Bilanço yeterlilik oranlarının aynı yıl içerisinde mi sağlanması gerektiği (KİK)

            Gemlik Belediye Başkanlığı Destek Hizmetleri Müdürlüğütarafından 05.11.2013tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Gemlik Belediyesi Çok Amaçlı  Kapalı Pazar Yeri ve Çevre Düzenlemesi Yapım İhalesi” ihalesine ilişkin olarak Taşlar Yapı İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 25.11.2013tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 05.12.2013tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 09.12.2013tarih ve 38388sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 09.12.2013tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

            Başvuruya ilişkin olarak 2013/4457sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, kesinleşen ihale kararı ile ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak Engin Çelik İnş. San. Tic. Ltd. Şti.nin olduğu ve söz konusu işin anılan firmaya verilmesine karar verildiğinin bildirildiği, bu kararın tebliğinden sonra idareye anılan firmanın bilanço evraklarının ihale şartnamesinde belirtilen kriterlere uygun olmadığını belirterek itiraz ettikleri, Engin Çelik İnş. San. Tic. Ltd. Şti.nin Osmangazi Belediyesince yapılan “Aktar Hüssam Katlı Otopark ve Çevre Düzenleme İnşaatı” yapım işi ihalesi ile Yalova Üniversitesince yapılan “Hukuk Fakültesi İnşaatı” ihalesinde bilanço kriterlerini sağlamadığı tespit edilerek değerlendirme dışı bırakıldığı, söz konusu firmaya ait belgelerin şirket bilançolarına ait olduğu için ihale tarihi olan 05.11.2013 tarihine kadar düzeltilmesinin yasal olarak mümkün olmadığı, bu nedenle bu firmaya ait bilanço ve eşdeğer belgelerin yeniden incelenerek hesap edilmesini ve sunulmuş olan evrakların Kamu İhale Genel Tebliği’nin 10’uncu maddesinde belirtilen kriterlere uygun olarak değerlendirme yapılıp yapılmadığı, bu kriterlere uygun değerlendirme yapılmış ise firma tarafından sunulmuş olan evrakların doğruluğunun ilgili kurumlardan teyit edilmesini, bu belgeler arasında uyumsuzluk olduğunun tespit edilmesi halinde teklifinin reddedilerek işin kendilerine verilmesini ve uyumsuzluğun niteliğine göre söz konusu belgelerin mükellefin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilmesini, gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılmasını talep ettikleri iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Başvuruya konu ihale Gemlik Belediye Başkanlığı Destek Hizmetleri Müdürlüğü tarafından yapılan “Çok Amaçlı Kapalı Pazar Yeri ve Çevre Düzenlemesi Yapımı” işidir.

Bahse konu ihalede 9 adet ihale dokümanı satın alınmış olup, 05.11.2013 tarihinde yapılan ihaleye 6 istekli katılmıştır.

İhale komisyonu ihaleye katılan isteklilerden Uygunlar İnşaat Mim. Müh. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin iş deneyim belgesi tutarının ihale dokümanında istenilen tutarda olmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılmasına karara vererek aşırı düşük teklifler için sınır değer tutarını 10.854.331,00 TL olarak belirlemiştir. İhale komisyonu teklif fiyatı bu tutarın altında kalan Ram İnşaat Tekstil Tah. ve Tur. San. Tic. İth. İhr. Ltd. Şti.den teklifine ilişkin açıklama talep etmiştir. İsteklinin açıklama sunmaması üzerine bu gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılmasına ve ihalenin teklif fiyatı sınır değer tutarının üzerinde olan Engin Çelik İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi üzerinde bırakılmasına, başvuru sahibi istekli Taşlar Yapı İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi’nin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenmesine karar vermiştir.

Başvuru sahibi ihale üzerinde bırakılan Engin Çelik İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi’nin daha önce katıldığı Yalova Üniversitesi ve Osmangazi Belediyesince yapılan ihalelerde bilanço oranları yetersiz olduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, bu nedenle bilanço oranlarının yeterli görülemeyeceği, bu nedenle sunulan bilançoların yeniden incelenmesi gerektiği iddiasında bulunmaktadır.

Başvuruya konu ihaleye ait İdari Şartname’nin 7’nci maddesinde“7.4. Ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler: 7.4.1. İsteklinin teklif ettiği bedelin % 10’undan az olmamak üzere bankalar nezdindeki kullanılmamış nakdi veya gayrinakdi kredisi ya da üzerinde kısıtlama bulunmayan mevduatını gösteren banka referans mektubu sunması zorunludur. Banka referans mektubunun ilk ilan tarihinden sonra düzenlenmiş olması zorunludur.

Yukarıdaki kriter, mevduat ve kredi tutarları toplanmak ya da birden fazla banka referans mektubu sunulmak suretiyle de sağlanabilir.

İş ortaklığında, ortaklardan biri, birkaçı veya tamamı tarafından ortaklık oranına bakılmaksızın bu yeterlik kriteri sağlanabilir. Konsorsiyumda ise bu belgelerin her bir ortak tarafından, kendi kısmı için belirlenen yeterlik kriterini sağlayacak şekilde sunulması gerekir.

7.4.2. İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yıl sonu bilançosu veya eşdeğer belgeleri.

a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan isteklilerin, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağlandığını gösteren bölümlerini,

b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan isteklilerin, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir tarafından standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi (Standart Form: KİK024.1/Y) sunmaları gerekmektedir.

Sunulan bilanço veya eşdeğer belgelerde;

a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması, (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması, (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50?den küçük olması,

ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir.

Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son üç yıla kadar olan yılların belgelerini sunabilirler. Bu takdirde belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait belgelerini sunmayanlar, iki önceki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu belgelerde, yeterlik kriterini sağlayamayanlar ise iki önceki yılın belgeleri ile üç önceki ve dört önceki yılın belgelerini sunabilirler. Bu durumda, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

Bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ise o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.

Yabancı ülkede düzenlenen yayımlanması zorunlu olmayan bilançoların veya bunların bölümlerinin ibraz edilmemesi durumunda, yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığı o ülke mevzuatına göre bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış belge ile tevsik edilebilir.

İsteklinin ortak girişim olması halinde, ortakların her birinin istenen belgeleri ayrı ayrı sunması ve yukarıda belirtilen kriterleri sağlaması zorunludur.” düzenlemesi bulunmaktadır.

İhale üzerinde bırakılan Engin Çelik İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ihale zarfı içerisinde; meslek mensubu kaşe, mühür ve imzası ile onaylı 2010, 2011 ve 2012 yılları bilanço bilgilerini ihtiva eden KİK024.1/Y standart form numaralı Bilanço Bilgileri Tablosu ile yine aynı meslek mensubu kaşe, mühür ve imzası ile onaylı 2011 ve 2012 yıları Özet Bilançosu, 2010 ve 2011 yılları Ayrıntılı Bilançosu, 2009 ve 2010 yılları Ayrıntılı Bilançosu sunmuştur.

Engin Çelik İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi sunduğu bilançolar incelendiğinde 2012 yılı cari oranının 0,7346 olarak, özkaynak oranının 0,1228 olarak, kısa vadeli banka borçları / özkaynak oranının 0,6893 olarak hesaplandığı, dolayısıyla 2012 yılı bilanço değerlerinin İdari Şartname’de belirtilen kriterleri karşılamadığı,

İsteklinin 2011 ve 2012 yılı bilanço bilgileri birlikte incelendiğinde iki yıllık cari oranının 0,7735 olarak, özkaynak oranının 0,1110 olarak, kısa vadeli banka borçları / özkaynak oranının 0,4135 olarak hesaplandığı, dolayısıyla 2012 yılı bilanço değerlerinin İdari Şartname’de belirtilen kriterleri karşılamadığı,

İsteklinin 2010, 2011 ve 2012 yılı bilanço bilgileri incelendiğinde 3 yıllık cari oranının 0,7568 olarak, özkaynak oranının 0,1508 olarak, kısa vadeli banka borçları / özkaynak 0,2641 olarak hesaplandığı, dolayısıyla 2012, 2011 ve 2010 yılı ortalamasının bilanço değerlerinin İdari Şartname’de belirtilen kriterleri karşıladığı görülmektedir.

Sonuç olarak Engin Çelik İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi tarafından sunulan bilanço bilgileri tablosu ve bilançolarda yer alan bilgiler üzerinden yapılan hesaplamada, adı geçen ihale üzerinde bırakılan isteklinin 2012 yılı bir yıllık ve 2011-2012 iki yıllık bilanço değerlerinin İdari Şartname’nin 7’nci maddesinde istenilen kriterleri sağlamadığı, ancak 2010, 2011 ve 2012 yılı olmak üzere üç yıllık bilanço değerleri üzerinden yapılan hesaplamada İdari Şartname’de düzenlenen bilanço kriterlerinin sağlandığı, istekli tarafından ekonomik ve mali yeterlik belgesi olarak; KİK024.1/Y standart form numaralı Bilanço Bilgileri Tablosu ile 2010, 2011 ve 2012 yılları Bilanço Tablolarını sunduğu, sunulan belgelerin meslek mensubu kaşe, mühür ve imzası ile onaylı olduğu, bu haliyle belgelerin ihale dokümanına uygun olarak sunulduğu, bu nedenle ihale komisyonunca tesis edilen işlemde mevzuata aykırılık olmadığı anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

   Oybirliği ile karar verildi.