ÖZET: Bu Sayıştay kararı, bir belediyenin Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde düzenlenen bir seminere personel görevlendirmesi ve bu kapsamda yapılan harcırah ödemeleri ile ilgili hukuki bir uyuşmazlığı ele almaktadır. Belediyenin, İçişleri Bakanlığı Mahalli İdareler Genel Müdürlüğü’nün 2005/62 sayılı Genelgesi’ne aykırı hareket ederek kamu zararına neden olduğu iddia edilmiştir. 5393 sayılı Belediye Kanunu ve 6245 sayılı Harcırah Kanunu hükümleri incelendiğinde, belediyelerin personeline eğitim gideri gerçekleştirme ve harcırah ödemesi yapma yetkisi olduğu belirlenmiştir. Ancak, İçişleri Bakanlığı’nın genelge ile bu yetkileri kısıtlayamayacağı sonucuna varılmıştır.

Karar, belediyenin harcırah ödemesi için gerekli belgelerin eksik olduğunu belirtmekte ve bu nedenle kamu zararının sorumlularına ödettirilmesi gerektiğine hükmetmektedir. Oy çokluğu ile alınan bu karar, mahalli idarelerin eğitim faaliyetleri konusunda genelge hükümlerinin yasal dayanağının bulunmadığını ortaya koymakta ve belediyelerin eğitim giderleri ile ilgili yetkilerinin korunması gerektiğini vurgulamaktadır. Bu durum, kamu idarelerinin harcırah ödemeleri konusunda daha dikkatli olmaları gerektiğini göstermektedir.

Kamu İdaresi Türü Belediyeler ve Bağlı İdareler
Yılı 2011
Dairesi 6
Karar No 11
İlam No 85
Tutanak Tarihi 5.2.2013
Kararın Konusu Harcırah Mevzuatı ile İlgili Kararlar

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde Düzenlenen Seminer İçin Personel Görevlendirilmesi.

…. Belediyesince, İçişleri Bakanlığı Mahalli İdareler Genel Müdürlüğü’nce yayımlanan yurtdışı görevlendirmelerine ilişkin 2005/62 sayılı Genelge hükümlerine aykırı şekilde, …. Derneği tarafından Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde düzenlenen seminere katılmak üzere personel görevlendirilmesi sonucu …. TL kamu zararına sebep olunduğu iddiasına ilişkin olarak, dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin incelenmesi sonucunda,

5393 sayılı Belediye Kanunu’nun “Belediyenin giderleri” başlıklı 60’ıncı maddesinde;

“Belediyenin giderleri şunlardır:

…

b) Belediyenin personeline ve seçilmiş organlarının üyelerine ödenen maaş, ücret, ödenek, huzur hakkı, yolluklar, hizmete ilişkin eğitim harcamaları ile diğer giderler.

…”

denilmekte iken, 6245 sayılı Harcırah Kanunu’nun “Muvakkat vazife harcırahı (Yol masrafı ve yevmiye)” başlıklı 14’üncü maddesinde;

“Aşağıda gösterilen memur ve hizmetlilere muvakkat vazife harcırahı olarak yol masrafı ile yevmiye verilir …

1. Birinci maddede yazılı kurumlara ait bir vazifenin ifası maksadıyla muvakkaten yurt içinde veya dışında başka bir yere gönderilenlere;

…”

denilmektedir.

 

Buna göre, anılan Kanun hükümleri uyarınca, belediyelerin personeli için eğitim gideri gerçekleştirmeleri ve bu amaçla harcırah ödemesi yapmaları mümkündür.

Her ne kadar 3152 sayılı İçişleri Bakanlığı Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun’un 1 ve 2’nci maddelerine göre; mahalli idarelerin yönlendirilmesi, bunlarla ilgili düzenlemelerin yapılması ve bu idarelerin merkezi idare ile olan ilişkilerinin yürütülmesi İçişleri Bakanlığının görevleri arasında bulunmakta ve aynı Kanunun 11’inci maddesi uyarınca da, mahalli idarelerin iş ve işlemlerine dair çeşitli kanun tüzük ve yönetmeliklerle Bakanlığa verilmiş olan görev ve hizmetleri yapma, takip etme, sonuçlandırma ve geliştirme, mahalli idarelerin geliştirilmesi amacıyla araştırmalar yapma, mahalli idareler personelinin hizmet içi eğitimini ve uygulanmasını takip etme ve planlamasını yapma konusunda Mahalli İdareler Genel Müdürlüğü yetkili kılınmış ise de, söz konusu Kanun hükümleri İçişleri Bakanlığına mahalli idarelerin eğitim faaliyetleri konusunda sadece takip ve planlama yapma yetkisi vermekte olup bu yetkilerin mahalli idarelerin eğitim gideri gerçekleştirme ve bu kapsamda harcırah ödemesi yapma yetkilerini ortadan kaldırılacak şekilde yorumlanması mümkün bulunmamakta, belediyelerin bahse konu kanuni yetkilerinin genelge hükümleriyle engellenmesi ise evveliyatla yasal dayanaktan yoksun bulunmaktadır.

Bu itibarla, …. Belediyesince, …. Derneği tarafından Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde düzenlenen seminere katılmak üzere personel görevlendirilmesine ilişkin harcırah tutarı ….. TL için ilişik bulunmadığına,

(Üye ….’nun; “3152 sayılı İçişleri Bakanlığı Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun’un 1’inci, 2’nci ve 11’inci maddeleri, İçişleri Bakanlığına mahalli idarelerin personel eğitimleriyle ilgili düzenleme yapma yetkisi vermekte olup bu yetkiye istinaden Mahalli İdareler Genel Müdürlüğü’nce yayımlanan yurtdışı görevlendirmelerine ilişkin 2005/62 sayılı Genelge ile de, belediyelerin hizmet içi eğitimlerine ilişkin amacı dışına çıkan bazı uygulamaların önüne geçilmesinin amaçlandığı anlaşılmaktadır. Bu itibarla bahse konu Genelge hükümlerine aykırı harcırah ödemesi dolayısıyla neden olunan kamu zararı tutarı ….TL’nin sorumlularına ödettirilmesine karar verilmesi gerekir.” şeklindeki ayrışık görüşüne karşı)

oy çokluğuyla karar verildi.