Birim fiyat teklif alınmak suretiyle yapılan ihalelerde iş artışı ve iş eksilişi yapılması mümkün müdür (KİK)

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:    

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Erol  ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Hasan KOCAGÖZ, Mehmet  ATASEVER, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Turhanlar Petrol Karo ve İnş. Mlz. San. ve Tic. Ltd. Şti.,

Bursa Yolu 20. Km Çukurhisar/ESKİŞEHİR

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Bursa Büyükşehir Belediyesi Bursa Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü (BUSKİ),

Sırameşeler Mah. Avrupa Konseyi Bul. No: 4/10 16190 Osmangazi/BURSA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2016/209780 İhale Kayıt Numaralı “2016 Yılı 2. Bölge Asfalt Yapım ve Onarımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Bursa Büyükşehir Belediyesi Bursa Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü (BUSKİ) tarafından 13.07.2016 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “2016 Yılı 2. Bölge Asfalt Yapım ve Onarımı” ihalesine ilişkin olarak Turhanlar Petrol Karo ve İnş. Mlz. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 20.06.2016 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 29.06.2016 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 11.07.2016 tarih ve 39666 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 11.07.2016 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2016/1641 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1) Özel Teknik Şartname’nin 23.2’nci maddesinde araç sayısının idarenin arttırabilmesi ya da azaltabilmesi şartının yer aldığı, bu durumun sağlıklı teklif oluşturulabilmesini engellediği,

2) Söz konusu ihalede mal alımı ile yapım işinin bir arada yapıldığı, mal alımı olan plent altı asfalt alımı ile diğer yapım işi kalemlerinin ayrı ayrı ihale edilmesi gerektiği, yapım işi ihalesine eklenilen plent altı malzeme sebebiyle il dışından yapım işini daha düşük fiyata yapacak firmaların ihaleye katılamayacağı, bu durumun kamu zararına yol açtığı,

3) İhale dokümanında asfalt plentinin (min 160 ton/saat kapasiteli) kendi malı olması veya Bursa’da yer alan tesislerden biri ile kira sözleşmesi yapılmış olması şartı ile asfalt plentinin Bursa il sınırları içerisinde olması gerektiğinin belirtilmesinin ihaleye katılımı daralttığı ve rekabeti engellediği, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanması ilkesine aykırılık teşkil ettiği, işin yapımı için belirlenen sürenin 730 gün olduğu, temin edilecek asfalt miktarının da 250.200 ton olduğu düşünüldüğünde, 160 ton/saat kapasiteli asfalt plenti ile yapılabilecek 150-160 günlük üretimin farklı üretim kapasiteli birden çok plent ile gerçeleştirilebileceği, Bursa il sınırları içerisindeki plent sahibi firmaların belli olduğu ve bu firmaların kira sözleşmesi yapmadıkları, Bursa’daki plentlerden biri ile kira seçeneğinin getirilmesinin rekabeti engellediği, sabit asfalt plenti şartının ise seyyar asfalt plenti sahiplerinin ihaleye katılımını engellediği, asfalt plentinin sökülüp Bursa’ya takılmasının çok büyük maliyet getireceği ayrıca bu iş için gerekli olan evrakların tamamlanmasının mümkün olmadığı, asfalt plentinin ne kadar mesafede olmasının sadece katılımı daralttığı, yüklenicilerin serim yapmak için gerekli önlemleri alacağı, İhale İlanı’nda, İdari ve Özel Teknik Şartname’de yer alan “İstekliler, kurulu asfalt tesisinde, sözleşme imzalandıktan 7 (yedi) gün içinde asfalt üretebileceğini belirtir yazıyı müracaat dosyasıyla birlikte idareye vereceklerdir.” düzenlemesi ile taahhütname istenilmesinin mevzuata aykırı olduğu,

4) Özel Teknik Şartname’nin 3.3’üncü maddesinde bu iş için kullanılacak taş ocağının Bursa il sınırları içerisinde olması şartı getirildiği, bu durumun idareyi ilgilendirmediği, yüklenici maliyeti ile alakalı olduğu ve ihaleye katılımı daralttığı, idarelerin yaptığı bina yapım işlerinde bütün katılımcıların beton üreticisi ve taş ocağı sahibi olması istenmiyorsa yol yapım işinde de katılımcıların asfalt üreticisi olmasının istenemeyeceği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

13.07.2016 tarihinde yapılan ihaleye dört istekli tarafından teklif verildiği, ihale komisyonu tarafından yapılan değerlendirmeye göre dört isteklinin de teklifinin geçerli kabul edildiği, ihalenin ekonomik açıdan en avantajlı istekli olan Tarmac Agrega Madencilik ve Yapı San. Tic. A.Ş. üzerinde bırakıldığı, Öztimur Müt. İnş. Maden. Asfalt San. ve Tic. A.Ş.nin de ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli olarak belirlendiği tespit edilmiştir.

Başvuru sahibi Turhanlar Petrol Karo ve İnş. Mlz. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklif sunmadığı, 09.06.2016 tarihinde yayımlanan İhale İlanı’ndan sonra 17.06.2016 tarihinde ihale dokümanını satın aldığı, 20.06.2016 tarihinde ihale dokümanına şikâyet başvurusunda bulunduğu, idarenin şikâyet başvurusunu reddetmesi üzerine Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu anlaşılmıştır.

İdari Şartname’nin İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin

a) Adı:2016 Yılı 2.Bölge Asfalt Yapım ve Onarımı yapım işi

b) Yatırım proje no’su/kodu:

c) Miktarı (fiziki) ve türü:

2016 Yılı 2. Bölge Asfalt Yapım Ve Onarımı (18 Kalem) – Yapım İşi.

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

ç) Yapılacağı yer: Bursa İli, Yıldırım, Gürsu, Kestel, Gemlik, Orhangazi, İznik, Yenişehir, İnegöl İlçe sınırlarını kapsar.

d) Bu bent boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. İsteklinin sözleşmenin uygulanması sırasında ilgili mevzuat gereğince ödeyeceği her türlü vergi, resim, harç, yapı kullanım izin belgesi giderleri ve benzeri giderler ile ulaşım, nakliye ve her türlü sigorta giderleri teklif fiyatına dahildir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.” düzenlemesi,

Özel Teknik Şartname’nin “İdareye sağlanacak imkanlar” başlıklı 23’üncü maddesinde “… 23.2 Araçlar

Yüklenici sözleşme konusu işlerin kontrolü, takibi vb. amaçlarla kullanımı için makine ekipman listesinde de belirtilmiş olan en fazla 5 yaşında (minimum 1600 cc) işin süresi boyunca  (yer teslimi ile iş bitim tarihleri arası) 4 adet binek otomobil temin edecek. Söz konusu binek otonun her türlü vergi, akaryakıt, yedek parça, sürücü vb. giderleri yükleniciye ait olacaktır.

Araç sayısı idare tarafından ihtiyaca göre arttırılabilir veya azaltılabilir.

Taşıtlar için Yüklenicinin sorumlulukları

a) Yüklenici, kullanılacak taşıtların tüm sigorta, kasko sigortası ve ruhsat vs. işlemlerini yaptıracaktır. Yüklenici taşıtlar için akaryakıt, yağ, servis, yedek parça ve lastikleri gerektiği şekilde ve imalatçısının tavsiyelerine uygun olarak temin edecektir. Her taşıta yedek lastik, bijon anahtarı, kriko ve kolu, alet takımı, çekme halatı ve kolu, ilk yardım çantası, yangın söndürme cihazı ve emniyet kemerleri, navigasyon ve diğer gerekli aksamı temin edecektir.

b) Yüklenici, taşıtları idarenin talimatından sonra 15 gün içinde temin edecek ve daha önce belirtildiği gibi, iş sona erene kadar hizmette tutacaktır. Yüklenicinin araçları gereken tarihte temin edememesi halinde; yüklenici, gecikme sürecinde idarenin kabul edeceği alternatif ulaşım imkanlarını sağlayacak ve buna ilave olarak temin edilemeyen her araç için İdari Şartnamede belirtilen miktarda ceza ödeyecektir.

c)Yüklenici yukarıda sözü edilen taşıtların her birine, idarenin onayladığı ehliyetli ve yeterli sürücüleri bulacak ve işyerinde, şantiyede çalışmanın sürdüğü hafta içi, hafta sonu, gündüz ve gece dahil olmak üzere yeterli sayıda sürücü bulunduracaktır. Sürücüleri bulacak ve işyerinde, şantiyede çalışmanın sürdüğü hafta içi, hafta sonu, gündüz ve gece dâhil olmak üzere yeterli sayıda sürücü bulunduracaktır. Her bir araç ayda en fazla 6000 km yol yapacaktır. Gerektiğinde araçlar kontrol teşkilatı tarafından da kullanılacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Söz konusu ihaleye ait birim fiyat teklif cetvelinin ise aşağıdaki şekilde düzenlendiği görülmüştür.

Yukarıda yer alan ihale dokümanı düzenlemelerinden yüklenicinin sözleşme konusu işlerin kontrolü, takibi vb. amaçlarla kullanımı için makine ekipman listesinde de belirtilmiş olan en fazla 5 yaşında (minimum 1600 cc) işin süresi boyunca  (yer teslimi ile iş bitim tarihleri arası) 4 adet binek otomobil temin edeceği, söz konusu binek otomobillerin her türlü vergi, akaryakıt, yedek parça, sürücü vb. giderlerinin yükleniciye ait olacağı, araç sayısının ise idare tarafından ihtiyaca göre arttırılabileceği veya azaltılabileceği anlaşılmaktadır.

Başvuru sahibinin iddiasının temeli söz konusu düzenlemede yer alan araç sayısının idare tarafından arttırılabileceği ya da azaltılabileceği hususunun araç sayısında belirsizliğe yol açtığı, bu sebepten dolayı bahse konu düzenlemenin isteklilerin sağlıklı teklif oluşturabilmesine engel teşkil ettiğine yöneliktir.

Yukarıda aktarıldığı üzere söz konusu düzenlemede, her ne kadar idare tarafından araç sayısına ilişkin olarak ihtiyaca göre değişikliğe gidileceği ifade edilmiş ise de, Teknik Şartname’de “İdareye sağlanacak imkânlar” başlıklı maddesinde ihale konusu iş kapsamında çalışacak araçların sayılarının belirtildiği, ayrıca ihale konusu işe ait birim fiyat teklif cetvelinde söz konusu araçlar için ayrı satır açıldığı,

Diğer taraftan, işin yürütülmesi sırasında, idarece ihaleye çıkılmadan önce ihtiyacın tespiti aşamasında belirlenen araç sayısının değişmesinin (artması/azalması) ortaya çıkma ihtimalinin bulunduğu durumlarda sözleşmenin taraflarının ekonomik menfaatlerinin korunması maksadıyla, birim fiyat teklif alınmak suretiyle yapılan ihalelerde iş artışı ve iş eksilişi yapılması imkânı bulunduğu dikkate alındığında, söz konusu düzenlemenin isteklilerce sağlıklı teklif verilmesini engelleyen nitelikte olmadığı anlaşılmış olup, başvuru sahibinin söz konusu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel İlkeler” başlıklı 5’inci maddesinin ikinci fıkrasında “Aralarında kabul edilebilir doğal bir bağlantı olmadığı sürece mal alımı, hizmet alımı ve yapım işleri birarada ihale edilemez.” hükmü yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan ihale konusu işe ait İdari Şartname’nin İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde de ihale konusu işin adına, miktarına ve türüne yer verilmiştir.

Teknik Şartname’nin “İşin adı, Yeri ve Amacı” başlıklı 1.1’inci maddesinde “İşin Adı: 2016 yılı 2. Bölge Asfalt Yapım ve Onarım İşi

…” düzenlemesi,

Söz konusu Şartname’nin “Sözleşme Kapsamı” başlık 1.2’nci maddesinde “Genel Müdürlüğümüzce yaptırılan su ve kanalizasyon inşaat işleri ve bakım onarım faaliyetleri neticesinde kesilerek kaldırılan veya deforme olan yerlerin tekniğine uygun olarak bitümlü sıcak karışım asfalt betonu veya bitümlü sathi kaplama yöntemiyle kaplama, onarım ve yama yapılması işidir.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale konusu işe ait İdari ve Teknik Şartname düzenlemeleri bir arada değerlendirildiğinde, ihale konusu işin su ve kanalizasyon inşaat işleri ve bakım onarım faaliyetleri neticesinde kesilerek kaldırılan veya deforme olan yerlerin tekniğine uygun olarak yapılacak bitümlü sıcak karışım asfalt betonu veya bitümlü sathi kaplama ile kaplama, onarım ve yama yapılması işi olduğu, bu çerçevede söz konusu durum ihale konusu iş kapsamında yer alan diğer iş kalemleri ile birlikte göz önüne alındığında, şikâyete konu ihalenin yapım işi ve mal alımı olarak ayrı ayrı ihaleye çıkılmasını gerektirecek bir durumun bulunmadığı, öte yandan işin özelliği gereği söz konusu ihale bir bütün olarak değerlendirildiğinde, asfalt malzemesi temininin yapım işi kapsamında alınmasının anılan Kanun’un “Temel İlkeler” başlıklı 5’inci maddesine aykırılık teşkil etmeyeceği anlaşıldığından, başvuru sahibinin söz konusu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

a) Başvuru sahibinin ihale dokümanı kapsamında asfalt plentinin (min 160 ton/saat kapasiteli) kendi malı olması veya Bursa’da yer alan tesislerden biri ile kira sözleşmesi yapılmış olması ile asfalt plentinin Bursa il sınırları içerisinde olması koşulunun belirtilmesinin ihaleye katılımı daralttığı ve rekabeti engellediği, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanması ilkesine aykırılık teşkil ettiği, işin yapımı için belirlenen sürenin 730 gün olduğu, temin edilecek asfalt miktarının da 250.200 ton olduğu düşünüldüğünde, 160 ton/saat kapasiteli asfalt plenti ile yapılabilecek 150-160 günlük üretimin farklı üretim kapasiteli birden çok plent ile gerçekleştirilebileceği, sabit asfalt plenti şartının ise seyyar asfalt plenti sahiplerinin ihaleye katılımını engellediği, asfalt plentinin sökülüp Bursa’ya takılmasının çok büyük maliyet getireceği, ayrıca bu iş için gerekli olan evrakların tamamlanmasının mümkün olmadığı, asfalt plentinin ne kadar mesafede olmasının sadece katılımı daralttığı, yüklenicilerin serim yapmak için gerekli önlemleri alacağı iddiasına ilişkin olarak yapılan inceleme sonucunda ulaşılan tespitler (a) başlığında toplanmış olup, söz konusu tespitlere aşağıda yer verilmiştir.

4734 sayılı Kanun’un “Temel İlkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü,

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeler” başlıklı 41’inci maddesinde “(1) İşin yapılabilmesi için gerekli görülen tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanın sayısına ve niteliğine dokümanda yer verilir. Tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman için kendi malı olma şartının aranmaması esastır.

(2) Ön yeterlik şartnamesi veya idari şartnamede, aday veya isteklinin kendi malı olması istenen ve teknik kriterlerine yönelik düzenleme yapılan, tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmana ait belgelerin de başvuru veya teklif kapsamında sunulması zorunludur.

(3) Adayın veya isteklinin kendi malı olan tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman; ruhsat, demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ya da yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya serbest muhasebeci raporu ile tevsik edilir.

(4) Geçici ithalle getirilmiş veya finansal kiralama yoluyla edinilmiş tesis, makine, teçhizat ve ekipmanın, kira sözleşmesinin sunulması ve ihalenin ilk ilan veya davet tarihine kadar olan kiralarının ödendiğinin belgelenmesi şartı ile adayın veya isteklinin kendi malı sayılır.

(5) İş ortaklığında, tesis, makine, teçhizat ve ekipman ortakların biri veya birkaçı tarafından sağlanır. Konsorsiyumda, tesis, makine, teçhizat ve ekipman ilişkin belgeler her bir ortağın kendi kısmı göz önünde bulundurularak ortaklardan ayrı ayrı istenir ve değerlendirilir.” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeler” başlıklı 9’uncu maddesinde “9.1. İhale Uygulama Yönetmeliklerinin tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeleri düzenleyen maddelerinde kendi malı olma şartının aranmamasının esas olduğu hükme bağlanmıştır. İdareler tarafından bazı tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman için aday veya isteklinin kendi malı olma şartının aranması durumunda; kendi malı olması istenen tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanın teknik kriter ve özelliklerine ön yeterlik şartnamesi veya idari şartnamede yer verilecek, aday veya istekliler de kendi malı olan tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanı; ruhsat, demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ya da yeminli mali müşavir (YMM) raporu veya serbest muhasebeci mali müşavir (SMMM) raporu ile tevsik edeceklerdir. Makine, teçhizat ve diğer ekipman için kendi malı olma koşulunun aranmaması durumunda ise aday veya isteklilerden başvuru veya teklifleri kapsamında (taahhütname, yapı araçları taahhütnamesi, kira sözleşmesi, vb.) herhangi bir belge sunmaları istenmeyecektir.

9.2. Yapım işi ihalelerinde, ihale konusu işin yürütülmesi için işyerinde bulundurulması öngörülen; tesis, makine, teçhizat ve ekipmana ilişkin bilgilere sözleşme tasarısında yer verilecektir.” açıklamaları yer almaktadır.

Söz konu ihaleye ilişkin İhale İlanı’nın “Makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeler” başlıklı 4.3.3’üncü maddesinde ve İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeleri teklifleri kapsamında sunmaları gerekir:

…

7.5.4

Yüklenicinin Bursa İl sınırları içerisinde bu iş için kiraladığı Asfalt Plentinin kiralama sözleşmesini teklifleriyle birlikte sunacaklardır. Ayrıca kiralanan plent için kira sözleşmesi (Asfalt plent sahibinden iş süresince kullanacağına dair noterden alacağı kira sözleşmesi), imza sirküleri, kiralanan plentin faturası ve kiralanan plentin Bursa il sınırlarında olduğunu gösteren kapasite raporu, ÇED, GSM  belgelerini teklif ekinde sunacaktır.

Geçici ithalle getirilmiş veya finansal kiralama yoluyla edinilmiş tesis, makine, teçhizat ve ekipmanın, kira sözleşmesinin sunulması ve ihalenin ilk ilan veya davet tarihine kadar olan kiralarının ödendiğinin belgelenmesi şartı ile adayın veya isteklinin kendi malı sayılır.

İş ortaklığında tesis makine teçhizat ve ekipman ortaklarının biri veya birkaçı tarafından sağlanır.

İsteklinin bu işte kullanacağı Bursa il sınırları dahilindeki ruhsatlı taş ocağının veya taş ocağı yok ise BSK yapılmasına uygun taş ocağı sahibinden taş ocağını iş süresince kullanacağına dair noterden alacağı kira sözleşme ve ocak belgelerini teklif dosyası ile birlikte vermeleri zorunludur. (Aslı ibraz edilecektir.) Bir başka kurum veya kamu kurumunun taahhüdünü yerine getirmek üzere o kurumun tahsis etmiş olduğu sahadan ve taş ocağından istifade etmek üzere kurulu bulunan tesislerin ihalemiz için iş süresinde muhtemel süre uzatımı ve keşif artışları da dahil olmak üzere intikasız olarak kullanabileceğine dair ilgili Kurumun koşulsuz yazılı muvaffakatının teklif dosyası ile birlikte verilmesi zorunludur. İsteklinin bu işte kullanacağı taş ocağının  Bursa il sınırları dahilinde olması gerekmektedir.               

-Asfalt yapım ve onarım işlerimizin önem ve aciliyet arz etmesi nedeniyle çalışmaların devamlılığı gerektiğinden;

Asfalt plentinin; asfaltın teknik özelliğini kaybetmeyecek nakliye mesafeleri içerisinde olması,

Belirli miktar asfaltın kurumumuzun asfalt bakım onarım araçları ile taşınması,

Nakliye mesafesi artması kurumumuza zaman kaybı ve ek maliyet getireceği sebebiyle,

4734 sayılı kamu ihale kanununun “ Temel İlkeler” başlıklı 5. maddesinde belirtilen ihtiyaçların uygun şartlarda ve zamanında karşılanması ve kaynakların verimli kullanılması ilkesine dayandırılarak asfalt plent ve tesislerinin Bursa İl sınırları dahilinde kurulu ve sabit  olması gerekmektedir.        

İstekli; iş kapsamında kullanacağı Kurulu Asfalt Plenti Kapasitesinin en az 160 ton/saat veya yukarısı,  bağlı olduğu Ticaret ve Sanayi Odasından alacağı Kapasite Raporu ile belgeleyerek teklif ekinde İdareye sunacaktır.

İstekliler, kurulu asfalt tesisinde, sözleşme imzalandıktan 7 (yedi) gün  içinde asfalt üretebileceğini belirtir yazıyı müracaat dosyasıyla birlikte idareye vereceklerdir.

İstekli; Asfalt Plent Ünitesinin kurulu olduğu alan kendi malı ise belgelerini sunacaktır. Kendi malı değil ise yani kamu malı veya özel sektöre ait ise bahse konu işle ilgili tesisin kurulu olduğu alanı işin süresi ve muhtemel süre uzatımı dahilinde kesintisiz kullanacağına dair mülkiyet sahibinden alınacak izin  belgelerini  teklif ekinde İdareye sunacaktır.

İstekli; bu iş kapsamında kullanılacak olan Malzeme Ocağı, Asfalt Plenti ve diğer Üretim Tesislerine ait “ÇED  Olumlu” yada “ÇED Gerekli Değildir” belgelerini teklif ekinde İdareye sunacaktır.

İstekli; bu iş kapsamında kullanılacak olan Malzeme Ocağı, Asfalt Plenti Tesislerine ait “Gayri Sıhhi Müessese Ruhsatlarını” (GSM) teklif ekinde İdareye sunacaktır.

İhale kapsamındaki imalatlarda kullanılacak malzemenin temin yolu ile elde edilecek olması durumunda; yukarıda istenen malzemelerinin üretileceği tesislere ait,  ilgili firma, kurum yada kuruluş ile yapılan iş süresi ve muhtemel keşif artışı sürelerini de kapsayan sözleşme ve  makine,  teçhizat ve diğer  ekipmanlara ait  ÇED, GSM, Kapasite Raporu v.s. belgeler  teklif ekinde İdareye sunacaktır.” düzenlemesine,

Teknik Şartname’nin “Makine ve Ekipmanlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “Yüklenici; iş yerinde aşağıda listesi verilen, İdarenin onaylayacağı araç ve ekipmanları işin ilgili kısımlarında, işin başından sonuna kadar bulundurmak zorundadır. Makine ve ekipmanlar işin ilgili kısımlarında bulundurulmadığı taktirde aşağıda tabloda belirtilen TL / Gün  ceza kesilecektir.

3.1. İhale kapsamında kullanılacak olan bütün makine ve ekipmanlar sertifikalı, kalibrasyonu ve bakımları yapılmış olacaktır.

3.2. İstekliler istenen asfalt plentinin kurulum yeri ve kapasitesini bağlı olduğu Ticaret ve Sanayi Odasından alacağı Kapasite Raporu ile belgelendirecektir. İsteklinin kendi malı olan tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman; ruhsat, demirbaş veya amortisman defterine kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ya da yeminli mali müşavir raporu ve mali müşavir ve mali müşavir raporu ile tevsik edilir.

Yüklenicinin Bursa İl sınırları içerisinde bu iş için kiraladığı Asfalt Plentinin kiralama sözleşmesini teklifleriyle birlikte sunacaklardır. Ayrıca kiralanan plent için kira sözleşmesi (Asfalt plent sahibinden iş süresince kullanacağına dair noterden alacağı kira sözleşmesi), imza sirküleri, kiralanan plentin faturası ve kiralanan plentin Bursa il sınırlarında olduğunu gösteren kapasite raporu, ÇED, GSM belgelerini teklif ekinde sunacaktır.

Geçici ithalle getirilmiş veya finansal kiralama yoluyla edinilmiş tesis, makine, teçhizat ve ekipmanın, kira sözleşmesinin sunulması ve ihalenin ilk ilan veya davet tarihine kadar olan kiralarının ödendiğinin belgelenmesi şartı ile adayın veya isteklinin kendi malı sayılır.

İş ortaklığında tesis makine teçhizat ve ekipman ortaklarının biri veya birkaçı tarafından sağlanır.

3.3

…

-Asfalt yapım ve onarım işlerimizin önem ve aciliyet arz etmesi nedeniyle çalışmaların devamlılığı gerektiğinden;

1.Asfalt plentinin; asfaltın teknik özelliğini kaybetmeyecek nakliye mesafeleri içerisinde olması,

2.Belirli miktar asfaltın kurumumuzun asfalt bakım onarım araçları ile taşınması,

3.Nakliye mesafesi artması kurumumuza zaman kaybı ve ek maliyet getireceği sebebiyle,

4734 sayılı kamu ihale kanununun “ Temel İlkeler” başlıklı 5. maddesinde belirtilen ihtiyaçların uygun şartlarda ve zamanında karşılanması ve kaynakların verimli kullanılması ilkesine dayandırılarak asfalt plent ve tesislerinin Bursa il sınırları dahilinde kurulu ve sabit olması gerekmektedir.” düzenlemesine,

Anılan Şartname’nin “Süre” başlıklı 5’inci maddesinde “5.1. Sözleşmenin yapıldığı tebliğ tarihinden itibaren  7 (Yedi) Takvim Günü içinde yer teslimi yapılacak, yer tesliminden sonra işe başlanacaktır. İş  730 Takvim Gününe kadar geçici kabule hazır hale getirilecektir. İş yeri teslim tarihinden sonra işe başlanmadığı ve işte gecikmeler olduğu taktirde teklif bedelinin %0,06’i kadar günlük gecikme cezası uygulanacaktır. Sürenin hesaplanmasında; havanın fen noktasından çalışmaya uygun olmayan dönemi ile resmi tatil günleri dikkate alındığından, bu nedenlerle ayrıca süre uzatımı verilmez.

5.2. Bu işte çalışılmayan günler 01 Ocak – 01 Mart tarihleri arasında 59 gündür. Ancak Yüklenici; iş süresince İdarenin talebi doğrultusunda yağmur, kar olmadıkça ve hava sıcaklığı eksi derecenin altına düşmediği zamanlarda da çalışma yapacaktır.

5.3. Yapılacak çalışmaların; gün (resmi tatiller dahil), zaman ve süreleri İdare tarafından belirlenir. İdare, Yükleniciden resmi tatillerde de çalışmasını isteyebilir. Yüklenici bunlara aynen uymak ve gerekli izinleri almak zorundadır.” düzenlemesine,

İhaleye ait Sözleşme Tasarısı’nın “İşe başlama ve bitirme tarihi” başlıklı 9’uncu maddesinde “9.1. Sözleşmenin imzalandığı tarihten itibaren 7 (yedi) gün içinde Yapım İşleri Genel Şartnamesi hükümlerine göre yer teslimi yapılarak işe başlanır.

9.2. Yüklenici taahhüdün tümünü, işyeri teslim tarihinden itibaren 730 (yediyüzotuz) gün içinde tamamlayarak geçici kabule hazır hale getirmek zorundadır. Sürenin hesaplanmasında; havanın fen noktasından çalışmaya uygun olmayan dönemi ile resmi tatil günleri dikkate alındığından, bu nedenlerle ayrıca süre uzatımı verilmez.

9.3. Bu madde boş bırakılmıştır.

9.4. Bu işyerinde havanın fen noktasından çalışmaya uygun olmadığı günler 01.01 – 01.03 tarihleri arasındaki 118 (yüzonsekiz) gündür. Ancak, işin bitiminde bu devre dikkate alınmaz ve İdare Yükleniciden teknik şartları yerine getirerek işi tamamlaması için bu dönemde çalışmasını isteyebilir. Zorunlu nedenlerle ertesi yıla sari hale gelen işlerde, çalışmaya uygun olmayan devre, ödenek durumuna ve imalatın cinsine göre dikkate alınır.” düzenlemesine yer verilmiştir.

4734 sayılı Kanun’un “Temel İlkeler” başlıklı 5’inci maddesinde idarelerin, bu Kanun’a göre yapılacak ihalelerde, saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumlu olduğu hükmüne yer verilmiştir.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 41’inci maddesine göre makine ve ekipmanın kendi malı olma şartının aranmaması esas olmakla birlikte ihale konusu işin niteliği ve kapsamına göre, idarenin ihtiyacının zamanında karşılanması, isteklilerin ihale konusu yapım işi alanında etkin olarak faaliyette bulunduklarını göstermesi gibi kriterler göz önünde bulundurularak makine ve ekipmanın bir bölümünün kendi malı olma şartının idarece aranmasının mümkün olabileceği, bu durumda; makine, teçhizat ve diğer ekipmanın teknik kriterlerine yönelik olarak dokümanda düzenleme yapılmış ise, bu niteliğe yönelik belgelerin de başvuru veya teklif kapsamında sunulmasının zorunlu olduğu hüküm altına alınmıştır.

Yukarıda yer verilen düzenlemelerden, ihale konusu işin süresinin 730 gün olduğu, İdari Şartname’nin 7.5.4’üncü maddesinde, 1 adet kurulu asfalt plentinin isteklinin kendi malı olması veya isteklinin Bursa il sınırları içerisinde bu iş için kiraladığı asfalt plentinin kiralama sözleşmesini teklifleriyle birlikte sunması gerektiği, asfalt plentinin kurulu olması ve Bursa ili sınırları içerisinde yer alması gerektiği anlaşılmıştır.

Söz konusu iddiaya ilişkin olarak idarece verilen cevaba bakıldığında “Teknik şartnamenin makine ve ekipmanlar kısmının 3. maddesinde ;

“Yüklenicinin Bursa İl sınırları içerisinde bu iş için kiraladığı Asfalt Plentinin kiralama sözleşmesini teklifleriyle birlikte sunacaklardır. Ayrıca kiralanan plent için kira sözleşmesi (Asfalt plent sahibinden iş süresince kullanacağına dair noterden alacağı kira sözleşmesi), imza sirküleri, kiralanan plentin faturası ve kiralanan plentin Bursa il sınırlarında olduğunu gösteren kapasite raporu, ÇED, GSM belgelerini teklif ekinde sunacaktır.”

“İstekli; Asfalt Plent Ünitesinin kumlu olduğu alan kendi malı ise belgelerini sunacaktır. Kendi malı değil ise yani kamu malı veya özel sektöre ait ise bahse konu işle ilgili tesisin kurulu olduğu alanı işin süresi ve muhtemel süre uzatımı dahilinde kesintisiz kullanacağına dair mülkiyet sahibinden alınacak izin belgelerini teklif ekinde İdareye sunacaktır.”

Madde metinlerinden de açıkça görüleceği üzere şartnameler ile üretimin gerçekleştirileceği plent tesisisin mülkiyetinin ihaleyi alan firma ya da kişilerde olması şartı getirilmediğinden, ihaleye katılımı daraltıcı değil, bilakis katılımı artırıcı bir durum söz konusu olduğu, itiraz sahibince belirtilen ilgili maddelerin incelenmediği veya anlaşılmadığı açıktır.

Bursa Büyükşehir Belediye Başkanlığının yetki sınırları, kanun ile Bursa İli sınırları olarak belirlenmiştir. Tesiste üretilecek olan bitümlü sıcak karışım imalatının yüzde 30 oluşturan plentaltı asfalt malzeme Bursa Büyükşehir Belediye Başkanlığı Buski Genel Müdürlüğü mülkiyetindeki araçlar ile taşınacak olup, bu taşımanın Buski Genel Müdürlüğü’ne ait araçlar ile sınırlarımız içinde yapılması gerektiğinden, il sınırlan dışında Buski Genel Müdürlüğü makine parkındaki araçlar ile yapılacak taşımaların çeşitli hukuki sorunlara yol açacağı, nakliye mesafelerinden dolayı idare ye ek bir maliyet getireceği bilindiğinden, ihale konusu iş için üretim yaptırılacak olan plent tesisisin Bursa İl sınırları içerisinde olması şartı aranmıştır.

Asfalt malzeme üreticiliği; kendine has bir teknik donanım ve asfalt yapım tecrübesi gerektirdiğinden, beton üreticiliği ile aynı kategoride düşünülmesi gerçekçi bir yaklaşım değildir. İkisi farklı imalatlar olduğu gibi kullanıldığı yerler ve işlevleri de çok faklıdır. İşi alan firmaların aynı zamanda asfalt üreticisi olması işin bütünlüğü içerinde değerlendirilmesi gereken bir durum olup ihaleye katılımı daraltıcı veya rekabeti engelleyici bir etki söz konusu değildir.

Genel Müdürlüğümüzün bu ihale dosyasındaki işleri işletmeye yönelik asfalt yapım, bakım, onarım işleri olduğu ve dolayısıyla önem ve aciliyet arz ettiğinden asfalt plentinin Bursa ili sınırları içerisinde kurulu olması istenmiş ve sözleşme imzalandığı tarihten itibaren 7 gün içerisinde işe başlanması öngörülmüştür. Kurumumuzun ilgili birimlerince su ve kanalizasyon inşaat işlerinin yapım, bakım ve onarım faaliyetleri neticesinde kesilerek kaldırılan veya deforme olan yerlerin tekniğine uygun olarak kısa sürede bitümlü sıcak karışım asfalt betonu veya bitümlü sathi kaplama işleri yapılması gerekmektedir. İçmesuyu ve kanalizasyon çalışması yapılan yerler çok nüfus barındıran ve trafik yoğunluğu fazla olan yerleşim yerleri olması nedeniyle açılan tranşelerin kısa sürede kapatılması gerektiği aksi durumda can ve mal güvenliğinin tehlikeye gireceği durumları göz önüne alındığında, sözleşme imzalandıktan hemen sonra işe başlanması daha da önem arz etmektedir.

Söz konusu tesisin sözleşme imzalandıktan sonra kurulması agrega temin edileceği ocağın tespiti, ÇED raporu, ISO v.b belgelerinin alınması çok zaman alacağı ve boşa geçen bu sürede hem işlerimizin aksayacağı, hem de zamanında kapatılmayan tranşelerin potansiyel bir tehlike olacağı açıktır. Zamanında asfalt kaplamaları yapılmayan alt yapı hatlarının geçtiği yerlerde muhtemel kazalar meydana gelebileceği, hukuki sorunların ortaya çıkacağı ve bunun neticesi olarak İdaremiz yüklü maddi ve manevi tazminatlar ödeme zorunda kalacağı kuvvetli muhtemeldir. Bu tür olumsuzlukları önlemek, İdareyi bu konular da hukuki sorunlarla karşı karşıya bırakmamak, vatandaşların ihtiyaçlarını uygun şartlarla ve zamanında karşılamak, kamu kaynaklarının etkin ve verimli kullanılmasını sağlamak sorumluluğu çerçevesinde asfalt plentinin Bursa il sınırları içerisinde olması istenmiştir.

Şikayetçi firma ihaleye konu imalat işlerinde kullanılacak asfalt plenti için minimum 160 tonluk kapasite şartı aranmasının ihaleye katılımım kısıtlayacağım iddia etmektedir. İhale konusu işin tamamlanması için, ihale dokümanlarında 730 gün süre öngörülmüştür. Bu süre hesabında havanın fen noktasında çalışmaya uygun olmayan günler sayısı 118 gün olarak tespit edilmiştir. Resmi tatil günleri, bayram günleri ve benzeri tatiller süresi ise, iki sene için 20 gün olarak hesaplanmıştır. (Hükümet tarafından çeşitli tatil günlerinin uzatılması hariç tutulmuştur.) Belirtilen her iki süre işin toplam süresi olan 730 günden düşüldüğünde kalan süre 592 gündür. Kalan 592 günün hepsinde de asfalt kaplama işi yapılamayacağı açıktır.

Asfalt kaplaması yapılması için öncelikle kaplama yapılacak alanlardaki hazırlık işlerinin tamamlanması gerekmektedir. Aynı şekilde üretilen malzemenin taşınmasına ilişkin olarak trafik güvenliği, yoğunluğu ve hava şartlan da göz önüne alındığında, kaplama yapılabilecek günlerin sayısı azalacaktır. Bu şekilde kaplama yapılabilecek günlerin azalacağı anlaşıldığında ise kaplama için kullanılacak olan bitümlü sıcak karışım üretiminin yapılacağı günlerde azalacağından, teknik ve idari şartnamede üretim tesisleri için aranılan kapasite şartlarının uygun ve yeterli olduğuna karar verilmiştir. Bu şekilde hesaplama yapıldığında ihale dokümanında aranılan kapasite şartının katılımı geniş tutmak için olabilecek en düşük haliyle belirlendiği açıktır.” ifadelerine yer verildiği görülmüştür.

İhale konusu işin Bursa İli, Yıldırım, Gürsu, Kestel, Gemlik, Orhangazi, İznik, Yenişehir, İnegöl İlçe sınırlarını kapsadığı, buna karşın idare tarafından yapılan düzenleme ile asfalt plentinin bu ilçelerle sınırlandırılmadığı, malzeme ve ekipmanların Bursa İli sınırları içerisinde yer alan diğer ilçelerden de temin edilebilmesine olanak sağlandığı, dolayısıyla söz konusu düzenlemenin bu haliyle rekabet ilkesini zedeleyici nitelik arz etmediği, söz konusu koşul ve asfalt plentinin kurulu olması koşulunun idarelerin ihalelerde ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanması ve kaynakların verimli kullanılması ilkelerinin gerektirdiği sorumluluktan kaynaklandığı, ayrıca hizmetin ifası sırasında bir takım güçlüklerle karşılaşılmaması ve bir kısım asfaltın idarece taşınacak olması gerekçesiyle ihalede bir yeterlik kriteri olarak istenebileceği anlaşılmıştır.

Diğer yandan asfalt plentinin kapasitesine ilişkin idare tarafından belirleme yapılırken havanın fen noktasında çalışmaya uygun olmayan günleri, resmi tatil günleri, bayram günleri düşüldüğünde çalışılabilecek gün sayısının 592 gün olduğu, ayrıca kaplama öncesinde yapılacak çalışmalar, malzemelerin taşınmasına ilişkin olarak trafik güvenliği, yoğunluğu, hava koşulları sebepleriyle kaplama yapılacak gün sayısında oluşacak azalmanın, bu işte kullanılacak bitümlü sıcak karışım üretimi yapılacak günlerin de azalmasına sebebiyet vereceği hususlarının dikkate alındığı, bu durumda idarece üretim kapasitesinin idarenin ihtiyacına binaen ihtiyacın uygun koşullarda ve zamanında karşılanabilmesi amacına uygun olarak tespit edildiği değerlendirildiğinden anılan düzenlemelerin idarenin ihtiyaçları doğrultusunda yapıldığı anlaşılmış olup başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

b) İhale İlanı’nda, İdari ve Özel Teknik Şartname’de yer alan “İstekliler, kurulu asfalt tesisinde, sözleşme imzalandıktan 7 (yedi) gün içinde asfalt üretebileceğini belirtir yazıyı müracaat dosyasıyla birlikte idareye vereceklerdir.” düzenlemesi ile taahhütname istenilmesinin mevzuata aykırı olduğu iddiasına ilişkin olarak yapılan inceleme sonucunda ulaşılan tespitler aşağıda yer almaktadır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İstenecek belgeler” başlıklı 30’uncu maddesinin (f) bendinde “Aday ve isteklilerden ihale ve ön yeterliğe katılım için taahhütname istenemez.” hükmü,

İhale konusu işe ait İhale İlanı’nın “Makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeler” başlıklı 4.3.3’üncü maddesinde “İstekliler, kurulu asfalt tesisinde, sözleşme imzalandıktan 7 (yedi) gün  içinde asfalt üretebileceğini belirtir yazıyı müracaat dosyasıyla birlikte idareye vereceklerdir.” düzenlemesi,

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.5.4. …İstekliler, kurulu asfalt tesisinde, sözleşme imzalandıktan 7 (yedi) gün  içinde asfalt üretebileceğini belirtir yazıyı müracaat dosyasıyla birlikte idareye vereceklerdir. …” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan düzenlemelere bakıldığında, İhale İlanı’nın “Makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeler” başlıklı 4.3.3’üncü maddesi kapsamında, ihale katılacak olan isteklilerden, kurulu asfalt tesisinde, sözleşme imzalandıktan 7 (yedi) gün içinde asfalt üretebileceğini belirtir yazının teklifleri kapsamında sunulması gerektiği yönünde düzenleme yapıldığı, söz konusu düzenlemenin aynı şekilde ihale konusu işe ait İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde de yer aldığı görülmüştür.

Yapılan inceleme sonucunda, ihale dokümanında yeterlik kriteri olarak kurulu asfalt plenti ile ilgili düzenlemelere yer verildiği, bu çerçevede İdari Şartname’nin 7.5.4’üncü maddesinde yer alan söz konusu düzenlemenin asfalt plentine ilişkin mevcut kriterler çerçevesinde istenilen bağlantılı bir belge olduğu sonucuna varılmış olup, başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.

c) Başvuru sahibinin şikâyet ve itirazen şikâyet dilekçeleri ele alındığında, iddianın temel noktası ihale konusu işe ilişkin olarak ihale dokümanı kapsamında Bursa’daki asfalt plentlerinden biri ile kiralama seçeneğinin getirilmesinin katılımı daralttığına yöneliktir. Bu çerçevede yapılan inceleme sonucunda ulaşılan tespitlere aşağıda yer verilmiştir.

Yukarıda aktarılan düzenlemelerden idare tarafından, Bursa il sınırları içerisinde ihale konusu iş için kiralanan asfalt plentine ait kiralama sözleşmesinin istekliler tarafından teklifleri kapsamında sunulmasının istenildiği, ayrıca kiralanan asfalt plenti için kira sözleşmesi (asfalt plenti sahibinden iş süresince kullanacağına dair noterden alacağı kira sözleşmesi), imza sirküleri, kiralanan plentin faturası ve kiralanan plentin Bursa il sınırlarında olduğunu gösteren kapasite raporu, ÇED ve GSM  belgelerinin de yine isteklilerce teklif kapsamında sunulması gerektiği anlaşılmıştır.

Yapılan incelemede, ihaleye katılacak olan istekliler için ihale konusu is kapsamında kullanacağı Bursa il sınırları dahilindeki asfalt plentinin kendi malı veya kiralık olması koşulunun getirildiği, dolayısıyla Bursa il sınırları dahilinde asfalt plentine sahip olmayan isteklilere de bu düzenlemeyle birlikte Bursa il sınırları dahilindeki bir asfalt plentini kiralama olanağı getirildiği, böylece söz konusu düzenleme ile ihaleye katılımın artırıldığı anlaşılmış olup, başvuru sahibinin bu konudaki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

4. Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Başvuru sahibi tarafından her ne kadar Özel Teknik Şartname’nin 3.3’üncü maddesinde yer alan düzenlemenin mevzuata aykırılığından bahsedilmiş olsa da, anılan madde düzenlemesi incelendiğinde, aynı düzenlemeye uyuşmazlığa konu ihaleye ait İhale İlanı’nın “Makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeler” başlıklı 4.3.3’üncü maddesinde ve İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde de yer verildiği görülmüş olup, inceleme bu çerçevede yapılmıştır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aday veya isteklinin mesleki faaliyetini sürdürdüğünü ve teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 38’inci maddesinin dördüncü fıkrasında “İhale konusu işin yerine getirilmesi için alınması zorunlu olan ve ilgili mevzuatında o iş için özel olarak düzenlenen sicil, izin, ruhsat vb. belgelerin adaylar veya istekliler tarafından sunulmasına ilişkin hükümlere, ilan ve ön yeterlik şartnamesi veya idari şartnamede yer verilir. İş ortaklarının her birinin söz konusu belgeleri ayrı ayrı sunması, konsorsiyumda ise her bir ortağın kendi kısmına ilişkin belgeleri sunması zorunludur.” hükmü yer almaktadır.

Söz konu ihaleye ilişkin İhale İlanı’nın “Makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeler” başlıklı 4.3.3’üncü maddesinde ve İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeleri teklifleri kapsamında sunmaları gerekir:

…

7.5.4

…

İsteklinin bu işte kullanacağı Bursa il sınırları dâhilindeki ruhsatlı taş ocağının veya taş ocağı yok ise BSK yapılmasına uygun taş ocağı sahibinden taş ocağını iş süresince kullanacağına dair noterden alacağı kira sözleşme ve ocak belgelerini teklif dosyası ile birlikte vermeleri zorunludur. (Aslı ibraz edilecektir.) Bir başka kurum veya kamu kurumunun taahhüdünü yerine getirmek üzere o kurumun tahsis etmiş olduğu sahadan ve taş ocağından istifade etmek üzere kurulu bulunan tesislerin ihalemiz için iş süresinde muhtemel süre uzatımı ve keşif artışları da dâhil olmak üzere intikasız olarak kullanabileceğine dair ilgili Kurumun koşulsuz yazılı muvaffakatının teklif dosyası ile birlikte verilmesi zorunludur. İsteklinin bu işte kullanacağı taş ocağının Bursa il sınırları dâhilinde olması gerekmektedir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükmünden, ihale konusu işin yerine getirilmesi için alınması zorunlu olan ve ilgili mevzuatında o iş için özel olarak düzenlenen sicil, izin, ruhsat vb. belgelerin istekliler tarafından sunulmasına ilişkin hükümlere, ilan ve idari şartnamede yer verilmesi gerektiği anlaşılmaktadır.

İhale İlanı’nın 4.3.3’üncü maddesinde ve İdari Şartname’nin 7.5.4’ünü maddesinde yer alan ilgili düzenleme uyarınca, ihale konusu iş kapsamında ihtiyaç duyulacak malzemenin temini için Bursa il sınırları dâhilindeki ruhsatlı taş ocağının veya taş ocağı yok ise BSK yapılmasına uygun taş ocağı sahibinden taş ocağının iş süresince kullanacağına dair noterden alacağı kira sözleşme ve ocak belgelerini teklif dosyası ile birlikte vermelerinin zorunlu olduğu, ayrıca bir başka kurum veya kamu kurumunun taahhüdünü yerine getirmek üzere o kurumun tahsis etmiş olduğu sahadan ve taş ocağından istifade etmek üzere kurulu bulunan tesislerin söz konusu ihale konusu iş kapsamında muhtemel süre uzatımı ve keşif artışları da dâhil olmak üzere intikasız olarak kullanabileceğine dair ilgili Kurumun koşulsuz yazılı muvaffakatının teklif dosyası ile birlikte verilmesi zorunlu olduğu, isteklilerin bu işte kullanacağı taş ocağının ise Bursa il sınırları dâhilinde olması gerektiği şeklinde düzenlemelerin bulunduğu anlaşılmıştır.

Bu kapsamda, taş ocağının bulunması gereken coğrafi konuma ilişkin anılan Şartname düzenlemeleri incelendiğinde, asfalt plentine ilişkin düzenlemelerde olduğu üzere, işin yapılacağı ilçelerle (Yıldırım, Gürsu, Kestel, Gemlik, Orhangazi, İznik, Yenişehir, İnegöl) sınırlı bir belirleme yapılmadığı, düzenlemenin işin yapılacağı yerden daha geniş bir bölge olarak Bursa İli sınırları dahilindeki diğer taş ocaklarından malzeme teminini de mümkün kıldığı görülmektedir.

Dolayısıyla taş ocağına ilişkin getirilen düzenlemenin, ihale konusu işin yapılacağı ilçelerden daha geniş bir sınır çizilmek suretiyle belirlendiği, bu çerçevede söz konusu düzenlemenin rekabeti kısıtlayıcı bir etki doğurmadığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin söz konusu iddiası yerinde görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

   Oybirliği ile karar verildi.