Aşırı düşük teklif açıklamalarında metraj farkı tek başına teklifin reddine neden olabilir mi (KİK)

Eti Maden İşletmeleri Genel Müdürlüğü Tesis Mühendislik Hizmetleri Dairesi Başkanlığı tarafından 25.03.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan 2014/21560 İKN’li “Bandırma Kapalı Ambar Binası Yapılması“ ihalesine ilişkin olarak Bekir Güçbeytarafından yapılan itirazen şikâyet başvurusu üzerine 11.06.2014 tarihli ve 2014/UY.III-2322 sayılı Kurul kararı ile “4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince, düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.

Anılan Kurul kararının iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle Baver Peyzaj İnş. Mlz. İnş. Taah. Temz. Tic. ve San. Ltd. Şti. tarafından açılan davada Ankara 11. İdare Mahkemesinin 13.01.2015 tarihli ve E:2014/1449, K:2015/41 sayılı kararı ile “Dava dosyasının incelenmesinden, Eti Maden İşletmeleri Genel Müdürlüğü Tesis Mühendislik Hizmetleri Dairesi Başkanlığı tarafından 25.03.2014 tarihinde gerçekleştirilen “Bandırma Kapalı Ambar Binası Yapılması” ihalesine 28 isteklinin teklif verdiği, …aşın düşük teklif açıklaması yerinde görülen davacı şirketin 22.04.2014 tarihli ihale komisyonu kararı ile teklifinin en avantajlı birinci teklif olarak belirlendiği ve ihalenin üzerinde kaldığı, Bekir Güçbey (C.S.G Mühendislik İş. Taah.) firmasının teklifinin ise en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği, 08.05.2014 tarihinde Bekir Güçbey (C.S.G Mühendislik İş. Taah.) tarafından yapılan şikâyet başvurusunun ilgili idarece reddedilmesi üzerine 20.05.2014 tarihinde itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu, Kamu İhale Kurulu’nun dava konusu 11.06.2014 tarih ve 2322 sayılı kararı ile davacı şirketin aşın düşük teklif açıklamasının uygun olmadığından bahisle teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına …karar verildiği, bakılan davanın da söz konusu işlemin iptali istemiyle açıldığı anlaşılmaktadır.

Bekir Güçbey (C.S.G Mühendislik İş. Taah.) tarafından yapılan itirazen şikâyet başvurusunda özetle dört ayrı iddiada bulunulmuştur…

Kamu ihale Kurulu’nun dava konusu 11.06.2014 tarih ve 2322 sayılı kararı ile; yukarıda sıralanan iddialardan 2. ve 4. iddianın yerinde olmadığına 1. ve 3. iddia yönünden ise itirazen şikâyet sahibinin iddialarının yerinde olduğundan aşın düşük teklif açıklaması yerinde görülmeyen davacı şirketin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına ve bu aşamadan sonraki işlemlerin yeniden gerçekleştirilmesi suretiyle düzeltici işlem belirlenmesine karar verildiği anlaşılmıştır…

Kamu İhale Kurulu birinci iddiaya yönelik yaptığı değerlendirme neticesinde aldığı dava konusu kararda özetle; “…Açıklanan nedenlerle, ihale üzerinde bırakılan isteklinin “Temel tabanına alt-üst temel malzeme ile dolgu yapılması” iş kalemine ilişkin yaptığı açıklamada iller Bankası ‘nın 15.140/İB-2 nolu pozunu kullanması ve bu pozun işin silindir kullanılarak yapılmasını öngörmesi ve işçilik kalemi içermemesi nedeniyle yapılan açıklamanın ihale dokümanında yer alan birim fiyat tarifine ve idarenin aşırı düşük açıklama yazısı ekinde gönderdiği analiz formatına uygun olmadığı anlaşılmıştır.” şeklinde değerlendirmeye yer verdiği görülmektedir.

Kamu İhale Kurulu üçüncü iddiaya yönelik yaptığı değerlendirme neticesinde aldığı dava konusu kararda özetle; “İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından “Demir imalatın iki kat antipas, iki kat sentetik boya ile boyanması” iş kalemi için öngörülen imalat miktarı ile idarenin yaklaşık maliyete esas aldığı miktar arasındaki farklılığın %10’un üzerinde olduğu, bu iş kaleminde idarenin metrajından %33,73 oranında daha düşük metraj öngörüldüğü ve bu farklılığın maliyeti etkiler boyutta olduğu belirlendiğinden, ihale üzerinde bırakılan isteklinin açıklamasının mevzuata uygun olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.” şeklinde değerlendirmeye yer verdiği görülmektedir.

