bu çerçevede yeniden değerlendirme talep ettiği anlaşılmış olup; 10.1. Başvuranın akademik kariyerinin disiplinler arası olması ve aidiyetinin mimarlık alanı olduğunu söylemesi karşısında önyargı ve ayrımcılığa maruz kaldığı iddiası incelendiğinde; söz konusu kadronun öğretim görevlisi kadrosu olması ve “Taşıyıcı Sistemler” alanında ders vermenin, özellikle de “Statik ve Mukavemet” ile “Çelik yapılar ve Betonarme” derslerinin verilmesinin beklendiği ve bunun duyurulduğu dikkate alındığında bu hususların sorgulanmasının makul olduğu; aynı sorgulamaların diğer adaylar için de yapıldığı, jüri üyelerinin söz konusu derslerin verilme yetkinliğine adayların sahip olup olmadığını anlamaya çalıştıkları; 10.2. Başvuranın değerlendirmelerde en düşük puanların kendisine verildiği iddiası incelendiğinde; her ne kadar bilimsel değerlendirme takdirinin jüri üyelerinde olduğu kabul edilse de başvuranın iddialarının yerinde olup olmadığını belirleyebilmek adına bu takdirin objektif olarak kullanılıp kullanılmadığı sorusu akılda tutularak sorulara verilen cevaplar cevap anahtarı çerçevesinde değerlendirildiğinde; sınav jürisinin objektif bir değerlendirme yapmadığına ilişkin bir kanı oluşmadığı, yukarıda da yer verilen puanlamada görüleceği üzere diğer adaylara da başvurana verilen puanların verilebildiği, son tahlilde başvuranın ALES puanının diğer adaylar içinde en düşük puan olması ve ALES puanının en yüksek oranda etkili puan olması ile başvuranın sıralamada en sonda yer aldığı görülerek bu iddiasının yerinde olmadığı; 10.3. Başvuranın cevap anahtarına bilimsel açıdan itirazları bulunduğu, bunları ilettiğinde dikkate alınmadığı iddiası incelendiğinde; yukarıda da ifade edildiği üzere jüri üyelerinin takdirinin esas olduğu ve başvuranın itirazı üzerine yapılan incelemenin bu hususa dikkat edilerek ve başvuranın her bir itirazı ayrı ayrı dikkate alınarak yapıldığı; 10.4. Başvuranın puanlamanın hakkaniyetli olmadığı iddiası incelendiğinde; her bir adayın hem yazılı cevap kâğıtlarına hem de sözlü mülakat kamera kayıtlarına hazırlanan cevap anahtarı çerçevesinde karşılaştırmalı olarak bakılmış olup jüri üyelerinin tutanak altına aldıkları değerlendirmelerine söz konusu sınavın olduğu gibi aktarıldığı, adayların verdikleri cevapların cevap anahtarı çerçevesinde hak ettiği puanlamanın yapıldığı, herhangi bir adaya objektif yaklaşılmadığı gibi bir durumun görülmediği; Tespit edilmiştir.
11. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; sınav jürisinin objektif bir değerlendirme yapmadığı yönünde bir kanaat oluşmadığından, söz konusu puanlama işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık bulunmadığı sonuç ve kanaatine ulaşılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 12. İyi yönetim ilkelerine 28.03.2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar
Hakkında Yönetmeliğin 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup, idareden istenilen bilgi ve belgelerin süresi içinde ve gerekçeli olarak Kurumumuza gönderildiği, ayrıca idarenin başvuranla ilgili işlemlerinde kanunlara uygunluk, makul sürede karar verme ve kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi ilkelerine uygun davrandığı, ancak idari işleme karşı hangi sürede hangi mercilere başvurulabileceği bildirilmediğinden “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uygun davranmadığı anlaşılmış olup idarenin bundan böyle bu ilkeye de uyması beklenmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
13. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Kararın başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup, İstanbul İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle; Başvurunun REDDİNE, Kararın Başvuran ile ÖZYEĞİN ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜNE tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisi’nce karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi