Aşırı düşük teklif sorgulaması sınır değerin altındaki teklif sahiplerine mi uygulanır (KİK)

Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğü’nce 25.04.2012tarihinde açık ihale usulü ile yapılan 2012/8833 İKN’li “Sincan-Ankara-Kayaş Hattının Yeniden İnşaa Edilmesi İşi (Başkent Ray)” ihalesine ilişkin olarak, Porr Bau GmbH’nin 30.05.2012tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 07.06.2012tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibi 14.06.2012tarih ve 21797sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 14.06.2012tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunmuş ve Kurulca alınan 25.07.2012tarihli ve 2012/UY.II-3038sayılı karar ile “4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmiştir.

Davacı Porr Bau GmbH tarafından anılan Kurul kararının iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle açılan davada Ankara 11. İdare Mahkemesinin 28.09.2012 tarihli ve Esas No:2012/1289 sayılı kararıyla yürütmenin durdurulmasına karar verilmiştir.

Anılan Mahkeme kararı üzerine alınan 07.11.2012 tarihli ve 2012/MK-340 sayılı Kurul kararı ile “1-) Kamu İhale Kurulunun 25.07.2012 tarihli ve 2012/UY.II-3038 sayılı kararının ihale üzerinde bırakılan İş Ortaklığı tarafından İdari Şartname’nin 46.7’nci maddesinde sunulması istenilen listelerin sunulmamasının esasa etkili bir aykırılık olmadığına ilişkin kısmının ve itirazen şikayet başvurusunun reddi şeklindeki hüküm fıkrasının iptaline,

2-) Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, ihale üzerinde bırakılan Gülermak Ağır San. İnş. ve Taah. A.Ş. – Kolin İnş. Tur. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı’nın teklifinin değerlendirme dışı bırakılması hususunda 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,”karar verilmiştir.

Ayrıca, anılan Mahkeme kararına karşı Bölge İdare Mahkemesi nezdinde itirazda bulunulmuş, Bölge İdare Mahkemesince itirazın reddine karar verilmiştir.

Daha sonra, Ankara 11. İdare Mahkemesi’nin 28.05.2013 tarihli ve E:2012/1289, K:2013/798 sayılı kararıyla dava konusu işlem iptaline karar verilmiş olup, anılan Mahkeme kararı üzerine tarafımızca temyiz yoluna başvurulmuştur.

Temyiz incelemesi sonucunda, Danıştay 13. Dairesinin 13.02.20144 tarihli ve E:2013/2366, K:2014/386 sayılı kararı ile “…Dosya içerisinden, ihale üzerinde bırakılan ortak girişimin idari şartnamenin 46.7. maddesinde sunulması istenilen “Elektrifikasyon Projesi Keşif Metraj Listelerini sunmadığı, Sincan-Ankara arasında yapılacağı belirtilen 122 adet iş kaleminin yer aldığı birim fiyat teklif cetveli ile Ankara-Kayaş arasında yapılacağı belirtilen 123 adet iş kalemi için elektrifikasyon projesi birim fiyat cetvellerini sunduğu, söz konusu cetvellerde, iş kalemlerinin miktarları, birim fiyatları ve toplam tutarlarının yer aldığı, bu belgeyle birlikte, ihale dokümanı kapsamında verilen analiz formatlarını elektrifikasyon işi içerisinde yer alan her bir iş kalemi için doldurarak sunduğu, söz konusu analiz formatlarında her bir iş kaleminin birim fiyatına, bu birim fiyatı oluşturan malzeme ve işçilik birim fiyatlarına yer verildiği görülmektedir.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan belgelerde keşif metraj listesinden farklı olarak iki bilginin yer almadığı, bu bilgilerin, her bir iş kaleminin toplam tutarı içerisinde yer alan toplam malzeme ve toplam işçilik tutarları olduğu, ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu belgelerden bu bilgilere doğrudan ulaşılamamakla birlikte sunulan analiz formatlarında her bir iş kalemi için birim malzeme ve birim işçilik tutarları ile birim fiyat cetvelinde her bir iş kaleminin miktarı belli olduğu için, sunulan belgelerde yer alan bu bilgiler ışığında keşif metraj listesinde yer alan toplam işçilik ve toplam malzeme tutarlarına yapılacak bir hesaplama sonucunda ulaşılabileceği görülmektedir.

Bu durumda, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulmayan Elektrifikasyon Projesi Keşif Metraj Listelerinde yer alan bilgilere, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan belgelerdeki bilgilerden ulaşılabildiği ve anılan listelerin sunulmamasının esasa etkili bir aykırılık olmadığı sonucuna varıldığından, dava konusu işlemde bu açıdan hukuka aykırılık bulunmadığından, dava konusu işlemin bu yönden hukuka aykırı olduğuna ilişkin temyize konu Mahkeme kararında hukuki isabet görülmemiştir.

…Davacı tarafından itirazen şikâyet dilekçesinde, yeterlik alamayan şirketlerin tekliflerinde, ihalenin sonucunu etkilemeyecek ve sonradan tamamlanması mümkün olan belgelerin bulunduğunun kendilerine gönderilen kesinleşen ihale kararı yazısından anlaşıldığı, ihaleye teklif veren 17 istekliden 13’ünün teklifi değerlendirme dışı bırakılarak ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin üzerinde kalmasının sağlandığı, ihalenin şeffaflığının ve saydamlığının hiçe sayıldığı, aşırı düşük teklif sorgulamasına cevap veremeyecek olan Gülermak-Kolin iş Ortaklığı’nın aşırı düşük teklif sorgulamasından kurtarıldığı iddia edilmiştir.

Davacının itirazen şikâyet dilekçesinde belirttiği iddialar irdelendiğinde, ileri sürülen hususların ihale sürecindeki kimi işlemlerin sadece mevzuata aykırı olduğu gibi soyut ve mesnetsiz iddialara dayanmadığı, yeterlik alamayan şirketlerin tekliflerinde, ihalenin sonucunu etkilemeyecek ve sonradan tamamlanması mümkün olan belgelerin bulunduğu ve 13 isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasının sebebinin ihale üzerine kalan istekliyi aşırı düşük teklif sorgulamasından kurtarmak olduğunun belirtildiği, kaldı ki uyuşmazlık konusu ihaleye ilişkin olarak Kurul tarafından alınan 25.07.2012 tarih ve 2012/UY.II-3037 sayılı kararda, teklifi değerlendirme dışı bırakılan bir isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasının hukuka aykırı olduğu gerekçesiyle anılan istekliye ait teklifin değerlendirmeye alınması yolunda düzeltici işlem tesis edildiği, bu sayede ihaleye ilişkin olarak hesaplanacak sınır değerin de değişeceği hususu da göz önüne alındığında, davacının itirazen şikâyet dilekçesindeki bu iddianın esasına girilmek suretiyle incelenmesi gerekirken, başvurunun şekil yönünden reddine karar verilmesinde ve Mahkeme tarafından dava konusu işlemde bu yönden hukuka aykırılık olmadığına karar verilmesinde hukukî isabet görülmemiştir.

Uyuşmazlık konusu ihalede sınır değerin altında teklif veren istekli bulunmadığından ve aşırı düşük teklif sorgulaması ancak sınır değerin altındaki teklif sahiplerine yapılabileceğinden, davacının ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından bazı inşaat pozlarında fahiş ve zamlı fiyatların kullanıldığı, elektromekanik işlerde ise çok aşırı düşük tekliflerin verildiği iddiasının Kurul tarafından uygun bulunmayarak reddedilmesinde ve Mahkeme tarafından da Kurul kararında bu yönden mevzuata aykırılık tespit edilmemesinde hukuka aykırılık bulunmamaktadır.”gerekçesiyle temyiz istemi yerinde görülmeyerek sonucu itibariyle uygun olan mahkeme kararının belirtilen gerekçeyle onanmasına karar verilmiştir.

Anayasanın 138’inci maddesinin dördüncü fıkrasında; yasama ve yürütme organları ile idarenin, mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin, mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.

Öte yandan, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 28’inci maddesinin birinci fıkrasında, Danıştay, bölge idare mahkemeleri, idare ve vergi mahkemelerinin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin, gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.

Anılan kararın icaplarına göre Kamu İhale Kurulunca işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle;

1- Kamu İhale Kurulunun 07.11.2012 tarihli ve 2012/MK-340 sayılı kararının iptaline,

2- Anılan mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, Gülermak Ağır San. İnş. ve Taah. A.Ş. – Kolin İnş. Tur. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığının teklifinin değerlendirmeye alınması hususunda 4734 sayılı Kanunun 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

3- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, başvuru sahibinin 14.06.2012 tarih ve 21797 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan itirazen şikâyet dilekçesinde özetle “Yeterlik alamayan şirketlerin tekliflerinde, ihalenin sonucunu etkilemeyecek ve sonradan tamamlanması mümkün olan belgelerin bulunduğu kendilerine gönderilen kesinleşen ihale kararı yazısından anlaşıldığı, ihaleye teklif veren 17 istekliden 13’ünün teklifi değerlendirme dışı bırakılarak ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin üzerinde kalmasının sağlandığı,” şeklinde yer verilen iddiası kapsamında inceleme yapılmasını teminen dosyanın esasının incelenmesine geçilmesine,

Oybirliği ile karar verildi.