|
ÖZET: Başvuran, Kayseri Devlet Hastanesi’nde Tıbbi Teknolog unvanıyla acil servis biriminde nöbetçi memur olarak çalıştığını ve acil vezne hizmetini de yürüttüğünü belirterek, Sağlık Bakanlığı Ek Ödeme Yönetmeliği’nin 5. maddesinin altıncı fıkrası gereğince artırımlı ek ödemeden yararlanma talebinin reddedildiğini ifade etmiştir. Başvuran, yönetmelikteki düzenlemenin hizmet sunum alanına dayandığını ve kendisinin bu kapsama girdiğini savunarak, ek ödeme talep etmektedir.
Kayseri İl Sağlık Müdürlüğü, başvuranın nöbetçi idari memur olarak hastanenin geneline hizmet verdiğini ve bu nedenle artırımlı ek ödemenin yapılamayacağını belirtmiştir. Ancak, başvuranın acil vezne tahsilat yetkisi ile birlikte iki görevi de fiilen yerine getirdiği göz önünde bulundurulmalıdır. Sağlık Bakanlığı’nın Ek Ödeme Yönetmeliği’nde artırımlı ödemelerin belirli hizmet sunum alanlarına göre düzenlendiği ve başvuranın bu alanlarda aktif olarak çalıştığı tespit edilmiştir. Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuranın artırımlı ek ödemeden yararlandırılması gerektiği yönünde tavsiyede bulunmuştur. Bu bağlamda, Kayseri İl Sağlık Müdürlüğü’ne gerekli işlemlerin yapılması için 30 gün içinde harekete geçilmesi gerektiği bildirilmiştir. Başvuranın durumu, ilgili mevzuat çerçevesinde yeniden değerlendirilmelidir. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2025/1624-S.25.2485
BAŞVURU NO : 2024/12957
KARAR TARİHİ : 14.02.2025
TAVSİYE KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : KAYSERİ İL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ
Artırımlı ek ödemeden yararlandırılma taleplidir.
BAŞVURUNUN KONUSU :
BAŞVURU TARİHİ : 19.10.2024
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran özetle; Kayseri Devlet Hastanesi bünyesinde Sağlık Hizmetleri Sınıfında Tıbbi Teknolog ünvanı ile acil servis biriminde nöbetçi memur olarak görev yapmakta olduğunu, acil servis biriminde acil vezne hizmetini de fiilen ve tam zamanlı yürüttüğünü, Sağlık Bakanlığı Ek Ödeme Yönetmeliğinin 5 inci maddesinin altıncı fıkrası hükmü uyarınca artırımlı ek ödemeden yararlanma talebinin reddedildiğini, söz konusu Yönetmelikte birim değil hizmet sunum alanı dikkate alınarak ilgili düzenlemenin getirilmiş olduğunu ve bahsi geçen Yönetmelik düzenlemesine haiz olduğunu ifade etmiş olup artırımlı ek ödemeden yararlandırılmasını talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Kurumumuzun 07.11.2024 tarihli ve – sayılı bilgi ve belge talebine istinaden
Kayseri Valiliği İl Sağlık Müdürlüğü tarafından gönderilmiş olan 06.12.2024 tarihli ve E– – sayılı yazıda özetle; konu hakkında Kayseri Devlet Hastanesinin 05.12.2024 tarihli ve sayılı yazısında; başvuranın, Hastane bünyesinde Sağlık Hizmetleri Sınıfında Tıbbi
Teknolog unvanı ile nöbetçi idari memur olarak görev yapmakta olduğu, 06.08.2024 tarihli ve 32624 sayılı
Resmi Gazete’de yayımlanan Sağlık Bakanlığı Ek Ödeme Yönetmeliği usul ve esasları çerçevesinde
Bakanlığa bağlı sağlık tesislerinde görev yapan personele ek ödeme yapılmakta olduğu, mezkûr
Yönetmeliğin 5 inci maddesinin altıncı fıkrası ile Yataklı Tedavi Kurumları İşletme Yönetmeliğinin 186 ncı maddesi düzenlemeleri minvalinde, nöbetçi idari memur olarak görev yapan personel hastanenin geneline hizmet verdiğinden artırımlı teşvik ek ödemesi yapılamayacağının değerlendirildiği belirtilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 2709 sayılı T.C. Anayasası’nın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir.
Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”,
4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikayet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”,
5. 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun Ek 33 üncü maddesinin birinci fıkrasında “Yataklı tedavi kurumları, seyyar hastaneler, ağız ve diş sağlığı merkezleri, aile sağlığı merkezleri, toplum sağlığı merkezleri ve 112 acil sağlık hizmetlerinde haftalık çalışma süresi dışında normal, acil veya branş nöbeti tutarak, bu nöbet karşılığında kurumunca izin kullanmasına müsaade edilmeyen memurlar ile sözleşmeli personele, izin suretiyle karşılanamayan her bir nöbet saati için (nöbet süresi kesintisiz 6 saatten az olmamak üzere., aşağıda gösterilen gösterge rakamlarının aylık katsayısı ile çarpılması sonucu hesaplanacak tutarda nöbet ücreti ödenir. (Ek cümle: 2/1/2014 – 6514/10 md.) Bu ücret yoğun bakım, acil servis ve 112 acil sağlık hizmetlerinde tutulan söz konusu nöbetler için yüzde elli oranında artırımlı ödenir. Ancak ayda aile sağlığı ve toplum sağlığı merkezlerinde 60 saatten, diğer yerlerde ve hiçbir şekilde 130 saatten fazlası için ödeme yapılmaz. Bu ücret damga vergisi hariç herhangi bir vergi ve kesintiye tabi tutulmaz.”,
6. 209 sayılı Sağlık Bakanlığına Bağlı Sağlık Kurumları ile Esenlendirme (Rehabilitasyon) Tesislerine
Verilecek Döner Sermaye Hakkında Kanunun 5 inci maddesinin birinci fıkrasında “…döner sermaye gelirlerinden, döner sermayeli sağlık kurum ve kuruluşlarında görev yapan memurlar ve sözleşmeli personel ile açıktan vekil olarak atananlara mesai içi veya mesai dışı ayrımı yapılmaksızın ek ödeme yapılabilir. (Ek cümle: 16/6/2022-7411/3 md.) Her bir sağlık tesisinde ek ödemeye esas işlemleri denetlemek üzere inceleme heyetleri oluşturulur. (Yeniden Düzenlenen cümle:21/2/2024-7496/15 md.) Sağlık kurum ve kuruluşlarında tahakkuk, verimlilik, hasta ve çalışan memnuniyeti, hizmeti elde etme maliyeti gibi faktörlere göre sağlık tesisinin dağıtabileceği miktar üzerinden bu maddede düzenlenmiş olan esaslar çerçevesinde; personelin unvanı, yürüttüğü görevin türü, özellik arz eden riskli bölümlerde çalışma ve süresi, yapılan tıbbî işlemlerin nitelik ve sayısı, araştırma faaliyetlerine, uzmanlık eğitimine ve hizmet içi eğitime katılımı, mesai içinde ve dışında yapılan çalışmalar ve süresi, muayene, ameliyat, anestezi ve girişimsel işlemlerin niteliği, sayısı ve güçlüğüne ilişkin teknik konular, hizmete katkı ve performans gibi değişkenlik arz eden hususlar ile personelin ödüllendirilerek motivasyonunun artırılması amacıyla yapılacak ek ödeme, görevlendirme hâlinde ek ödemenin yapılacağı sağlık kurum veya kuruluşu, inceleme heyetlerinin oluşumu, çalışma usul ve esasları ile konuyla ilgili diğer hususlar Hazine ve Maliye
Bakanlığının uygun görüşü üzerine Sağlık Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.”,
7. 13.01.1983 tarihli ve 17927 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yataklı Tedavi Kurumları İşletme
Yönetmeliğinin “Nöbetçi İdari Memurun Görev ve Yetkileri” başlıklı 186 ncı maddesinde “Nöbetçi idari memur, çalışma saati dışında, kurum kadrosunda bulunan bütün idari memurların görevlerini üzerine alır. Çıkarılan yardıma muhtaç hastaların sevkini sağlar, Teknisyenle birlikte hastanenin bütün bölümlerini dolaşarak idari ve teknik arızaların giderilmesini sağlar, önemli hallerde nöbetçi uzmanı durumdan haberdar ederek onun mütalaa ve direktifi dairesinde hareket eder. Nöbetçi idare memuru, nöbetinde idari işlerle uğraşanlarla nöbetçi teknisyenlerin birinci derecede amiridir.”,
