|
ÖZET: Bu karar, Yıldız Teknik Üniversitesi Rektörlüğü’ne yapılan bilgi edinme başvurusunun reddine ilişkin bir hukuki değerlendirmeyi içermektedir. Başvuran, üniversitenin düzenlediği kongrelerin akademik teşvik kriterlerine uygun olup olmadığını öğrenmek istemiştir. Ancak, üniversite daha önce benzer başvurulara yanıt vermiş ve bu yanıtların yeterli olduğu değerlendirilmiştir. Bilgi edinme hakkı, Anayasa ve 4982 sayılı Kanun ile güvence altına alınmış olsa da, bu hakkın sınırları ve istisnaları bulunmaktadır. Anayasa Mahkemesi, bilgi edinme hakkının sınırlanmasının ölçülülük ilkesine uygun olması gerektiğini belirtmiştir.
Sonuç olarak, başvurunun reddi yönünde yapılan değerlendirmede, idarenin daha önceki yanıtlarının yeterli olduğu ve başvurunun mükerrer nitelikte olduğu tespit edilmiştir. Bu nedenle, başvuranın talebi yerinde bulunmamış ve reddedilmiştir. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2022/17237-S.22.26480
BAŞVURU NO : 2022/9329
KARAR TARİHİ : 30/12/2022
RET KARARI
YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜ
BAŞVURUYA KONU İDARE :
BAŞVURUNUN KONUSU : Başvuran, Yıldız Teknik Üniversitesinin Uluslararası Mühendislik
Bilimleri ve Multidisipliner Yaklaşımlar Kongresinin birinci ve ikincisini akademik teşvik kriterleri doğrultusunda kabul edip etmediği hakkındaki bilgi edinme başvurusunun yanıtlandırılmasını talep etmektedir.
BAŞVURU TARİHİ : 30/06/2022
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Grup Danışmanlık A.Ş. adına Kurumumuza başvuruda bulunan başvuran tarafından özetle, 15/02/2022 tarihinde Yıldız Teknik Üniversitesi Rektörlüğünü muhatap bilgi edinme talepli dilekçelerinde
Üniversitenin Uluslararası Mühendislik Bilimleri ve Multidisipliner Yaklaşımlar Kongresinin birinci ve ikincisini akademik teşvik kriterleri doğrultusunda Üniversite yönetimi ve Akademik Teşvik Komisyonu olarak kabul edip etmediklerini sorduklarını, yasal süreyi aşarak verilen 16/06/2022 tarihli yanıtta kuruluşu suçlamaya yönelik beyanlara yer verildiğini, Prof. Dr. ’nin bilgisi dışında kongre Bilim Kurulu listesine eklendiği yönündeki beyanının gerçek dışı ve iftira olduğunu, buna ilişkin kanıtlayıcı belgeleri sunmalarına rağmen firmalarının zan altında bırakıldığını, 16/06/2022 tarihli yazıda daha önce gönderilen belgelerin tekrar gönderilerek konuyla ilgisi bulunmayan yanıtlar verildiğini ifadeyle, sorulan sorunun yanıtlanması ve yanıtlanmayacak ise hukuki gerekçesinin bildirilmesi talep edilmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Kurumumuzun 21.10.2022 tarih ve sayılı yazısı ile Yıldız Teknik Üniversitesi
Rektörlüğünden bilgi ve belge talebinde bulunulmuştur. Rektörlük tarafından gönderilen 01.11.2022 tarih ve sayılı cevabi yazısında Grup Danışmanlık A.Ş. ve
Yükseköğretim Kurulu Başkanlığına iletilen yazıları ile Bilgi Edinme Değerlendirme Kurulunun konuya ilişkin Kararı Kurumumuza gönderilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesi: “(1) Vatandaşlar ve karşılıklılık esası gözetilmek kaydıyla
Türkiye’de ikamet eden yabancılar kendileriyle veya kamu ile ilgili dilek ve şikayetleri hakkında, yetkili makamlara ve Türkiye Büyük Millet Meclisine yazı ile başvurma hakkına sahiptir. (2) Kendileriyle ilgili başvurmaların sonucu gecikmeksizin, dilekçe sahiplerine yazılı olarak bildirilir. (3) Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir.”, 4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesi “(1)
Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” 5. 4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu; 5.1. “Amaç, Kapsam ve Tanımlar” başlıklı birinci bölümünde yer alan “Amaç” başlıklı 1 inci maddesi; “Bu Kanunun amacı; demokratik ve şeffaf yönetimin gereği olan eşitlik, tarafsızlık ve açıklık ilkelerine uygun olarak kişilerin bilgi edinme hakkını kullanmalarına ilişkin esas ve usulleri düzenlemektir.”, 5.2. “Bilgi Edinme Hakkı” başlıklı 4 üncü maddesi; “Herkes bilgi edinme hakkına sahiptir…” 5.3. “Bilgi veya belgeye erişim süreleri” başlıklı 11 inci maddesi “Kurum ve kuruluşlar, başvuru üzerine istenen bilgi veya belgeye erişimi onbeş iş günü içinde sağlarlar.” 5.4. “Başvuruların cevaplandırılması” başlıklı 12 nci maddesi; “Kurum ve kuruluşlar, bilgi edinme başvurularıyla ilgili cevaplarını yazılı olarak veya elektronik ortamda başvuru sahibine bildirirler.
Başvurunun reddedilmesi hâlinde bu kararın gerekçesi ve buna karşı başvuru yolları belirtilir.” 6. 27.04.2004 tarihli ve 25445 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Bilgi Edinme Hakkı Kanununun
Uygulanmasına İlişkin Esas ve Usuller Hakkında Yönetmeliğin; 6.1. “Bilgi veya belgeye erişim süreleri” başlıklı 20 nci maddesinin birinci fıkrası “Kurum ve kuruluşlar, başvuru üzerine istenen bilgi veya belgeye erişimi on beş iş günü içinde sağlarlar.” 6.2. “Başvuruların cevaplandırılması” başlıklı 18 inci maddesi “Bilgi edinme birimlerince iletilen başvurular, kurum ve kuruluşların ilgili birimlerince cevaplandırılır.… Daha önce cevaplandığı halde aynı kişiler tarafından yapılan tekrar mahiyetindeki başvurular ile soyut ve genel nitelikteki başvurular işleme konulmaz ve durum başvuru sahibine bildirilir.” 7. 27/06/2018 tarihli ve 30461 sayılı resmi Gazetede yayımlanan Akademik Teşvik Ödeneği
Yönetmeliğinin; 7.1. “Amaç ve Kapsam” başlıklı 1 inci maddesinin birinci fıkrası “Bu Yönetmeliğin amacı; Devlet yükseköğretim kurumları kadrolarında bulunan öğretim elemanlarına yapılacak olan akademik teşvik ödeneğinin uygulanmasına yönelik olarak, bilim alanlarının özellikleri ve öğretim elemanlarının unvanlarına göre akademik teşvik puanlarının hesaplanmasında esas alınacak faaliyetlerin ayrıntılı özellikleri ve bu faaliyetlerin puan karşılıkları, akademik teşvik toplam puanının %30’unu geçmemek üzere
her bir akademik faaliyet türünün toplam puanın hesaplanmasındaki ağırlıkları, akademik teşvik puanının hesaplanmasına ilişkin usul ve esaslar ve bu hesaplamaları yapacak komisyonun oluşumu ile diğer hususları belirlemektir.” 7.2. “Akademik teşvik başvuru ve değerlendirme süreci” başlıklı 6 ncı maddesinin ilgili fıkraları
“(1) Öğretim elemanları, akademik teşvik başvurularını yayımlanan başvuru takvimi kapsamında kadrolarının bulunduğu yükseköğretim kurumunun ilgili birim akademik teşvik başvuru ve inceleme komisyonuna YÖKSİS’ten alınan çıktı ile birlikte akademik faaliyetlere ilişkin örnek, kanıt ve belgeleri ilan edilen usule uygun olarak sunar. Birim akademik teşvik başvuru ve inceleme komisyonu, değerlendirmelerin tüm aşamalarında gerekli gördüğü hallerde başvuru sahiplerinden akademik faaliyetlerine ilişkin ek açıklama, bilgi ve belgeler talep edebilir. Başvuru sahipleri, söz konusu talepleri yerine getirmekle yükümlüdür. Öğretim elemanlarınca yapılan başvurular birim akademik teşvik başvuru ve inceleme komisyonu tarafından incelenir… (4) Birim akademik teşvik başvuru ve inceleme komisyonu başvuruları inceleyerek hazırladığı karar tutanağını, başvurularla ilgili değerlendirme raporunu ve ekinde puan tablosunu imzalı olarak rektörlüğe bağlı bölümlerde bölüm başkanı, fakültelerde dekan, diğer birimlerde ise müdür tarafından onaylanmış olarak komisyona ilan edilen takvime uygun olarak gönderir.
Birim akademik teşvik başvuru ve inceleme komisyonu tarafından hazırlanan değerlendirme raporunda reddedilen veya puan değerinde değişiklik yapılan akademik faaliyetlerle ilgili olarak açıklamada bulunulması zorunludur. (5) Komisyon, birim akademik teşvik başvuru ve inceleme komisyonu tarafından gönderilen başvuruları ve değerlendirme kararlarını inceler. Gerekli gördüğü hallerde başvuru sahiplerinden ek belge ve bilgi talep edebilir ve/veya birimlerden gelen kararlar üzerinde değişiklik yapabilir. Komisyon, hazırladığı karar tutanağını, başvurularla ilgili değerlendirme raporunu ve ekinde puan tablosunu imza altına alır ve nihai kararlarını ilgili araştırmacılara yazılı olarak veya elektronik ortamda duyurur. Komisyon tarafından hazırlanan değerlendirme raporunda reddedilen veya puan değerinde değişiklik yapılan akademik faaliyetlerle ilgili olarak açıklamada bulunulması zorunludur. (6)
Komisyon kararlarına karşı duyuru tarihinden itibaren beş işgünü içinde yazılı olarak itiraz edilebilir.
Komisyon itirazları, itiraz süresinin bittiği tarihten itibaren en geç beş işgünü içerisinde karara bağlar.
Komisyonun vereceği kararlar kesindir…”; 7.3. “Akademik teşvik faaliyet alanlarının değerlendirilmesi” başlıklı 7 nci maddesinin dokuzuncu fıkrası “(Değişik fıkra: 17.01.2020 – 2043 S. CB. Kararı/3. md.) Tebliğlerin sunulduğu yurt içinde veya yurt dışındaki etkinliğin uluslararası olarak nitelendirilebilmesi için Türkiye dışında en az beş farklı ülkeden sözlü tebliğ sunan konuşmacının katılım sağlaması ve tebliğlerin yarıdan fazlasının Türkiye dışından katılımcılar tarafından sunulması esastır. Ayrıca etkinliğin uluslararası niteliği haiz olup olmadığı hususunda, ödemeye esas teşkil etmek üzere üniversite yönetim kurulu kararının olması gerekir.
Tebliğlerin değerlendirilmesinde tebliğin ilgili etkinlikte sunulmuş ve bunun belgelendirilmiş olması (etkinlik programı ve etkinliğe tebliğde ismi yer alan en az bir araştırmacının katılım sağladığını gösterir belge) esastır. Ayrıca değerlendirme için tebliğin elektronik veya basılı olarak etkinlik tebliğ kitapçığında yer alması ve yayımlanmış tam metninin sunulması gerekir.”
IV. KAMU DENETÇİSİ YAHYA AKMAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
8. İlgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvurunun reddi yönünde hazırlanan “Ret Kararı Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka ve Hakkaniyete Uygunluk Açısından Değerlendirme
9. Başvuran (1) numaralı paragrafta yer verildiği üzere özetle, idareye yapmış olduğu bilgi edinme başvurularının yanıtlanmasını talep etmektedir.
10. Bilindiği üzere bilgi edinme hakkı, 9/10/2003 tarihli ve 4982 sayılı yasa ile düzenlenmiş, 2010 yılında gerçekleşen Anayasa değişikliği ile de anayasal güvenceye kavuşturulmuştur. Anayasanın 74 üncü maddesinde “herkesin bilgi edinme hakkına sahip olduğu” belirtilmiştir. Söz konusu madde genel bir düzenleme olup, hakkın sınırı konusunda ayrıca bir düzenleme içermemektedir. Ancak elbette ki, bilgi edinme hakkı da mutlak bir hak olmayıp, ilgili mevzuatı kapsamında belli bazı kısıtlamalara tabi tutulabilecektir. Nitekim Anayasa Mahkemesi 4.12.2014 tarihli E:2013/114, K:2014/184 sayılı kararında bu hakkın sınırlanmasını öngören düzenlemelerin Anayasa’nın 13. maddesinde belirtilen güvencelere ve bu bağlamda ölçülülük ilkesine uygun olması gerektiğini belirtmiştir.
11. Bilgi edinme hakkının kullanımına ilişkin esas ve usullerin düzenlendiği 4982 sayılı Bilgi Edinme
Hakkı Kanununun 4 üncü maddesinde Anayasada yer alan “herkesin bilgi edinme hakkına sahip olduğu” hükmü tekrar edilmiş; Kanunun 5 inci maddesi ile de kurum ve kuruluşlar, Kanunda yer alan istisnalar dışındaki her türlü bilgi veya belgeyi, Kanunda ve Yönetmelikte belirlenen esas ve usullere göre başvuranların yararlanmasına sunmakla yükümlü kılınmıştır.
12. Kurum ve kuruluşların bilgi verme yükümlülüğünün sınırları Kanunun 4. Bölümünde tahdidi olarak sayılmıştır. Kanunun temel amacı açısından serbesti kural olmakla birlikte, 4982 sayılı Kanun kapsamındaki bir bilgi edinme başvurusu bu Kanunun getirdiği bir istisnaya dayanılarak reddedilebilecektir.
13. Somut dosyada başvuran, Grup Danışmanlık A.Ş. adına 15/02/2022 tarihinde Yıldız
Teknik Üniversitesi Rektörlüğünü muhatap bilgi edinme talepli dilekçelerinde Üniversitenin Uluslararası
Mühendislik Bilimleri ve Multidisipliner Yaklaşımlar Kongresinin birinci ve ikincisini akademik teşvik kriterleri doğrultusunda Üniversite yönetimi ve Akademik Teşvik Komisyonu olarak kabul edip etmediklerini sorduklarını, 16/06/2022 tarihli yanıtta kuruluşu suçlamaya yönelik beyanlara yer verilerek daha önce gönderilen belgelerin tekrar gönderildiğini, konuyla ilgisi bulunmayan yanıtlar verildiğini, aradan geçen 4 aylık sürenin yasada belirtilen yanıtlama süresinin fazlasıyla aştığını ifadeyle, sorulan soruların yanıtlanmasını, yanıtlanmayacak ise hukuki gerekçesinin bildirilmesini talep etmektedir.
14. İdareden temin edilen bilgi ve belgelerden özetle, başvuran Şirketin idareyi muhatap aynı konudaki 15/02/2022 tarihli dilekçesi, 18/02/2022 tarihli CİMER başvurusu ve 18/03/2022 tarihli dilekçesinde özetle, firma tarafından düzenlenen bilimsel kongrelerin 17/01/2020 tarihli ve 31011 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 16/1/2020 tarihli ve 2043 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinde belirtilen koşullara ve diğer mevzuatla getirilen düzenlemelere uygun olduğu, Akademik Teşvik Ödeneği Yönetmeliği Kriterleri ile akademik yükselme ile doçentlik başvuru koşullarını da sağladığı, kongrelerin hukuki olarak bir sorun teşkil etmediği, kamu üniversitesi kimliğini taşıyan şikâyete konu idarenin bu konudaki olumsuz tutum, davranış ve yaptırımlarının hukuki olmadığı, keyfi uygulama olduğu belirtilerek, firmaya iletilen şikâyet ve talepler doğrultusunda Üniversitenin yürürlükte olan Teşvik Yönetmeliği dışında bir uygulaması olup olmadığı, Firmanın düzenlediği kongrelerin hangi nedenlerle Akademik Teşvik Ödeneği Yönetmeliği kapsamı dışında bırakıldığının sorulduğu görülmektedir.
15. İdarenin bahse konu başvurular üzerine, şikayete konu edilen 16/06/2022 tarihli son cevabi yazısında
“18.02.2022 tarih ve sayılı CİMER başvurunuza istinaden 08.02.2022 tarih ve sayılı yazımız, 28.02.2022 tarih ve sayılı yazımız ve
23.03.2022 tarih ve sayılı cevabi yazılarımız ekte sunulmuştur.”
ifadelerine yer verildiği, yazı ekinde Akademik Teşvik Komisyonu Kararı, Başvuru Takvimi ve ÜYK kararı ile 28.02.2022 tarih ve sayılı yazının örneklerinin gönderildiği görülmektedir.
16. Üniversitenin konuya ilişkin 08/02/2022 tarihli ilk yazısında ise; “Üniversitemiz teşvik başvuruları teşvik.yildiz.edu.tr üzerinden Akademik Teşvik Ödeneği Sistemi (ATÖSİS) vasıtasıyla alınmaktadır. Bu süreç YÖK Akademik Teşvik Yönetmeliği’ne uygun bir şekilde aşağıda verilen süreç adımlarıyla titizlikle yürütülmektedir. Bu sürece ilişkin adımlar aşağıda
özetlenmiştir:
Teşvik başvuru süreci başlatılmadan önce başvurular, Akademik Teşvik ve Birim Komisyonları değerlendirmesi akabinde itiraz süreçleri (Bkz. Ek-1) hakkında takvim (Bkz. Ek-2) ve gerekli diğer yönlendirici dokümanlar hem üniversite ana sayfası hem de e-posta yolu ile bütün akademisyenlerle paylaşılmaktadır. Ayrıca Akademik Teşvik Birim Komisyonları ve Akademik Teşvik Düzenleme, Denetleme ve İtiraz Komisyonu üyeleri ilgili mevzuata göre belirlenerek ilgili üyelerin yetki tanımları da başvuru süreci öncesinde ATÖSİS sistemi üzerinde gerçekleştirilmektedir.
Bireysel başvurular alındıktan sonra bu başvurular öncelikle Akademik Teşvik Birim Komisyonları tarafından değerlendirilmektedir. Değerlendirme sonrası, ikinci bir adım olarak yönetmelikte belirtildiği gibi ikinci kez Akademik Teşvik Düzenleme, Denetleme ve İtiraz Komisyonu tarafından değerlendirilmektedir.
Her aşamada her bir faaliyet için ATÖSİS sistemine yüklenen kanıtlayıcı belgeler elektronik ortamda değerlendirilmekte, her bir faaliyet kalemi bu bağlamda kabul edilmekte, geçersiz sayılmakta ya da revizyon talep edilmektedir. Belirtilen iki aşamalı ve şeffaf değerlendirme süreci tamamlandığında ise sistem üzerinden bütün başvuru sahiplerine değerlendirme sonucunda ödeneğe esas olacak puanlar ilan edilmektedir. Ayrıca yönetmeliğe uygun bir şekilde revize edilen veya geçersiz sayılan başvuru kalemleri için elektronik ortamda itiraz hakkı verilmektedir. Bahsi geçen itiraz sürecine müteakip olarak ilgili itirazlar Akademik Teşvik Düzenleme, Denetleme ve İtiraz Komisyonu tarafından değerlendirilmektedir.
Tüm bu işlemler sonucunda nihai ödenek puanı ödeme için ilgili birime aktarılmaktadır.
Tüm süreç, bilgi ve belgeleriyle birlikte ATÖSİS sistemi üzerinden erişime açık bir şekilde, şeffaf iç ve dış denetimlerde denetime tabi olacak şekilde emre amade muhafaza edilmektedir.
Yapılan incelemeler sonucunda;
1) Konu ile ilgili olarak, Akademik Teşvik Ödeneği Yönetmeliği’nin 7. Maddesinin 4. Fıkrasındaki
Üniversite Yönetim Kurulu Kararı (Bkz. Ek-3) gerekliliğinin oy birliği ile yerine getirildiği,
2) Üniversitemiz öğretim üyesi Prof. Dr. U.B.Ç.’nin kongre bilim kurulunda yer almasına rağmen
kendisinin bilgisi dışında Bilim Kurulu listesine eklendiğinin yazılı dilekçeden anlaşıldığından (Bkz.
Ek-4), Bahse konu itirazda belirtilen keyfi bir uygulama olmasının mümkün olmadığı, kamu kaynaklarının etkin ve verimli bir şekilde kullanımı için sürecin şeffaf ve titizlikle yürütüldüğü hususunu bilgilerinize arz ederim.”
Açıklamalarına ve yazı ekinde Akademik Teşvik Komisyonu, Akademik Başvuru Takvimi, Üniversite
Yönetim Kurulu Kararı, Prof. Dr. ’nin dilekçesine yer verildiği tespit edilmiştir.
17. Başvuran tarafından, Üniversitenin söz konusu yanıtı yeterli görülmeyerek, Üniversitenin uygulamasının esası itibariyle ve/veya bilgi edinme hakkı kapsamında incelenmesi ve soruşturulması amacıyla muhtelif tarihlerde Yükseköğretim Kuruluna, Devlet Denetleme Kurumuna, Kurumumuza ve
Bilgi Edinme Değerlendirme Kuruluna başvurularda bulunulduğu tespit edilmiştir.
18. Kurumumuza posta yoluyla ulaşan, 24.01.2022 tarih ve sayı ile 28.01.2022 tarih ve sayı ile kayıt altına alınan Grup Danışmanlık Anonim Şirketi adına yapılan başvurularda özetle; söz konusu firma tarafından 2021 yılı içerisinde çeşitli kongrelere teknik ve organizasyon anlamında destek verildiği, ancak kongrelere katılım sağlayan çok sayıda akademisyenin, özellikle Gazi Üniversitesi, Yıldız Teknik Üniversitesi ve Uşak Üniversitesi mensubu akademisyenin, Akademik Teşvik Ödeneği Yönetmeliğine ilişkin yaşadıkları sorun ve olumsuzlukların taraflarına iletildiği, düzenledikleri kongrelerin söz konusu Yönetmelikte yer alan koşulları sağladığı ve bu nedenle üniversitelerin ilgili komisyonlarının keyfi davrandıkları iddia edilmiş, keyfi uygulama yapan üniversiteler hakkında şikâyetçi oldukları ve firmalarının zararından bu keyfi uygulama yapan üniversitelerin sorumlu olduğu belirtilerek mağduriyet yaşan üniversite öğretim elemanlarının mağduriyetinin giderilmesi, söz konusu kongrelerin neden Akademik Teşvik Ödeneği Yönetmeliği dışında bırakıldığı hususunda bilgi verilmesi ve gereğinin yapılması talep edilmiştir.
19. Kurumumuzca başvurunun Akademik Teşvik Ödeneği Yönetmeliği hükümleri (bkz. prg. 7), 6328 sayılı Kurum Kanunu ve Yönetmeliği çerçevesinde yapılan ön incelemesinde; Güven Plus Grup
Danışmanlık Anonim Şirketi tarafından teknik ve organizasyon anlamında destek verilen kongrelere katılan ve bu faaliyetlerini Akademik Teşvik Ödeneği Yönetmeliği kapsamında yaptıkları başvurularda sunan öğretim elemanlarının bu faaliyetlerle ilgili yaşadıkları sorunların Güven Plus Grup Danışmanlık Anonim
Şirketine iletilmesi üzerine söz konusu başvurunun yapıldığının anlaşıldığı, şikâyet edilen üniversiteler ile
Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı tarafından doğrudan konuyla ilgili olmak üzere Güven Plus Grup
Danışmanlık Anonim Şirketine yönelik gerçekleştirilmiş somut bir idari işlem, eylem, tutum veya davranışın mevcut olmadığının tespit edildiği, bu haliyle başvurunun Kurumumuzun görev alanında olmadığı değerlendirilerek incelenmesine imkân bulunmadığı kanaatine varıldığı, bununla birlikte, Akademik Teşvik Ödeneği Yönetmeliği kapsamında yapılan uygulamalara itirazı olan öğretim elemanlarının, söz konusu Yönetmelik’te öngörüldüğü üzere ilgili komisyonların kararlarına karşı duyuru tarihinden itibaren beş işgünü içinde yazılı olarak itiraz edebileceklerinin bildirildiği tespit edilmiştir.
(14/02/2022 tarihli, 2022/1271 başvuru sayılı, 2022/2064-S.22.3121 evrak sayılı İncelenemezlik Kararı)
20. İşbu başvuruda, başvuranın talebi bilgi edinme hakkı kapsamında ele alınmakta olup, idarenin başvuranı muhatap yazılarından, başvuranının benzer içerikli taleplerinin daha önce 08.02.2022 tarihli,
28.02.2022 tarihli ve 23.03.2022 tarihli yazılar ile yanıtlandığı, başvuranın üst paragraflarda özetlenen
dilekçelerinde de idarenin daha önce başvurularına cevabi yazılar gönderdiği hususunun ikrar edildiği görülmüş olup, her ne kadar 15/02/2022 tarihli ilk başvurunun cevabının yasal süresinde verilmediği iddia edilmiş ise de, itirazın yerinde olmadığı, önceki başvurular dikkate alındığında idarenin 4982 sayılı Kanun ve ilgili Yönetmelikte belirtilen yasal sürelere uygun hareket ettiği değerlendirilmiştir.
21. Bilgi Edinme Hakkı Kanununun Uygulanmasına İlişkin Esas ve Usuller Hakkında Yönetmeliğin
“Başvuruların cevaplandırılması” başlıklı 24 üncü maddesinde “Daha önce cevaplandığı halde aynı kişiler tarafından yapılan tekrar mahiyetindeki başvurular ile soyut ve genel nitelikteki başvurular işleme konulmaz ve durum başvuru sahibine bildirilir.” hükmü yer almakta olup, 16/06/2022 tarihli idari işlemde
idarenin mükerrer başvurulara yanıt vermiş olduğu dikkate alındığında verilen yanıtın yerinde ve yeterli olduğu kanaati oluşmuştur.
22. İdarenin 08/02/2022 tarihli ilk cevabi yazısında ise akademik teşvik ödeneği ile ilgili başvurularda izlediği yöntem hakkında bilgi verilerek konu ile ilgili olarak, Akademik Teşvik Ödeneği Yönetmeliği’nin 7. Maddesinin 4. Fıkrasındaki Üniversite Yönetim Kurulu Kararı gerekliliğinin oy birliği ile yerine getirildiği, Üniversite öğretim üyesi Prof. Dr. ’nin kongre bilim kurulunda yer almasına rağmen kendisinin bilgisi dışında Bilim Kurulu listesine eklendiğinin yazılı dilekçeden anlaşıldığından bahse konu itirazda belirtilen keyfi bir uygulama olmasının mümkün olmadığı, kamu kaynaklarının etkin ve verimli bir şekilde kullanımı için sürecin şeffaf ve titizlikle yürütüldüğü hususlarının bildirildiği ve gerekli belgelerin başvurana iletildiği görülmektedir.
23. İşbu başvurunun konusunu oluşturan bilgi edinme hakkı bağlamında, başvuran Şirket verilen yanıtın yasaya uygun olmadığından bahisle 28/06/2022 tarihli dilekçeyle Bilgi Edinme Değerlendirme Kuruluna da başvurmuş, Kurul tarafından verilen sayılı kararda ilgili mevzuat ve esas yönünden yapılan inceleme neticesinde özetle “Başvuru sahibinin talebine ilişkin olarak ilgili Kurum tarafından verilen cevabın yerinde ve yeterli olduğu değerlendirilerek” itirazın reddine karar verilmiştir.
24. Başvuran Şirketin, adı geçen öğretim üyesinin 2020 tarihli e-postası ile yapılan tüm kongrelerde bilim kurulu üyesi olmayı kabul ettiğini, kendisinin daha önceki kongrelerde davetli konuşmacı olarak yer aldığını, 2017 yılında yapılan kongrede yaptığı bilimsel sunumun üniversitenin internet sitesindeki özgeçmişinde yayınladığını, sunulan bilgi ve belgeler ışığında adı geçenin beyanlarının doğru kabul edilerek şirketin suçlu ve sorunlu ilan edilmesinin işletmeye yönelik olumsuz algı yaratılarak maddi manevi zarar oluşmasına sebebiyet verdiğini belirterek işbu başvuruyu yaptığı anlaşılmış ise de, bahse konu öğretim elemanı ile başvuran Şirket arasındaki iddia ve ithamların aydınlatılması hususu “bilgi edinme” talebiyle yapılan işbu başvuru kapsamında bulunmadığı gibi iftira suçu ile ilgili iddiaların soruşturulması
Kurumumuzun görev alanı dışında kalmaktadır.
25. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; başvuran Şirket tarafından düzenlenen
“Uluslararası Mühendislik Bilimleri ve Multidisipliner Yaklaşımlar Kongresinin birinci ve ikincisinin akademik teşvik kriterleri doğrultusunda Üniversite yönetimi ve Akademik Teşvik Komisyonu olarak kabul edip edilmediği” ve benzeri hususların bilgi edinme başvurusu olarak idareye müteaddit kereler yöneltildiği, bilgi edinme başvurusu olarak yapılmış olmakla birlikte söz konusu başvurularda Şirket tarafından düzenlenen kongreler hakkında öğretim elemanlarınca yapılan şikayetlere olumsuz yanıt verilmesine itiraz edildiği, Kurumumuzun 14/02/2022 tarihli ve 2022/1271 başvuru sayılı İncelenemezlik
Kararında başvuran Şirket tarafından teknik ve organizasyon anlamında destek verilen kongrelere katılan ve bu faaliyetlerini Akademik Teşvik Ödeneği Yönetmeliği kapsamında yaptıkları başvurularda sunan öğretim elemanlarının bu faaliyetlerle ilgili yaşadıkları sorunların anılan öğretim elemanlarınca Akademik
Teşvik Ödeneği Yönetmeliği kapsamında ilgili komisyonlara iletilmesi gerektiğinin belirtildiği, Bilgi
Edinme Hakkı Kanununun Uygulanmasına İlişkin Esas ve Usuller Hakkında Yönetmelik uyarınca tekrar mahiyetindeki başvuruların işleme konulmayacağının hüküm altına alındığı, aynı konuda Bilgi Edinme
Değerlendirme Kurulu tarafından “Kurum tarafından verilen cevabın yerinde ve yeterli olduğuna” karar verildiği dikkate alındığında, başvurana verilen yanıtın 4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanununa ve ilgili
Yönetmeliğine uyarlı olduğu yapılan itirazın yerinde olmadığı ve reddi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
26. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; İdarenin Kurumumuzun bilgi ve belge talebine ilişkin cevabi yazıları incelendiğinde, “dürüstlük”, “nezaket”, “şeffaflık”, “makul sürede karar verme”, “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun hareket ettiği görülmüştür.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
27. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden arta kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup görevli ve yetkili mahkemede dava yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE; Kararın Başvurana ve Yıldız Teknik Üniversitesi Rektörlüğüne tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi