|
ÖZET: Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi’nde görevli bir doçent, profesörlük kadrosu için gerekli şartları sağladığını belirterek Rektörlükten kadro ilanı talep etmiştir. Başvuru sahibi, 2023 ve 2024 yıllarında yapılan akademik kadro ilanlarında profesörlük kadrosunun kendisine verilmediğini, ancak diğer fakültelere çok sayıda profesör kadrosu açıldığını iddia etmiştir. Ayrıca, başvuran, kadro ilanı sürecinde hangi kriterlerin kullanıldığını öğrenmek amacıyla bilgi talep etmiş, ancak bu taleplerine yanıt alamamıştır.
Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi Rektörlüğü, başvuranın doçentlik unvanını 2018 yılında aldığını ve atama süreçlerinin ilgili mevzuat çerçevesinde yürütüldüğünü belirtmiştir. Ancak, başvurunun kabul edilmesi yönünde Kamu Denetçiliği Kurumu tarafından yapılan inceleme sonucunda, başvuranın talebinin reddinin hukuka uygun olmadığına karar verilmiştir. Kamu Denetçisi, profesör kadrosu ilanına çıkılması talebinin yeniden değerlendirilmesi için Rektörlüğe tavsiyede bulunmuştur. Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuru sahibine kararın tebliğinden itibaren 30 gün içinde yargı yoluna başvurma hakkının bulunduğunu hatırlatmıştır. Bu süreçte, Rektörlüğün belirtilen tavsiyeye uygun hareket etmesi beklenmektedir. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2024/12911-S.24.19488
BAŞVURU NO : 2024/12157
KARAR TARİHİ : 26.11.2024
TAVSİYE KARARI ,TCKN:
Adres:
BAŞVURUYA KONU İDARE : BOLU ABANT İZZET BAYSAL ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜ
BAŞVURUNUN KONUSU : Kadro ilanına çıkılması talebi hk.
BAŞVURU TARİHİ : 01.10.2024
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Kurumumuza yapılan şikâyet başvurusunda başvuran, Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi, Bölümü, ’de “doçent” unvanı ile görev yapmakta olduğunu, 15 Ağustos 2018 tarihinde doçentlik unvanı aldığını, 15 Ağustos 2023 tarihi itibarı ile profesörlük için istenilen aynı ana bilim dalında
5 yıllık çalışmış olma ve Üniversitenin Öğretim Üyeliğine Yükseltilme ve Atanma Yönetmeliğindeki
“profesörlük” kadrosu için gerekli puana sahip olma şartlarını sağladığını on üç ay önce Rektörlüğe bildirdiğini, Fakülte bünyesinde, gerek 2023 yılı gerekse de 2024 yılı itibari ile görev yaptığı
Bölümü için bir adet profesör norm kadro talebinin Dekanlıkça iki kez Rektörlüğe iletildiğini, 2023 yılı içinde ve son olarak 17 Ağustos 2024 tarihinde yayımlanan akademik kadro ilanlarında profesörlük kadro talebinin karşılanmadığını, ancak, Rektörlük tarafından 2022 yılı itibarı ile iki yüz elliyi aşan sayıda profesörün görev yapmakta olan diğer Fakültelere 2 Ağustos, 12 ve 31 Aralık
2023 tarihlerinde yayınlanan akademik ilanlarda toplam kırk beş adet daha profesörlük kadrosu verildiğini,
yaklaşık beş yüz öğrenciye sahip Bölümünde yetersiz sayıda öğretim üyesi kadrosu bulunmasının kamu yararı ile bağdaşmadığını, 4 Ocak 2024 tarihinde Personel Daire Başkanlığının akademik ilan listeleri hazırlarken (Fakültelerdeki öğrenci sayısı/öğretim elemanı oranı; ilanı verilen fakülte ve bölümlerdeki toplam profesör sayıları; Üniversitedeki çalışma süresi; kadro bekleme süreleri, yaş durumu vb) gibi hangi bilimsel kriter veya önceliğe göre seçim yapılıp Rektörlüğe bildirildiği ile Bölümü, Bina Bilgisi profesörlük kadro talebinin son üç akademik ilana yönelik olarak Rektörlüğe verilen listede yer alıp almadığı konusunda ilgili mevzuat gereği bilgi ve belge talep ettiğini, fakat herhangi bir cevap alamadığını, 27.08.2024 tarihinde verdiği dilekçede ise, söz konusu profesör kadrosu için atama ilanı verilmesi konusunda ilgili kişi ve birimlerin çalışmalarında bir eksiklik var ise veya ilgili kadroya atanması konusunda şahsından kaynaklanan bir engel mevcut ise bunların incelenerek tarafına bilgi verilmesini talep ettiğini, bu dilekçesine de herhangi bir cevap verilmediğini, 2547 Sayılı Yükseköğretim Kanununda
