Belediye gelirlerinde vergi hatasına karşı dava açma süresi kaçırılırsa hangi belediye merciine başvurulacağı (BİM)

ÖZET : Dava, davacının satışa çıkarılan ve davacı tarafından ihale yoluyla satın alınan taşınmaz için ödenen katma değer vergisinin %1’lik oranı aşan kısmının iptali ve tahsil tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte iadesi istemiyle açılmıştır.

Uyuşmazlıkta, her ne kadar Mahkemece davacı tarafından Vergi Dairesi Müdürlüğü’ne yapılan düzeltme başvurusunun davalı idarece reddedilmesi üzerine Vergi Usul Kanununun 124. maddesi uyarınca şikayet yoluyla Gelir İdaresi Başkanlığı’na başvurulması ve ancak Başkanlığın olumsuz yanıtı üzerine yada Başkanlık tarafından 30 gün içinde cevap verilmeyerek zımnen reddedilmesi halinde bu işlemin iptali istemiyle dava açılabileceğinden Gelir İdaresi Başkanlığı’na şikayet başvurusunda bulunulmadan doğrudan açılan davada idari merci tecavüzü bulunduğu ifade edilmiş ise de; söz konusu başvurunun, dava açma süresi içinde yapılan bir başvuru olduğu anlaşılmakla olayda düzeltme şikayet hükümlerinin uygulanması olanaklı değildir. Bu itibarla dava konusu işlem hakkında diğer ilk inceleme hususları yönünden değerlendirme yapılmak suretiyle hüküm kurulması gerekirken dava dilekçesinin 2577 Sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 15/1-e maddesi uyarınca Gelir İdaresi Başkanlığı’na tevdiine karar verilmesinde usul hükümlerine uygunluk bulunmamıştır.

İSTEMİN ÖZETİ : Davacının, Antalya 4. Sulh Hukuk Mahkemesi Satış Memurluğu’nun 2021/30 numaralı dosyası ile satışa çıkarılan ve davacı tarafından ihale yoluyla satın alınan, Antalya İli, Kepez İlçesi, Yeşiltepe Mah., 1333 Ada, 5 Parselde kayıtlı 2 numaralı taşınmaz için 17/05/2022 tarihinde %8 oranında ödenen katma değer vergisinin %1’lik oranı aşan kısmının iptali ve tahsil tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte iadesi istemiyle açtığı davanın; davacı tarafından 16/06/2022 tarihinde Üçkapılar Vergi Dairesi Müdürlüğü’ne yapılan düzeltme başvurusunun davalı idarenin 17/06/2022 tarih ve 150063 Sayılı işlemle reddedilmesi üzerine Vergi Usul Kanununun 124. maddesi uyarınca şikayet yoluyla Gelir İdaresi Başkanlığı’na başvurulması ve ancak Başkanlığın olumsuz yanıtı üzerine yada Başkanlık tarafından 30 gün içinde cevap verilmeyerek zımnen reddedilmesi halinde bu işlemin iptali istemiyle dava açılabileceğinden Gelir İdaresi Başkanlığı’na şikayet başvurusunda bulunulmadan açılan davada merciine tevdi kararı verilmesi gerekçesiyle, 2577 Sayılı Kanun’un 15. maddesi uyarınca dava dilekçesinin Gelir idaresi Başkanlığı’na tevdiine ilişkin Antalya 2. Vergi Mahkemesi’nce verilen 18/07/2022 gün ve E:2022/572, K:2022/681 Sayılı kararın, Vergi Usul Kanunu’nun 124/1 maddesi dava açma süresi geçen düzeltme taleplerini düzenlediği, idarenin red kararından itibaren bir aylık yasal sürede açıldığı iddia edilerek kaldırılması istenilmektedir.

SAVUNMANIN ÖZETİ : Savunma verilmemiştir.

Hüküm veren Konya Bölge İdare Mahkemesi 1. Vergi Dava Dairesince işin gereği görüşüldü:

KARAR : Dava, davacının Antalya 4. Sulh Hukuk Mahkemesi Satış Memurluğu’nun 2021/30 numaralı dosyası ile satışa çıkarılan ve davacı tarafından ihale yoluyla satın alınan, Antalya İli, Kepez İlçesi, Yeşiltepe Mah., 1333 Ada, 5 Parselde kayıtlı 2 numaralı taşınmaz için 17/05/2022 tarihinde %8 oranında ödenen katma değer vergisinin %1’lik oranı aşan kısmının iptali ve tahsil tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte iadesi istemiyle açılmıştır.

213 Sayılı Vergi Usul Kanunu’nun 122’nci maddesinde, mükelleflerin vergi muamelelerindeki hataların düzeltilmesini vergi dairesinden yazı ile isteyebilecekleri; 123’üncü maddesinin 2’nci fıkrasında, düzeltme merciinin talebi yerinde görmesi durumunda düzeltmenin yapılmasını emredeceği, yerinde görmemesi halinde keyfiyetin düzeltmeyi isteyene yazı ile tebliğ olunacağı; 124’üncü maddesinde ise, vergi mahkemesinde dava açma süresi geçtikten sonra yaptıkları düzeltme talepleri reddolununların şikayet yolu ile Maliye Bakanlığına müracaat edebilecekleri, bu madde gereğince il özel idare vergileri hakkında valiliğe ve belediye vergileri hakkında belediye başkanlığına müracaat edileceği düzenlemelerine yer verilmiştir.

Dosyanın incelenmesinden, davacı tarafından, 27.05.2022 tarihinde tahsil edilen 2022/5 dönemine ilişkin katma değer vergisinin %1’lik oranı aşan kısmının iadesi istemiyle 16.06.2022 tarihinde davalı idareye başvuruda bulunulduğu, idarece başvurunun reddi üzerine ödenen katma değer vergisinin %1’lik oranı aşan kısmını iptali ve iadesi istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Uyuşmazlıkta, her ne kadar Mahkemece davacı tarafından 16/06/2022 tarihinde Üçkapılar Vergi Dairesi Müdürlüğü’ne yapılan düzeltme başvurusunun davalı idarenin 17/06/2022 tarih ve 150063 Sayılı işlemle reddedilmesi üzerine Vergi Usul Kanununun 124. maddesi uyarınca şikayet yoluyla Gelir İdaresi Başkanlığı’na başvurulması ve ancak Başkanlığın olumsuz yanıtı üzerine yada Başkanlık tarafından 30 gün içinde cevap verilmeyerek zımnen reddedilmesi halinde bu işlemin iptali istemiyle dava açılabileceğinden Gelir İdaresi Başkanlığı’na şikayet başvurusunda bulunulmadan doğrudan açılan davada idari merci tecavüzü bulunduğu ifade edilmiş ise de; söz konusu başvurunun, dava açma süresi içinde yapılan bir başvuru olduğu anlaşılmakla olayda düzeltme şikayet hükümlerinin uygulanması olanaklı değildir. Bu itibarla dava konusu işlem hakkında diğer ilk inceleme hususları yönünden değerlendirme yapılmak suretiyle hüküm kurulması gerekirken dava dilekçesinin 2577 Sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 15/1-e maddesi uyarınca Gelir İdaresi Başkanlığı’na tevdiine karar verilmesinde usul hükümlerine uygunluk bulunmamıştır.

SONUÇ : Açıklanan nedenlerle, istinaf başvurusunun KABULÜNE, Antalya 2. Vergi Mahkemesi’nce verilen 18/07/2022 gün ve E:2022/572, K:2022/681 Sayılı kararın kaldırılmasına, 2577 Sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 45/5. maddesi uyarınca yukarıda açıklanan hususlar doğrultusunda yeniden karar verilmek üzere dava dosyasının mahkemesine gönderilmesine, kaldırma kararı üzerine mahkemece verilecek kararla birlikte yargılama giderleri ve vekalet ücreti de hüküm altına alınacağından bu hususta ayrıca hüküm tesisine gerek bulunmadığına, kesin olarak, 02.02.2023 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.

( X ) KARŞI OY

213 Sayılı Vergi Usul Kanunu’nun değişik 124. maddesinde, vergi mahkemesinde dava açma süresi geçtikten sonra yaptıkları düzeltme talepleri reddolunanların şikayet yolu ile Maliye Bakanlığına, il özel idare vergileri hakında valiliğe ve belediye vergileri hakkında belediye başkanlığına müracaat edebilecekleri hükme bağlanmış olup, düzeltme isteminin vergi dairesi tarafından reddi üzerine aynı konuda bir de şikayet merciine başvurulabilmesi, düzeltme talebinin vergi mahkemesinde dava açma süresi geçtikten sonra yapılmış olması koşuluna bağlı bulunmakta, mefhumu muhalifinden ise, dava açma süresi içinde vergi dairesine yapılan düzeltme talebinin reddi üzerine şikayet müessesesine ilişkin hükmün uygulanmasına olanak bulunmamakta, dolayısıyla, Vergi Mahkemesince merciine tevdi kararı verilmesinde hukuka uyarlık bulunmamaktadır.

Öte yandan, mükelleflerin, vergilendirme işlemlerine karşı otuz günlük dava açma süresi içinde dava açma ve idari başvuru yolu olan vergilendirme veya hesap hatalarından dolayı düzeltme yoluna başvurma hakları bulunmaktadır. Dava yolunda, vergilendirme ve hesap hataları da dahil olmak üzere her türlü hukuka aykırılık iddiası ileri sürülebilecek olup, düzeltme başvurusunun reddi üzerine bu işleme karşı açılan davada ise, vergilendirme tüm yönleriyle değil, vergilendirme hatası veya hesap hatası olup olmadığı yönünden hukuka uygun olup olmadığı değerlendirilecektir.

Bu tespitlere göre, davacının Antalya 4. Sulh Hukuk Mahkemesi Satış Memurluğu’nun yaptığı açık artırma nedeniyle 27/05/2022 tarihinde ödediği katma değer vergisinin %1’i aşan kısmını otuz gün içinde dava konusu yapmayarak, dava açma süresi içinde davalı idareye yaptığı 16/06/2022 tarihli başvurunun 17/06/2022 tarih ve 150063 Sayılı işlemle reddi üzerine 13/07/2022 tarihinde havale gören dava dilekçesi ile açtığı davada, söz konusu işlemin dava konusu olduğu ve söz konusu işlemde vergilendirme hatası veya hesap hatası bulunup bulunmadığı yönlerinden hukuka uygunluk denetimi yapılması, dolayısıyla, dava dosyasının tekemmül ettirilerek esastan karara bağlanması gerektiği düşüncesiyle oyçokluğuyla verilen karara gerekçe yönünden katılmıyorum.