|
ÖZET: Danıştay, Merkez … Mahallesi … Caddesi’nin yol genişliğinin belirlenmesine ilişkin alınan belediye meclis kararlarının hukuka uygunluğunu incelemiştir. İlgili kararlar, 3194 sayılı İmar Kanunu’nun 8/b ve 38. maddelerine aykırı olarak alındığı iddiasıyla iptal istemine konu olmuştur. Ancak, 21.2.1990 tarihli 150 sayılı karar ile caddenin genişliği 12.50 metre olarak belirlenmiş, daha sonra 3.4.1991 tarihli 323 sayılı karar ile bu genişlik 16 metreye çıkarılmıştır. Bu değişiklik, yargı kararlarında öngörülen genişlik ile uyumlu hale getirilmiştir.
Sonuç olarak, Danıştay, 19.6.1991, 31.7.1991, 27.10.1993 ve 11.5.1994 tarihlerindeki kararların açılmış idari davalara konu olduğunu belirterek, bu hususlarla ilgili karar verilmesine yer olmadığına hükmetmiştir. Ayrıca, caddenin genişliğine ilişkin 150 sayılı kararın daha sonra yapılan plan değişiklikleriyle uyumlu hale gelmesi nedeniyle, bu istemler hakkında da karar verilmesine yer olmadığına karar vermiştir. Bu durum, imar mevzuatına uygunluk açısından önemli bir değerlendirme sunmaktadır. |
1. Daire 1998/124 E. , 1998/115 K.
“İçtihat Metni”
T.C.
D A N I Ş T A Y
BİRİNCİ DAİRE
Esas No : 1998/124
Karar No : 1998/115
… Belediye Meclisince alınan … Merkez … Mahallesinde, … Caddesi yol genişliğinin belirlenmesine ilişkin 21.2.1990 gün ve 150, 3.4.1991 gün ve 323, 19.6.1991 gün ve 69, 31.7.1991 gün ve 87, 27.10.1993 gün ve 179, 21.5.1994 gün ve 383 sayılı kararların 3194 sayılı İmar Kanununun 8/b ve 38 inci maddesi ile imar mevzuatına aykırı olduğu ileri sürülerek, 1580 sayılı Belediye Kanununun 74 üncü maddesi uyarınca iptali istemine ilişkin İçişleri Bakanlığının 6.7.1998 günlü ve B.050.MAH.006.0001.521. 98.59.12/55990 sayılı yazısında aynen:
… Valiliğinden alınan 12.6.1998 tarih ve İl.Mah.İd.Md.1838 sayılı yazıda;
…Belediye Meclisinin … İli Merkez … Mahallesinde, … Caddesi yol genişliğinin belirlenmesine ait 21.2.1990 tarih ve 150, 3.4.1991 tarih ve 323, 19.6.1991 tarih ve 69, 31.7.1991 tarih ve 87, 27.10.1993 tarih ve 179, 11.5.1994 tarih ve 382 sayılı kararları, 3194 sayılı İmar Yasasının 8/b, 38.maddesi ile “İmar Planlarının Yapımını Yüklenecek Müellif ve Müellif Kuruluşların Ehliyet Durumlarına Ait Esaslar Yönetmeliği”ne ve “İmar
Planı Yapılması ve Değişikliklerine Ait Esaslara Dair Yönetmelik” hükümlerine uyulmadan alındığından kanun ve yönetmeliklere aykırı olarak alınan söz konusu belediye meclis kararlarının iptali için 1580 sayılı Kanunun 74 üncü maddesine göre işlem yapılması talep edilmektedir.
Bu konuda düzenlenen evrak ilişiktedir.
Gereğini arz ederim.” denilmekte olduğundan konu incelenerek;
Gereği Görüşülüp Düşünüldü:
1580 sayılı Belediye Kanununun 74 üncü maddesinde, olağan ve olağanüstü toplantılar veya görev ve yetki dışında veya kanun ve tüzüklere aykırı olarak alınan meclis kararlarından mülhakat belediye meclisince alınmış olanların valinin istemi üzerine il idare kurulunca, il merkezi belediye meclis kararlarının ise İçişleri Bakanlığının istemi üzerine Danıştayca incelenmesini öngören hüküm yer almaktadır.
2575 sayılı Danıştay Kanununun Danıştay 1 inci Dairesinin görevlerini sayan 42 nci maddesinin (ı) bendinde de, Belediye Kanununu ile Danıştay’a verilip idari davaya konu olmayan işlerin incelenip gereğine göre karara bağlanacağı hükmüne yer verilmektedir.
Dosyanın incelenmesinden; … Belediye Meclisince alınan … Merkez … Mahallesi … Caddesi’nin yol genişliğinin belirlenmesine ilişkin 19.6.1991 gün ve 69, 31.7.1991 gün ve 87, 27.10.1993 gün ve 179, 11.5.1994 gün ve 382 sayılı kararların, idari yargıda dava konusu edildikleri, 21.2.1990 gün ve 150 sayılı Meclis kararının … Caddesi yol genişliğini
bütünüyle 12.50 metre olarak belirlediği, ancak daha sonra bu cadde ile ilgili olarak yapılan ve caddeyi genişleten imar planı değişikliklerine ilişkin kararlarla, islah imar planı ile kabul edilen 12.50 metre genişliğin 16.00 metreye çıkarıldığı, 3.4.1991 gün ve 323 sayılı belediye meclis kararıyla yapılan … Caddesinin bir bölümünde cadde genişliğinin 16.00 metreye çıkartılmasını sağlayan plan değişikliğinin, idari yargı kararlarında bu cadde için öngörülen genişlikle paralellik gösterdiği anlaşılmaktadır.
Bu durum karşısında;
1- … Merkez … Mahallesi … Caddesi yol genişliğinin belirlenmesine ilişkin 19.6.1991 gün ve 69, 31.7.1991 gün ve 87, 27.10.1993 gün ve 179, 11.5.1994 gün ve 382 sayılı … Belediye Meclisi kararlarının açılmış idari davalara konu olduklarından, bu hususlarla ilgili istem hakkında karar verilmesine yer olmadığına,
2- İslah imar planı ile ilgili … Belediye Meclisinin 21.2.1990 gün ve 150 sayılı kararıyla, … Caddesinin genişliği 12.50 metre olarak saptanmış ise’de, daha sonra alınan imar planı değişikliğine ilişkin 3.4.1991 gün ve 323 sayılı belediye meclisi kararıyla bu caddenin genişliği 16 metreye çıkartılmak suretiyle yargı kararlarında öngörülen cadde genişliğine uygunluk sağlandığından konusu kalmayan bu istemler hakkında da karar verilmesine yer olmadığına
Dosyanın Danıştay Başkanlığına sunulmasına 8.7.1998 gününde oybirliğiyle karar verildi.
| İÇERİĞE İLİŞKİN KISA SORU VE CEVAPLAR: |
|
1. **İçtihat Metni Nedir?**
Cevap: İçtihat metni, resmi bir belgede veya kararın içinde yer alabilmek için, açıklamalı gerekçe niteliği taşıyan yazılara verilen addır. 2. **İmar Kanunu Nereden Geliyor?** Cevap: 3194 sayılı İmar Kanununun 8/b ve 38 inci maddesi ile imar mevzuatına aykırı olduğu ileri sürülerek, iptali istemine ilişkin İçişleri Bakanlığının yazısında bahsedilmektedir. 3. **Belediye Meclis Kararı Neden İptal Edilebilir?** Cevap: Belediye Kanununun 74 üncü maddesinde; olağan ve olağanüstü toplantılar veya görev ve yetki dışında veya kanun ve tüzüklere aykırı olarak alınan meclis kararlarından mülhakat belediye meclisince alınmış olanların valinin istemi üzerine il idare kurulunca, il merkezi belediye meclis kararlarının ise İçişleri Bakanlığının istemi üzerine Danıştayca incelenmesini öngören hüküm yer almaktadır. 4. **İslah İmar Planı Nedir?** Cevap: İslah imar planı, bir bölgedeki imara ait değişiklikleri yansıtan ve yapılan yeni düzenleme niteliğindeki plandır. 5. **Danıştay 1.Dairesinin Görevleri Nereden Geliyor?** Cevap: 2575 sayılı Danıştay Kanununun Danıştay 1 inci Dairesinin görevlerini sayan 42 nci maddesinin (ı) bendinde de, Belediye Kanununu ile Danıştay’a verilip idari dava konusu olmayan işlerin incelenip gereğine göre karara bağlanacağı hükmüne yer verilmektedir. |