|
ÖZET: Başvuru, Uşak Üniversitesi Rektörlüğü tarafından ilan edilen Doktor Öğretim Üyesi kadrosuna yapılan atamanın reddine ilişkindir. Başvuran, Anesteziyoloji ve Reanimasyon Uzmanı olarak görev yaparken, 12 Ocak 2022 tarihinde başvuruda bulunmuş ve başvurusunun bilimsel jüriye gönderilmesi gerektiğini, ancak bu sürecin yerine getirilmediğini iddia etmiştir. Uşak İdare Mahkemesi, başvuranın başvurusunun değerlendirilmesi gerektiğine dair kesinleşmiş kararlar vermiştir. Ancak, Uşak Üniversitesi, bu kararlar doğrultusunda gerekli işlemleri yapmamıştır.
Uşak Üniversitesi Rektörlüğü, başvuranın başvurusunun reddedilme gerekçesini, ilan edilen kadro için gerekli şartları taşımadığını belirterek açıklamıştır. Ancak, mahkeme kararları doğrultusunda başvuranın dosyasının bilimsel jüriye gönderilmesi gerektiği tespit edilmiştir. Kamu Denetçiliği Kurumu, bu durumu değerlendirerek, başvuranın başvurusunun bilimsel jüriye gönderilmesi için Uşak Üniversitesi Rektörlüğü’ne tavsiyede bulunmuştur. Sonuç olarak, başvuranın başvurusunun değerlendirilmesi amacıyla bilimsel jüriye gönderilmesi gerektiği belirtilmiş ve Uşak Üniversitesi Rektörlüğü’ne bu konuda gerekli işlemlerin yapılması için 30 gün süre verilmiştir. Bu süreç, başvuranın hak arama özgürlüğü açısından önem taşımaktadır. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2024/4214-S.24.6722
BAŞVURU NO : 2024/242
KARAR TARİHİ : 24.04.2024
TAVSİYE KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : UŞAK ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜ
Başvuru dosyasının bilimsel jüriye gönderilmesi talebi hakkındadır.
BAŞVURUNUN KONUSU :
BAŞVURU TARİHİ : 06.01.2024
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1) Başvuran, Kurumumuza yaptığı başvurusunda; Uşak Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nde Anesteziyoloji
ve Reanimasyon Uzmanı olarak görev yapmakta iken, Uşak Üniversitesi Tıp Fakültesi Cerrahi Tıp
Bilimleri Bölümü Anesteziyoloji ve Reanimasyon Anabilim Dalında ilan edilen nolu Doktor
Öğretim Üyesi kadrosuna atanmak için 12/01/2022 tarihinde başvuruda bulunduğunu, Yüksek Öğretim
Kanunu ve Öğretim Üyeliğine Yükseltilme ve Atanma Yönetmeliğine göre başvurusunun değerlendirilmesi için Bilimsel Jüriye gönderilmesi gerekirken normlar hiyerarşisine aykırı olarak Uşak
Üniversitesi Öğretim Üyeliğine Yükseltilme ve Atama Yönergesi gerekçe gösterilerek başvurusunun reddedildiğini, bu nedenle Uşak İdare Mahkemesinde İptal Davası açtığını, Uşak İdare Mahkemesin 30/12/2022 tarihli ve / Esas, / ve 27/02/2023 tarihli ve / Esas ve / sayılı kesinleşmiş kararları uyarınca başvurusunun değerlendirilmesi amacıyla bilimsel jüriye gönderilmesi gerekirken gönderilmeyerek başvurusunun yine reddedildiğini belirterek, Kesinleşmiş Mahkeme Kararları uyarınca başvurusunun bilimsel Jüriye gönderilerek değerlendirilmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2) Başvuruya konu iddialar hakkındaki bilgi ve belge talebimize istinaden Uşak Üniversitesi
Rektörlüğü Tıp Fakültesi Dekanlığının 15.02.2024 tarih ve – – ile 26.03.2024 tarih ve – – ve sayılı cevabi yazı ve eklerinde özetle;
2.1) Uşak Üniversitesi Rektörlüğünün 31.12.2012 tarihli Akademik Personel Alım İlanında belirtilen, Uşak
Üniversitesi Tıp Fakültesi Anesteziyoloji ve Reanimasyon Anabilim Dalında münhal bulunan nolu
Dr. Öğr. Üyesi kadrosuna yapılan başvuruların 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun 23 üncü maddesi ve Öğretim Üyeliğine Yükseltilme ve Atanma Yönetmeliği ile Uşak Üniversitesi Öğretim Üyeliğine
Yükseltilme ve Atanma Yönergesi (bundan sondaki paragraflarda Yönerge olarak belirtilecektir.)
kapsamında alındığı, söz konusu kadroya başvuran adaylardan Dr. ’ın başvurusunun, akademik ilanda geçen “Organ nakli ile ilgili organizasyonlar konusunda uluslararası akredite sertifika sahibi olmak” şartını sağlamadığından dolayı Uşak Üniversitesi Öğretim Üyeliğine Yükseltilme ve Atanma İnceleme Komisyonu’nun (sonraki paragraflarda Komisyon olarak belirtilecektir) 01.02.2022 ve 18.02.2022 tarihli alınan kararları doğrultusunda reddedildiği, aynı kadroya başvuru yapan diğer aday
Dr. ’ ın ilan şartını sağlamasından dolayı Uşak Üniversitesi Öğretim
Üyeliğine Yükseltilme ve Atanma Yönergesinin 6 ncı maddesinin 1 inci fıkrasının (e) bendi kapsamında başvurusunun bilim jürisine gönderildiği ve sonrasında atamasının yapıldığı,
2.2) Başvuranın, başvurusun reddine ilişkin işlemin iptali için açmış olduğu dava sonucunda, Uşak İdare
Mahkemesinin 30.12.2022 tarihli ve / Esas, / sayılı kararı ile iptal kararı verildiği, Mahkeme kararı üzerine ilan açıklamasındaki şart aranmaksızın anılan kadroya yapılan başvuruların
Komisyonun 03.02.2023 ve 14.02.2023 tarihli toplantılarında yeniden değerlendirilmesi sonucunda
Yönergede geçen koşulları sağlamadığından dolayı her iki adayın başvurusunun kabul edilmediği bu çerçevede Dr. ’ın atamasının da iptal edildiği,
2.3) Başvuranın söz konusu kadroya yapmış olduğu başvurusunun ilk etapta Yönergenin 6 ncı maddesinin
1 inci fıkrasının (e) bendi kapsamında değerlendirilmemesinin sebebinin ise; Fakültenin organ nakli ile
ilgili hedeflerinin doğrultusunda bahsi geçen kadroya ilişkin ilana başvuracak adaylar için kriter konulduğu, bu doğrultuda kriterleri taşıyan Dr. ’ın dosyasının bilimsel jüriye gönderildiği,
2.4) Uşak İdare Mahkemesinin 30.12.2022 tarihli / Esas, / kararı üzerine yapılacak idari
işlem ile Uşak İdare Mahkemesinin / Esas, / sayılı iptal kararı sonrası yapılacak idari işlemin aynı olması ve her iki adayın da Yönergenin “Atama koşulları” başlıklı 7 nci maddesinde geçen, “İlk kez Doktor öğretim üyesi kadrosuna yükseltilmek ve/veya atanabilmek için başvurulan bilim alanı ile ilgili koşulları” sağlamadığından, Yönergenin 11 inci maddesinin 3 üncü fıkrası uyarınca Başvuranın dosyasının bilimsel jüriye gönderilmediği,
açıklamalarına yer verilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3) 2709 sayılı T.C. Anayasası’nın;
3.1) “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde;
“Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”
3.2) “Mahkemelerin bağımsızlığı” başlıklı 138 inci maddesinde; … “Yasama ve yürütme organları ile
idare, mahkeme kararlarına uymak zorundadır; bu organlar ve idare, mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremez ve bunların yerine getirilmesini geciktiremez.”
4) 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun “Kararların sonuçları” başlıklı 28 inci maddesinin
birinci fıkrasında; “Danıştay, bölge idare mahkemeleri, idare ve vergi mahkemelerinin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idare, gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecburdur. Bu süre hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemez.
4.1) üçüncü fıkrasında; “Danıştay, bölge idare mahkemeleri, idare ve vergi mahkemeleri kararlarına
göre işlem tesis edilmeyen veya eylemde bulunulmayan hallerde idare aleyhine Danıştay ve ilgili idari mahkemede maddi ve manevi tazminat davası açılabilir.”
5) 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin
birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”
6) 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun;
6.1) “Tanımlar” başlıklı 3/m-3 maddesinde; “Doktora çalışmalarını başarı ile tamamlamış, tıpta, diş
hekimliğinde, eczacılıkta ve veteriner hekimlikte uzmanlık unvanını veya Üniversitelerarası Kurulun önerisi üzerine Yükseköğretim Kurulunca tespit edilen belli sanat dallarının birinde yeterlik kazanmış olan akademik unvana sahip kişidir.”
6.2) “Doktor Öğretim Üyesi” başlıklı 23 üncü maddesinin (a), (b) ve (c) fıkralarında;
“a) Yükseköğretim kurumlarında açık bulunan doktor öğretim üyesi kadroları rektörlükçe ilan edilir. İlan edilen bu kadrolara fakültelerde dekan; diğer birimlerde müdürler, biri o birimin yöneticisi biri de o yükseköğretim kurumunun dışından olmak üzere üç profesör veya doçent tespit ederek bunlardan adayların her biri hakkında yazılı mütalaa isterler. Dekan veya ilgili müdür yönetim kurullarının görüşünü aldıktan sonra önerilerini rektöre sunar. Atama rektör tarafından en çok dört yıl süre ile yapılır. Her atama süresinin sonunda görev kendiliğinden sona erer. Görev süresi sona erenler yeniden atanabilirler.
b) Doktor öğretim üyeliğine atanabilmek için, doktora ile tıpta, diş hekimliğinde, eczacılıkta ve veteriner hekimlikte uzmanlık unvanını veya Üniversitelerarası Kurulun önerisi üzerine Yükseköğretim Kurulunca tespit edilen belli sanat dallarının birinde yeterlik kazanmış olmak gerekir.
c) Yükseköğretim kurumları, doktor öğretim üyesi kadrosuna atama için Yükseköğretim Kurulunun onayını almak suretiyle, münhasıran bilimsel kaliteyi artırmak amacına yönelik olarak, bilim disiplinleri arasındaki farklılıkları da göz önünde bulundurarak, objektif ve denetlenebilir nitelikte ek koşullar belirleyebilirler.”
7) Öğretim Üyeliğine Yükseltilme ve Atanma Yönetmeliğinin;
7.1. “Genel şartlar” başlıklı 3 üncü maddesinde; “(1) Bu Yönetmelik hükümlerine göre doktor öğretim üyesi, doçent ve profesör kadrolarına atanabilmek için; a) 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 48 inci maddesindeki genel şartlara sahip olmak, b) Yükseköğretim kurumlarının, 2547 sayılı Kanunun 23 üncü, 24 üncü ve 26 ncı maddeleri uyarınca belirlenerek Yükseköğretim Kurulu tarafından onaylanmış öğretim üyeliğine yükseltilme ve atanmayla ilgili ek koşullar varsa, bu koşulları sağlamış olmak, gerekir.
(2) 2547 sayılı Kanunun yabancı uyruklu öğretim elemanları ile ilgili hükümleri saklıdır.
(3) (Ek:RG-9/3/2021-31418) İlana başvuru koşulu olarak adayların lisansüstü tez veya uzmanlık tezi adlarının bir kısmı veya tamamı yazılamayacağı gibi ilanda sadece belirli bir adayı tanımlayan özel şartlara da yer verilemez.”
7.2) “Başvuru ve atanma süreci” başlıklı 6 ncı maddesinde; “(1) Doktor öğretim üyesi kadrolarına
başvuranlar özgeçmişlerini, bilimsel çalışma ve yayınlarını dört nüsha olarak ilgili dekanlık veya müdürlüğe teslim eder.
(2) Fakültelerde dekan, diğer birimlerde müdür; ilan edilen kadrolar için adayların durumlarını incelemek üzere, en az biri başka üniversite veya yüksek teknoloji enstitüsünden olmak üzere adayın başvurduğu bilim alanı ile ilgili olan üç profesör veya doçent kadrosunda bulunan doçenti, ilana son başvuru tarihinden itibaren on beş gün içinde tespit eder. İlan edilen kadronun bulunduğu birimin bölüm başkanının, profesör veya doçent kadrosundaki doçent olması halinde, tespit edilecek üç profesör veya doçent kadrosundaki doçentten biri olarak belirlenmesi zorunludur.
(3) Dekan veya ilgili müdür her aday için bu öğretim üyelerine, adaylarla ilgili bilimsel yayın ve çalışmalara ilişkin dosyaları göndererek bir ay içerisinde yazılı görüşlerini bildirmelerini ister. Dosya inceleme sonuçlarının bir ay içinde gelmemesi halinde aynı usulle tespit edilen başka profesör veya doçente dosyalar incelenmesi için gönderilir.
(4) Dekan veya ilgili müdür yazılı görüşlerin alınmasından sonra ilk yönetim kurulu toplantısında aday veya adaylar hakkında ayrı ayrı görüş alır. Bir açık kadroya birden fazla adayın başvurması halinde yönetim kurulu gerekçeli olarak tercihini belirtir. Dekan veya ilgili müdür kanaat ve önerilerini rektöre sunar. Rektör atamanın yapılıp yapılmayacağına karar vererek gerekli işlemleri yürütür.
(5) 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 34 üncü maddesi uyarınca sözleşmeli olarak çalıştırılacak yabancı ülke vatandaşı öğretim elemanlarının doktor öğretim üyeliğine atanma ile ilgili şartları sağlamaları kaydıyla sözleşmeli olarak çalıştırılmasında bu Yönetmelikte belirlenen ilan şartı dışındaki usul ve esaslar uygulanır.”
7.3) “Atama” başlıklı 7 nci maddesinde; “(1) Doktor öğretim üyeleri, ilgili yönetim kurulunun görüşü
alındıktan sonra fakültelerde ilgili dekanın, diğer birimlerde müdürün önerisi ile rektör tarafından en az bir en çok dört yıl süre ile atanır.
(2) Her atama süresinin sonunda görev kendiliğinden sona erer. Görev süresi sona erenler ilgili yönetim kurulunun uygun görüşü üzerine rektör tarafından yeniden atanabilir.
(3) Doktor öğretim üyelerinin ne kadar süre ile atandığı kendilerine tebliğ edilir.”
8) Uşak Üniversitesi Öğretim Üyeliğine Yükseltilme ve Atanma Yönergesinin;
8.1) “Temel İlkeler” başlıklı 6 ncı maddesinin; (a) bendinde; “Bu Yönergede belirtilen esaslar, Yönetim
Kurulu tarafından, sadece atanma ve yükseltilme başvurularının kabulü veya reddi konusunda ölçüt olarak kullanılır. Başvuruların değerlendirilmesinde adayın akademik nitelik ve performansının ayrıntılı incelenmesi zorunludur. Değerlendirmede adayın bilim/sanat alanındaki yeri ve potansiyeli, eğitim ve öğretime katkısı, mesleki deneyim ve mesleğe katkıları, başvurduğu birimin hedeflerine yönelik getirdiği ya da getirebileceği katkıları ve diğer üniversite hizmetleri dikkate alınır”
(e) bendinde; “(Uşak Üniversitesi Senatosunun 29.09.2021 tarih ve 2021/16-04 sayılı Kararı ile değişik)
Temininde güçlük çekilen veya hizmetine ihtiyaç duyulan birim/bölüm/anabilim dallarının doktor öğretim üyesi kadrolarına yapılacak atamalarda Üniversite Yönetim Kurulu Kararı ve Rektörün uygun görmesiyle bu yönergede belirlenen şartlar aranmaz. Bu yöntemle ataması yapılan doktor öğretim üyelerinin yeniden atanmalarında ise bu yönergenin Doktor Öğretim Üyesi Kadrolarına Atanma ile ilgili hükümlerinin tümünü sağlamaları gerekmektedir.”
8.2) “Atama Koşulları” başlıklı 7 nci maddesinde;
“(1) İlk kez Doktor öğretim üyesi kadrosuna yükseltilmek ve/veya atanabilmek için başvurulan bilim alanı
ile ilgili aşağıdaki şartların sağlanması gerekir:
a) (Uşak Üniversitesi Senatosunun 13.04.2022 tarih ve 2022/07-14 sayılı Kararı ile değişik) İlan edilen kadrolara atamalarda ön koşul olarak YÖKDİL, YDS veya Eşdeğerliliği ÖSYM tarafından kabul edilen yabancı dillerin birisinden en az 65 (altmış beş) puan (tamamen veya kısmen yabancı dilde eğitim yapan birimlerde en az 85 (seksen beş) puan) veya bu sınavlardan birine eşdeğerliliği kabul edilen uluslararası geçerliliği bulunan bir yabancı dil sınavından buna denk bir puan alınmış olması gerekmektedir. b) İlgili akademik birimin yönetim kurulunun görüşü alındıktan sonra fakültelerde Dekanın, yüksekokullarda
Müdürün önerisi ile Rektör tarafından üç yıl süreyle atanır. c) Doktor öğretim üyesi temel alanlarıyla ilgili
Tablo Ek-1’de gösterilen faaliyetler esas alınarak aşağıda belirtilen asgari puanı toplamış olmak”
…
2) Fen Bilimleri ve Matematik, Mühendislik, Sağlık Bilimleri ile Ziraat, Orman ve Su Ürünleri Temel
Alanlarında; uluslararası makale bölümünün (a) bendi kapsamında en az bir makalede başlıca yazar olmak kaydıyla en az 25 puan ve uluslararası bir kongrede sunulmuş ve tam metni yayımlanmış bir bildiride başlıca yazar olmak üzere toplamda en az 50 puan almak,”
8.3) “Ön Değerlendirme” başlıklı 11 inci maddesinin 1 inci fıkrasında; “Doktor öğretim üyeliği,
doçentlik ve profesörlük kadrosuna başvuran adayların dosyalarında ön inceleme yapmak üzere, Üniversite Yönetim Kurulu tarafından bir yıllığına seçilen, bir Rektör Yardımcısı başkanlığında Sağlık, Sosyal ve Fen Bilimleri alanlarındaki (her alandan iki temsilci olmak üzere) profesörlerden oluşan ve yedi üyeden teşekkül eden bir komisyon oluşturulur. Komisyon, kendisine gönderilen başvuru dosyalarını, atanmaya ilişkin Kanun, Yönetmelik ve Senato tarafından kabul edilerek Yükseköğretim Kurulunun onayından geçirilen kriterlere uygunluğu yönünden incelemekle görevli ve yetkilidir. Komisyon başvuru dosyalarının atama kriterlerine uygunluğunu sadece şekli bakımdan inceler, içerik bakımından herhangi bir değerlendirme yapmaz. Güzel sanatlar, mimarlık, planlama ve tasarım alanlarındaki başvurular, üyeleri sosyal ve kendi özgün alanından seçilen, Rektör Yardımcısı başkanlığında üç kişilik bir karma komisyon tarafından değerlendirilir.”
…
3 üncü fıkrasında; “Asgari koşulları sağladığı Komisyon tarafından belirlenen adayların başvuruları
kabul edilir. Puanlamaya dayalı ön değerlendirmenin gerektirdiği koşulların sağlanmış olması, akademik atamalarda adaylar için bir hak oluşturmaz. Başvurusu reddedilen adaylar, tebliğ tarihinden itibaren beş (5) iş günü içerisinde Komisyona sunulmak üzere itirazlarını ilgili birime yaparlar. Komisyon yapılan itirazı yedi (7) işgünü içerisinde karara bağlar. Kabul edilen başvurular için bilimsel jüri değerlendirme süreci başlatılır.”
düzenlemelerine yer verilmiştir.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
9) Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde hazırlanan “Tavsiye Karar Önerisi”
Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
10) Başvuran özetle, Uşak Üniversitesi Rektörlüğünce ilen edilen Doktor Öğretim Üyesi kadrosuna ilişkin
yapmış olduğu başvurusunun, Uşak İdare Mahkemesin 30/12/2022 tarihli ve / Esas, / ve 27/02/2023 tarihli ve / Esas ve / sayılı kesinleşmiş kararları uyarınca değerlendirilmesi amacıyla Bilimsel Jüriye gönderilmesi gerekirken, gönderilmediğini belirterek anılan Mahkeme karalarının uygulanarak başvuru dosyasının bilimsel jüriye gönderilmesi talebiyle Kurumumuza başvuru yapmıştır.
11) Uşak Üniversitesi Rektörlüğünden istenilen bilgi ve belgeler doğrultusunda anılan İdare tarafından
Kurumumuza gönderilen belgeler incelenmiş, aşağıdaki bulgulara ulaşılmıştır.
12) Uşak Üniversitesi Rektörlüğünce öğretim üyesi alım amacıyla 31.12.2012 tarihli Akademik Personel
Alım İlanı yayınladığı, bu kapsamda on beş farklı anabilim dalında Doktor Öğretim Üyesi alımına çıkıldığı, başvuranın Uşak Üniversitesi Tıp Fakültesi Cerrahi Tıp Bilimleri Bölümü Anesteziyoloji ve Reanimasyon
Anabilim Dalında ilan edilen nolu Doktor Öğretim Üyesi kadrosuna atanmak için 12/01/2022 tarihinde başvuruda bulunduğu aynı anabilim dalına . adlı başka bir adayın, diğer anabilim dallarına da on iki adayın başvuru yaptığı,
13) Başvuruların, Uşak Üniversitesi Öğretim Üyeliğine Yükseltilme ve Atanma Yönergesinin; 11 inci
maddesi 1 inci fıkrası uyarınca oluşturulan Komisyon marifetiyle yapılan değerlendirilmesinde; 01.02.2022 tarihli kararla; başvuruda bulunan on iki adayın “Uluslararası makalelerden alması gereken asgari puan koşulunu sağlayamamış olmasından” iki adayın ise “Akademik ilan açıklamasındaki şartı sağlayamamış olmasından” dolayı başvurularının reddine karar verildiği, bu kapsamda başvuranın ilan açıklamasında belirtilen “Organ nakli ile ilgili organizasyonlar konusunda uluslararası akredite sertifika sahibi olmak” özel şartını taşımadığı, aynı kadroya başvuran diğer aday olan . ’ın ise
“Uluslararası makalelerden alması gereken asgari puan koşulunu sağlayamaması” gerekçeleriyle başvurularının reddedildiği,
14) Komisyon tarafından verilen 01.02.2022 tarihli kararın Uşak Üniversitesi Tıp Fakültesi Dekanlığına
sunulması üzerine, asgari puan koşulunu sağlamamaları gerekçesiyle Komisyonca başvuruları reddedilen
. ve diğer anabilim dallarına başvur yapan on adayın başvurusunun, Uşak
Üniversitesi Tıp Fakültesi Yönetim Kurulunun 03.02.2022 tarih ve sayılı kararıyla, Yönergenin 6/e maddesi kapsamında kabul edilerek Üniversite Yönetim Kuruluna sunulduğu, Uşak Üniversitesi Yönetim
Kurulunun 18.02.2022 tarih ve sayılı kararıyla da Yönergenin 6/e maddesi kapsamında on bir adayın başvurusunun uygunluğuna karar verilerek, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 23 üncü maddesi ile
Öğretim Üyeliğine Yükseltilme ve Atama Yönergesinin 6/e maddesine istinaden dosyalarının incelenmesi için jüri üyesi tayin edildiği, jüri değerlendirilmesi sonucunda da atamalarının yapıldığı,
15) Başvurusunun kabul edilmemesine ilişkin 01.02.2022 tarihli Komisyon kararının, Uşak Üniversitesi
Tıp Fakültesi Dekanlığının 08.02.2022 tarih ve sayılı yazısı ile başvurana tebliği edilmesi üzerine,
10.02.2022 tarihli dilekçeyle başvuranın karara itiraz ettiği,
16) Söz konusu itirazın Komisyonunca yapılan değerlendirme neticesinde kabul edilmediğinin Uşak
Üniversitesi Rektörlüğü Tıp Fakültesi Dekanlığının 23/02/2022 tarih ve sayılı işlemiyle başvurana bildirilmesi üzerine anılan işlemin iptali istemiyle başvuran tarafından açılan dava sonucunda; Uşak İdare
Mahkemesinin 30.12.2022 tarih ve / Esas, / sayılı kararıyla, “ … özel bir çalışma alanına yönelik akademik ihtisaslaşmaya ve bilimsel kaliteyi artırmaya yönelik bir ek koşul olmadığı anlaşıldığından, davacının ilanda yer alan ek koşulu sağlamadığı gerekçesiyle başvurusunun reddedilmesinin hukuka aykırı olduğu, dolayısıyla başvurusunun kabul edilmemesine ilişkin işlem ile Uşak
Üniversitesi Tıp Fakültesi Cerrahi Tıp Bilimleri Bölümü Anesteziyoloji ve Reanimasyon Anabilim Dalında ilan edilen nolu “Doktor Öğretim Üyesi” kadrosuna ilişkin 31/12/2021 tarih ve sayılı Uşak
Üniversitesi Rektörlüğü ilan şartına karşı yaptığı itirazın reddine ilişkin Uşak Üniversitesi Rektörlüğü Tıp
Fakültesi Dekanlığının 23/02/2022 tarih ve sayılı işleminde hukuka uyarlık bulunmadığı” gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verildiği,
17) Uşak İdare Mahkemesinin / Esas, / sayılı kararı üzerine, ilan açıklamasında yer verilen
“Organ nakli ile ilgili organizasyonlar konusunda uluslararası akredite sertifika sahibi olmak” özel şartı aranmaksızın yapılan yeniden değerlendirme soncunda; inceleme komisyonunun 03.02.2023 tarihli kararıyla “Uluslararası makale bölümünün (a)bendi kapsamında puan alamadığı için en az bir makalede başlıca yazar olmak kaydıyla en puan koşulunu ve uluslararası bir kongrede sunulmuş ve tam metni yayımlanmış bir bildiride başlıca yazar olmak koşulunu sağlayamadıkları” gerekçesiyle, başvuranın ve
. ’ın başvurularının reddine karar verildiği bunun üzerine Uşak Üniversitesi
Rektörlüğü’nün 07.02.2023 tarih ve sayılı onayıyla . ’ın atamasının da iptal edildiği,
18) 03.02.2023 tarihli Komisyon kararının Uşak Üniversitesi Tıp Fakültesi Dekanlığının 06.02.2023 tarih
ve sayılı yazısı ile Başvurana tebliği edilmesi üzerine, 13.02.2022 tarihli dilekçesiyle; “… İlan açıklamasından mahkeme kararına kadar geçen süre zarfında tarafınca uluslararası dergi (SCI,SCIE,SKOPUS indeksli) ve kongrelerde bilimsel-akademik yayınlarının yayınlandığını hukuk normlarının geriye dönük lehte işletilmesi gerektiği bu nedenle daha önce puanlandırma yapılmamış akademik ve bilimsel yayınlarında puanlandırılarak komisyonca değerlendirilmesi gerektiği” gerekçesiyle itiraz ettiği, bu itirazının da komisyonun 14.02.2023 sayılı kararıyla reddedilerek, Tıp Fakültesi Dekanlığının tarihli yazısıyla tebliğ edildiği,
19) Öte yandan, Uşak İdare Mahkemesinin 30.12.2022 tarih ve / Esas, / sayılı dosyası
derdest durumda iken başvuran, 09.05.2022 ve 26.05.2022 tarihli Uşak Üniversitesi Tıp Fakültesi
Dekanlığına vermiş olduğu dilekçelerle; “Başvuru yaptığı kadro için iki adayın başvuru yaptığı, iki adayında başvurusunun reddedildiği, Yönergenin 6/e maddesi uyarınca her iki adayın başvurusunun da bilimsel jüriye gönderilmesini talep ettiği” Uşak Üniversitesi Tıp Fakültesinin 02.06.2022 tarih ve sayılı yazısı ile başvuranın bu talebinin de reddedilmesi üzerine, başvuran tarafından İdarenin bu işleminin iptali için Uşak İdare Mahkemesinde ikinci bir İptal Davası açıldığı,
20) Uşak İdare Mahkemesinin 27.02.2023 tarih ve / Esas, / sayılı kararıyla; “Uşak İdare
Mahkemesinin 30.12.2022 tarih ve / Esas, / sayılı kararıyla, ilanda yer alan özel bir çalışma alanına yönelik akademik ihtisaslaşmaya ve bilimsel kaliteyi arttırmaya yönelik bir ek koşul olmadığı anlaşıldığından, ilanda yer alan ek koşulu sağlamadığı gerekçesiyle başvurusunun reddedilmesinin hukuka aykırı olduğuna karar verildiğinden, davacının başvurusunun kabul edilmemesi üzerine kadroya başvurusunun yeniden değerlendirilmesi ve jüri tarafından incelenmesi istemiyle yaptığı
09.05.2022 ve 26.05.2022 tarihli başvurularının akademik ilan açıklamasındaki şartı sağlamadığı
gerekçesiyle reddedilmesine dair işbu dava konusu işlemde de hukuka uyarlılık bulunmadığı sonuç ve kanaatine varıldığından, dava konusu işlemin iptaline” karar verildiği,
21) Mahkeme Kararına istinaden, Uşak İdare Mahkemesinin 30.12.2022 tarih ve / Esas, /
sayılı Kararı üzerine yapılacak işlemler ile Uşak İdare Mahkemesinin / Esas, / sayılı iptal kararı sonrası yapılacak idari işlemin aynı olması gerekçesiyle İdare tarafından herhangi bir işlem tesis edilmediği anlaşılmıştır.
22) Anayasanın “Mahkemelerin bağımsızlığı” başlıklı 138’inci maddesinin dördüncü fıkrasında, yasama
ve yürütme organları ile idarenin mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu; bu organların ve idarenin mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hüküm altına alınmıştır. 2577 sayılı Kanun’un 28’inci maddesinde de idarenin, ilgili mahkeme kararlarının icaplarına göre gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu ve bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği düzenlenmiştir.
23) İdarenin her türlü işlem ve eyleminin hukuka uygunluğunun yargı denetimine tabi tutulması ve buna
mukabil idarenin yargı kararlarına uymak zorunda olması hukuk devleti ilkesinin gereklerinden birisidir.
Keza Anayasa Mahkemesi kararlarında da bir işlemin hukuka aykırı olduğu yapılan yargısal denetim neticesinde tespit edilmesine rağmen işlemin iptali yönündeki yargısal kararın uygulanmamasının, idarenin işlem ve eylemlerine karşı yargı yolunun açık tutulmasını anlamsız hâle getireceği; hukuk güvenliğinin ve hukukun üstünlüğünün sadece hukuka aykırılıkların tespit edilmesiyle değil, bunların tüm sonuçlarıyla ortadan kaldırılmasıyla sağlanabileceği vurgulanmıştır. (Bkz. Anayasa Mahkemesinin 03.10.2013 tarihli ve E:2012/73, K:2013/107 sayılı kararı.)
24) Bununla birlikte, idarenin mahkeme kararlarının uygulanması aşamasında fiili ya da hukuki birtakım
imkânsızlık halleri ile karşı karşıya kalabileceği de kabul edilmektedir. Ancak imkânsızlık haline ilişkin bir değerlendirme yapılırken bu durumun istisnai niteliği göz önünde bulundurulmalı ve fiili ya da hukuki imkânsızlık halinin varlığı somut olayın özellikleri de dikkate alınarak şüpheye yer bırakmayacak şekilde ortaya konulabilmelidir. Danıştay 1. Dairesinin 04.04.1991 tarihli ve E:1991/54, K:1991/53 sayılı kararında da “[…] uygulamada ve öğretide de kabul edildiği gibi temel amaç yargı kararının gerekçesine uygun olarak uygulanması olmasına karşın, kimi özel durumlarda bu kararların uygulanmasında fiili ve hukuki imkânsızlık olabilir. Doğaldır ki, imkânsızlık durumunun var olup olmadığı her olayın özelliğine göre kendi içinde değerlendirilecektir […]” şeklindeki açıklama ile imkânsızlık halinin yarattığı kural dışı duruma ve bu durumun nasıl değerlendirilmesi gerektiğine dikkat çekilmiştir.
25) Somut olayda, başvuranın, kadroya başvurusunun yeniden değerlendirilmesi ve jüri tarafından
incelenmesi istemiyle yaptığı 09.05.2022 ve 26.05.2022 tarihli başvurularının akademik ilan açıklamasındaki şartı sağlamadığı gerekçesiyle Uşak Üniversitesi Rektörlüğü Tıp Fakültesi Dekanlığının
02.06.2022 tarih ve sayılı işlemi ile reddedilmesi üzerine İdare aleyhine açılan ikinci dava
neticesinde Uşak İdare Mahkemesinin 27.02.2023 tarih ve / Esas, / sayılı kararıyla dava konusu işlemde de hukuka uyarlılık bulunmadığı sonuç ve kanaatine varıldığı gerekçesiyle Uşak
Üniversitesi Rektörlüğü Tıp Fakültesi Dekanlığının 02.06.2022 tarih ve sayılı idari işleminin iptaline karar verilmesine rağmen, İdarece söz konusu mahkeme kararı üzerine yapılacak işlemeler ile Uşak İdare
Mahkemesinin 30.12.2022 tarih ve / Esas, / sayılı Kararı üzerine yapılacak işlemlerin aynı olduğu gerekçesiyle işlem yapılmadığı belirtilmekte ise de, aynı mahiyette olduğu belirtilen mahkeme kararının incelenmesinde görüleceği üzere bahsi geçen mahkeme kararı ile İdarenin 02.06.2022 tarih ve sayılı işleminin iptaline karar verildiği, iptaline karar verilen idari işlemle başvuranın kadroya başvurusunun yeniden değerlendirilmesi ve jüri tarafından incelenmesini talep ettiği, dolayısıyla mahkeme kararına istinaden başvuranın dosyasının bilimsel jüriye gönderildikten sonra değerlendirilmesi gerekmekte iken, İdarece hareketsiz kalınarak mahkeme kararının uygulanmadığı anlaşılmıştır.
26) Diğer yandan, yukarıda yer verilen 2547 sayılı Kanun ile Öğretim Üyeliğine Yükseltilme ve Atanma
Yönetmeliği’nin Doktor Öğretim Üyesi kadrolarına atama yapılmasına ilişkin mevzuat hükümlerinin incelenmesinde; yükseköğretim kurumlarında açık bulunan doktor öğretim üyesi kadrolarına başvuranların özgeçmişlerini, bilimsel çalışma yayınlarını ilgili dekanlık veya müdürlüğe teslim edeceği, ilan edilen bu kadrolara fakültelerde dekanın; diğer birimlerde müdürlerin, biri o birim yöneticisi biri de o yükseköğretim kurumunun dışında olmak üzere üç profesör veya doçentin tespit edileceği, dekan veya ilgili müdürün her aday için bu öğretim üyelerine, adaylarla ilgili bilimsel yayın ve çalışmalara ilişkin dosyaları göndererek bir ay içerisinde yazılı görüşlerini bildirmelerini isteyeceği, yazılı görüşlerinin alınmasından sonra ilk yönetim kurulu toplantısında aday ve adaylar hakkında ayrı ayrı görüş alınacağı, dekan veya ilgili müdürün kanaat ve önerilerini rektöre sunacağı, atamanın rektör tarafından en çok dört yıl süre ile yapılacağı, her atama süresinin sonunda görevin kendiliğinden ona ereceği ve görev süresi sona erenlerin yeniden atanabileceği kuralına yer verilmişken, Uşak Üniversitesi Öğretim Üyeliğine Yükseltilme ve Atanma
Yönergesi ile asgari koşulları sağladığı Komisyon tarafından kabul edilen başvurular için bilimsel jüri değerlendirme süreci başlatılacağının düzenlendiği, bu durumda alt düzenleme niteliğinde olan Yönerge ile dayanağı üst norm niteliğinde olan 2547 sayılı Kanun ile Öğretim Üyeliğine Yükseltilme ve Atanma
Yönetmeliğinin bilimsel jüriye gönderilme şartlarını değiştirici nitelikte kurallara yer verildiği görülmüştür.
27) Bu çerçevede Yönergenin 6/e maddesi uyarınca, Uluslararası makalelerden alması gereken asgari
puan koşulunu sağlayamayan ancak Akademik ilan açıklamasındaki şartı sağlayan diğer aday başvurularının Komisyonun ret kararına rağmen bilimsel jüriye gönderilip, Uşak İdare Mahkemesinin
30.12.2022 tarih ve / Esas, / sayılı Kararı üzerine ilan açıklamasındaki özel şart
aranmaksızın başvuranın dosyasının bilimsel jüriye gönderilmemesinin hukuka aykırı olduğu değerlendirilmiştir.
28) Sonuç olarak, yukarıda yer verilen bilgi ve belgeler çerçevesinde Kurumumuzca yapılan inceleme ve
araştırma neticesinde; Uşak İdare Mahkemesinin 27.02.2023 tarih ve / Esas, / sayılı kararı uyarınca başvuranın kadroya başvurusunun, değerlendirilmesi için bilimsel jüriye gönderilmesi gerekmesine rağmen İdarece gönderilmeyerek mahkeme kararına göre işlem tesis edilmediği, ayrıca, başvuruları Komisyonca reddedilen ancak Yönergenin 6/e maddesi kapsamında başvuru koşullarını sağlamayan diğer adayların başvuru dosyasının bilimsel jüriye gönderilmesine rağmen başvuranın başvuru dosyasının bilimsel jüriye gönderilmeyerek dilekçesinde de belirttiği, akademik eserlerden gelen puantajının tescillenmesi ve bilimsel jüri kararı sonrası ilgili kadroya atanma imkanın çıkması gibi hukuki yararı bulunan başvuranın, farklı bir işleme tabi tutulmasının eşitliğe ve hakkaniyete aykırı bir durum oluşturduğu kanaatine varıldığından, başvuranın başvuru dosyasının bilimsel jüriye gönderilmesi için gerekli işlemlerin tesis edilmesi amacıyla idareye tavsiyede bulunulması gerektiği sonuç ve kanaatine ulaşılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
29) 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu
Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 6 ncı maddesinde iyi yönetim
ilkelerine yer verilmiş olup; idare tarafından, Kurumumuzca talep edilen bilgi ve belgeler süresi içinde gönderildiğinden “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkesine uygun hareket edildiği; ancak, başvuranın talebini reddederken bu işlem karşısında hangi sürede hangi mercilere başvurabileceğinin gösterilmemiş olması sebebiyle “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uyulmadığı tespit edilmiş olup, idareden bundan böyle bu ilkeye de uyması beklenmektedir
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
30) 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bu Tavsiye Kararının idareye tebliğ
tarihinden itibaren 30 gün içinde idare tarafından herhangi bir eylem ya da işlem tesis edilmezse (varsa)
dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup Uşak İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçe ve dosya kapsamına göre BAŞVURUNUN KABULÜNE,
Uşak İdare Mahkemesin 27/02/2023 tarihli ve / Esas ve / sayılı kesinleşmiş kararı uyarınca başvuranın, başvurusu dosyasının değerlendirilmesi amacıyla bilimsel jüriye gönderilmesi yönünde UŞAK ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜNE TAVSİYEDE BULUNULMASINA,
6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun 20 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, UŞAK
ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜ tarafından bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde
Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna,
Kararın Başvurana ve gereği için UŞAK ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜNE tebliğine,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi