|
ÖZET: Başvuran, 13 yıl boyunca Cumhuriyet Başsavcılığı Denetimli Serbestlik Müdürlüğü’nde İnfaz ve Koruma Memuru olarak çalıştığını ve 27 Mart 2024 tarihinde Belediye Başkanlığı’na Şef kadrosuna naklen atanma talebinde bulunduğunu belirtmiştir. Ancak, Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü, başvuranın görevine ihtiyaç duyulduğu gerekçesiyle muvafakat talebini reddetmiştir. Başvuran, benzer durumdaki diğer personelin nakil taleplerinin kabul edildiğini ve Denetimli Serbestlik Müdürlüğü’nde personel fazlası olduğunu ifade ederek, kendi kadrosundan daha üst bir pozisyona geçişine izin verilmesini talep etmektedir.
Adalet Bakanlığı’nın cevabi yazısında, kurumlar arası nakil işlemlerinin her iki kurumun muvafakatine bağlı olduğu ve Ceza infaz kurumları ile denetimli serbestlik müdürlüklerinde personel ihtiyacının göz önünde bulundurularak değerlendirildiği belirtilmiştir. Başvuranın hizmetine ihtiyaç duyulması, muvafakat verilmemesinin gerekçesi olarak gösterilmiştir. Ancak, başvuranın geçiş yapacağı pozisyonun, kamu hizmetinin etkinliğini artıracağı ve bireysel gelişimine katkı sağlayacağı vurgulanmıştır. Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuranın muvafakat talebinin reddinin hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğunu belirterek, Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü’ne başvuranın naklen atanması talebinin yeniden değerlendirilmesi yönünde tavsiyede bulunmuştur. İdarenin, bu tavsiyeye uygun hareket etmesi gerektiği ve kararın tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde gerekli işlemleri yapması gerektiği ifade edilmiştir. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2024/10841-S.24.16556
BAŞVURU NO : 2024/5732
KARAR TARİHİ : 07.10.2024
TAVSİYE KARARI ,TCKN:
Adres:
BAŞVURUYA KONU İDARE : CEZA VE TEVKİFEVLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ
Muvafakat verilmesi talebi hk.
BAŞVURUNUN KONUSU :
BAŞVURU TARİHİ : 03.05.2024
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Kurumumuza yapılan başvuruda başvuran; Cumhuriyet Başsavcılığı Denetimli Serbestlik
Müdürlüğü’nde 13 yıla yakın İnfaz ve Koruma Memuru (G.İ.H sınıfı) olarak görev yaptığını, 27/03/2024 tarihinde Belediye Başkanlığı’na Şef Kadrosuna naklen atanma talebi ile başvuruda bulunduğunu ve
Belediye Başkanlığı’nda boş bulunan Şef kadrosuna başvurusunun Başkanlık makamı tarafınca uygun görülerek 27/03/2024 tarihinde Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğüne muvafakat talep konulu yazı ile gönderildiğini ancak ilgili yazıya Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü tarafınca 30/04/2024 tarihinde verilen cevap yazısında “adı geçenin hizmetine ihtiyaç duyulduğu, kendisine ve emsallerine muvafakat verilmesi durumunda ceza infaz kurumlarındaki güvenlik ve infaz hizmetlerinde zafiyet doğacağı düşünüldüğünden, ilgilinin görevinden ayrılması uygun görülmemiştir.” ifadelerine yer verildiği ve fakat
2023 yılında Denetimli Serbestlik Müdürlüğünde İnfaz ve Koruma Memuru olarak görev yapan
isimli personelin Belediyesine Şef kadrosuna naklen atamasının yapıldığı bununla beraber bu tarz örneklerin Belediyesi ve Belediyesinde de bulunduğu, zaten hâlihazırda Denetimli Serbestlik Müdürlüğü’nde fazla personel bulunduğu Kurumda birkaç personelin oturacak masasının bile bulunmadığını belirterek, kendi kadrosundan daha üst bir kadro olan şef kadrosuna geçişine izin verilmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Başvuruya konu iddia hakkında istenen bilgi ve belge talep yazımıza istinaden Adalet Bakanlığı tarafından gönderilen cevabi yazı ve eklerinde özetle;
2.1. Başvuranın, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 74 ncü maddesi ve Adalet Bakanlığı Memur
Sınav Atama ve Nakil Yönetmeliği’nin 46 ncı maddesine göre, kurumlar arası nakil işleminin yapılabilmesi
Doğrulama Kodu: e734-02bf-4305 Belge Doğrulama Adresi: https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/
için atanmak istenilen kuruma başvurulması ve her iki kurumun da muvafakat vermesi gerektiği, ceza infaz kurumları ve denetimli serbestlik müdürlüklerinde görevli personelin kurum değiştirmek suretiyle naklen atanma taleplerine muvafakat verme yetkisinin Genel Müdürlüğe ait olduğu,
2.2. Ceza infaz kurumları ve denetimli serbestlik müdürlüklerinde görev yapan personelden gelen muvafakat taleplerinin, talep tarihi itibarıyla kurumlarda güvenlik, denetim ve infaz hizmetlerinde zaafiyet oluşmayacak şekilde personel ihtiyacı da gözetilerek değerlendirildiği, Denetimli Serbestlik
Müdürlüğünde 1.234 (bin iki yüz otuz dört) dosya bulunmasına karşılık toplam 14 (on dört) infaz ve koruma memurunun görev yaptığı, söz konusu kurumda halihazırda personel ihtiyacı bulunduğunun değerlendirildiği,
2.3. Başvuranın hizmetine ihtiyaç duyuluyor olması, kendisine ve emsallerine muvafakat verilmesi durumunda ceza infaz kurumlarındaki güvenlik ve infaz hizmetlerinde zafiyet doğacağı düşünüldüğünden, adı geçenin görevinden ayrılmasının Genel Müdürlük tarafından uygun görülmediği, ilgiliye yönelik dostane çözüm kapsamında yapılacak farklı bir uygulamanın benzer durumda olan diğer tüm personele emsal teşkil edeceği ve bu durumun da ilgili kurumda yürütülen işlerde aksaklık oluşmasına sebebiyet vereceğinin değerlendirildiği,
ifade edilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”
4. 14/6/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun Görevi” başlıklı
5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü
eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”
5. 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun “Memurların bir kurumdan diğerine nakilleri” başlıklı
74 üncü maddesinin birinci fıkrasında, “Memurların bu Kanuna tabi kurumlar arasında, kurumların
muvafakatı ile kazanılmış hak dereceleri üzerinden veya 68 inci maddedeki esaslar çerçevesinde derece yükselmesi suretiyle, bulundukları sınıftan veya öğrenim durumları itibariyle girebilecekleri sınıftan, bir kadroya nakilleri mümkündür.”,
düzenlemeleri yer almaktadır.
IV. KAMU DENETÇİSİ SN. SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİNE ÖNERİSİ
6. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; Başvuranın iddiaları, İdarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek hazırlanan
Tavsiye Karar Önerisi Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
/
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 7. Başvuran özetle, Belediye Başkanlığı’nda boş bulunan Şef kadrosuna geçişine izin verilmesini talep etmektedir.
8. Kurumlar arası nakil işleminin kurumların muvafakati ile sağlanmakta olup, idarecilerin muvafakat verip vermemek konusunda takdir yetkisine sahip oldukları açık olmakla birlikte idareye tanınan takdir yetkisi mutlak olmayıp, kamu kamu yararı ve hizmet gerekleri ile sınırlıdır. İdare takdir yetkisini kullanırken kendisine verilen yetkinin amacı doğrultusunda hareket etmeli, nesnellik ve tarafsızlık içinde davranmalı, orantılılık ilkesine uymalı, kanunlar özel koşullar öngörmüşse bunlara uymalı, bu yetkiyi kamu yararı için ve gerekçeli olarak kullanmalıdır. Diğer bir deyişle, takdir yetkisinin kullanılması sınırsız bir hak olmayıp özellikle idarenin tek yanlı işlemleriyle kamu gücü kullanarak bireylerin hukuki statülerinde değişiklikler yaparken bu yetkinin hukuka uygun kullanılması hukuk güvenliği bakımından önem taşımaktadır. Bunun için ise öncelikli olarak takdir yetkisi kullanımında gerekçe gösterilmesi gerekmektedir. Başvuruya konu olayda ise idare tarafından başvuranın hizmetine ihtiyaç duyulduğundan bahsedilmişse de nakil muvafakat talebinin değerlendirilmesinde; iş yükü, personel ihtiyacı, idari personel kontenjan sayısı gibi hususlar ilişkin bir açıklama veya gerekçelendirme bulunmadığı görülmektedir.
9. Başvuru konusuna benzer nitelikteki davalara ilişkin pek çok Danıştay kararında da, “Anayasanın 5 inci maddesinde de belirtildiği üzere kişilerin maddi ve manevi varlığını geliştirmek için gerekli şartları hazırlamak Devletin temel amaç ve görevlerinden olduğundan, kamu görevlileri için bu koşulların oluşturulmasında da idarenin, kurduğu işlemlerde takdir yetkisini, kamu yararı ve hizmet gerekleri doğrultusunda kullanmak zorunda olduğu, bu kapsamda davacının hizmetine ihtiyaç duyulduğu gerekçesiyle muvafakat verilmemiş ise de, kamu hizmetinin bütünlüğü ve devamlılığı ilkesi gereğince, kamu görevlilerinin özel koşullarına göre verimliliklerinin en yüksek düzeyde olduğu ve hizmetinden en yüksek oranda yararlanılacak bir biçimde çalıştırılmaları kamu yararına daha uygun olduğu gibi davacının gördüğü eğitime uygun ve istediği bir alanda çalışması maddi ve manevi varlığının gelişmesine olumlu katkı sağlayacağından ve kamu hizmetinden beklenen fayda artacağından, davacıya muvafakat verilmemesi yönünde kurulan işlemde hukuka uyarlık görülmediği” görüşü benimsenmektedir. (D5D, E:2015/3932,
K:2015/3932, 20/10/2015; D5D E:2015/3932, K: 2015/3932, 20/10/2015, D5D E:2008/3402,
K:2008/3402, 11/07/2008)
10. Bu bakımdan başvuruya konu olayda, Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü tarafından başvuranın hizmetine ihtiyaç duyulması nedenleriyle muvafakat verilmediği belirtilmiş ise de, başvuranın yaptığı görev ile geçmek istediği görev arasında farklılık bulunduğu, Belediye Başkanlığı’na Şef Kadrosuna geçeceği bu şekilde hizmetinden daha yüksek oranda yararlanılacak biçimde çalıştırılmasının kamu yararına daha uygun olduğu gibi, istenilen bir alanda çalışmanın maddi ve manevi varlığının gelişmesine de olumlu katkı sağlayacağı, kamu hizmetinden beklenen faydanın da artacağı anlaşılmıştır.
11. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; yukarıda açıklanan nedenlerle başvuran hakkında muvafakat verilmemesi yönünde yürütülen işlemin hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğu kanaat ve sonucuna varılmıştır.
/
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 12. İyi yönetim ilkelerine, 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiştir. Söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmeler neticesinde; başvurunun inceleme ve araştırması kapsamında Kurumumuzca istenilen bilgi ve belgelerin idare tarafından süresi içerisinde ve gerekçeli olarak Kurumumuza gönderildiği, böylece
“kararların gerekçeli olması ve makul sürede karar verme” ilkelerine uygun davranıldığı; idarenin, başvurucuya verdiği cevapta hangi sürede hangi mercilere başvurabileceğini de göstermediği, bu nedenle
“karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup; idarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
13. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bu Tavsiye Kararının idareye tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde idare tarafından herhangi bir eylem ya da işlem tesis edilmezse (varsa)
dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup Ağrı İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN KABULÜNE;
Belediye Başkanlığı tarafından başvuranın naklen atanması talebinin yenilenmesi halinde muvafakat verilerek mağduriyetin makul sürede giderilmesi yönünde CEZA VE TEVKİFEVLERİ GENEL
MÜDÜRLÜĞÜNE TAVSİYEDE BULUNULMASINA,
Kararın BAŞVURANA ve CEZA VE TEVKİFEVLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜNE TEBLİĞİNE;
6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 20 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca; İdare
tarafından bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi
/