|
ÖZET: Bu karar, av koruma memurunun zati tabancası için taşıma ruhsatı talebinin reddine ilişkin hukuki değerlendirmeleri içermektedir. Başvuran, 4915 sayılı Kara Avcılığı Kanunu ve 6136 sayılı Ateşli Silahlar Kanunu çerçevesinde silah taşıma yetkisine sahip olduğunu öne sürerek, her türlü resim, vergi ve harçtan muaf olarak ruhsat düzenlenmesini talep etmiştir. Ancak, yapılan incelemede av koruma memurlarının her zaman ve her yerde silah taşıma yetkisine sahip kamu görevlileri arasında sayılmadığı belirlenmiştir.
İlgili mevzuat ve yönetmeliklere göre, yalnızca belirli kamu görevlilerine silah taşıma ruhsatı verilebileceği ve av koruma memurlarının bu kapsamda yer almadığı tespit edilmiştir. Dolayısıyla, başvuranın talebinin reddedilmesi işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık bulunmamaktadır. Sonuç olarak, av koruma memurunun taşıma ruhsatı talebinin reddi, mevzuatın öngördüğü çerçeveye uygun bir karar olarak değerlendirilmiştir. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2019/906-S.1362
BAŞVURU NO : 2018/13899
KARAR TARİHİ : 15/04/2019
RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : Ankara Valiliği
BAŞVURUNUN KONUSU : Silah taşıma ruhsatı hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 07/11/2018
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran, 2003 yılından beri av koruma memuru olarak çalıştığını, av koruma memurlarının
4915 sayılı Kara Avcılığı Kanununun 20’nci maddesi kapsamında avcılık ile ilgili suç ve
kabahatlerin takibini yapmaya yetkili olduğunu, aynı maddede ayrıca av koruma memurlarından Bakanlıkça lüzum görülecek olanlara demirbaş silah verilebileceğinin ve av koruma memurlarının görevlerini ifa sırasında silahlarını 6831 sayılı Kanunun 78’inci maddesinde belirtilen hâllerde kullanabileceğinin belirtildiğini, bu hüküm doğrultusunda 22/01/2007 tarihli ve 2007/11633 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile av koruma memurlarına demirbaş tabanca verilmesine karar verildiğini, bu bağlamda kendisine de Bakanlık tarafından demirbaş tabanca verildiğini, 6136 sayılı Kanunun 7’inci maddesinde, özel kanunlarına göre silah taşıma yetkisine sahip bulunanlar ile Bakanlar Kurulu Kararı ile silah taşıyabileceklerine karar verilen Devlet, belediye, özel idare ve kamu iktisadi teşebbüsleri memur ve mensuplarının ateşli silahları taşıyabileceklerinin veya mesken ya da işyerinde bulundurabileceklerinin belirtildiğini, bu hükümler çerçevesinde adına bulundurma ruhsatlı olarak kayıtlı olan seri numaralı Browning marka 9 mm zati tabanca için her türlü resim, vergi ve harçtan muaf olarak taşıma ruhsatı düzenlenmesi hususunda Ankara İl Emniyet Müdürlüğüne başvuru yaptığını, ancak talebinin reddedildiğini belirtmiş olup bahse konu zati tabancası için her türlü resim, vergi ve harçtan muaf olarak taşıma ruhsatı düzenlenmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Ankara Valiliği İl Emniyet Müdürlüğünün 18/12/2018 tarih ve sayılı yazısında özetle; 6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar İle Diğer Aletler Hakkında Kanun, Ateşli Silahlar ve Bıçaklar İle Diğer Aletler Hakkında Yönetmelik ve 2013/20 sayılı Silah Ruhsat İşlemleri
Birleştirilmiş Genelgesi hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, av koruma memuru unvanının mevzuatta belirtilmediği, bu sebeple başvurana vergi ve harçtan muaf kamu görevlisi silah taşıma ruhsatı verilemeyeceği açıklamalarına yer verilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı T.C. Anayasasının “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74’üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında: “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye
Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikayetleri inceler.”
4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun Görevi” başlıklı 5’inci maddesinin birinci fıkrasında: “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikayet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”
5. 4915 sayılı Kara Avcılığı Kanununun “Suç ve kabahatlerin takibi” başlıklı 20’nci maddesinin yedinci fıkrasında: “Av koruma memurları ve saha bekçilerinden; Bakanlıkça lüzum görülecek olanlara, Cumhurbaşkanınca belirlenen silâhlar demirbaş olarak verilir. Av koruma memurları ve saha bekçileri bu Kanunla kendilerine verilen görevlerini ifa sırasında silâhlarını 6831 sayılı Kanunun 78 inci maddesinde belirtilen hâllerde kullanabilirler.”
6. 6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar İle Diğer Aletler Hakkında Kanunun 7’nci maddesinde: “Ateşli silahları ancak;[…] 2. Özel kanunlarına göre silah taşıma yetkisine sahip bulunanlar, 3. Cumhurbaşkanı Kararı ile silah taşıyabileceklerine karar verilen Devlet, belediye, özel idare ve kamu iktisadi teşebbüsleri memur ve mensupları,…taşıyabilirler veya meksen yada işyerinde bulundurabilirler.”
7. Ateşli Silahlar ve Bıçaklar İle Diğer Aletler Hakkında Yönetmeliğin,
7.1. “Kamu görevlilerine verilecek taşıma ruhsatlarına ilişkin esaslar” başlıklı 6’ncı maddesinin birinci fıkrasında: “Özel kanunlarına göre her yerde ve her zaman silah taşımalarına izin verilen kamu görevlilerinin edindikleri zati silahlarına, istekleri halinde ayrı ayrı taşıma ruhsatı verilir, bu kişilerden ruhsat harcı alınmaz.”
7.2. “Silah taşımalarına izin verilen kamu görevlileri” başlıklı 8’inci maddesinde:
“Kanunun 7 nci maddesinin birinci fıkrasının (1), (2), (3) ve (6) numaralı bentleri uyarınca silah taşımalarına karar verilenler; a)[…]4) Özel kanunlarına göre silah taşıma yetkisine sahip görevlilere.”
8. 2013/20 sayılı Silah Ruhsat İşlemleri Birleştirilmiş Genelgesinin “Silah Taşıma Ruhsatı
Verilecek Kamu Görevlileri” başlıklı 5’inci Bölümünün 5.3.(8/1-a-4): Özel Kanunları
Gereği Silah Taşıma Yetkisine Sahip Olanlar başlıklı maddesinde: “Özel kanunlarına göre her zaman ve her yerde silah taşıma yetkisine sahip ve Valiliklerce şahsi silahlarına taşıma ruhsatı verilebilecek görevliler, Emniyet Hizmetleri Sınıfı personeli (çarşı ve mahalle bekçileri dahil), Milli İstihbarat Hizmetleri Sınıfı personeli, 640 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 39’uncu maddesinin birinci fıkrasında silah taşıma başlığıyla sayılan görevliler, orman muhafaza memurları, çiftçi mallarını koruma bekçileridir.
Orman ve Su İşleri Bakanlığının demirbaş silahla silahlandırılması uygun görülen personeli
22.01.2007 tarihli ve 2007/11633 sayılı Kararnamede belirtilmiştir. Orman muhafaza
memurları dışında kalan diğer personeline 91/1779 sayılı Yönetmelik’in 8’inci maddesinin a/4 hükmü gereğince silah taşıma ruhsatı verilmeyecektir.”
düzenlemeleri yer almaktadır.
IV. KAMU DENETÇİSİ YAHYA AKMAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
9. Yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın iddiaları, İdarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek hazırlanan Ret
Karar Önerisi Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka ve Hakkaniyete Uygunluk Yönünden Değerlendirme
10. Av koruma memuru unvanına sahip olan başvuran, zati tabancası için her türlü resim, vergi ve harçtan muaf olarak taşıma ruhsatı düzenlenmesini talep etmektedir.
11. 4915 sayılı Kara Avcılığı Kanununun 20’nci maddesinde, av koruma memurlarından
Bakanlıkça lüzum görülecek olanlara, Cumhurbaşkanınca belirlenen silâhlar demirbaş olarak verileceği düzenlenmiş olup bu kapsamda 22/01/2007 tarih ve 2007/11633 sayılı Bakanlar
Kurulu Kararı uyarınca av koruma memurlarına demirbaş tabanca verilmesine karar verilmiştir.
Bu bağlamda av koruma memurlarının silah taşıma yetkisine sahip oldukları açıktır. Nitekim
6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar İle Diğer Aletler Hakkında Kanunun 7’nci maddesinde,
ateşli silahları taşıyabilecek veya mesken ya da işyerinde bulundurabilecek kişiler arasında özel kanunlarına göre silah taşıma yetkisine sahip bulunanlar da sayılmıştır.
12. Kamu görevlilerine verilecek taşıma ruhsatlarına ilişkin esaslar Ateşli Silahlar ve Bıçaklar
İle Diğer Aletler Hakkında Yönetmeliğin 6’ncı maddesinde düzenlenmiş olup bu maddede özel kanunlarına göre her yerde ve her zaman silah taşımalarına izin verilen kamu görevlilerinin edindikleri zati silahlarına, istekleri halinde ayrı ayrı taşıma ruhsatı verileceği ve bu kişilerden ruhsat harcı alınmayacağı belirtilmiştir. Görüldüğü üzere bu madde, özel kanunlarına göre silah taşıma yetkisine sahip olan bütün kamu görevlilerini değil sadece her yerde ve her zaman silah taşımalarına izin verilen kamu görevlilerini kapsamaktadır.
13. Özel kanunlarına göre her zaman ve her yerde silah taşıma yetkisine sahip ve Valiliklerce şahsi silahlarına taşıma ruhsatı verilebilecek görevliler ise 2013/20 sayılı Silah Ruhsat İşlemleri
Birleştirilmiş Genelgesinin 5.3’üncü maddesinde, Emniyet Hizmetleri Sınıfı personeli (çarşı ve mahalle bekçileri dahil), Milli İstihbarat Hizmetleri Sınıfı personeli, 640 sayılı Kanun
Hükmünde Kararnamenin 39’uncu maddesinin birinci fıkrasında silah taşıma başlığıyla sayılan görevliler, orman muhafaza memurları, çiftçi mallarını koruma bekçileri şeklinde sayılmıştır.
Aynı maddede ayrıca, 22.01.2007 tarihli ve 2007/11633 sayılı Kararname ile Orman ve Su İşleri
Bakanlığının demirbaş silahla silahlandırılması uygun görülen personelinden sadece orman muhafaza memurlarına silah taşıma ruhsatı verileceği, orman muhafaza memuru dışında kalan personele ise silah taşıma ruhsatı verilmeyeceği belirtilmiştir.
14. Yukarıda yer verilen açıklamalar çerçevesinde Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; av koruma memurlarının Kara Avcılığı Kanunu kapsamında demirbaş silah taşıma yetkisine sahip oldukları, ancak; ilgili mevzuatta her zaman ve her yerde silah taşıma yetkisine sahip olan kamu görevlileri arasında sayılmadıkları, bu sebeple edinmiş oldukları zati silahlarına taşıma ruhsatı verilemediği anlaşılmış olup av koruma memuru unvanına sahip olan başvuranın zati tabancası için her türlü resim, vergi ve harçtan muaf olarak taşıma ruhsatı
düzenlenmesi talebinin reddedilmesi işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık tespit edilememiştir.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
15. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar
Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6’ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirme neticesinde; Kurumumuzca istenilen bilgi ve belgelerin idare tarafından süresi içerisinde, tam ve gerekçeli olarak Kurumumuza gönderildiği, ayrıca idarenin başvuranla ilgili işlemlerinde “kanunlara uygunluk”, “makul sürede karar verme”, “hesap verilebilirlik”, “kararların gerekçeli olması” ve “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun davrandığı, ancak idarenin, başvurana verdiği cevapta hangi sürede hangi mercilere başvurabileceğini göstermediği bu nedenle “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uygun davranmadığı tespit edilmiş olup, İdarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
16. 6328 sayılı Kanunun 21’inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı dava açma süresinden (varsa)
arta kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup, Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE;
Kararın Başvurana ve ANKARA VALİLİĞİNE tebliğine,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi