Aşırı düşük teklif açıklamalarının somut delillerle desteklenmemesi başvurunun reddine neden olur mu (KİK)

Şikâyet dilekçesi ve ön inceleme raporu incelendi:

Başvuru sahibinin 10.12.2012 tarihli dilekçesinde özetle; aşırı düşük sorgulamasına tabi tutulan ihale üzerinde bırakılan Öz-Tem Orman Ürünleri San. ve Tic. Ltd. Şti.nin sunmuş olduğu açıklamaların ihale dokümanında yüklenici tarafından karşılanması gereken giderler olarak sayılan; işçilik maliyetleri (asgari ücret ve/veya üzeri ödemeler ile yemek bedeli dahil), resmi tatil günü çalışması maliyetleri (asgari ücret ve/veya üzeri ödemeler dahil), muhtelif cinste araçlara ait akaryakıt, amortisman, yedek parça, tamir bakım, onarım, sigorta vb. giderleri, çeşitli özelliklere sahip kıyafet giderleri, muhtelif cins ve sayıda malzeme giderleri ve tüm masrafları yüklenici tarafından karşılanması gereken 5 adet cep telefonunun cihaz ve operatörlerine ait giderleri ile ilgili mevzuatına göre hesaplanması gereken sözleşme giderlerinin objektif kriterlere ve Kamu İhale Genel Tebliğinin 79’uncu ve alt maddelerine uygun olması gerektiği, ancak anılan istekli tarafından sunulan teklif açıklamasının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesi ile bu maddenin alt maddelerine uygun olmadığı, açıklama kalemlerinin belgelere dayalı olmadığı ve /veya bu belgelerin mevzuata aykırı olduğu, aşırı düşük sorgulama esaslarının neler olduğu ve açıklama yapacak isteklilerce hangi tür belgeler yoluyla açıklama yapacaklarının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79 uncu maddesi ile alt maddelerinde açıkça belirtildiği hususunda Kamu İhale Kurulu’nun örnek uyuşmazlık kararları olduğu, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından verilen teklifin gerçek değerleri yansıtmadığı ve söz konusu teklif bedeli ile ihale konusu işin gerçekleştirilmesinin mümkün olmadığı ve bu durumun Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesine de aykırılık teşkil ettiği, açıklanan nedenlerle ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79 uncu ve alt maddelerine uygun olup olmadığının yeniden incelenmesi gerektiği, açıklamaların yetersiz ve belgeye dayalı olmadığı ve anılan Tebliğ hükümlerine aykırı olması halinde düzeltici işlem belirlenerek ihale işlemlerine devam edilmesi gerektiğiiddialarına yer verilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinin dördüncü fıkrasında “Dilekçelerde aşağıdaki hususlara yer verilir:

a) Başvuru sahibinin, varsa vekil ya da temsilcisinin adı, soyadı veya unvanı ve adresi.

b) İhaleyi yapan idarenin ve ihalenin adı veya ihale kayıt numarası.

c) Başvuruya konu olan durumun farkına varıldığı veya bildirildiği tarih.

d) Başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı deliller.

e) İtirazen şikayet başvurularında idareye yapılan şikayetin ve varsa şikayete ilişkin idare kararının bildirim tarihi.” hükmü,

Anılan Kanun’un “Kuruma itirazen şikayet başvurusu” başlıklı 56’ncı maddesinin ikinci fıkrasında “Kurum itirazen şikayet başvurularını başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirlenen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından inceler. İdare tarafından şikayet veya itirazen şikayet üzerine alınan ihalenin iptal edilmesi işlemine karşı yapılacak itirazen şikayet başvuruları ise idarenin iptal gerekçeleriyle sınırlı incelenir.” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 8’inci maddesinin ikinci fıkrasında “Dilekçelerde aşağıdaki hususlara yer verilir;

a) Başvuru sahibinin, varsa vekil ya da temsilcisinin; adı, soyadı veya unvanı ve adresi ile varsa bildirime esas elektronik posta adresi ve faks numarası.

b) İhaleyi yapan idarenin ve ihalenin adı veya ihale kayıt numarası.

c) Başvuruya konu olan durumun farkına varıldığı veya bildirildiği tarih.

ç) Başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı deliller.

d) İtirazen şikayet başvurularında ayrıca idareye yapılan şikayetin tarihi ve varsa şikayete ilişkin idare kararının bildirim tarihi.” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in 11’inci maddesinin sekizinci fıkrasında ise “Yönetmeliğin 8 inci maddesinin ikinci fıkrasının (ç) bendinde başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin başvuru dilekçelerinde belirtilmesi gerektiği düzenlendiğinden, başvuruda bulunulan hususların dilekçelerde somut bir biçimde, mevzuata aykırı bulunma sebepleri ile birlikte gösterilmesi gerekmektedir. İşlemin hangi unsurlarının hangi gerekçelerle hukuka aykırı olduğu belirtilmeksizin sadece mevzuata aykırı olduğu gibi soyut ve mesnetsiz iddialara yer verilmesi halinde, Yönetmeliğin 8 inci maddesine aykırı olduğu gerekçesiyle başvurunun reddine ilişkin sorumluluk başvurana ait olacağından bu hususa dikkat edilmesi gerekmektedir.” açıklaması bulunmaktadır.

Anılan mevzuat hükümlerine göre, Kurum tarafından esas incelemesine geçilebilmesi başvurunun konusu ve sebeplerinin açıkça belirtilmesi, itirazen şikâyet başvurularında yer alan iddiaların somut delillere dayandırılması gerekmektedir.

Başvuru sahibinin idareye şikâyet dilekçesinde yukarıda aktarılan iddialara yer verildiği, idarenin başvuru sahibine verdiği cevapta ise aşırı düşük teklif açıklamasının Kamu İhale Genel Tebliğinin 79’uncu maddesi uyarınca tekrar incelendiği ve uygun görüldüğü belirtilerek şikâyet başvurusunun reddedildiği anlaşılmaktadır.

Başvuru sahibinin itirazen şikâyet dilekçesi üzerine yapılan incelemede; başvuru sahibinin ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olup olmadığının yeniden incelenmesi gerektiği, yaptığı açıklamaların yetersiz ve belgeye dayalı olmadığı hususlarının değerlendirilmesi gerektiğine ilişkin iddiaları içeren dilekçesinin, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 8’inci maddesinin (ç) bendinde yer alan; başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin belirtilmesi gerektiği hükmüne aykırılık teşkil ettiği, Kamu İhale Kurulunun istikrar kazanmış kararları gereğince başvuru sahibinin diğer bir isteklinin sunduğu aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata aykırılığı iddialarını somut delillere dayandırması gerektiği, aksi durumda başvurunun reddine karar verildiğinden, başvurunun esasının incelenmesine geçilebilmesi için son başvuru tarihine kadar söz konusu eksikliklerin başvuru sahibince giderilebilmesi gerektiği, bu durumun www.ihale.gov.tr adresinde ilan edildiği,söz konusu eksikliğe ilişkin olarak başvuru sahibi tarafından 11.12.2012 tarih ve 40889 sayı ile Kurum kaydına alınan dilekçenin sunulduğu anlaşılmıştır.

Başvuru sahibinin 11.12.2012 tarih ve 40889 sayılı Kurum kaydına alınan dilekçesinin incelenmesi neticesinde söz konusu dilekçede yer alan iddiaların, başvuru sahibinin 10.12.2012 tarih ve 40716 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçesi ile aynı olduğu anlaşılmıştır. Söz konusu dilekçede, ihale dokümanında yüklenici tarafından karşılanması gereken giderler olarak sayılan; işçilik maliyetleri (asgari ücret ve/veya üzeri ödemeler ile yemek bedeli dahil), resmi tatil günü çalışması maliyetleri (asgari ücret ve/veya üzeri ödemeler dahi), muhtelif cinste araçlara ait akaryakıt, amortisman, yedek parça, tamir bakım, onarım, sigorta vb. giderleri, çeşitli özelliklere sahip kıyafet giderleri, muhtelif cins ve sayıda malzeme giderleri ve tüm masrafları yüklenici tarafından karşılanması gereken 5 adet cep telefonu cihaz ve operatörlerine ait giderleri ile ilgili mevzuatına göre hesaplanması gereken sözleşme giderlerinin objektif kriterlere ve Kamu İhale Genel Tebliğinin 79’uncu ve alt maddelerine uygun olması gerektiği, ancak anılan istekli tarafından sunulan teklif açıklamasının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesi ile bu maddenin alt maddelerine uygun olmadığı, açıklama kalemlerinin belgelere dayalı olmadığı ve /veya bu belgelerin mevzuata aykırı olduğu, aşırı düşük sorgulama esaslarının neler olduğu ve açıklama yapacak isteklilerce hangi tür belgeler yoluyla açıklama yapabileceklerinin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesi ile alt maddelerinde açıkça belirtildiği hususunda Kamu İhale Kurulu’nun örnek uyuşmazlık kararları olduğu, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından verilen teklifin gerçek değerleri yansıtmadığı ve söz konusu teklif bedeli olan 4.319.000,00 TL ile ihale konusu işin gerçekleştirilmesinin mümkün olmadığı ve bu durumun Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesine de aykırılık teşkil ettiği belirtilerek,

Açıklanan nedenlerle ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu ve alt maddelerine uygun olup olmadığının yeniden incelenmesi gerektiği, açıklamaların yetersiz ve belgeye dayalı olmadığı ve anılan Tebliğ hükümlerine aykırı olması halinde aşırı düşük açıklamasının mevzuata uygun olmadığı gerekçesiyle düzeltici işlem belirlenmesi suretiyle ihale işlemlerine devam edilmesi gerektiğini düşündüklerinin ifade edildiği görülmüştür.

Netice olarak, başvuru sahibinin itirazen şikâyet dilekçesinde yer verdiği söz konusu hususlar incelendiğinde, idarenin işleminin hangi unsurları bakımından ve hangi gerekçelerle hukuka aykırı olduğu belirtilmeksizin ve ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının 10.12.2012 tarih ve 40716 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan ilk dilekçesinde olduğu gibi hangi gerekçelerle hukuka aykırı olduğunu belirtmeksizin söz konusu açıklamanın yetersiz ve belgelere dayalı olmadığı ve/veya bu belgelerin mevzuata aykırı olduğu varsayımından hareketle, ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olup olmadığının yeniden değerlendirilmesine yönelik taleplere yer verildiği, bu çerçevede başvuru sahibi isteklinin iddialarının soyut olma niteliğini sürdürdüğü ve somut delillerle desteklenmediği, bu nedenle başvurunun 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin dördüncü fıkrasının (d) bendine, anılan Yönetmeliğin 8’nci maddesine ve İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in yukarıda yer verilen düzenlemesine aykırı olduğu anlaşıldığından; 4734 sayılı Kanunun 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince başvurunun reddi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Başvurunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.