ÖZET: Başvuran, avukatlık stajını tamamladığını ve bu tarihten itibaren tüm parasal haklarının ödenmesini talep etmiştir. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 36. maddesi, memurların avukatlık stajı sırasında kademe ilerlemesi alabileceklerini belirtmektedir. Başvuranın durumu incelendiğinde, avukatlık stajını bitirdiği tarih olan 07.11.2022’de gerekli belgeleri sunduğu, ancak kademe ilerlemesinin 14.11.2022 tarihinde onaylandığı anlaşılmaktadır. Bu nedenle, başvuranın yeni kademe aylığını alabilmesi için 14.11.2022 tarihinden sonraki aybaşından itibaren hak kazandığı belirlenmiştir.

Sonuç olarak, başvuranın talebi, 657 sayılı Kanun’un 166 ve 167. maddeleri çerçevesinde değerlendirildiğinde, kademe ilerlemesi ve maaş ödemeleri açısından herhangi bir hak kaybı yaşamadığı sonucuna varılmıştır. İdarenin işlemleri hukuka ve hakkaniyete uygun bulunmuş, başvurunun reddine karar verilmiştir.

T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU

(OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2023/6254-S.23.10237

BAŞVURU NO : 2022/18768

KARAR TARİHİ : 23/05/2023

RET KARARI ,TCKN:

Adres:BAHÇELİEVLER MAH. TEKNİK LİSE CAD. EVİM-2

İSTANBUL İL SAĞLIK

BAŞVURUYA KONU İDARE :

BAŞVURUNUN KONUSU : 07.11.2022 tarihinden itibaren tüm parasal haklarının tarafına ödenmesi talebi hk.

BAŞVURU TARİHİ : 14/12/2022

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Başvuran, başvurusunda özetle; 07.11.2022 tarihinde İstanbul İl Sağlık Müdürlüğüne barkod numaralı dilekçesi ile Avukatlık Stajını bitirdiğine dair evraklarını sunduğunu ve Devlet Memurları

Kanununa göre de 1 kademe ilerlemesi talebinde bulunduğunu ve bu talebi yerinde görülerek 14.11.2022 tarihinde onaylandığını ve 4. derecenin 1. kademesine ilerlemesinin yapıldığını, bunun üzerine İdareye

07.11.2022 tarihinden itibaren 4. derecenin 1. kademesine denk düşen özlük ve parasal haklarının

ödemesinin yapılması için 14.11.2022 tarihinde barkod numarasıyla başvuruda bulunduğunu ancak bir cevap alamadığını ve 14.12.2022 tarihinde yayınlanan e-bordroda da 4. dereceye ait ek gösterge rakamlarının işlenmediğini ifade ederek, avukatlık stajını bitirdiğine ve kademe ilerlemesinin yapılmasına dair dilekçe tarihi olan 07.11.2022 tarihinden itibaren tüm parasal haklarının ödenmesini talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Başvuruya konu iddia hakkında istenen bilgi ve belge talep yazımıza istinaden İstanbul Valiliği tarafından gönderilen cevabi yazı ve eklerinde özetle;

2.1. Başvuranın, Acil Sağlık Hizmetleri Başkanlığı İl Ambulans Komuta Kontrol Merkezi kadrosunda çalıştığı, hizmet süresi hakkındaki dilekçesine istinaden ÇKYS kayıtlarında yapılan inceleme neticesinde 30/08/2008 – 29/09/2022 tarihleri arasında ücretsiz izin düşülerek 13 yıl 2 ay 24 günlük hizmetine askeri öğrencilikte geçen 1 yıl 11 ay 21 günün eklenerek toplam 15 yıl 2 ay 22 gün hizmetinin mevcut olduğu,

maaş bordrosundaki hizmet yılının güncellendiği, 2020 yılı Eylül ayı ile 2021 yılı Ekim ayı ve 2022 yılı

Temmuz, Ağustos ve Eylül aylarına ait fark ödemelerinin kişiye yapıldığı,

2.2. Başvuran hakkında yapılan incelemede, Sağlık Bakanlığı ile yapılan yazışmalar ve görüşmeler neticesinde derece/kademesinde herhangi bir hata olmadığının anlaşıldığı,

2.3. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunun Kademe ilerlemesinde aylığa hak kazanma başlıklı 166 ncı maddesinde “Kademe ilerlemesinde Devlet Memuru, bu ilerlemeye müstahak olduğu tarihi takip eden av basından itibaren aynı derecenin bir ileri kademesine ait aylığa hak kazanır.” hükmü 167 nci maddesinde ise “Derece yükselmesinde veya daha aşağı derecelere atamada memur, yükseldiği veya atandığı derecenin görevine başladığı tarihi takip eden aybaşından itibaren bu derecenin 161 inci maddeye göre kazandığı kademe aylığını alır. Ancak, yürütülmekte olan görevin niteliğinde bir değişme olmaması halinde derece yükselmesine İlişkin onayın geçerlilik tarihini takip eden başından itibaren bu derecenin 161 inci maddeye göre kazandığı kademe aylığını alır.” hükümlerinin bulunduğu,

2.4. Personel Hizmetleri Başkanlığı tarafından gönderilen terfi kararında ilgilinin 31.07.2021 tarihi itibarıyla 5 inci derecenin 3 üncü kademesinden 4 üncü derecenin 1 inci kademesine (04.11.2021 –

21.07.2022 tarihleri arasında kullandığı 7 ay 27 gün ücretsiz izni düşüldükten sonra) 14/11/2022 tarihinde

yükseltildiği tespit edildiğinden dolayı 2022 yılı Kasım ayına ait terfi fark ödemesinin 2022 yılı Aralık ayı maaş ödemesi ile birlikte kişiye ödeneceği,

açıklamalarına yer verilmiştir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının, 3.1. “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi

Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikayetleri inceler.”,

3.2. “Genel İlkeler” başlıklı 128 inci maddesi ikinci fıkrasında “Memurların ve diğer kamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları, görev ve yetkileri, hakları ve yükümlülükleri, aylık ve ödenekleri ve diğer özlük işleri kanunla düzenlenir…”,

4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”,

5. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 5.1. “Temel ilkeler” başlıklı 3 üncü maddesinde “Bu kanunun temel ilkeleri şunlardır: Sınıflandırma: A)

Devlet kamu hizmetleri görevlerini ve bu görevlerde çalışan Devlet memurlarını görevlerin gerektirdiği niteliklere ve mesleklere göre sınıflara ayırmaktır…”,

5.2. “Deyimler” başlıklı 147 nci maddesinde “Bu Kanunda geçen; A) Aylık: Bu Kanuna tabi kurumlarda görevlendirilen memurlara hizmetlerinin karşılığında, kadroya dayanılarak ay itibariyle ödenen parayı, …İfade der.”,

5.3. “Derece değişikliğinde verilecek aylık” başlıklı 161 nci maddesinde “Derece yükselmesi veya daha aşağı bir dereceye atama halinde, A) Bulunduğu dereceden yukarı derecelere atanan memur; a) 68 nci maddenin (B) bendi hükümleri saklı kalmak kaydıyla, yeni girdiği derecenin ilk kademe göstergesine,(…)

Tekabül eden aylığı alır…”,

5.4. “Kademe ilerlemesinde aylığa hak kazanma” başlıklı 166 ncı maddesinde “Kademe ilerlemesinde

Devlet Memuru, bu ilerlemeye müstehak olduğu tarihi takip eden ay başından itibaren aynı derecenin bir ileri kademesine ait aylığa hak kazanır.”,

5.5. “Derece değişikliğinde aylığa hak kazanma” başlıklı 167 nci maddesinde “Derece yükselmesinde veya daha aşağı derecelere atamada memur, yükseldiği veya atandığı derecenin görevine başladığı tarihi takip eden aybaşından itibaren bu derecenin 161 inci maddeye göre kazandığı kademe aylığını alır. Ancak, yürütülmekte olan görevin niteliğinde bir değişme olmaması halinde derece yükselmesine ilişkin onayın geçerlilik tarihini takip eden ay başından itibaren bu derecenin 161 inci maddeye göre kazandığı kademe aylığını alır.”,

düzenlemeleri yer almaktadır.

IV. KAMU DENETÇİSİ SN. SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİNE ÖNERİSİ

6. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; Başvuranın iddiaları, İdarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek hazırlanan Ret

Karar Önerisi Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 7. Başvuran özetle, avukatlık stajını bitirdiğine ve kademe ilerlemesinin yapılmasına dair dilekçe tarihi olan

07.11.2022 tarihinden itibaren tüm parasal haklarının tarafına ödenmesini talep etmektedir.

8. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 3. maddesinde, “sınıflandırma”, “kariyer” ve “liyakat” ilkeleri bu Kanunun temel ilkeleri olarak belirlenmiş olup, kariyer ilkesi, devlet memurlarına yaptıkları hizmetler için lüzumlu bilgilere ve yetişme şartlarına uygun şekilde, sınıfları içinde en yüksek derecelere kadar ilerleme imkânı sağlamak olarak tanımlanmıştır. Görüldüğü üzere Yasa, devlet memurluğunu bir meslek olarak kabul etmekte ve bunlara sınıfları içinde en yüksek derecelere kadar ilerleme imkânı sağlanmasını, sınıflar içinde ilerleme ve yükselme istemlerinin liyakat sistemine dayandırılmasını öngörmektedir.

9. 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 36 incı maddesinin “Ortak Hükümler” bölümünüm A fıkrasının

1 inci bendinde; “Avukatlık stajını açıkta iken yapanlara iki, memuriyette iken yapanlara bir kademe

ilerlemesi uygulanır.” hükmüne yer verilmiştir. 657 sayılı Yasa’nın 36. maddesinin A-1 fıkrasında yer alan,

memuriyetleri sırasında Avukatlık stajını yapanlara bir kademe ilerlemesi uygulanacağı yolundaki kural, personelin işe giriş derecesini değiştiren bir hüküm olmayıp, bulunduğu derece ve kademede ilerleme ve yükselme sağlayan bir hüküm niteliğindedir.

10. Bu bilgiler doğrultusunda başvuranın, görev yaptığı idareye 07.11.2022 tarihinde Avukatlık Stajını bitirdiğine dair evrakları sunduğu ve İdarece 14/11/2022 tarih ve sayılı Olur ile kişinin, görevde iken Avukatlık stajı yaptığı anlaşıldığından 657 sayılı kanunun değişik 36.maddesinin A-1 Fıkrası gereğince değerlendirilerek karşısında gösterilen tarihten (14.11.2022) geçerli olmak üzere terfisine karar verildiği ve 2022 yılı Kasım ayına ait terfi fark ödemesinin 2022 yılı Aralık ayı maaş ödemesi ile birlikte kişiye ödeneceği gönderilen evraklardan anlaşılmaktadır.

11. Somut olayda, başvuran yapılan kademe ilerlemesi sonucunda 14.11.2022 tarihinde maaşa esas derece kademesinin 5/3 ünden 4/1 ine yükseldiği, bu ilerlemenin maaşına yansıtılmasının ilerlemeyi aldığı

14.11.2022 tarihinden sonraki aybaşı olan 15.11.2022 tarihinde değil dilekçeyi verdiği 7.11.2022 tarihinde

gerektiği bundan dolayı hak kaybının oluştuğunu belirtmektedir. Söz konusu farkın tarafına verilmesi talebini içeren başvurusu neticesinde idare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesi ile 657 sayılı Kanunun 166 ncı maddesinde görüleceği üzere; memurların kademe ilerlemesinde, bu ilerlemeye müstehak olduğu tarihi takip eden ay başından itibaren bir ileri kademesine ait aylığa hak kazanacaklarının belirtildiği, 167 nci maddesinin ikinci fıkrasında memurun yürütülmekte olan görevin niteliğinde bir değişme olmaması halinde derece yükselmesine ilişkin onayın geçerlilik tarihini takip eden ay başından itibaren bu derecenin 161 inci maddeye göre kazandığı kademe aylığını alacağına yönelik anılan kanundaki açık hüküm gereği başvuranın kademe/derece ilerlemesinin yapıldığı 14/11/2022 tarihini takip eden aybaşından (15.11.2022) itibaren kazandığı kademe aylığını almasının yasaya uygun olduğu değerlendirilmektedir. Kaldı ki atama Onayı başvuranın dilekçesini verdiği 7.11.2022 tarihinde çıkmış bile olsa yine ilerlemeyi aldığı 7.11.2022 tarihinden sonraki aybaşı olan 15.11.2022 tarihinden itibaren hak kazandığı yeni derece ve kademesinden maaş verileceğinden dolayı kişinin yaşadığı bir hak kaybından söz edilememektedir.

12. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; başvuranın 14/11/2022 tarihinde derece ve kademe ilerlemesini alarak maaşa esas derece kademesinin 5/3 ünden 4/1 ine yükseldiğinden dolayı, ilerlemeyi aldığı 14/11/2022 tarihinden sonraki aybaşı olan 15/11/2022 tarihinden itibaren hak kazandığı yeni derece ve kademesinden maaş verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varıldığından yapılan işlemlerin hukuka ve hakkaniyete uygun olduğu değerlendirilmiştir.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 13. İyi yönetim ilkelerine, 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Kamu

Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiştir. Bu ilkelere göre yapılan değerlendirmede, başvurana idarece verilen cevabi yazıda hangi sürede hangi mercilere başvurabileceği bilgisinin verilmediği görülmüş olup, ilgili İdarenin “Karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı tespit edilmiştir. İdarenin bundan sonra bahse konu ilkelere uygun davranması önerilmektedir.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

/

14. 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa)

dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup İstanbul İdare

Mahkemesinde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Yukarıda açıklanan gerekçe ve dosya kapsamına göre BAŞVURUNUN REDDİNE,

Bu kararın BAŞVURANA ve İSTANBUL İL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜNE tebliğine

Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi