TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 18207-18207 |sayi|18745356-101.07.05.99-E.18745356-101.07.05.99-E.
BAŞVURU NO : 2018/8775 2018/ 8775
KARAR TARİHİ : 02/11/2018 |tarih|
RET KARARI
BAŞVURAN VEKİLİ / TEMSİLCİSİ :
BAŞVURUYA KONU İDARE : Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı
İstanbul Üniversitesi Rektörlüğü
BAŞVURUNUN KONUSU : Atama işleminin 2547 sayılı Kanunun 33/a maddesi uyarınca yapılması talebi hk.
BAŞVURU TARİHİ : 03/07/2018 3.7.2018
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Kurumumuza yapılan başvuruda başvuran, İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi İngilizce İktisat
Bölümü İktisat Tarihi Anabilim Dalına 2547 sayılı Kanun’un 33/a maddesi uyarınca araştırma görevlisi alınacağına ilişkin ilanın 28/ 11/ 2017 tarihinde yayımlandığını, müracaat ettiği ve 27/ 12/ 2017 tarihinde yapılan sınav neticesinde 29/ 12/ 2017 tarihinde kadroya atanmaya hak kazandığının ilan edildiğini, İstanbul Üniversitesi Rektörlüğü Personel Daire Başkanlığı’nın 23/ 02/ 2018 tarih ve sayılı işlemi ile atamasının yapıldığını, ancak, güvenlik soruşturmasının
01.01.2018 tarihinden önce neticelenmemesi sebebiyle atanma onayının açıklama kısmında YÖK’ten
alınan 15.11.2017 tarihli yazıda 2547 sayılı Kanun’un 50/d maddesi uyarınca atandığının belirtildiği, oysa atanma işleminin; kadro ilanının 2547 sayılı Kanunun 33/a maddesi uyarınca açılmış olması ve ilgili sınav sonucunun 01.01.2018 tarihinden önce açıklanmış olması sebebiyle, 2547 sayılı Kanunun 33/a maddesi uyarınca yapılması gerektiğini iddia ederek atamasının aynı Kanunun 50/d maddesindeki kadroya yapılmış olmasının hak kaybına uğramasına sebep olduğunu iddia ederek müktesep hakkının korunmasını ve kadrosunun 33/a maddesine geçirilmesini talep etmektedir .
1 / 5II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2.1. Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı’nın 04/ 10/ 2018 tarih ve sayılı yazısında özetle;
18.06.2017 tarihli ve 7033 sayılı Kanunun 89 uncu maddesiyle 01.01.2018 tarihinde yürürlüğe
gireceği hüküm altına alınan 2547 sayılı Kanunun Ek 38.maddesinin “Yükseköğretim Kurumları araştırma görevlisi kadrolarına atamalar, 33 üncü maddede belirtilen usule uygun olarak 50 nci birinci fıkrasının (d) bendi kapsamında yapılır .” şeklinde düzenlendiğini, söz konusu madde hükümlerinin uygulanması hususunda “01.01.2018 tarihinden önce 2547 sayılı Kanunun 33 üncü maddesi kapsamında atanan araştırma görevlilerinin yeniden ataması haricinde 01.01.2018 itibariyle
2547 sayılı Kanunun 33 üncü maddesinin (a) fıkrası kapsamında atama yapılmamasına” Başk anlık
Genel Kurulu’nun 14.09.2017 tarihli toplantısında karar verildiği, bu kararın 15.11.2017 tarihli ve sayılı yazı ile Üniversite Rektörlüklerine gönderilerek uygulama birliğinin sağlanmasının amaçlandığı, 31.01.2018 tarih ve sayılı işlemin iptali için Başkanlığa karşı isimli davacı tarafından Esas Numarası ile açılan ve Danıştay 8. Dairesinde görülmekte olan davaya ilişkin cevap dilekçesinin gönderildiği, ifade edilmiştir .
2.2. Aynı talebi konu edinen bir başka başvuru için, İstanbul Üniversitesi Rektörlüğü
Personel Daire Başkanlığının 07/ 05/ 2018 tarihli ve sayılı yazısında özetle; yapılan güvenlik soruşturmasının cevabının 1.1.2018 tarihinden sonra ulaştığı, başvuranın atamasının 7033 sayılı Kanunun araştırma görevlisi istihdamı başlıklı Ek 38 inci maddesi uyarınca ve 15.11.2017 tarihli ve 78513 sayılı Yükseköğretim Kurul Kararı doğrultusunda 2547 sayılı Kanunun 50/d maddesi uyarınca yapıldığı, açıklamasına yer verilmiştir .
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. “18/ 10/ 1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın, 3.1. “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir . Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler…”, 4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında ; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikayet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir .”, 5. 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun, 5.1. ‘Araştırma görevlileri’ başlıklı 33 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde; “Araştırma görevlileri, yükseköğretim kurumlarında yapılan araştırma, inceleme ve deneylerde yardımcı olan ve yetkili organlarca verilen ilgili diğer görevleri yapan öğretim elemanıdır . Bunlar ilgili anabilim veya anasanat dalı başkanlarının önerisi, Bölüm Başkanı, Dekan, enstitü, yüksekokul veya konservatuvar müdürünün olumlu görüşü üzerine rektörün onayı ile araştırma görevlisi
2 / 5kadrolarına en çok üç yıl süre ile atanırlar; atanma süresi sonunda görevleri kendiliğinden sona erer .
Bunlar aynı usulle yeniden atanabilirler .”, 5.2. ‘Lisansüstü öğretim’ başlıklı 50 nci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinde; “Lisansüstü öğretim yapan öğrenciler, kendilerine tahsis edilebilecek burslardan yararlanabilecekleri gibi, her defasında bir yıl için olmak üzere araştırma görevlisi kadrosuna da atanabilirler .”, 5.3. 7033 sayılı Kanunun 18 inci maddesi ile eklenen ‘Araştırma görevlisi istihdamı’ başlıklı Ek
38 inci maddesinde; “Yükseköğretim kurumları araştırma görevlisi kadrolarına atamalar, 33 üncü
maddede belirtilen usule uygun olarak 50 nci maddenin birinci fıkrasının (d) bendi kapsamında yapılır . Bu kapsamda atananlardan doktora veya sanatta yeterlik eğitimlerini tamamlayanların en fazla %20’si doktora veya sanatta yeterlik eğitimini tamamladıkları kurumların senatolarınca belirlenen ve Yükseköğretim Kurulunca onaylanan performansa dayalı kriterler çerçevesinde doktor öğretim üyesi kadrolarına atanabilir . Bu kapsamda atanamayanların, doktora veya sanatta yeterlik eğitimini tamamladıkları kurumların öğretim üyesi kadrolarına atanabilmeleri için en az bir eğitim-öğretim yılı yurt içinde veya yurt dışında farklı bir yükseköğretim kurumunda çalışması gerekir . Bu madde kapsamında atananlara 35 inci maddeye göre yurt içinde başka bir yükseköğretim kurumlarındaki doktora veya sanatta yeterlik eğitim süreleri için mecburi hizmet yüklenemez .”, 6. 7033 sayılı Sanayinin Geliştirilmesi ve Üretimin Desteklenmesi Amacıyla Bazı Kanun ve
Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 89 uncu maddesinde; “Bu Kanunun; a) 18 inci maddesiyle 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununa eklenen ek 38 inci madde ile 36 ncı maddesi 1/ 1/ 2018 tarihinde, b) Diğer maddeleri yayımı tarihinde, yürürlüğe girer, Hükümleri düzenlenmiş bulunmaktadır .
IV. KAMU DENETÇİSİ SAADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
7. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın talebinin reddi yönündeki öneri, Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur .
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 8. İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi İngilizce İktisat Bölümü İktisat Tarihi Anabilim Dalı araştırma görevlisi sınavını kazanan başvuran, 29/ 12/ 2017 tarihinde kadroya atanmaya hak kazandığının ilan edildiğini, İstanbul Üniversitesi Rektörlüğü Personel Daire Başkanlığı’nın 23/ 02/ 2018 tarih ve sayılı işlemi ile atamasının yapıldığını, güvenlik soruşturmasının
01.01.2018 tarihinden önce neticelenmemesi sebebiyle 2547 sayılı Kanunun 50/d maddesi uyarınca
atandığını ancak ilgili sınav sonucunun 01.01.2018 tarihinden önce açıklanmış olması sebebiyle atamasının 2547 sayılı Kanunun 33/a maddesi uyarınca yapılması gerektiğini iddia ederek müktesep hakkının korunmasını ve kadrosunun 33/a maddesine geçirilmesini talep etmektedir .
9. Yukarıda verilen mevzuat hükümlerinin birlikte değerlendirilmesinden; 33/a statüsüne tabi araştırma görevlilerinin, yükseköğretim kurumlarında yapılan araştırma, inceleme ve deneylerde
3 / 5yardımcı olan ve yetkili organlarca verilen ilgili diğer görevleri yapan öğretim elemanı olduğu,
bunların ilgili anabilim veya anasanat dalı başkanlarının önerisi, Bölüm Başkanı, Dekan, enstitü, yüksekokul veya konservatuvar müdürünün olumlu görüşü üzerine rektörün onayı ile araştırma görevlisi kadrolarına en çok üç yıl süre ile atanabilecekleri, atanma süresi sonunda görevlerinin kendiliğinden sona ereceği ve aynı usulle yeniden atanabilecekleri, lisansüstü öğretim yapan öğrencilerin her defasında bir yıl için olmak üzere 50/d statüsünde araştırma görevlisi kadrosuna atanabilecekleri, 01.01.2018 tarihinden itibaren yükseköğretim kurumları araştırma görevlisi kadrolarına atamaların 33 üncü maddede belirtilen usule uygun olarak 50 nci maddenin birinci fıkrasının (d) bendi kapsamında yapılacağı hüküm altına alınmıştır .
10. Başvurunun incelenmesinden, İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi İngilizce İktisat Bölümü
İktisat Tarihi Anabilim Dalı araştırma görevlisi sınavını kazanan başvuranın, 29/ 12/ 2017 tarihinde kadroya atanmaya hak kazandığı, ancak atamaya ilişkin belgelerin Üniversiteye verilmesi ve başvuran hakkında yapılan güvenlik soruşturmasının belirli bir süre alması nedeniyle atama işleminin 2018 yılı Mart ayında anılan mevzuatta meydana gelen değişiklik sonucunda 50/d statüsünde yapıldığı anlaşılmaktadır .
11. Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın 123 üncü maddesinin birinci fıkrasında yer verilen idarenin kanuniliği ilkesi, idarenin ve organlarının görev ve yetkilerinin hiçbir duraksamaya yer vermeyecek şekilde, açık bir biçimde kanunla düzenlenmesini gerekli kılmaktadır .
12. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; başvuran tarafından, kadro ilanının 2547 sayılı Kanunun 33/a maddesi uyarınca açılmasına rağmen 50/d statüsünde yapılan atama işleminin yapılmasından dolayı mağduriyet yaşadığı iddia edilmiş ise de, başvuranın atamasının, idarenin kanuniliği ilkesi gereğince atamasının yapıldığı tarihte yürürlükte bulunan 2547 sayılı Kanununa
7033 sayılı Kanunun 18 inci maddesiyle eklenen Ek 38 inci maddesi uyarınca yapıldığı,
Yükseköğretim Kurulu Başkanlığının cevabi yazısında, “01.01.2018 tarihinden önce 2547 sayılı
Kanunun 33 üncü maddesi kapsamında atanan araştırma görevlilerinin yeniden ataması haricinde
01.01.2018 itibariyle 2547 sayılı Kanunun 33 üncü maddesinin (a) fikrası kapsamında atama
yapılmamasına” şeklinde karar verildiği, bu kapsamda söz konusu kararın, 15.11.2017 tarihli ve
78513 sayılı yazı ile Üniversite Rektörlüklerine gönderilerek uygulama birliğinin sağlanmasının
amaçlandığı anlaşılmakta olup, başvuranın anılan Kanunun 50 nci maddesinin birinci fıkrasının (d)
bendi kapsamında araştırma görevlisi kadrosuna atanmasına ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır .
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 13. İyi yönetim ilkelerine 28/ 03/ 2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan
Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında
Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup, idarenin bahse konu ilkelere uygun davranması önerilmektedir .
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
14. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup İstanbul İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır .
VII. KARAR
4 / 5Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE;
Kararın Başvuran ve İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜ’NE tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi .
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi