Apostil tasdik şerhi taşıyan iş deneyim belgesinin geçerliliği Türkiye’de nasıl değerlendirilir (KİK)

İzmir Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü (İZSU) tarafından yapılan 2018/102816 ihale kayıt numaralı “İzmir İli Foça İlçesi Gerenköy Atıksu Arıtma Tesisi İnşaatı” ihalesine ilişkin olarak İzkaya İnşaat Taahhüt Nakliyat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi itirazen şikâyet başvurusunda bulunmuş ve Kurulca alınan 11.07.2018 tarihli ve 2018/UY.I-1312 sayılı karar ile ” 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmiştir.

Davacı İzkaya İnş. Taah. Nak. San. Tic. A.Ş. tarafından anılan Kurul kararının iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle açılan davada, Ankara 10. İdare Mahkemesinin 08.01.2019 tarihli E:2018/1581, K:2019/11 sayılı kararında “…Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri ve dosya içeriğindeki bilgi ve belgeler bir bütün olarak değerlendirildiğinde; Rusya’da tamamlanan işe ilişkin iş deneyim belgesinin, belgede bulunan imzanın, imzalayan kişinin sıfatının ve mührünün veya damganın doğruluğuna ilişkin apostil tasdik şerhi taşıdığı ve Rusya’nın Yabancı Resmi Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesi’ne taraf olması dolayısıyla iş deneyim belgesinin Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğunun veya T.C Dışişleri Bakanlığı’nın tasdikinden muaf olduğu, ayrıca Rusya’da Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu bulunduğundan iş deneyim belgesinin Rusya Dışişleri Bakanlığı, T.C Konsolosluğu veya Rusya’nın Türkiye’deki temsilciliği ve T.C Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmesine gerek olmadığı; öte yandan Moskova Büyükelçiliğinden gelen yazıda bulunan belge içerisinde sahtelik belirtileri bulunduğu ve bilgilerin şüphe uyandırdığı iddialarının İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığı ve İzmir Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü tarafından ilgili Bakanlıklarla koordineli olarak hareket etmek suretiyle araştırılarak ve her türlü şüpheden uzak bir şekilde tespit edilerek işlem tesisi yoluna gidilmediği, somutlaştırılmamış ve teyide muhtaç bilgiler ışığında işlem tesis edildiği, bu durumun ihalelerde isteklilerin hukuki güvenliklerini azaltacağı ve Anayasal güvence altında bulunan çalışma hürriyetinin kısıtlanması sonucunu doğuracağı açık olduğundan, kesinlikten uzak ve yetersiz iddiaların yer aldığı bilgi yazısına istinaden davacı şirketin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması işlemine karşı yapılan itirazen şikayet başvurusunun reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmamıştır. Diğer yandan belirtmek gerekir ki ihaleyi yapan idare tarafından yapılacak araştırmalar sonrasında iş deneyim belgesine ilişkin mezkur iddiaların somutlaştırılması durumunda davacılar hakkında tekrardan işlem tesis edilebileceği de kuşkusuzdur…” gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Anılan Mahkeme kararının uygulanmasını teminen alınan 06.02.2019 tarih ve 2019/MK-55 sayılı Kurul kararında “1- Kamu İhale Kurulunun 11.07.2018 tarihli ve 2018/UY.I-1312 sayılı kararının iptaline,

2- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, idarece başvuru sahibinin sunmuş olduğu iş deneyim belgesine ilişkin olarak ilgili Bakanlıklarla koordineli hareket etmek suretiyle araştırma yapılması ve yapılan araştırma sonucuna göre değerlendirme yapılması yönünde 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,” kararı alınmıştır.

Bu defa temyiz incelemesi sonucunda Danıştay Onüçüncü Dairesi’nin 26.03.2019 tarih ve E:2019/576, K:2019/923 sayılı kararı ile “…Olayda davacı şirket tarafından sunulan iş deneyim belgesinde apostil tasdikinin bulunduğu, apostil tasdik şerhinde “İşbu resmi belge Yegorova N.N tarafından imzalanmıştır. İmzalayanın sıfatı Genel Müdür’dür. Moskova şehri Mosvodostok Kamu Üniter Şirketinin mühür/damgasını taşımaktadır…” ibaresinin yer aldığı, apostil kaşesinde ise “…Moskova şehrinde Rusya Federasyonu Adalet Bakanlığı Moskova Genel Müdürlüğü Müdür Yardımcısı Lyubimov Yu.S tarafından No 77/35400-17 ile tasdik edilmiştir.” şeklindeki ifadeyle Rusya federasyonu Adalet Bakanlığı Moskova Genel Müdürlüğü tarafından mühürlendiği görülmektedir. Rusya Federasyonu’nun Yabancı Resmi Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesi’ne taraf olduğu da dikkate alındığında, söz konusu “apostil tasdik şerhi” taşıyan iş deneyim belgesinin Türkiye Cumhuriyeti Konsolosloğu veya Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tasdik işleminden muaf olduğu ve apostil tasdik şerhinin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 31. maddesinin 3. fıkrasına uygun olarak gerçekleştirildiği açıktır. Bu bağlamda, anılan iş deneyim belgesinde Yabancı Resmi Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesi kapsamında mevzuata uygun “apostil tasdik şerhi” bulunduğundan ve davacı şirket tarafından sunulan Dışişleri Bakanlığı İkili Ekonomik İşler Genel Müdürlüğü’nün 13/12/2018 tarih ve 22735287 sayılı yazısında, Astel Ltd. Şti.’nin söz konusu belgelerinin Moskova Büyükelçiliği’nce incelendiği ve belgelerde Rusya Federasyonu Adalet Bakanlığı’nca uygulanan apostil mührünün bulunduğu, bu nedenle belgedeki imzaların gerçekliğinin yeniden kontrol edilmesine ve tasdik ettirilmesine gerek bulunmadığı hususu vurgulandığından, aksi ispat edilinceye kadar apostil tasdik şerhi bulunan söz konusu iş deneyim belgesinin mevzuata uygun olduğu anlaşılmaktadır.

Öte yandan, iş deneyim belgesinin içeriğine ilişkin olarak aksi bir tespitin ortaya çıkması halinde ihaleyi gerçekleştiren idare tarafından davacı hakkında yeniden bir işlem tesis edilebileceği kuşkusuzdur. Bu itibarla dava konusu Kurul kararında hukuka uygunluk, dava konusu işlemin iptali yolundaki Mahkeme kararında sonucu itibariyle hukuki isabetsizlik bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle; 1.Davalının temyiz isteminin reddine, 2.Dava konusu işlemin iptali yolundaki Ankara 10. İdare Mahkemesi’nin 08/01/2019 tarih ve E:2018/1581, K:2019/11 sayılı temyize konusu kararında 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 49. Maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından anılan Mahkeme kararının yukarıda belirtilen gerekçeyle onanmasına…” karar verilmiştir.

Anayasa’nın 138’inci maddesinin dördüncü fıkrasında, yasama ve yürütme organları ile idarenin mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.

Ayrıca, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 28’inci maddesinin birinci fıkrasında, mahkemelerin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.

Anılan kararın icaplarına göre Kamu İhale Kurulunca işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle;

1. Kamu İhale Kurulu’nun 06.02.2019 tarih ve 2019/MK-55 sayılı kararının iptaline,

2. Kamu İhale Kurulu’nun 11.07.2018 tarihli ve 2018/UY.I-1312 sayılı kararının iptaline,

3- Anılan Danıştay Onüçüncü Dairesi kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.