Belediyenin zorunlu görevlerinden olmayan hizmetler için ücret istenebileceği (Danıştay)

Temyiz İsteminde Bulunan : …………… Belediye Başkanlığı

Karşı Taraf : ………

İstemin Özeti : Kalorifer artıklarının taşınmasında çöp arabasının her seferinden 10.000.- lira taşıma ücreti alınmasına ilişkin Belediye Başkanlığı işlemini; 1580 sayılı yasanın ilgili kuralları uyarınca temizlik işlerinin belediyelerin zorunlu görevlerinden olduğu, çöp toplama yerlerine dökülen kalorifer artıklarının da (küllerinin) çöp sayıldığı, belediyelerin zorunlu görevlerinden yasa ile yetki verilmedikçe ücret alınamayacağı, anlaşmazlığın ilgililerin isteği üzerine yapılan bir hizmetten kaynaklanmadığı gerekçesiyle iptal eden Zonguldak İdare Mahkemesinin 31.5.1988 gün ve E: 1987/19, K: 1988/295 sayılı kararının; davacının iptalim istediği yazının yürütülmesi zorunlu bir idari işlem olmadığı, kalorifer külünün çöp niteliğinde sayılamayacağı, ilgililerin kalorifer artıklarını kendileri kaldırabilecekleri gibi kaldırılmasını belediyeden de isteyebilecekleri, bu durumda bir ücret ödemek zorunda oldukları öne sürülerek 2577 sayılı idari Yargılama Usulü Yasasının 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması istemidir.

Savunmanın Özeti : Yanıt verilmemiştir.

Danıştay Tetkik Hakimi : Yeniay Kaya

Danıştay Savcısı Belma Kösebalaban”ın Düşüncesi : Kalorifer artıklarının taşınmasında, çöp arabasının her seferinden 10.000 lira taşıma ücreti alınacağına ilişkin Belediye işlemini iptal eden Zonguldak İdare Mahkemesi kararının, kararın icrai nitelikte olmadığı, kalorifer artıklarının, Belediyenin kaldırmak zorunda olduğu çöp niteliğinde olmadığı, kalorifer artıklarının Belediye tarifelerindeki ücret karşılığında kaldırılmasının ilgilinin isteğine bağlı olduğu, ilgilinin Belediyenin koyduğu kurallara uyarak kalorifer artıklarını kendisininde kaldırabileceği ileri sürülerek temyizen incelenmesi istemidir.

Temyiz dilekçesinde öne sürülen hususlar, 2577 sayılı idari Yargılama Yasasının 49 uncu maddesinin 1. fıkrasında belirtilen nedenlerden hiçbirisine uymayıp idare mahkemesince verilen kararın dayandığı hukuki ve yasal nedenler karşısında, anılan kararın bozulmasını gerektirir nitelikte görülmemektedir.

Açıklanan nedenlerle temyiz isteminin reddiyle idare mahkemesi kararının onanmasının uygun olacağı düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Hüküm veren Danıştay Sekizinci Dairesince duruşma yapılmasına gerek görülmeyerek işin gereği görüşüldü.

Davacının yöneticiliğini yaptığı apartmanın kalorifer artıklarının taşınmasında çöp arabasının her seferinden 10.000.- lira ücret alınmasına ilişkin işlemi iptal eden Zonguldak İdare Mahkemesi kararının temyizen incelenerek bozulması istemidir.

1580 sayılı Belediye Yasasının çeşitli maddelerinde, meydan, sokak, iskele gibi herkesin yararlandığı yerlerin temizliğini sağlamak, belirtilen yerler ile özel yerlerin süprüntülerini toplatmak ve kaldırmanın belediyenin zorunlu görevlerinden olduğu belirtilmiştir.

Temyizen incelenerek bozulması istenilen mahkeme kararında ise kalorifer külleri çöp kapsamında değerlendirilerek belediyece toplanması gerektiği belirtilmiştir.

Çöp, evlerdeki yaşama ve beslenme için gerekli, günlük tüketime bağlı olan ve büyük kitleler oluşturmayan, küçük ağırlıktaki maddelerdir. Kalorifer kazanlarından çıkan küllerin ise bu türden bir madde olmadığı açıktır.

Ayrıca günümüzde belediyelerce kamu hizmeti olarak yapılan genel ve özel yerlerin çöp ve süprüntülerini toplama işinin çapını aşan ölçülerde yük getireceği gözönüne alındığında, kalorifer küllerinin taşınmasını belediyelerin zorunlu görevi olarak saymaya olanak yoktur.

Kaldı ki, 3194 sayılı imar Yasasının 40. maddesinde, arsalarda, evlerde ve diğer yerlerdeki sağlığa aykırı olan, görüntü ve trafik bakımından sakıncalı birikintilerin, ilgililerince kaldırılmaması durumunda yaptırım uygulanacağı öngörülmüştür.

Bu durumda, kalorifer küllerinin toplanması işinin belediyelerin zorunlu görevlerinden olduğu kabul edilerek, bu tür zorunlu görevlerden ücret alınmamayacağı gerekçesiyle işlemi iptal eden mahkeme kararında hukuka uyarlık bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle Zonguldak İdare Mahkemesinin 31.5.1988 gün ve E:1987/19, K: 1988/295 sayılı kararının bozulmasına, 2577 sayılı idari Yargılama Usulü Yasasının 49/2 maddesi uyarınca dosyadaki bilgi ve belgeler işin esası hakkında karar vermeye yeterli görüldüğünden davanın reddine, 12.1.1990 gününde oybirliğiyle karar verildi.