|
ÖZET: Sayıştay, bir belediye ile özel bir şirket arasında imzalanan araç kiralama sözleşmesi kapsamında, hizmet alımı yoluyla çalıştırılan taşıtların bakım ve onarım giderlerinin belediye bütçesinden ödenmesinin hukuka aykırı olduğuna karar vermiştir. 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 60. maddesi, yalnızca belediyenin mülkiyetindeki araçların bakım ve onarım giderlerinin bütçeden karşılanabileceğini belirtirken, hizmet alımı suretiyle edinilen taşıtların bakım giderlerinin yükleniciye ait olduğunu vurgulayan 237 sayılı Taşıt Kanunu ve ilgili yönetmelikler, bu durumun geçerliliğini ortaya koymaktadır.
Sözleşmede, bakım ve onarım giderlerinin belediye tarafından karşılanacağına dair bir hüküm bulunmamakta, yalnızca vergi ve sigorta gibi giderlerin belediye bütçesinden ödeneceği belirtilmiştir. Bu nedenle, Sayıştay, toplam …………. TL kamu zararının sorumlularına, 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 53. maddesi gereğince işleyecek faizleri ile birlikte ödettirilmesine karar vermiştir. Bu karar, kamu kaynaklarının doğru ve yerinde kullanılmasının önemini vurgulamaktadır. |
| Kamu İdaresi Türü | Belediyeler ve Bağlı İdareler |
| Yılı | 2021 |
| Dairesi | 4 |
| Karar No | 295 |
| İlam No | 43 |
| Tutanak Tarihi | 10.01.2023 |
| Kararın Konusu | İhale Mevzuatı ile İlgili Kararlar |
HİZMET ALIMI SURETİYLE ÇALIŞTIRILAN TAŞITLARIN BAKIM ONARIM GİDERLERİNİN BELEDİYE BÜTÇESİNDEN ÖDENMESİ
Belediye ile …………. Anonim Şirketi arasında …………. tarihinde imzalanan “Araç Kiralama İşi Hizmeti Alımına Ait Sözleşme” kapsamında hizmet alımı suretiyle 8 ay süre ile çalıştırılan taşıtların bakım ve onarım giderlerinin Belediye bütçesinden karşılanması hususunun sorgu konusu edildiği görülmüştür.
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun “Belediyenin giderleri” başlıklı 60 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde; belediye binaları, tesisleri ile araç ve malzemelerinin temini, yapımı, bakımı ve onarımı için yapılan giderler belediyenin giderleri arasında sayılmış olup, belediyenin kendi mülkiyetinde bulunan araçların bakım ve onarım giderlerinin bütçeden karşılanabileceği ifade edilmiştir.
237 sayılı Taşıt Kanunu’nun 12 nci maddesine dayanılarak hazırlanan, 17.03.2006 tarih ve 2006/10193 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan “Hizmet Alımı Suretiyle Taşıt Edinilmesine İlişkin Esas ve Usuller”in;
“Temel amaç” başlıklı 5 inci maddesinde; kamu hizmetlerinin gerektirdiği taşıt ihtiyacının hizmet alımı yoluyla karşılanmasının temel amacının, kamudaki taşıt giderlerinin asgari seviyeye indirilmesi ve kaynakların savurganlığa yol açılmadan, bütçe olanaklarıyla uyumlu bir biçimde kullanımının sağlanması olduğu,
“Genel esaslar” başlıklı 6 ncı maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinde ise; hizmet alımı suretiyle edinilen taşıtların, her türlü vergi, sigorta ve bakım-onarım gibi giderlerinin yükleniciye ait olacağı,
Belirtilmiştir.
Hizmet Alımı Suretiyle Taşıt Edinilmesine İlişkin Esas ve Usuller’in emredici hükümlerine açıkça aykırı olacak şekilde işe ait özel teknik şartnamede kiralanan araçların bakım, onarım, yedek parça, lastik vb. giderlerinin İdareye ait olacağı hükmü bulunmakta ise de, işe ilişkin İdari Şartname ve Sözleşmede bu giderlerin belediye tarafından ödeneceğine ilişkin bir hüküm bulunmamaktadır.
Her ne kadar sorumlular savunmalarında, İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25 inci maddesi ile Sözleşme’nin “Sözleşme bedeline dahil olan giderler” başlıklı 7 nci maddesini Belediye bütçesinden yapılan ödemeye dayanak göstermiş iseler de; ilgili maddelerde sadece taahhüdün yerine getirilmesine ilişkin ilgili mevzuatı gereğince ödenecek her türlü vergi (KDV hariç), resim, harç ve benzeri giderler ile ulaşım ve sigorta giderlerinin sözleşme bedeline dahil olduğu belirtilmektedir. Dolayısıyla, bu maddelerde bakım onarım giderlerinin ödeneceğine dair bir ibare bulunmamaktadır.
Diğer taraftan, işe ait Sözleşme’nin “Montaj, işletmeye alma, eğitim, bakım, yedek parça gibi destek hizmetlerine ait şartlar” başlıklı 33 üncü maddesi de boş bırakılmıştır. Kaldı ki, Sözleşmenin “Sözleşmenin ekleri” başlıklı 8 inci maddesinde, ihale dokümanını oluşturan belgeler arasındaki öncelik sıralaması belirlenmiş olup, İdari Sözleşme ve Sözleşme Tasarısı, Özel Teknik Şartname’den önce gelmektedir.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde; hizmet alımı suretiyle taşıt edinilmesi halinde, söz konusu taşıtlara ait bakım ve onarım giderlerinin belediye bütçesinden karşılanması mümkün bulunmamaktadır.
Bu itibarla, hizmet alım sözleşmesi kapsamında yer alan …………. plakalı çift kabinli kamyonete, …………. plakalı BB Van kamyonete ve …………. plakalı BB Van kamyonete ait bakım ve onarım giderlerinin yüklenici tarafından karşılanması gerektiği halde, Belediye bütçesinden ödenmesi sonucu oluşan toplam …………. TL kamu zararının sorumlularına,
Ortaklaşa ve zincirleme,
6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 53 üncü maddesi gereğince işleyecek faizleri ile birlikte ödettirilmesine, anılan Kanun’un 55 inci maddesi uyarınca işbu İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere,
Oy birliğiyle,
Karar verildi.