Rektörlere, Üniversitenin ve bağlı birimlerinin öğretim kapasitesinin rasyonel bir şekilde
Mah. Zeytindalı Caddesi No:4 Çankaya/ANKARA
kullanılmasında ve geliştirilmesinde birinci derece sorumluluk yüklendiğini, ancak son bir yılda açılan profesörlük kadrolarının belirlenmesinin Anayasanın eşitlik ve tarafsızlık ilkesi ile kamu yararına aykırı olduğunu iddia ederek, son bir yılda profesörlüğe atanan tüm akademisyenlerin Üniversitedeki çalışma başlangıçları, kadro bekleme süreleri, yaş durumu, atanmadan önceki bağlı bulunduğu bölümdeki profesör sayısı ve bölümdeki toplam lisans öğrenci sayısının Bölümündeki aynı verilerle karşılaştırılmalı olarak Üniversite tarafından ibraz edilecek tablonun incelenerek herhangi bir hak ihlalinin olup olmadığının incelenmesini ve kadro talebinin karşılanmasını talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Başvuruya konu iddialar hakkında bilgi ve belge talebi içeren yazımıza istinaden Bolu Abant İzzet
Baysal Üniversitesi Rektörlüğü Personel Daire Başkanlığı tarafından gönderilen 08.11.2024 tarih ve
E. sayılı cevabi yazıda;
2.1. Üniversitede 20.07.2009 yılında göreve başlayan başvuranın, 15.08.2018 tarihinde doçentlik belgesini aldığı, 25.03.2021 tarihinde doçent kadrosuna atamasının yapıldığı,
2.2. Üniversitede öğretim üyesi akademik personel kadro çalışmaları, ilanlar ve atamalarının; 2547 sayılı
Kanun, Öğretim Üyeliğine Yükseltilme ve Atanma Yönetmeliği ile Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi
Akademik Yükseltilme ve Atanma Yönergesi uyarınca yapıldığı,
2.3. Son bir yılda profesörlüğe atanan tüm akademisyenlerin Üniversitede çalışma başlangıçları, kadro bekleme süreleri, yaş durumu, atanmadan önceki bağlı bulunduğu bölümdeki profesör sayısı ve bölümündeki toplam lisans öğrenci sayısı verilerinin, Bölümü ile kıyaslanmasına ilişkin hazırlanan tablonun yazı ekinde gönderildiği,
ifade edilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının; “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde; “…Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği
Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler…”,
4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrası; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”,
5. 6/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunun;
5.1. “Yükseköğretim Kurulunun Görevleri” başlıklı 7. maddesinin 3/f fıkrasında “Üniversitelerin ihtiyaçlarını, eğitim-öğretim programlarını, bilim dallarının niteliklerini, araştırma faaliyetlerini, uygulama alanlarını, bina, araç, gereç ve benzeri imkanlar ve öğrenci sayılarını ve diğer ilgili hususları dikkate alarak; üniversitelerin profesör, doçent ve yardımcı doçent kadrolarını dengeli bir oranda tespit etmek…”
5.2. Rektör” başlıklı 13/b-3 maddesinde, “Üniversitenin yatırım programlarını, bütçesini ve kadro ihtiyaçlarını, bağlı birimlerinin ve üniversite yönetim kurulu ile senatonun görüş ve önerilerini aldıktan sonra hazırlamak ve Yükseköğretim Kuruluna sunmak, …
Üniversitenin ve bağlı birimlerinin öğretim kapasitesinin rasyonel bir şekilde kullanılmasında ve geliştirilmesinde, öğrencilere gerekli sosyal hizmetlerin sağlanmasında, gerektiği zaman güvenlik önlemlerinin alınmasında, eğitim – öğretim, bilimsel araştırma ve yayım faaliyetlerinin devlet kalkınma plan, ilke ve hedefleri doğrultusunda planlanıp yürütülmesinde, bilimsel ve idari gözetim ve denetimin yapılmasında ve bu görevlerin alt birimlere aktarılmasında, takip ve kontrol edilmesinde ve sonuçlarının alınmasında birinci derecede yetkili ve sorumludur.”