8. 06.08.2024 tarihli ve 32624 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Sağlık Bakanlığı Ek Ödeme
Yönetmeliğinin “Temel esaslar” başlıklı 5 inci maddesinin altıncı fıkrasında “Tabip dışı personelden sağlık hizmetleri sınıfı personel için Ek-2 sayılı tablodaki Hizmet Alanı-Kadro Unvan Katsayılarına, Ek-4 sayılı Artırımlı Ödeme Yapılacak Hizmet Sunum Alan Katsayılar Tablosunda belirtilen katsayılar eklenerek uygulanır.” düzenlemelerine yer verilmiştir.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
9. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde hazırlanan ‘Tavsiye Karar Önerisi’
Kamu Başdenetçisine sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
10. Kayseri Devlet Hastanesi bünyesinde Sağlık Hizmetleri Sınıfında Tıbbi Teknolog ünvanı ile Acil Servis biriminde nöbetçi memur olarak görev yapmakta olduğunu ve aynı zamanda Acil Servis biriminde acil vezne hizmetini fiilen ve tam zamanlı yürüttüğünü belirten başvuran tarafından, Sağlık Bakanlığı Ek Ödeme
Yönetmeliğinin 5 inci maddesinin altıncı fıkrası düzenlemesinde hizmet sunum alanının dikkate alındığından bahisle, artırımlı ek ödemeden yararlandırılması talep edilmektedir.
11. Yataklı Tedavi Kurumları İşletme Yönetmeliğinde; nöbetçi idari memurun çalışma saati dışında kurum kadrosunda bulunan bütün idari memurların görevlerini üzerine alacağı, nöbetinde idari işlerle uğraşanlarla nöbetçi teknisyenlerin birinci derecede amiri olduğu nöbetçi idari memur görev ve yetkileri arasında sayılmıştır. 209 sayılı Kanunun 5 inci maddesine dayanılarak hazırlanan 06.08.2024 tarihli Sağlık Bakanlığı
Ek Ödeme Yönetmeliğinde; tabip dışı personelden sağlık hizmetleri sınıfı personel için Ek-2 sayılı tablodaki Hizmet Alanı-Kadro Unvan Katsayılarına, Ek-4 sayılı Artırımlı Ödeme Yapılacak Hizmet Sunum
Alan Katsayılar Tablosunda belirtilen katsayılar eklenerek uygulanacağı düzenlenmiştir.
12. Sağlık Bakanlığı Ek Ödeme Yönetmeliği ekinde yer alan; 12.1. ‘EK-2 Hizmet Alanı-Kadro Unvan Katsayıları’ tablosunda tıbbi teknolog için Hizmet Alanı- Kadro
Unvan Katsayısının (HAKUK) 0,4 olarak belirlendiği, 12.2. ‘EK-4 Artırımlı Ödeme Yapılacak Hizmet Sunum Alanı Tablosu’nda acil hizmetleri için katsayıların aşağıdaki tabloda yer verildiği şekilde belirlenmiş olduğu ve tablo dipnotunda aşağıdaki açıklamaların yer aldığı görülmektedir.
Artırımlı Ödeme Yapılacak Hizmet Sunum Alanları Katsayı
1 Acil Hizmetleri (3. Seviye) 0,80
2 Acil Hizmetleri (1. Seviye.), Acil Hizmetleri (2. Seviye) 0,60
(*Hizmet sunum alan oranına, mesaisini tamamlayan, 32 saate kadar nöbet tutan ve karşılığında izin kullanmayan personel için 0,05; mesaisini tamamlayan, 32 saat ve üzeri nöbet tutan ve karşılığında izin kullanmayan personel için ise 0,10 katsayı eklenir.
**İlgili mevzuatına göre alınan sertifikalı personelin sertifikasına uygun hizmet sunum alanında görev yapması durumunda katsayısına 0,10 katsayı eklenir.
***Artırımlı hizmet sunum alanlarında ödeme yapılacak personelin sadece bu alanda fiilen ve tam zamanlı çalışmış olması gerekir. Bir aydan az süreli çalışmalar için çalıştığı günler ile orantılı olarak ödeme yapılır.)
13. Kayseri Devlet Hastanesinin Kayseri İl Sağlık Müdürlüğüne hitaplı 03.09.2024 tarihli ve – – sayılı yazısında; “Hastanemizde Tıbbi Teknolog olarak görev yapmakta olan (TC: ) asli görev olarak Nöbetçi Memuru olup, yapmış olduğu görev yanında kendisine ek görev olarak tevdi olan Acil Vezne tahsilat yetkisi bulunmaktadır. Adı geçen personelin asli görevi olan
Nöbetçi Memurluğu sadece Acil Servise değil Hastanenin tamamına hizmet etmesi nedeniyle Artırımlı Ek
Ödemeden faydalandırılmamaktadır.” denildiği; Sağlık Bakanlığı Kamu Hastaneleri Genel Müdürlüğünün
11.09.2024 tarihli, sayılı ve ‘ ’ konulu yazısında ise özetle; nöbetçi idari memur
olarak görev yapan personele, hastanenin geneline hizmet verdiğinden, artırımlı teşvik ek ödemesi yapılamayacağının değerlendirildiği yönünde görüş verildiği anlaşılmıştır.
14. Bu kapsamda; sağlık hizmetleri sınıfı personeli olan başvuranın Tıbbi Teknolog ünvanıyla nöbetçi idari memur olarak asli görevini sürdürmekte olduğu, nöbetçi idari memur asli görevi yanı sıra başvurana ek görev olarak Acil Vezne tahsilat yetkisi görevinin verildiği ve başvuran tarafından her iki görevin de nöbetleri süresince fiilen ve tam zamanlı olarak yerine getirilmekte olduğu konusunda tereddüt olmadığı, Sağlık Bakanlığı Ek Ödeme Yönetmeliği eki ‘EK-4 Artırımlı Ödeme Yapılacak Hizmet Sunum Alanı
Tablosu’nda, artırımlı ödeme yapılacak birimlerin ‘Hizmet Sunum Alanları’ temel alınarak belirlendiği ve üç ayrı seviyedeki Acil Hizmetlerine katsayı verildiği, başvuranın Acil Hizmet Sunum Alanında Acil Vezne tahsilat yetkisi görevini yerine getirdiği, idareler tarafından; asli görevi olan nöbetçi idari memur olarak sadece Acil Servise değil Hastanenin geneline hizmet verdiğinden başvurana artırımlı teşvik ek ödemesi yapılamayacağı belirtilmişse de nöbetçi idari memur görevi yanında ek olarak verilen Acil Vezne tahsilat yetkisi görevinin başvuran tarafından yerine getirilmekte olduğunun göz ardı edilemeyeceği hususları gözetilerek artırımlı ödeme yapılacak hizmet sunum alanında fiilen ve tam zamanlı olarak -nöbetçi idari memur asli görevi beraberinde- Acil Vezne tahsilat yetkisi görevini de yürüten başvurana, Sağlık Bakanlığı
Ek Ödeme Yönetmeliği gereğince artırımlı ek ödeme yapılmaması işleminde hukuka ve hakkaniyete uyarlık olmadığı değerlendirilmiştir.
15. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; Sağlık Bakanlığı Ek Ödeme Yönetmeliğinin 5 inci maddesinin altıncı fıkrası düzenlemesine istinaden, başvuranın artırımlı ek ödemeden yararlandırılması için idare tarafından gerekli işlemlerin tesis edilmesi gerektiği kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
16. İyi yönetim ilkelerine 28.03.2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6’ncı maddesinde yer verilmiş olup söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirme neticesinde, başvuru kapsamında Kurumumuzun bilgi ve belge talebine süresi içinde cevap verildiği anlaşılmıştır.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
17. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bu Tavsiye Kararının idareye tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde idare tarafından herhangi bir eylem ya da işlem tesis edilmezse (varsa)
dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup Kayseri İdare Mahkemesine yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçe ve dosya kapsamına göre; BAŞVURUNUN KABULÜNE,
Başvuranın ve başvuranla benzer durumda olan personelin, Sağlık Bakanlığı Ek Ödeme Yönetmeliğinin 5 inci maddesinin altıncı fıkrası düzenlemesine istinaden, artırımlı ek ödemeden yararlandırılması için gerekli işlemlerin tesis edilmesi yönünde KAYSERİ İL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜNE TAVSİYEDE
BULUNULMASINA,
6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 20 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, idare
tarafından bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna,
Kararın BAŞVURAN ile KAYSERİ İL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜNE tebliğine
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Mehmet AKARCA
Kamu Başdenetçisi