Aşırı düşük teklif açıklamalarında birim fiyatların kamu kurum fiyatlarıyla desteklenmesi yeterli midir (KİK)

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifi dikkate alındığında kamu ihale mevzuatına uygun olarak belgelere dayalı açıklamada bulunulmasının mümkün olmadığı iddia edilmektedir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğü 5. Bölge Emlak ve İnşaat Müdürlüğü tarafından 08.05.2013 tarihinde birim fiyat teklif alınmak suretiyle yapılan “Fırat Karakaya Demiryolu Köprüsü Aydınlatmasının Yenilenmesi İşi” ihalesinde, başvuru sahibi tarafından 10.07.2013 tarih ve 22909 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 08.07.2013 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulması üzerine Kamu İhale Kurulu’nun 05.08.2013 tarih ve 2013/UY.III-3194 sayılı kararı ile sıralı analiz girdileri listesinin oluşturulmasının ardından açıklanması istenmeyen analiz girdileri gönderilmek suretiyle sınır değerin altında teklif veren isteklilerin yeniden aşırı düşük teklif sorgulamasına tâbi tutulması hususunda düzeltici işlem tesis edilmesine karar verildiği, anılan Kurul kararı üzerine Uzay Taah. Haber. Elektrik Müh. İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.den toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile ekli listede belirtilen, yaklaşık maliyetin %80’ini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin açıklamaların aşırı düşük teklif sorgulama yazısının tebliğinden itibaren 5 iş günü içerisinde sunulmasının istendiği, yazı ekinde açıklama istenecek iş kalemleri/grupları listesinin, analiz formatı örneğinin ve sıralı analiz girdileri tablosunun yer aldığı, idarece yapılan aşırı düşük teklif sorgulaması neticesinde anılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının uygun görüldüğü, 15.02.2013 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin söz konusu istekli üzerinde bırakıldığı, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak başvuru sahibinin belirlendiği anlaşılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan istekli olarak belirlenen Uzay Taah. Haber. Elektrik Müh. İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında birim fiyat teklif cetveli, açıklama istenen ve istenmeyen iş kalemlerine ilişkin ayrı ayrı düzenlenen hesap cetvelleri, kamu kurum ve kuruluşları tarafından yayımlanan birim fiyatların kullanıldığını gösteren liste, kamu kurum ve kuruluşları tarafından yayımlanan birim fiyatların kullanılmadığı iş kalemlerine ilişkin düzenlenen analizler ve analizlerdeki malzeme bedellerinin tevsikine yönelik proforma faturaların sunulduğu tespit edilmiştir.

Yapılan incelemede anılan istekli tarafından sunulan kamu kurum ve kuruluşları tarafından yayımlanan birim fiyatların kullanıldığını gösteren listede, açıklama istenen iş kalemlerinden 3 adedine ilişkin olarak hangi kamu kurum ve kuruluşunun kâr ve genel gider hariç birim fiyatının kullanıldığının ve öngörülen kâr ve genel gider tutarının yazıldığı, sunulan listenin kamu ihale mevzuatına uygun olduğu görülmüştür.

Anılan istekli tarafından sunulan analizlerde malzeme ve işçilik bedellerinin ayrı ayrı belirtildiği ve bu haliyle analizlerin kamu ihale mevzuatına uygun olduğu, ayrıca analizlerdeki malzeme bedellerinin tevsiki amacıyla sunulan proforma faturaların üzerinde “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” şerhinin ve meslek mensubu imzası ile kaşesinin bulunduğu, sunulan belgenin kamu ihale mevzuatına uygun olduğu anlaşılmıştır.

Netice itibariyle Uzay Taah. Haber. Elektrik Müh. İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında kamu ihale mevzuatına aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:

Kamu İhale Kurulu’nun 05.08.2013 tarih ve 2013/UY.III-3194 sayılı kararı ile sıralı analiz girdileri listesinin oluşturulmasının ardından açıklanması istenmeyen analiz girdileri gönderilmek suretiyle sınır değerin altında teklif veren isteklilerin yeniden aşırı düşük teklif sorgulamasına tâbi tutulması hususunda düzeltici işlem tesis edilmesine karar verildiği, ancak Uzay Taah. Haber. Elektrik Müh. İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Eylem Selçuk Demir’in teklifinin sınır değerin altında olmasına karşın idarece sadece Uzay Taah. Haber. Elektrik Müh. İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.den aşırı düşük teklif açıklaması istendiği görülmüştür.

Anılan Kurul kararı gereğince Eylem Selçuk Demir’den de tekrar aşırı düşük teklif açıklaması istendikten sonra ihalenin sonuçlandırılması gerektiği anlaşılmaktadır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, açıklanması istenmeyen analiz girdileri gönderilmek suretiyle sınır değerin altında teklif veren Eylem Selçuk Demir’in yeniden aşırı düşük teklif sorgulamasına tâbi tutulması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.