5.3. “Profesörlüğe yükselme ve atama:” başlıklı 26’ncı maddesinde, “a) Profesörlüğe yükseltilerek atamada;
1) Doçentlik unvanını aldıktan sonra en az beş yıl süreyle, açık bulunan profesörlük kadrosu ile ilgili
bilim alanında çalışmış olmak, …
b) Profesörlüğe yükseltilerek atama yapılabilmesi için:
1) Üniversitelerde veya yüksek teknoloji enstitülerinde atama yapılacak olan profesörlük kadroları,
rektörlük tarafından ilan edilir.
…”
6. 12.06.2018 tarihli ve 30449 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Öğretim Üyeliğine Yükseltilme ve
Atanma Yönetmeliğinin,
6.1. “Atanma” başlıklı 12’nci maddesinde, (1) Profesör kadrolarına atanabilmek için doçentlik unvanını aldıktan sonra en az beş yıl açık bulunan profesörlük kadrosu ile ilgili bilim alanında çalışmış olmak, kendi bilim alanında uluslararası düzeyde orijinal eserler vermiş olmak ve uygulama alanı bulunan dallarda uygulamaya yönelik çalışmalarda bulunması gereklidir.”
6.2. “İlan” başlıklı 13’üncü maddesinde, “(1) Bir üniversite veya yüksek teknoloji enstitüsündeki açık bulunan profesör kadroları, Resmî Gazete’de ve üniversite veya yüksek teknoloji enstitüsünün internet ana sayfasında rektörlük tarafından ilan edilerek duyurulur. …”
7. Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi Akademik Yükseltilme Ve Atanma Yönergesinin, “Başvuru ve atanma şartlar” başlıklı 7’nci maddesinde, “2547 sayılı Yüksek Öğretim Kanunu ve bu kanunla ilgili yönetmelik hükümleri saklı kalmak kaydıyla; 7.1. Profesör kadrolarına başvurabilmek için; a. Doçentlik unvanını aldıktan sonra en az 5 yıl süreyle açık bulunan profesörlük kadrosu ile ilgili bilim alanında çalışmış olmak.”
Hükümleri yer almaktadır.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
8. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın talebinin kabulü ile tavsiyede bulunulması yönünde hazırlanan Tavsiye Karar Önerisi, Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
9. Başvuran, son bir yılda profesörlüğe atanan tüm akademisyenlerin Üniversitedeki çalışma başlangıçları, kadro bekleme süreleri, yaş durumu, atanmadan önceki bağlı bulunduğu bölümdeki profesör sayısı ve bölümdeki toplam lisans öğrenci sayısının Bölümündeki aynı verilerle karşılaştırılmalı olarak
Üniversite tarafından ibraz edilecek tablonun incelenerek herhangi bir hak ihlalinin olup olmadığının incelenerek kadro talebinin karşılanmasını talep etmektedir.
10. İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesi neticesinde, Üniversitede öğretim üyesi akademik personel kadro çalışmaları, ilanlar ve atamalarının; 2547 sayılı Kanun, Öğretim Üyeliğine
Yükseltilme ve Atanma Yönetmeliği ile Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi Akademik Yükseltilme ve
Atanma Yönergesi uyarınca yapıldığı açıklamasında bulunulduğu görülmektedir.
11. 2547 sayılı Kanunun 13/b-3 maddesinde, Üniversitenin kadro ihtiyaçlarını hazırlayarak Yükseköğretim
Kuruluna sunmanın, Rektörün görev ve yetkileri arasında bulunduğu belirtilmekte, yine aynı maddenin son fıkrasında, Üniversitenin ve bağlı birimlerinin öğretim kapasitesinin rasyonel bir şekilde kullanılmasında ve geliştirilmesinde Rektörün birinci derecede yetkili ve sorumlu olduğu hüküm altına alınmakta, 26 ncı maddesi ile Öğretim Üyeliğine Yükseltilme ve Atanma Yönetmeliğinin 13 üncü maddesinde, Üniversitelerde atama yapılacak olan profesörlük kadrolarının, rektörlük tarafından ilan edileceği öngörülmekte, yine aynı maddede, profesörlüğe yükseltilerek atamada; öncelikle Doçentlik unvanını aldıktan sonra en az beş yıl süreyle, açık bulunan profesörlük kadrosu ile ilgili bilim alanında çalışmış olmak şartının sağlanması gerektiği hükme bağlanmakta, Öğretim Üyeliğine Yükseltilme ve
Atanma Yönetmeliğinin 12’nci maddesi ile Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi Akademik Yükseltilme
Ve Atanma Yönergesinin 7 nci maddesinde de aynı yönde düzenlenmeye yer verilmektedir.
12. Somut olayda, başvuranın, 404 adet lisans öğrencisi ve profesör kadrosunda öğretim üyesi bulunmayan Bölümü Bina Bilgisi Anabilim Dalında doçent kadrosunda çalışmakta olduğu ve doçent unvanını 15.08.2018 tarihinde almış olduğu görülmektedir.
13. İlgili idare tarafından Kurumumuza ibraz edilen, son bir yılda profesörlüğe atanan tüm akademisyenlerin Üniversitede çalışma başlangıçları, kadro bekleme süreleri, yaş durumu, atanmadan önceki bağlı bulunduğu bölümdeki profesör sayısı ve bölümündeki toplam lisans öğrenci sayısı verilerinin, Bölümü ile kıyaslanmasına ilişkin hazırlanan tablo Kurumumuzca tetkik edilmiş ve başvuranın doçentlik unvanını aldığı 15.08.2018 tarihi ve sonrasında doçent unvanı almış olmasına rağmen profesörlük kadrosuna atanan tüm öğretim üyeleri ile başvuranın halihazırdaki durumu, belirli kriterler
çerçevesinde kıyaslanmak suretiyle aşağıdaki verilere ulaşılmıştır:
13.1. Bolu Teknik Bilimler Meslek Yüksekokulu 128 adet lisans öğrencisi ve profesör kadrosunda öğretim üyesi bulunmayan Motorlu Araçlar ve Ulaştırma Teknolojileri Bölümü Otomativ Teknolojisi
Anabilim Dalına, doçent unvanını 21.11.2018 tarihinde almış bir adet öğretim üyesinin, 04.03.2024 tarihinde profesör kadrosuna atandığı,
13.2. Eğitim Fakültesi 74 adet lisans öğrencisi ve 4 adet profesör kadrosunda öğretim üyesi bulunan
Temel Eğitim Bölümü Sınıf Eğitimi Anabilim Dalına, doçent unvanını 25.09.2018 tarihinde almış bir adet öğretim üyesinin, 27.02.2024 tarihinde profesör kadrosuna atandığı,
13.3. Eğitim Fakültesi 69 adet lisans öğrencisi ve 6 adet profesör kadrosunda öğretim üyesi bulunan
Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Bölümü Sosyal Bilgiler Eğitimi Anabilim Dalına, doçent unvanını
19.12.2018 tarihinde almış bir adet öğretim üyesinin, 27.02.2024 tarihinde profesör kadrosuna atandığı,
13.4. Eğitim Fakültesi 112 adet lisans öğrencisi ve profesör kadrosunda öğretim üyesi bulunmayan
Yabancı Diller Eğitimi Bölümü İngiliz Dili Eğitimi Anabilim Dalına, doçent unvanını 21.11.2018 tarihinde almış bir adet öğretim üyesinin, 08.02.2024 tarihinde profesör kadrosuna atandığı,
13.5. Fen Edebiyat Fakültesi 303 adet lisans öğrencisi ve 7 adet profesör kadrosunda öğretim üyesi bulunan Matematik Bölümü Topoloji Anabilim Dalına, doçent unvanını 25.09.2018 tarihinde almış bir adet öğretim üyesinin, 08.02.2024 tarihinde profesör kadrosuna atandığı,
13.6. Fen Edebiyat Fakültesi 450 adet lisans öğrencisi ve 7 adet profesör kadrosunda öğretim üyesi bulunan Tarih Bölümü Yeniçağ Tarihi Anabilim Dalına, doçent unvanını 17.10.2018 tarihinde almış bir adet öğretim üyesinin, 08.02.2024 tarihinde profesör kadrosuna atandığı,
13.7. Fen Edebiyat Fakültesi 440 adet lisans öğrencisi ve 7 adet profesör kadrosunda öğretim üyesi bulunan Türk Dili ve Edebiyat Bölümü Türk Halk Edebiyatı Anabilim Dalına, doçent unvanını
25.09.2018 tarihinde almış bir adet öğretim üyesinin, 08.02.2024 tarihinde profesör kadrosuna atandığı,
13.8. Gerede Uygulamalı Bilimler Fakültesi 211 adet lisans öğrencisi ve profesör kadrosunda öğretim üyesi bulunmayan Pazarlama Bölümü Pazarlama Anabilim Dalına, doçent unvanını 21.11.2018 tarihinde almış bir adet öğretim üyesinin, 08.02.2024 tarihinde profesör kadrosuna atandığı,
13.9. Güzel Sanatlar Fakültesi 35 adet lisans öğrencisi ve profesör kadrosunda öğretim üyesi bulunmayan Seramik Bölümü Seramik Anabilim Dalına doçent unvanını 15.08.2018 tarihinde almış bir adet öğretim üyesinin, 28.02.2024 tarihinde profesör kadrosuna atandığı,
13.10. İlahiyat Fakültesi 1331 adet lisans öğrencisi ve 1 adet profesör kadrosunda öğretim üyesi bulunan İslam Tarihi ve Sanatları Bölümü Türk İslam Edebiyatı ve İslam Sanatları Anabilim Dalına, doçent unvanını 21.11.2018 tarihinde almış bir adet öğretim üyesinin, 27.02.2024 tarihinde profesör kadrosuna atandığı,
13.11. İlahiyat Fakültesi 1359 adet lisans öğrencisi ve 4 adet profesör kadrosunda öğretim üyesi bulunan Temel İslam Bilimleri Bölümü İslam Hukuku Anabilim Dalına, doçent unvanını 25.09.2018 tarihinde almış bir adet öğretim üyesinin, 25.06.2024 tarihinde profesör kadrosuna atandığı,
13.12. Mühendislik Fakültesi 410 adet lisans öğrencisi ve 1 adet profesör kadrosunda öğretim üyesi bulunan Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Bilgisayar Bilimleri Anabilim Dalına, doçent unvanını
21.11.2018 tarihinde almış bir adet öğretim üyesinin, 26.03.2024 tarihinde profesör kadrosuna atandığı,
13.13. Mühendislik Fakültesi 156 adet lisans öğrencisi ve 8 adet profesör kadrosunda öğretim üyesi bulunan Gıda Mühendisliği Bölümü Gıda Mühendisliği Anabilim Dalına, doçent unvanını 25.09.2018 tarihinde almış bir adet öğretim üyesinin, 07.03.2024 tarihinde profesör kadrosuna atandığı,
13.14. Mühendislik Fakültesi 386 adet lisans öğrencisi ve 7 adet profesör kadrosunda öğretim üyesi bulunan Makine Mühendisliği Bölümü Enerji Anabilim Dalına, doçent unvanını 21.11.2018 tarihinde almış bir adet öğretim üyesinin, 08.02.2024 tarihinde profesör kadrosuna atandığı,
13.15. Spor Bilimleri Fakültesi 330 adet lisans öğrencisi ve 1 adet profesör kadrosunda öğretim üyesi bulunan Antrenörlük Eğitimi Bölümü Hareket ve Antrenman Bilimleri Anabilim Dalına, doçent unvanını
25.09.2018 tarihinde almış bir adet öğretim üyesinin, 07.03.2024 tarihinde profesör kadrosuna atandığı,
13.16. Spor Bilimleri Fakültesi 305 adet lisans öğrencisi ve 3 adet profesör kadrosunda öğretim üyesi bulunan Spor Yöneticiliği Bölümü Spor Yönetim Bilimleri Anabilim Dalına, doçent unvanını 19.12.2018 tarihinde almış bir adet öğretim üyesinin, 09.02.2024 tarihinde profesör kadrosuna atandığı,
13.17. Tıp Fakültesi 1218 adet lisans öğrencisi ve 6 adet profesör kadrosunda öğretim üyesi bulunan
Temel Tıp Bilimleri Bölümü Tıbbi Biyoloji Anabilim Dalına, doçent unvanını 21.11.2018 tarihinde almış bir adet öğretim üyesinin, 29.02.2024 tarihinde profesör kadrosuna atandığı,
13.18. Ziraat Fakültesi 151 adet lisans öğrencisi ve 3 adet profesör kadrosunda öğretim üyesi bulunan
Tarla Bitkileri Bölümü Endüstri Bitkileri Anabilim Dalına, doçent unvanını 27.12.2018 tarihinde almış bir adet öğretim üyesinin, 27.02.2024 tarihinde profesör kadrosuna atandığı,
14. 2547 sayılı Kanunun 7 nci ve 13 üncü madde metinlerinden de anlaşılacağı üzere, kadro ilanı sürecinde, Yükseköğretim Kurulundan izin alınması suretiyle rektöre takdir yetkisi tanınmaktadır. Takdir yetkisi, idarenin belli şart ve durumların meydana gelmesi halinde belli bir kararı alıp almamak veya kanunda öngörülen değişik çözümler arasında bir seçim yapmak konusunda tanınan bir serbestiye ya da belirli bir konuda karar alabilmek için hangi şart ve durumların ortaya çıkması gerektiğini tespit etmek imkânına sahip olması olarak tanımlanmaktadır. İdari işlemler tesis edilirken, İdareler, bağlı yetki veya takdir yetkisi çerçevesinde karar alırlar. Bu doğrultuda, idari işlemin yetki, şekil, sebep, konu ve maksat unsurlarının tümünün hukuk kuralları tarafından önceden belirlenerek, idareye belli bir yönde hareket etme hususunda bir tercih tanınmamışsa veya idareye belli bir tasarrufta bulunması kesin olarak emredilmişse bağlı yetkiden, idarenin nerede ve nasıl bir tasarrufta bulunacağının hukuk kuralları ile önceden kesin bir şekilde belirlenmediği durumlarda ise idarenin takdir yetkisinden söz edilmektedir. (Halil Kalabalık, İdare
Hukukunda Takdir Yetkisi Kavramı ve Benzer Kurumlarla Karşılaştırılması, Gazi Üniversitesi Hukuk
Fakültesi Dergisi Cilt 1, Sayı 2, Aralık 1997)
15. Bu itibarla, idareye belli konularda takdir yetkisinin tanınması idarenin görevlerinin niteliği gereği zorunludur. Ancak, idarenin takdir yetkisi, idarenin keyfi olarak hareket edebileceği anlamına gelmemektedir. Bir başka deyişle, idareye yasalarla tanınan takdir yetkisinin mutlak olmayıp kamu yararı ve hizmet gerekleri ile sınırlı olduğunu da belirtmek gerekmektedir. (Danıştay 2. Dairesinin, 17/09/2015 tarihli E. 2015/2662, K. 2015/7471 sayılı kararı).
16. Somut olay kapsamında, ilgili idare tarafından sahip olunan takdir yetkisinin doktrin ve yargı içtihatları ile belirlenen kamu yararı ve hizmet gerekleri kriterleri dikkate alınmak suretiyle kullanılıp kullanılmadığı incelenecek olursa, ilgili idare tarafından, sadece Üniversitede öğretim üyesi akademik personel kadro çalışmaları, ilanlar ve atamalarının; 2547 sayılı Kanun, Öğretim Üyeliğine Yükseltilme ve Atanma
Yönetmeliği ile Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi Akademik Yükseltilme ve Atanma Yönergesi uyarınca yapıldığı açıklamasında bulunulduğu, bu açıklamanın, Rektör tarafından sahip olunan bu yetkinin, kamu yararı ve hizmet gerekleri kriterleri dikkate alınmak suretiyle kullanıldığının ispatı bakımından yeterli olmadığı, Rektörce sahip olunan bu yetkinin, akademik birimlerde ihtiyaç bulunup bulunmadığı, yükseköğretim eğitimine hakim olan ilkeler, eğitim- öğretime yönelik bilimsel kaliteyi artırma gibi kriterlerin göz önünde bulundurulması suretiyle kullanılıp kullanılmadığına ilişkin herhangi bir açıklama yapılmadığı gibi, bu kriterlerin dikkate alındığını gösterir herhangi bir somut bilgi ve belgenin
de Kurumumuza ibraz edilmediği, kadro ihtiyaç tespiti yapılırken göz önünde bulundurulan kriterlere ilişkin bir açıklamaya da yer verilmediği, Güzel Sanatlar Fakültesi 35 adet lisans öğrencisi ve profesör kadrosunda öğretim üyesi bulunmayan Seramik Bölümü Seramik Anabilim Dalına doçent unvanını, başvuranın da doçent unvanını almış olduğu tarih olan 15.08.2018 tarihinde almış olan bir adet öğretim üyesi için ilana çıkılarak 28.02.2024 tarihinde profesör kadrosuna atanmasına rağmen, öğrenci sayısı daha fazla olan ve profesör kadrosunda öğretim üyesi bulunmayan Bölümü için ilana çıkılmaması işleminin, somut somut bilgi ve belgelere dayanan gerekçesi ortaya konulamadığı gibi, başvuranın görev yapmakta olduğu 404 öğrencisi bulunan ve profesör kadrosunda öğretim üyesi bulunmayan Bölümü için profesör kadrosu ilanına çıkılmaz iken; başvuranın doçent unvanını almış olduğu tarih olan 15.08.2018 tarihinden sonra doçent unvanı alan ve 2024 yılı içerisinde profesör kadrosuna atanan öğretim üyelerinin atandıkları bölümlerin on bir adedinin öğrenci sayısı daha az olmasına ve profesör kadrosunda öğretim üyesi bulunmasına rağmen, bu bölümler için profesör kadro ilanına çıkılması işlemlerinin de somut bilgi ve belgelere dayanan gerekçelerinin ortaya konulamadığı, ayrıca, başvuranın profesör kadrosuna atanma şartlarını sağlamadığı yönünde ilgili idarece herhangi bir itirazda bulunmadığı hususları göz önünde bulundurulduğunda, ilgili idarece sahip olunan takdir yetkisinin, kamu yararı ve hizmet gerekleri kriterlerinin dikkate alınması suretiyle kullanıldığını kabule imkân bulunmadığı değerlendirilmektedir.
17. Kurumumuzca yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; yukarıda sözü edilen mevzuat hükümleri ve yargı içtihatları uyarınca, ilgili idarenin başvuranın talebinin reddi yönünde tezahür eden işleminde hukuka uyarlık bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
18. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmede, şikâyet başvurusu kapsamında, idarenin, başvurana ilişkin işlemlerle ilgili bilgi ve belgeleri süresi içerisinde gönderdiği, bu anlamda “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkesine uygun hareket ettiği ancak, başvuru sahibine verdiği cevapta idari işleme karşı hangi sürede hangi mercie başvurabileceğini göstermediği bu nedenle de karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, idarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
19. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bu Tavsiye Kararının idareye tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde idare tarafından herhangi bir eylem ya da işlem tesis edilmezse (varsa)
dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup Bolu İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN KABULÜNE;
Başvuranın görev yapmakta olduğu bölüm için profesör kadrosu ilanına çıkılması talebinin yeniden değerlendirilmesi hususunda BOLU ABANT İZZET BAYSAL ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜNE
TAVSİYEDE BULUNULMASINA,
6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 20 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca; BOLU
ABANT İZZET BAYSAL ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜ tarafından bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna,
Kararın BAŞVURANA ve BOLU ABANT İZZET BAYSAL ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜNE tebliğine,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi