|
ÖZET: Arşiv araştırması yapılan personelin gizlilik dereceli birimlerde görevlendirilmesi durumunda izlenecek prosedürler, T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından belirlenmiştir. Yeni atanacak veya mevcut personelin gizlilik dereceli alanlarda çalıştırılması planlandığında, güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılması gerekmektedir. Bu durum, 7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu’nda açıkça belirtilmiştir. Kanunun ilgili maddeleri, gizlilik dereceli birimlerde görev alacak personelin güvenlik açısından değerlendirilmesini zorunlu kılmaktadır.
Ayrıca, 3 Haziran 2022 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan yönetmelik, devletin güvenliğini tehdit edebilecek bilgilerin korunması amacıyla güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması süreçlerini düzenlemektedir. Bu yönetmelik, kamu kurumlarında çalışacak personelin gizlilik dereceli birimlerde istihdam edilmeden önce gerekli güvenlik kontrollerinin yapılmasını sağlamaktadır. Sonuç olarak, gizlilik dereceli birimlerde çalışacak personelin atanması veya görevlendirilmesi için güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının birlikte gerçekleştirilmesi gerekmektedir. Diğer birimlerde ise yalnızca arşiv araştırması yapılması yeterli olacaktır. Bu süreçler, kamu güvenliğinin korunması açısından kritik öneme sahiptir. |
NOT: Arşiv araştırması yapılan personelin gizlilik dereceli birim ve kısımlarda çalıştırılması halinde yapılacak işlem hakkında
T.C.
ÇEVRE, ŞEHİRCİLİK VE İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ BAKANLIĞI
Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğü
Sayı: E-53773008-622.02-6797965 05/07/2023
Konu: Arşiv Araştırması Yapılan Personelin
Gizlilik Dereceli Birim ve Kısımlarda
Çalıştırılması Halinde Yapılacak İşlem
BELEDİYE BAŞKANLIĞINA
İlgi: 06.06.2023 tarihli ve 33205312-951.99-72724 sayılı yazı.
Göreve yeni başlatılacak veya görevde iken gizlilik dereceli birimlere görevlendirilmesi planlanan/gereken veya yeni alınacak kişiler (üst düzey kadrolara atama dışında) hakkında güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılarak mı göreve başlatılması gerektiğine ilişkin ilgi yazı incelenmiştir.
Bilindiği üzere, 7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanununun 3 üncü maddesinde, “(1) Arşiv araştırması, statüsü veya çalıştırma şekline bağlı olmaksızın ilk defa veya yeniden memuriyete yahut kamu görevine atanacaklar hakkında yapılır.
(2) Kurum ve kuruluşlarda, yetkili olmayan kişilerin bilgi sahibi olmaları hâlinde devlet güvenliğinin, ulusal varlığın ve bütünlüğün, iç ve dış menfaatlerin zarar görebileceği veya tehlikeye düşebileceği bilgi ve belgelerin bulunduğu gizlilik dereceli birimler ile Milli Savunma Bakanlığı, Genelkurmay Başkanlığı, jandarma, emniyet, sahil güvenlik ve istihbarat teşkilatlarında çalıştırılacak kamu personeli ile ceza infaz kurumları ve tutukevlerinde çalışacak personel, kamu kurum ve kuruluşlarında çalışacak öğretmenler, üst kademe kamu yöneticileri, özel kanunları uyarınca güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasına tabi tutulan kişiler ile milli güvenlik açısından stratejik önemi haiz birim, proje, tesis, hizmetlerde statüsü veya çalıştırma şekline bağlı olmaksızın istihdam edilenler hakkında güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması birlikte yapılır.” hükmü yer almaktadır.
Diğer taraftan, 3/6/2022 tarihli ve 31855 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Yapılmasına Dair Yönetmeliğin;
1 inci maddesinde, “(1) Bu Yönetmeliğin amacı, yetkili olmayan kişilerin bilgi sahibi olmaları halinde Devletin güvenliğinin, iç ve dış menfaatlerinin, ulusal varlığın ve bütünlüğün zarar görebileceği veya tehlikeye düşebileceği bilgi ve belgeler ile gizlilik dereceli birim ve kısımların tespitine, güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılmasına ve değerlendirme komisyonlarının çalışmalarına ilişkin usul ve esasları belirlemektir.” hükmü,
9 uncu maddesinde ise, “(1) Statüsü veya çalıştırma şekline bağlı olmaksızın ilk defa veya yeniden memuriyete yahut kamu görevine atanacaklar hakkında arşiv araştırması yapılır.
(2) Aşağıda belirtilenler hakkında güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması birlikte yapılır:
Kamu kurum ve kuruluşlarının gizlilik dereceli birim ve kısımlarında çalıştırılacak kamu personeli.
Milli Savunma Bakanlığı teşkilatında çalıştırılacak kamu personeli.
Genelkurmay Başkanlığında çalıştırılacak kamu personeli.
ç) Emniyet Genel Müdürlüğünde çalıştırılacak kamu personeli.
Jandarma Genel Komutanlığında çalıştırılacak kamu personeli.
Sahil Güvenlik Komutanlığında çalıştırılacak kamu personeli.
Milli İstihbarat Teşkilatı Başkanlığında çalıştırılacak kamu personeli.
Ceza infaz kurumları ve tutukevlerinde çalışacak personel.
ğ) Kamu kurum ve kuruluşlarında çalışacak öğretmenler.
Üst kademe kamu yöneticileri.
ı) Özel kanunları gereğince güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasına tabi tutulan kişiler.
Milli güvenlik açısından stratejik önemi haiz birim, proje, tesis ve hizmetlerde statüsü veya çalıştırma şekline bağlı olmaksızın istihdam edilenler.” hükmü bulunmaktadır.
Yukarıda belirtilen mevzuat hükümlerinin değerlendirmesinden statüsü ne olursa olsun ilk defa veya yeniden memuriyete yahut kamu görevine atanacak personelin, gizlilik dereceli birim ve kısımlarda güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının birlikte yapılarak, diğer birimlerde ise arşiv araştırmasının yapılarak göreve başlatılacağı, görevdeki personelin de gizlilik dereceli birim veya kısımlarda görevlendirilmesinin düşünülmesi halinde güvenlik soruşturmasının yapılarak göreve başlatılması gerektiği anlaşılmaktadır. Nitekim kanun koyucu “çalıştırılacak” ve “atanacak” ibarelerine yer vererek arşiv araştırması ve güvenlik soruşturması işlemlerinin neticesine göre çalıştırma ve atama yapılmasını amaçlamıştır.
Bilgilerini rica ederim.
Bakan a.
Yerel Yönetimler Genel Müdürü