Kurulu’nun birinci iddiaya yönelik gerekçesi irdelendiğinde;…Mahkememizin 23.10.2014 ve 26.11.2014 tarihli ara kararları ile İller Bankası A.Ş’den “15.140/İB-2 nolu “Stabilize malzemenin (08.008) titreşimli silindirle sıkıştırılarak yapı inşaatları, sınai imalatlar ve saha betonları altında temel ve temel altı dolgusu yapılması” pozunun ihale konusu “Temel tabanına alt-üst malzeme ile dolgu yapılması” (Alt-üst temel dolgu malzemesi (Serme, sulama, tokmaklama)) iş kalemini tam olarak karşılayıp karşılayamayacağının (ihaleye ait teknik şartnamede, taahhüt kapsamındaki tüm dolguların silindir ve kompaktörle sıkıştırılacağı yönündeki bilgi de dikkate alınarak) ayrıntılı ve gerekçeli bir biçimde açıklanmasının istenilmesine” karar verildiği, 24.12.2014 tarihinde Mahkememiz kaydına giren İller Bankası A.Ş’nin 18.12.2014 tarih ve 27885 sayılı cevabi yazısında ayrıntılı değerlendirme yapıldıktan sonra sonuç kısmında, “…Bu çerçevede, Bankamıza ait 15.140/İB-2 “Stabilize malzemenin (08.008) titreşimli silindirle sıkıştırılarak yapı inşaatları, sınai imalatlar ve saha betonları altında temel ve temel altı dolgusu yapılması” pozunda tarif edilen iş kaleminin; teknik şartnamede yer alan “taahhüt kapsamındaki tüm dolguların silindir ve kompaktörle sıkıştırılacağı” yönündeki bilgi de dikkate alındığında, anılan idarenin Kapalı Ambar Binası Yapım İnşaatında öngördüğü temel tabanına alt-üst malzeme ile dolgu yapılması imalatını teknolojik olarak karşıladığı mütalaa edilmektedir.” şeklinde değerlendirmeye yer verildiği görülmektedir.

İller Bankası A.Ş’nin yukarıda ayrıntısına yer verilen gerekçeleri ile dosyada yer alan bilgi ve belgeler bir bütün olarak değerlendirildiğinde, İller Bankası’nın 15.140/İB-2 nolu pozunun aşırı düşük teklif açıklaması istenilen iş kalemleri arasında yer alan “Temel tabanına alt-üst malzeme ile dolgu yapılması” kalemini karşıladığı sonucuna varıldığından, davacı şirketin ilgili iş kalemi yönünden aşırı düşük teklif açıklamasının yerinde bulunmamasının hukuka uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

Kamu İhaleKurulu’nun üçüncü iddiaya yönelik gerekçesi irdelendiğinde;…aşın düşük teklif açıklaması istenilen yedi iş kaleminden birinde davacının sunduğu metrajın idarenin yaklaşık maliyeti hesaplarken dikkate aldığı metrajdan %33,73 oranında daha düşük olduğu gerekçesine dayalı olarak davacı şirketin teklifi değerlendirme dışı bırakılmış ise de, açıklama istenilen yedi iş kaleminden beşinde davacının verdiği metrajın idarenin dikkate aldığı metrajdan yüksek olduğu ayrıca yedi iş kaleminin tümü için davacının sunduğu metraj ile birim fiyat çarpıldığında elde edilen miktarın idarenin ilgili kalemler için belirlediği toplam fiyatın üzerinde olduğu görüldüğünden, davacının teklifinin tümü dikkate alındığında sunduğu metrajın teklifi geçersiz kılabilecek nitelikte olmadığı, tek bir kalem için belli oranda düşük belirlenen metrajın aşın düşük teklif açıklamasının uygun kabul edilmemesine dayanak olamayacağı sonucuna varılmıştır.

Bu durumda, davacı şirketin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığından bahisle teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi yönünde düzeltici işlem belirlenmesine ilişkin Kamu ihale Kurulu kararında hukuka uyarlık bulunmadığı,” şeklinde gerekçe belirtilerek dava konusu işlemin iptalinekarar verilmiştir.

Anayasanın 138’inci maddesinin dördüncü fıkrasında yasama ve yürütme organları ile idarenin mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.

Öte yandan 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 28’inci maddesinin birinci fıkrasında Danıştay, bölge idare mahkemeleri, idare ve vergi mahkemelerinin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.

Anılan kararın icaplarına göre Kamu İhale Kurulunca işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle;

1- Kamu İhale Kurulunun 11.06.2014 tarihli ve 2014/UY.III-2322 sayılı kararının iptaline,

2- Anılan mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.