Belediye Şirketleri Açısından Özellik Arz Eden Konular

Malimevzuat.com Yayın Ekibi

Yazımızda, belediyeler tarafından kiraya verilen taşınmazların kira sözleşmelerinin sona ermesinde, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu hükümlerinden hangilerinin öncelikli uygulanacağı hakkında kısa bir değerlendirme yapılacaktır.

2886 sayılı Kanun’un 1 inci maddesinde; Kamu idarelerine ait taşınmazların kiralama işlemlerinin bu Kanun hükümlerine göre yürütüleceği hüküm altına alınmıştır.

6098 sayılı Kanun’un 339 uncu maddesinde ise; kamu kurum ve kuruluşlarının hangi usul ve esaslarla yapılmış olursa olsun konut ve çatılı işyeri kiralamalarında Türk Borçlar Kanunu hükümlerine tabi olacakları belirtilmiştir.

İlk bakışta hükümlerin usule ilişkin düzenlemelerinde bir çekişme yok gibi görülmektedir. Zira 2886 sayılı Kanun yapılacak ihale usul ve esaslarını belirlemekteyken, 6098 sayılı Kanun uygulama esaslarını belirlemektedir.

Ancak, 2886 sayılı Kanun’un uygulamaya ilişkin, 6098 sayılı Kanun’un ise sözleşme yapmaya ilişkin düzenlemeleri de bulunduğundan, kanunların birbiriyle çelişen hükümlerinin bulunması durumunda çekişme yaşanacaktır.

Konumuz sözleşme süreleri olduğundan, ilk olarak iki kanunun bu konuda getirmiş oldukları düzenlemeler belirtilecek, sonrasında hükümlerin bir biri ile çekişen yönleri ortaya konularak hangi hükmün esas alınacağı değerlendirilecektir.

2886 sayılı Kanun’un 64 üncü maddesinde, kiralama süresinin on yılı aşamayacağı; 75 inci maddesinde ise kira sözleşmesinin bitim tarihinden itibaren işgalin devam etmesi halinde, taşınmazların idarenin talebi üzerine, bulunduğu yer mülki amirince en geç on beş gün içinde tahliye ettirilerek idareye teslim edileceği ifade edilmiştir.

6098 sayılı Kanun’un 347 nci maddesinde ise kiraya verenin, sözleşme süresinin bitimine dayanarak sözleşmeyi sona erdiremeyeceği, ancak on yıllık uzama süresi sonunda bu süreyi izleyen her uzama yılının bitiminden en az üç ay önce bildirimde bulunmak koşuluyla sözleşmeye son verebileceği hüküm altına alınmıştır.

Görüleceği üzere, 2886 sayılı Kanun’un 64 ve 75 inci maddeleri ile 6098 sayılı Kanun’un 347 nci maddesi çekişme halindedir.

Örneğin, belediye tarafından üç yıl süreyle kiraya verilen bir taşınmaz, kira süresi dolduktan sonra 2886 sayılı Kanun’un 75 inci maddesine göre tahliye mi ettirilecektir, yoksa 6098 sayılı Kanun’un 347 nci maddesi gereği sözleşmeyi sonlandırmak için on yıllık süre beklemek zorunda mı kalınacaktır?

347 nci maddenin uygulanmasının gerekli olması durumunda; 5393 sayılı Kanun’un 18 ve 34 üncü maddelerinde yer alan ve encümen ile meclis arasında yetkiyi belirleyen üç yıl kuralının da bir anlamı kalmayacaktır. Örneğin encümen kararı ile iki yıl süreyle yapılan bir kiraya verme sözleşmesi, inisiyatif kiracıda olmak üzere, on yıl süreyle kiraya verilmiş gibi hüküm sürecektir.

Konu açısından hangi hükmün uygulanacağına dönecek olursak; 6098 sayılı Kanun, 2886 sayılı Kanundan daha sonra yürürlüğe girmesine karşın; 6098 sayılı Kanun hem özel şahıslara hem de kamuya ait kira sözleşmelerine genel hükümler getirmekte, 2886 sayılı Kanun ise kamu taşınmazlarının kiralanmasına ilişkin özel düzenlemeler içermektedir.

Dolayısıyla, belediye taşınmazlarının kira sözleşmeleri açısından 6098 sayılı Kanun hükümlerinin 2886 sayılı Kanun ile çelişmediği sürece uygulanabileceği değerlendirilmektedir.

Bu çerçevede, Belediye taşınmazlarının kira sözleşmelerinin son bulmasında, idareler açısından 6098 sayılı Kanun’da yer alan on yıllık sürenin beklenmeyeceği; sözleşmedeki sürenin dolmasıyla tahliye işlemlerinin başlatılması gerektiği kanaatindeyiz.

 


 

Yasal uyarı: Sistemde yer alan makale, içtihat ve diğer materyaller, kısmen ya da tamamen kopyalanarak diğer web site ya da uygulamalarda yayımlanamaz. Basılı yayınlarda yazar bilgisi ve (www.malimevzuat.com) adresi paylaşılarak kısmi alıntılama yapılabilir.