|
ÖZET: Başvuran, Adalet Bakanlığı Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü’nde sosyal çalışmacı olarak görev yapmakta olup, askerlik hizmetinin kademe ilerlemesi hesabında dikkate alınmadığını iddia etmiştir. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 64. maddesi, son sekiz yıl içinde disiplin cezası almayan memurlara kademe ilerlemesi uygulanacağını belirtmektedir. Ancak, askerlikte geçen sürelerin bu hesaplamada dikkate alınmadığına dair Mülga Devlet Personel Başkanlığı’nın görüşü, başvuranın talebinin reddedilmesine neden olmuştur.
İdare, başvuranın memuriyet öncesi askerlik hizmetinin emekliliğe esas hizmet süresinde değerlendirildiğini, ancak kademe ilerlemesi için gereken sekiz yıllık sürenin hesabında dikkate alınamayacağını ifade etmiştir. Bu durum, başvuranın askerlik süresinin memuriyet süresiyle birleştirilmesine rağmen, kademe ilerlemesi açısından ayrı bir değerlendirme gerektirmektedir. Sonuç olarak, başvurunun reddine karar verilmiştir. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2023/8793-S.23.14263
BAŞVURU NO : 2023/2779
KARAR TARİHİ : 17/07/2023
RET KARARI ,TCKN
Adres:
BAŞVURUYA KONU İDARE : CEZA VE TEVKİFEVLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ
Askerlik hizmetinde geçen sürenin sekiz yıllık kademe ilerlemesi
BAŞVURUNUN KONUSU :
hesabında dikkate alınması talebine ilişkindir.
BAŞVURU TARİHİ : 27/02/2023
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Kurumumuza yapılan başvuruda başvuran; Adalet Bakanlığı Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü
Sincan T Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda sosyal çalışmacı kadrosunda görev yaptığını ve Ceza ve
Tevkifevleri Genel Müdürlüğünde geçici görevle çalıştığını, 02/02/2023 tarihinde dilekçe ile 657 sayılı
Devlet Memurları Kanunu’nun 36/C-2 maddesi gereği “…memuriyette geçmiş sayılan…”süreler ile 2017 yılında yedek subay olarak tamamladığı askerlik süreleri dâhil olarak değerlendirildiğinde 8 yıllık hizmet süresi tamamlanmış olduğundan tarafına bir kademe ilerlemesi uygulanması ve maaş farklarının tarafına ödenmesi” talebinde bulunduğunu, Bakanlık tarafından “askerlikte geçen süre ile birleştirilen hizmet süresinin 8 yıl hesabında dikkate alınmadığı’ şeklinde cevap verildiğini, cevabi yazının ekinde yer verilen
Mülga Devlet Personel Başkanlığı görüşünde fiilen hizmette bulunulmayan aylıksız izin döneminde geçirilen sürenin 8 yıllık süre hesaplanırken hesaba katılmayacağının ifade edildiğini, askerlik hizmetini yedek subay olarak tamamladığını ve askerlik süresince Emekli Sandığına tabi prim kesildiğini ve tarafına maaş ödemesi yapıldığını, askerlik hizmetinde sicil notunun yüksek olduğunu ve teğmen rütbesi aldığını, Yedek Subay olarak askerlik görevini yapan kişilerin bu değerlendirmeden ve genellemeden hariç tutularak bu sürenin 8 yıllık hesaba dahil edilmesi gerektiğini, ayrıca memuriyetten önce çalıştığı sürenin bir bölümünün de 657 sayılı kanunun 36/C-2 maddesi gereği yine Kanun’un ifadesi ile “…memurlukta geçmiş sayılarak…”emeklilikte hesaba katılmakta iken 8 yıllık sürenin hesabında hesap dışı bırakıldığını, Mülga
Devlet Personel Başkanlığının başka bir görüşünde de “Devlet memurlarının disiplin cezası almaksızın geçirilen sekiz yıllık sürenin hesabında sadece memuriyet hizmet sürelerinin esas alınarak değerlendirileceği, 657 sayılı Kanun veya diğer mevzuat uyarınca, kazanılmış hak aylık derece ve kademesinde değerlendirilen sürelerin, disiplin cezası almaksızın geçirilen sekiz yıllık sürenin hesabında özel bir hüküm olmaması halinde dikkate alınmayacağının” belirtildiği, sağlık hizmetleri sınıfı olarak birleştirilen sürenin kanundaki özel hüküm ile (…memuriyette geçmiş sayılarak…) memuriyette geçmiş
sayıldığını, bu sürenin Kanundaki özel hüküm ile memuriyetten sayılmasına karşın 8 yıllık sürenin hesabında dikkate alınmamasının tezat bir durum meydana getirdiğini düşündüğünü belirterek tarafına bir kademe ilerlemesi uygulanmasını ve oluşan maaş farklarının tarafına ödenmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Kurumumuzun 13/03/2023 tarihli bilgi belge isteme yazısına istinaden Ceza ve Tevkifevleri tarafından gönderilen 19/04/2023 tarihli ve sayılı cevabi yazı ve eklerinde özetle; 2.1. 6111 sayılı Kanun’un 25/02/2011 tarihli ve 27857 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdiği, söz konusu Kanun’un 100 üncü maddesinde; “Son sekiz yıl içinde herhangi bir disiplin cezası almayan memurlara, aylık derecelerinin yükseltilmesinde dikkate alınmak üzere bir kademe ilerlemesi uygulanır.” ifadesinin yer aldığı, söz konusu madde gereğince kademenin nasıl ve ne zaman verileceğinin
6111 sayılı Kanun’un 116 ncı maddesiyle, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’na eklenen Geçici 36 ncı
maddesinin (c) fıkrasında belirtildiği 2.2. Askerlik nedeniyle geçen aylıksız izin süresinin 8 (sekiz) yıllık disiplin cezası almaksızın geçirilen süre hesabında dikkate alınamayacağına dair Mülga Devlet Personel Başkanlığının 13/07/2016 tarihli ve 4158 sayılı görüşü ilgiliye tebliğ edildiği, 2.3. İlgilinin memuriyete atanmadan önceki 317 günlük sigortalı hizmetinden 3/4’ü olan 226 günlük sigortalı hizmetinin 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 36/C maddesi gereğince 03/02/2016 tarihli
Olur’la değerlendirildiği, kazanılmış hak aylık derece ve kademesinde değerlendirilen memuriyet öncesi sigortalı hizmetinin, 657 sayılı Kanunu’nun 64 üncü maddesi gereğince, disiplin cezası almaksızın geçirilen
8 (sekiz) yıllık sürenin hesabında dikkate alınamayacağına dair Mülga Devlet Personel Başkanlığı
08/02/2012 tarihli ve sayılı görüşünün ekte gönderildiği 2.4. Bu kapsamda, anılan mevzuat ve görüşler gereğince ilgilinin kazanılmış hak aylığında değerlendirilen söz konusu sigortalı hizmetinin, 657 sayılı Kanunu’nun 64 üncü maddesinde geçen 8 (sekiz) yıllık süre hesabında dikkate alınmasına imkân bulunmadığı, Hususları bildirilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 Sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın; 3.1. “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesi; “Vatandaşlar ve karşılıklılık esası gözetilmek kaydıyla Türkiye’de ikamet eden yabancılar kendileriyle veya kamu ile ilgili dilek ve şikâyetleri hakkında, yetkili makamlara ve Türkiye Büyük Millet Meclisine yazı ile başvurma hakkına sahiptir… Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye
Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili
“ şikâyetleri inceler.
3.2. “Kamu hizmeti görevlileriyle ilgili hükümler” başlıklı 128 inci maddesinin ikinci fıkrası; “Memurların ve diğer kamu görevlilerinin niteliklerinin, atanmalarının, görev ve yetkilerinin, haklarının ve yükümlülüklerinin, aylık ve ödeneklerinin ve diğer özlük işlerinin kanunla düzenlenir.” 4. 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesi;
“Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden
incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir”, 5. 14/07/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun; 5.1. “Tesis edilen sınıflar” başlıklı 36 ncı maddesinin (C) bendinin (2) numaralı alt bendi; “Sağlık hizmetleri ve yardımcı sağlık hizmetleri sınıfına girenlerden memurluğa girmeden önce yurt içinde veya yurt dışında mesleklerini serbest olarak veya resmi veya özel kurumlarda yapanlarla, memurluktan ayrıldıktan sonra bu işlerde çalışarak yeniden memurluğa girmek isteyenlerin sağlık hizmetlerinde geçen süresinden, bu kanun ve bu kanunun 87 nci maddesinde sözü edilen kurumlarda geçen süreleri ile 196 ncı maddede belirtilen şekilde tespit edilecek mahrumiyet bölgelerinde en az 3 yıl çalışanların veya çalışacak olanların sürelerinin tamamı ve geri kalan sürelerinin 3/4 ü toplamı memurlukta geçmiş sayılarak bu sürelerin her yılı için bir kademe ilerlemesi ve her üç yılı için bir derece yükselmesi verilmek suretiyle değerlendirilir.” 5.2. “Kademe ve kademe ilerlemesi” başlıklı 64 üncü maddesi; “Kademe; derece içinde, görevin önemi veya sorumluluğu artmadan, memurun aylığındaki ilerlemedir.
Memurun kademe ilerlemesinin yapılabilmesi için bulunduğu kademede en az bir yıl çalışmış olması ve bulunduğu derecede ilerleyebileceği bir kademenin bulunması şartları aranır.
72 nci madde gereğince belirli bir süre görev yapmak üzere, mecburî olarak sürekli görevle atanan
memurlardan kalkınmada birinci derecede öncelikli yörelerde bulunanlara, bu yörelerde fiilen çalışmak suretiyle geçirilen her iki yıl için bir kademe ilerlemesi daha verilir. Yıllık izinde geçirilen süreler fiilen çalışılmış sayılır. İki yıldan az süreler dikkate alınmaz.
Son sekiz yıl içinde herhangi bir disiplin cezası almayan memurlara, aylık derecelerinin yükseltilmesinde dikkate alınmak üzere bir kademe ilerlemesi uygulanır.
Bu maddede belirtilen şartları haiz her sınıf ve derecedeki memurlar, hak kazandıkları tarihten geçerli olmak üzere ve başkaca bir işleme gerek kalmaksızın bir ileri kademeye ilerlemiş sayılırlar…” 5.3. Geçici 36 ncı maddesinin (C) fıkrası; “Bu maddenin yayımı tarihinden önceki son altı yıllık sicil notu ortalaması doksan ve daha yukarı olanlardan bir kademe ilerlemesi uygulamasından yararlanmamış olanlar hakkında, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla değiştirilen 64 üncü maddenin ikinci fıkrasının değişiklikten önceki hükmü uygulanır. Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla değiştirilen 64 üncü maddenin dördüncü fıkrasında yer alan sekiz yıllık süre, ilk sekiz yıllık dönem için, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önceki; a) Son beş yıllık sicil notu ortalaması doksan ve daha yukarı olanlar için üç yıl, b) Son dört yıllık sicil notu ortalaması doksan ve daha yukarı olanlar için dört yıl, c) Son üç yıllık sicil notu ortalaması doksan ve daha yukarı olanlar için beş yıl, d) Son iki yıllık sicil notu ortalaması doksan ve daha yukarı olanlar için altı yıl, e) Son sicil notu doksan ve daha yukarı olanlar için yedi yıl, olarak uygulanır.”
Hükmünü amirdir.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
6. Kamu Denetçisi tarafından, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvuru konusuna ilişkin hazırlanan Ret Karar Önerisi
Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka ve Hakkaniyete Uygunluk Yönünden Değerlendirme 7. Kurumumuza yapılan başvuruda başvuran özetle; Adalet Bakanlığı Ceza ve Tevkifevleri Genel
Müdürlüğü Sincan T Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda sosyal çalışmacı kadrosunda görev yaptığını ve
Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğünde geçici görevle çalıştığını, 02/02/2023 tarihinde dilekçe ile 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 36/C-2 maddesi gereği “…memuriyette geçmiş sayılan…”süreler ile
2017 yılında yedek subay olarak tamamladığı askerlik süreleri dâhil olarak değerlendirildiğinde 8 yıllık
hizmet süresi tamamlanmış olduğundan tarafına bir kademe ilerlemesi uygulanması ve maaş farklarının tarafına ödenmesi” talebinde bulunduğunu, Bakanlık tarafından “askerlikte geçen süre ile birleştirilen hizmet süresinin 8 yıl hesabında dikkate alınmadığı’ şeklinde cevap verildiğini, askerlik hizmetini yedek subay olarak tamamladığını ve yedek subay olarak askerlik görevini yapan kişilerin bu değerlendirmeden ve genellemeden hariç tutularak bu sürenin 8 yıllık hesaba dahil edilmesi gerektiğini, ayrıca memuriyetten önce çalıştığı sürenin bir bölümünün “…memurlukta geçmiş sayılarak…”emeklilikte hesaba katılmakta iken 8 yıllık sürenin hesabında hesap dışı bırakılarak tezat bir durum meydana getirdiğini düşündüğünü belirterek tarafına bir kademe ilerlemesi uygulanmasını ve oluşan maaş farklarının tarafına ödenmesini talep etmektedir.
8. Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü tarafından Kurumumuza gönderilen cevabi yazıda ise özetle; 657 sayılı Kanun’un 64 üncü ve Geçici 36 ncı maddeleri ile kademenin nasıl ve ne zaman verileceğinin belirlendiği, askerlik nedeniyle geçen aylıksız izin süresinin 8 (sekiz) yıllık disiplin cezası almaksızın geçirilen süre hesabında dikkate alınamayacağına dair Mülga Devlet Personel Başkanlığının 13/07/2016 tarihli ve sayılı görüşünün bulunduğu, bu kapsamda, anılan mevzuat ve görüşler gereğince ilgilinin kazanılmış hak aylığında değerlendirilen söz konusu sigortalı hizmetinin, 657 sayılı Kanunu’nun
64 üncü maddesinde geçen 8 (sekiz) yıllık süre hesabında dikkate alınmasına imkân bulunmadığı, hususları
ifade edilmiştir.
9. Bu noktada uyuşmazlığın; başvuranın memuriyet öncesi askerlik hizmeti altında geçirdiği sürelerin kazanılmış hak aylığı hesaplanmasında dikkate alınmasına rağmen kademe ilerlemesine ilişkin Kanunda belirtilen sekiz yıllık sürenin hesabında dikkate alınmaması noktasında düğümlendiği görülmektedir.
10. Başvuranın hizmet belgesi incelendiğinde; Sincan T Tipi Kapalı Ceza ve İnfaz Kurumunda Sosyal
Çalışmacı unvanında görev yaptığı, kamu hizmeti süresinin 6 yıl 10 ay 4 gün olduğu, memuriyet öncesi özel sektörde 10 ay 17 gün çalıştığı ve 30/01/2017 – 30/01/2018 tarihleri arasında askerlik hizmetini tamamladığı, bu kapsamda emekliliğe esas hizmet süresinin 8 yıl 8 ay 21 gün olduğu bilgisi edinilmiştir.
11. 23/07/1965 tarihli ve 12056 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 657 sayılı Devlet
Memurları Kanunu’nda, Devlet memurları ve diğer kamu görevlilerine ilişkin düzenlemelere yer verilmiş; bu kapsamda, Devlet memurlarının hizmet şartları, nitelikleri, atama ve yerleştirilmeleri, ilerleme ve yükselmeleri, ödev, hak, yükümlülük, sorumluluk, aylıkları ve ödenekleri ile diğer özlük hakları düzenlenmiştir. 657 sayılı Kanun’da kamu personelleri için iki tür ilerleme öngörülmüştür. Bunlardan ilki, “kademe ilerlemesi”; diğeri ise, “derece ilerlemesi”dir. Kademe ilerlemesi, Devlet memurlarının derecesi
içinde görev ve sorumluluklarında herhangi bir artış olmadan, sadece aylıklarındaki ilerlemedir. Kademe ilerlemesi devlet memurlarına tanınan bir hak olup, bu şartları taşıyan bir devlet memurunun kademe ilerlemesinin yapılıp yapılmaması konusunda idarenin takdir yetkisi yoktur. Bir başka deyişle bu şartları taşıyan devlet memurunun kademe ilerlemesinin yapılması zorunludur. Anılan Kanun’un 64 üncü maddesinin ikinci fıkrasında, Devlet memurları hakkında kademe ilerlemesi yapılabilmesi için, ilgili personelin, bulunduğu kademede en az bir yıl çalışması ve bulunduğu derecede ilerleyebileceği bir kademenin bulunması gerektiği ifade edilmiştir 12. 657 sayılı Kanun’un 64 üncü maddesinde son sekiz yıl içinde herhangi bir disiplin cezası almayan memurlara, aylık derecelerinin yükseltilmesinde dikkate alınmak üzere bir kademe ilerlemesi uygulanacağı hüküm altına alınmıştır. 6111 sayılı yasa ile 2011 yılında yapılan değişiklik gereği sicil notu uygulaması kaldırılmış ve sekiz yıl boyunca disiplin cezası almayan devlet memurlarına bir kademe verilmesi hükmü getirilmiştir.
13. Mülga Devlet Personel Başkanlığının “657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 25/2/2011 tarihli
Resmi Gazete’de yayınlanan 6111 sayılı Kanunla değişik 37 nci maddesi ile 64 üncü maddesinin dördüncü fıkrasının uygulanması” konulu 08/02/2012 tarihli ve sayılı görüş yazısında; “Bilindiği üzere, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 37 nci maddesinde, “Bu kanun hükümlerine göre öğrenim durumları, hizmet sınıfları ve görev unvanları itibariyle azami yükselebilecekleri derecelerin dördüncü kademesinden aylık almaya hak kazanan ve son sekiz yıllık süre içinde herhangi bir disiplin cezası almayanların kazanılmış hak aylıkları kadro şartı aranmaksızın bir üst dereceye yükseltilir” hükmü ile 64 üncü maddesinin dördüncü fıkrasında, “Son sekiz yıl içinde herhangi bir disiplin cezası almayan memurlara, aylık derecelerinin yükseltilmesinde dikkate alınmak üzere bir kademe ilerlemesi uygulanır” hükmü yer almaktadır
-Disiplin cezası almaksızın geçirilen sekiz yıllık sürenin başlangıç tarihinin 6111 sayılı Kanunla değişik
657 sayılı Kanunun 37 ve 64 üncü maddelerinin yürürlük tarihi olan 25/2/2011 olarak kabul edilmesi ve
Devlet memurlarının sicilleri sebebiyle mezkûr Kanunun geçici 36 ncı maddesi çerçevesinde geriye doğru faydalanacakları yıllar esas alınmak suretiyle değerlendirilmesi gerektiği, -Devlet memurlarının disiplin cezası almaksızın geçirilen sekiz yıllık sürenin hesabında sadece memuriyet hizmet sürelerinin esas alınarak değerlendirileceği, 657 sayılı Kanun veya diğer mevzuat uyarınca, kazanılmış hak aylık derece ve kademesinde değerlendirilen sürelerin, disiplin cezası almaksızın geçirilen sekiz yıllık sürenin hesabında özel bir hüküm olmaması halinde dikkate alınmayacağı, …
Mütalaa edilmektedir.” İfadelerine yer verilmek suretiyle 64 üncü maddede yer alan sekiz yıllık sürenin hesabında fiili olarak görev yapılan memuriyet sürelerinin hesaba katılacağı değerlendirilmiştir.
14. Devlet Personel Başkanlığının 13/07/2016 tarihli ve sayılı görüş yazısında; “…Öte yandan, 6111 sayılı Kanunun “Yürürlük” başlıklı 215 inci maddesinin (j) bendinde yer verilen “Bu
Kanunun;…j) Diğer hükümleri yayımı tarihinde, yürürlüğe girer” hükmü uyarınca 657 sayılı Kanunun 64 üncü maddesinde yapılan değişiklikler Kanunun yayım tarihi olan 25.02.2011 tarihinde yürürlüğe girmiştir.
Bu itibarla, 657 sayılı Kanunun 64 üncü maddesinin ikinci fıkrasında memurun kademe ilerlemesinin yapılabilmesi için bulunduğu kademede en az bir yıl çalışmış olması hüküm altına alındığından, söz konusu maddenin dördüncü fıkrası kapsamında sekiz yıllık hizmet süreleri hesaplanırken Devlet memurlarının
fiilen hizmette bulunmadığı aylıksız izin döneminde geçirdikleri süreler kadar sekiz yıllık süreye ilave yapılması gerektiği mütalaa edilmektedir.” hususunun ifade edildiği, bu kapsamda aylıksız izinde geçen süreler fiilen görev yapılan süre olmadığından sekiz yıla bir kademe alınabilmesi için sekiz yıl hesabı yapılırken aylıksız izinde geçen süre kadar daha çalışılmış olması gerektiği belirtilmiştir. Örnek olarak altı ay aylıksız izne ayrılan bir memurun 64 üncü maddede belirtilen kademe ilerlemesine hak kazanabilmesi için sekiz yıl altı ay hizmet süresi aranacaktır.
15. Devlet Personel Başkanlığının konuya ilişkin görüş yazıları incelendiğinde; sekiz yıla verilecek bir kademe ilerlemesinde askerlik, doğum gibi aylıksız izin sürelerinin bu süre hesabına dâhil edilmeyeceği görülmektedir. Memuriyetten önce veya memuriyetten ayrılarak muvazzaf askerlikte geçirilen sürelerin bu süre kapsamında dikkate alınacağına ilişkin bir mevzuat düzenlemesi de bulunmamaktadır. Konuya ilişkin
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğünün “Doğum
Sebebiyle Verilen Aylıksız İzinlerin Değerlendirilmesi” konulu 14/10/2022 tarihli ve sayılı yazısında da “Doğum nedeniyle aylıksız izne ayrılan memurun aylıksız izinde geçen sürelerinin değerlendirilmesine ilişkin görüş talep eden ilgi yazınız incelenmiştir… 657 sayılı Kanunun hizmet değerlendirilmesine ilişkin 36 ncı maddesinin Ortak Hükümler bölümünün (C) fıkrasının 1, 2, 3 ve
4 üncü bentlerinde kazanılmış hak aylığında değerlendirilen sürelerin “memuriyette geçmiş sayıldığı”
belirtilmiş, mezkûr fıkranın 5, 6, 7 nci fıkralarında ise değerlendirilen süreler “hizmet” olarak ifade edilmekle birlikte, mezkûr fıkranın 8 inci bendinde ise aylıksız izin süresinin memuriyette geçmiş sayılacağına veya hizmet olduğuna ilişkin herhangi bir ifadeye yer verilmediğinden söz konusu aylıksız izin süresinin “hizmet” olarak kabul edilmemesi gerektiği, Devlet memurunun doğum sebebiyle kullandığı aylıksız izin süresinin 657 sayılı Kanunun 37 nci maddesinde yer alan “son sekiz yıllık süre” ibaresinin kapsamında dikkate alınamayacağı, Devlet memurunun doğum sebebiyle kullandığı aylıksız izin süresinin 657 sayılı Kanunun 64 üncü maddesinin dördüncü fıkrasında yer alan “son sekiz yıl” ibaresinin kapsamında değerlendirilemeyeceği” ifadelerine yer verildiği görülmektedir.
16. Yukarıda anlatılan hususlar, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte göz önünde bulundurularak Kurumumuzca yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde; somut olayda başvuranın kamu görevinden önce askerlik hizmeti altında geçirdiği sürenin emekliliğe esas hizmet süresinde ve kazanılmış hak aylağında değerlendirildiği; ancak 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 64 üncü maddesinde yer alan “son
8 yıl içinde herhangi bir disiplin cezası almamak” ifadesinin, maddenin bütünü göz önüne alınarak
değerlendirildiğinde, hakkında 657 sayılı Kanuna göre disiplin cezası uygulanabilecek bir görevde geçen ve 64 üncü maddeye göre olağan kademe ilerlemesinde değerlendirilen (fiilen çalışılan) 8 yıllık süre içinde disiplin cezası almayanları kapsadığı, memuriyetten önce muvazzaf askerlik hizmetini yapanların bu süreçte memur statüsünde bulunmadıklarından, bu sürelerin 8 yıllık sürenin hesabında dikkate alınamayacağı değerlendirildiğinden başvurunun reddi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 17. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; Kurumumuzun bilgi ve belge talebine süresi içinde cevap verildiği, idarenin başvuranla ilgili işlemlerinde ‘kanunlara uygunluk’, ‘hesap verilebilirlik’, ‘şeffaflık’, ilkelerine uygun davrandığı; ancak idarenin, ‘makul sürede karar verme’ ve ‘kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi’ ilkelerine uygun davranmadığı ve başvuranın taleplerine süresi içinde cevap vermediği, ayrıca şikâyetçiye hangi sürede hangi mercilere başvurabileceğini göstermediği bu nedenle
‘karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi’ ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, idarenin bahse konu ilkelere de uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
18. 04/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa)
dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Ankara İdare
Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçe ve dosyanın kapsamına göre BAŞVURUNUN REDDİNE, Kararın başvurana ve CEZA ve TEVKİFEVLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜNE tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi