|
ÖZET: Kamu İhale Kurulu, Öztek Genel Temizlik Ltd. Şti.’nin yol süpürme aracı için sunmuş olduğu AT uygunluk belgesinin geçerliliğini değerlendirmiştir. İdari Şartname’nin 7.5.2’nci maddesinde belirtilen AT uygunluk belgesinin, Makine Mühendisleri Odası tarafından düzenlenmediği ve bu belgenin imalatçı tarafından verildiği tespit edilmiştir. Öztek’in sunduğu belgeler arasında, aracın tescil plakasının ve imalatçının düzenlediği uygunluk belgesinin bulunduğu, ayrıca TSE tarafından onaylanmış münferit araç uygunluk belgesinin de mevcut olduğu belirlenmiştir.
Kurul, bu belgelerin incelenmesi sonucunda, Öztek’in yol süpürme aracının AT uygunluk belgesine sahip olduğunu ve dolayısıyla idarenin bu gerekçeyle teklifini değerlendirme dışı bırakmasının hukuka aykırı olduğunu ifade etmiştir. Bu bağlamda, Öztek’in teklifinin değerlendirilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Kurul, hukuka aykırılık tespit edilen işlemin iptaline karar vermiştir. Bu durum, ihale süreçlerinde belgelerin geçerliliği ve yeterlilik kriterlerinin nasıl belirleneceği konusundaki önemli bir hukuki tespiti ortaya koymaktadır. |
| Karar no | 2017/MK-78 |
|---|---|
| Karar tarihi | 15.03.2017 |
| Toplantı No | 2017/013 |
| Gündem No | 76 |
| Gündem Konusu | 2015/156755 İhale Kayıt Numaralı “Park Bahçe, Kent Temizliği, Şoförlük, Çöp Nakli İşinde Personel Çalıştırılması” İhalesi |
Bayramiç Belediye Başkanlığı (Zabıta Amirliği) tarafından 18.12.2015 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan 2015/156755 ihale kayıt numaralı “Park Bahçe, Kent Temizliği, Şoförlük, Çöp Nakli İşinde Personel Çalıştırılması” ihalesine ilişkin olarak Öztek Genel Temizlik Turizm Nakliye Taah. İnş. Endeks Okuma Medikal Malzeme Çevre Sağlığı İlaçları Petrol Ürünleri Atık Geri Dönüşüm Peyzaj San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 22.12.2015 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 29.12.2015 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibi 07.01.2016 tarih ve 889 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 06.01.2016 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunmuş ve Kurulca alınan 03.02.2016 tarihli ve 2016/UH.I-381 sayılı karar ile; “başvurunun reddine” karar verilmiştir.SonrasındaÖztek Genel Temizlik Tic. Ltd. Şti. tarafında anılan Kurul kararının iptali istemiyle açılan davada, Ankara 6. İdare Mahkemesinin 28.06.2016 tarihli ve E:2016/1023, K:2016/2110 sayılı kararı ile dava konusu işlemin iptaline ve esasın incelenmesine karar verilmiş, anılan Mahkeme kararını uygulamak üzere 24.08.2016 tarihli ve 2016/MK-443 sayılı Kurul kararı ile“Kamu İhale Kurulunun 03.02.2016 tarih ve 2016/UH-I-381 sayılı kararının iptaline, anılan mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, idarenin başvuru sahibinin teklifini değerlendirme dışı bırakma gerekçelerinin mevzuata uygun olup olmadığı hususuna ilişkin olarak, esasın incelenmesi” kararı alınmıştır. Esasın incelenmesi neticesinde Kurulca alınan 09.09.2016 tarihli ve 2016/UH.I-2333 sayılı karar ile; “4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince, düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.
Davacı Paytem İnşaat Temizlik Sanayi ve Tic. Ltd. Şti. tarafından anılan Kurul kararının (2016/UH.I-2333) iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle açılan davada, Ankara 3. İdare Mahkemesi tarafından verilen 06.01.2017 tarihli ve E:2016/4118, K:2017/24 sayılı kararında, “Dosyasının incelenmesinden, dava konusu ihalede Öztek Genel Temizlik Ltd. Şti.’nin teklifinin; iş deneyim belgesi uygun görülmediği, yol süpürme aracı için istenen AT uygunluk belgesinin dosyada bulunmadığı ve davacının yol süpürme aracı ile konteyner dezenfekte aracının ihale dokümanında düzenlenen özellikleri karşılamadığı gerekçeleriyle idarece kabul edilmediği, idarenin yukarıda belirtilen gerekçelerinden ilk ikisinin ihale komisyon kararında belirtildiği, davacı araçlarının Teknik Şartname’de belirtilen özellikleri karşılamadığı şeklindeki 3’üncü gerekçenin ise davacının idareye yaptığı şikâyet üzerine idare bünyesinde yapılan inceleme aşamasında tespit edildiği, idarenin şikâyet dilekçesi üzerine verdiği 29.12.2015 tarihli cevapta söz konusu 3 gerekçenin de belirtildiği, öte yandan başvuru sahibinin Kuruma verdiği dilekçesinde sadece idarenin ilk 2 gerekçesine karşı itirazda bulunduğu, davacının teklif ettiği aracın ve/veya araçların Teknik Şartname’de belirtilen özellikleri karşıladığı hususunda bir iddiada bulunmadığı, bu nedenle idarenin ilk 2 gerekçesine karşı yaptığı itiraz yerinde bulunsa bile (idarenin 3. gerekçesine karşı itirazen şikâyette bulunulmadığından) davacı tarafından yapılan teklifinin idarece ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenemeyeceği, itirazen şikâyete konu ihalede, idarenin hukuka aykırı işlem veya eylemlerinden kaynaklanan bir hak kaybı ya da zarara uğrama durumu söz konusu olmadığı, bu itibarla davacının (dilekçesinde belirtilen hususta) başvuru ehliyetini haiz olmadığı gerekçesiyle itirazen şikayet isteminin 03.02.2016 tarih ve 2016/UH. 1-381 sayılı Kurul kararı ile reddedildiği, anılan Kurul kararı, Ankara 6. İdare Mahkemesi’nin 28.06.2016 tarih ve E:2016/1023, K:2016/2110 sayılı kararı ile iptal edilmesi üzerine Mahkeme kararının uygulanması amacıyla Kurul tarafından anılan 3 husus bakımından işin esasına girilerek Öztek firmasının teklifinin değerlendirmeye alınmasına yönelik düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlıkta, Öztek Genel Temizlik Ltd. Şti tarafından 06.01.2016 tarihli dilekçe ile; özetle,
1 ) Uyuşmazlık konusu ihaleye konu iş ile Biga Belediye Başkanlığı tarafından düzenlenmiş 2012/149816 ihale kayıt numaralı “Şehir Çöpünün Toplanması, Süpürülmesi, Temizlenmesi ve Şehir Çöplüğüne Nakil Hizmet İşine” ait iş deneyim belgesi sunulan iş ile kapsamının aynı olduğu ve iş deneyim belgelerinin usulüne uygun olduğu,
2 )İdari Şartnamenin 7.5.2.’nci maddesinde, “Makine Mühendisleri Odasından yol süpürme aracı için alınmış AT uygunluk belgesi” istenildiği, firmaları tarafından teklif dosyası içinde 16 EHM 59 plakalı, trafik tescili yapılmış, hidrolik tertibatlı vakumlu yol süpürme aracına ait ruhsat, fatura, yetkililerce imzalanmış CE uygunluk işareti, AT uygunluk beyanına haiz proje teknik raporu, TSE AİTM münferit araç uygunluk belgesi, imzalı tasdikli uygunluk belgesi, yetkili firmanın faturası, teknik belgelerine havi evrak asıllarının idareye sunulduğu, buna göre 2006/42/AT atfen Sanayi ve Ticaret Bakanlığı tarafından yayınlanan Makine Emniyet Yönetmeliği’ne uygun üretim yapılmasının gerektiği, bu yönetmeliğin “Piyasa arz ve hizmete sunma” başlığı altında düzenlenen 5.maddesinde, “(l)İmalatçı veya yetkili temsilci, makinayı piyasaya arz etmeden ve/veya hizmete sunmadan önce;…e)16’ncı madde hükümlerine uygun olarak “CE” uygunluk işaretini iliştirmek zorundadır.” hükmünün bulunduğu, buna göre AT uygunluk beyanının sunulabilmesi için araç üzerinde CE uygunluk beyanının yer alması gerektiği, firmaları tarafından sunulan evraklardan süpürge aracının AT uygunluk beyanı ve CE işaretinin bulunduğunun görülebileceği, söz konusu belgelerin veriliş şartlarının belli olduğu, bu hususun Makine Mühendisleri Odası Bursa Şubesinden aldıkları 21.12.2015 tarihli yazıda da belirtildiği,
3 )Firmalarının yol süpürme aracı ile konteyner dezenfekte aracının teknik şartnamede düzenlenen özellikleri karşılamadığı yönündeki değerlendirmenin yerinde olmadığı iddialarıyla itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu, anılan itirazen şikayet başvurusunun reddi üzerine açılan davada Ankara 6.İdare Mahkemesinin 28.06.2016 tarih ve E:2016/1023, K:2016/2110 sayılı kararı ile ehliyet yönünden reddedildiği, akabinde davalı idare tarafından bu kararın uygulanması anlamında işin esasına girilerek 3 adet iddia bakımından yapılan inceleme sonucunda Öztek Genel Temizlik Ltd. Şti.’nin teklifinin değerlendirmeye alınmasına karar verilmesi üzerine anılan bu kararın iptali istemiyle davacı tarafından açılan işbu davada her bir iddia bakımından yapılan incelemede,
Dava konusu işlemin, itirazen şikâyet, başvurusunun 1. iddia yönünden yapılan incelenmesinden,
Öztek Genel Temizlik Ltd. Şti.’nin dava konusu ihaleye ilişkin 2 adet iş deneyim belgesi sunduğu, 28.11.2014 tarih ve 2012/11469 ihale kayıt numaralı ihaleye ait sunulan iş deneyim belgesinde işin adı ve tanımının, “Şehir çöpünün toplanması, süpürülmesi, temizlenmesi depolama alanına nakli hizmeti alım işi” şeklinde belirlendiği, 09.02.2015 tarih ve 2012/149813 ihale kayıt numaralı ihaleye ait sunulan iş deneyim belgesinde işin adının, “Şehir çöpünün toplanması, süpürülmesi, temizlenmesi ve şehir çöplüğüne nakli işi”, işin tanımının ise, “40 personel ile şehir çöpünün toplanması, süpürülmesi, temizlenmesi ve şehir çöplüğüne nakli işi” olarak belirlendiği, uyuşmazlık konusu ihaleye konu hizmetin adının, “Park Bahçe, Kent Temizliği, Şoförlük, Çöp Nakli İşinde Personel Çalıştırılması” olduğu, İdari Şartname’nin “miktarı ve türü” kısmında, “7 Büro İşçisi, 21 Şoför, 1 Bilgisayar İşletmeni, 41 Genel Temizlik İşçisi, 1 Elektrikçi, 2 Haşere İlaçlama İşçisi, 1 İnşaat Ustası, 1 Marangoz, 5 Arıtma Tesisi Vasıfsız İşçi, 2 Engelli İşçi, 1 adet Yol Süpürme Aracı, 1 adet Konteyner Dezenfekte Aracı” düzenlemesi bulunduğu, yine İdari Şartnamenin 7.6’mcı maddesinde, “Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir: Park Bahçe, Kent Temizliği, Şoförlük, Çöp Nakli İşi; tek sözleşmeye bağlı hepsi birlikte benzer iş olarak kabul edilecektir.” düzenlemesinin yer aldığı, “OKAS Kodları ve Açıklamaları” kısmı incelendiğinde, uyuşmazlık konusu işin kent temizliğinin yanı sıra park-bahçe, bakım-onarımı ile şoförlük hizmetleri gibi temizlik kapsamı içerisinde sayılamayacak işleri de ihtiva ettiği, dolayısıyla sunulan iş deneyim belgelerinin sadece temizlik kapsamı içerisinde değerlendirilebilecek işleri ihtiva ettiği, bununla birlikte Öztek Genel Temizlik Ltd. Şti. tarafından sunulan 2 adet iş deneyim belgesinin İdari Şartnamenin 7.6.ıncı maddesindeki düzenlemeden “Park Bahçe, Kent Temizliği ve Çöp Nakli” ibaresinden genel anlamda bir temizlik hizmetinin yapılacağının anlaşıldığı, temizlik hizmeti dışında sayılabilecek herhangi bir bakım-onarım anlamına gelecek bir hizmetin de yapılacağının anlaşılmadığı, “Çöp Nakli” ifadesinden ise söz konusu temizlik işine müteakip yapılacak bir iş olduğunun anlaşıldığı, yine İdari Şartnamede belirtilen “Şoförlük” ibaresinin ise yukarıda anılan genel anlamda yapılacak bir temizlik hizmetinin kapsamı içerisinde değerlendirilebileceği, bu açıklamalar doğrultusunda Öztek Genel Temizlik Ltd. Şti. tarafından sunulan her iki her iki iş deneyim belgelerine konu işe ait İdari ve Teknik Şartname üzerinde yapılan incelemede iş deneyimine konu işlerin yukarıda anılan hizmetleri ihtiva ettiği görülmüş olup, Öztek Genel Temizlik Ltd. Şti. tarafından uyuşmazlık konusu ihaleye ilişkin sunulan iş deneyim belgelerinden her birinin İdari Şartnamede düzenlenen benzer işi karşıladığı sonucuna varıldığından dava konusu işlemin bu kısmı yönünden hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
Dava konusu işlemin, itirazen şikâyet başvurusunun 2. iddia yönünden yapılan incelenmesinden,
İdari Şartname’nin 7.5.2’nci maddesinde yer alan “Makine Mühendisleri Odasından yol süpürme aracı için alınmış AT uygunluk belgesi.” düzenlemesi ile ihale işlem dosyasının yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri çerçevesinde incelenmesinde, AT uygunluk belgesinin Makine Mühendisleri Odası tarafından düzenlenen bir belge olmadığı, kaldı ki bu belgenin Makine Mühendisleri Odası tarafından düzenlenmeyeceği 18.12.2015 tarihinde Öztek Genel Temizlik Ltd. Şti ile TMMOB Bursa Şubesi arasında yapılan yazışmada verilen cevapta da yer verildiği, AT uygunluk belgesinin imalatçının düzenlediği bir belge olduğu ancak tamamlanmamış araçların üzerine yapılan üst yapılar hakkında ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde sürecin işleyeceği ve nihayetinde aracın tescilinin gerçekleşeceği, olayda Öztek Genel Temizlik Ltd. Şti’nin teklif zarfı içerisinde sunmuş olduğu belgeler incelendiğinde, ilgili yol süpürme aracının plakasının 16 EHM 59 olarak tescil edildiği, söz konusu aracın markasının Ford olduğu ve aynı zamanda imalatçısı Ford tarafından “Tamamlanmamış Araçlar İçin” denilerek uygunluk belgesinin düzenlendiği ve içeriğinde araç tanıtım numarasının bulunduğu ve 11.09.2014 tarihinde verilen tip onay numarasının yazılı olduğu, 10.12.2014 tarihinde ise TSE tarafından onaylanmış kısa tarifi, “N3 sınıfı çıplak şase kamyon iken; N3 sınıfı hidrolik tertibatlı vakum lu yol süpürme sistemi monteli kamyona tadil edilmiştir.” olan münferit araç uygunluk belgesinin de düzenlendiği ve 12.12.2014 tarihinde ruhsata tescil edildiği anlaşılmakta olup söz konusu yol süpürme aracının AT uygunluk belgesine sahip olduğu sonucuna ulaşıldığından dava konusu işlemin bu kısmı yönünden de hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
Dava konusu işlemin, itirazen şikâyet başvurusunun 3. iddia yönünden yapılan incelenmesinden,
İhaleyi yapan idarece yol süpürme aracı ile konteyner dezenfekte aracının Teknik Şartname’nin 10. maddesinde düzenlenen özellikleri karşılamadığı belirtilmiş, Kurul ise dava konusu işlemle 4734 sayılı Kanun’un 27.maddesi ve Hizmet Alımları İhaleleri Yönetmeliğinin 28/2.maddesi uyarınca yeterlik kriterlerinin İdari Şartname’de belirtilmesinin zorunluğu olduğu, şikayete konu ihalede İdari Şartname’de bahse konu hususun tevsiki için bir belgenin yeterlik kriteri olarak öngörülmediği, bu bağlamda bahse konu hususun sözleşmenin uygulanması aşamasına yönelik bir durum olduğu belirtilerek Öztek Genel Temizlik Ltd. Şti’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması işleminin bu yönden de yerinde olmadığı sonucuna ulaşıldığı görülmektedir.
Bu durumda, olay ve aktarılan mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, 4734 sayılı Kanun’a göre gerçekleştirilen ihalelerde, sunulan tekliflerin ihale dokümanında yer alan düzenlemeler çerçevesinde değerlendirileceği, bu anlamda idari şartname ve teknik şartnamenin birlikte ihale dokümanını oluşturan belgelerden olduğu, ayrı ayrı mütaala edilmelerinin söz konusu olmadığı, zira dava konusu ihaleye ait İdari Şartnamenin 5.1 maddesinde, idari şartname ve teknik şartnamenin ihale dokümanını oluşturan belgelerden olduğunun belirtildiği, bu bakımdan ihaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterlerinin mutlaka idari şartnamede düzenlenmesinin zorunlu olmadığı, ihale dokümanının bir bütün olduğu dikkate alındığında teknik şartnamenin de ihale dokümanının bir parçası olduğundan, teknik şartnamede teklifle birlikte sunulacağı belirtilmek şartıyla yeterlilik belgesi istenilebileceği veya yeterlilik kriteri getirileceği görülmektedir. Teknik Şartname’de yer alan yeterlik kriterlerinin değerlendirme yapılırken göz önünde bulundurulması gerekirken ihalede yeterlik değerlendirmesi için istenilecek belgelerin ve yeterlik değerlendirmesinde aranılacak kriterlerin ihale ilanı ile İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” bölümünde belirtilmesi gerektiğinden bahisle Teknik Şartname’de sadece sözleşmenin yürütülmesi aşamasında işin yerine getirilmesi için gerekli olduğu öngörülen yükümlülüklere yönelik düzenlemeler yapılabileceği, söz konusu ihalede Teknik Şartname’de Öztek Genel Temizlik Ltd. Şti teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına gerekçe olarak gösterilen hususların İdari Şartname’de yer almadığı, bu nedenle şikâyete konu bilgi/belgelerin bahse konu ihale açısından bir yeterlik belgesi veya kriteri olarak değerlendirilmesinin hukuken mümkün olmadığı, bu hususlara ilişkin tevsik edici belgelerin ancak sözleşmenin imzalanması aşamasında istenebileceği yönünde karar verilerek düzeltici işlem tesis edilerek değerlendirme dışı bırakılmasına ilişkin işlemin kaldırılması yönündeki kurul kararının bu kısmı yönünden hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
Sonuç olarak, Mahkememizce her ne kadar 1. ve 2. iddialar bakımından yapılan inceleme sonucunda, dava konusu Kurul kararının bu kısımları yönünden hukuka uygun olduğu kanaatine varılmışsa da 3. iddia bakımından yapılan inceleme sonucunda Kurul kararının yukarıda açıklanan gerekçeler doğrultusunda hukuka aykırı olduğu sonucuna varıldığından Kurul tarafından Öztek Genel Temizlik Ltd. Şti.’nin yol süpürme aracı ile konteyner dezenfekte aracının Teknik Şartname’nin 10. maddesinde düzenlenen özellikleri karşılayıp karşılamadığı yönünde değerlendirme yapılarak bir karar verilmesi gerektiği” gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Anayasa’nın 138’üncü maddesinin dördüncü fıkrasında, yasama ve yürütme organları ile idarenin mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.
Öte yandan, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 28’inci maddesinin birinci fıkrasında, mahkemelerin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.
Anılan kararın icaplarına göre Kamu İhale Kurulunca işlem tesis edilmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle;
1- Kamu İhale Kurulunun 09.09.2016 tarihli ve 2016/UH.I-2333 sayılı kararının 3’üncü iddia ile ilgili kısmının iptaline,
2- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, 3’üncü iddiasının esasının yeniden incelenmesine,
Oybirliği ile karar verildi.
|
Hamdi GÜLEÇ Başkan |
||
|
Şinasi CANDAN II. Başkan |
Osman DURU Kurul Üyesi |
Erol ÖZ Kurul Üyesi |
|
Köksal SARINCA Kurul Üyesi |
Dr. Ahmet İhsan ŞATIR Kurul Üyesi |
Hasan KOCAGÖZ Kurul Üyesi |
|
Mehmet ATASEVER Kurul Üyesi |
Oğuzhan YILDIZ Kurul Üyesi |
|