|
ÖZET: Başvuran, Anadolu Üniversitesi Açık Öğretim Fakültesi Medya ve İletişim programına kayıtlı olup, cezaevinde bulunduğu için ders materyallerine erişim konusunda zorluk yaşamaktadır. 2022-2023 akademik yılı için ödediği toplam 1387,50 TL öğrenim ücretinin içindeki materyal ücretinin iadesini talep etmiştir. Ancak, Anadolu Üniversitesi Rektörlüğü, bu talebi çeşitli gerekçelerle reddetmiştir. Üniversite, öğrencilere sunulan materyallerin dijital ortamda sağlandığını ve basılı kitapların dağıtımının 2018 yılında sona erdiğini belirtmektedir. Ayrıca, cezaevindeki öğrencilerin erişim sorunlarının üniversitenin sorumluluğunda olmadığını ifade etmiştir.
Anadolu Üniversitesi, öğrenci katkı payları ve öğrenim ücretlerinin her yıl Resmi Gazete’de yayımlanan Cumhurbaşkanlığı kararıyla belirlendiğini ve bu ücretlerin indirim veya iade edilmesinin mümkün olmadığını vurgulamaktadır. Başvuranın, eğitim hakkına erişiminde yaşadığı zorluklar, cezaevindeki kısıtlamalardan kaynaklanmakta olup, bu durumun eğitimde fırsat eşitsizliğine yol açmadığı değerlendirilmiştir. Sonuç olarak, Kamu Denetçiliği Kurumu, başvurunun reddini uygun bulmuştur. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2023/15382-S.23.24255
BAŞVURU NO : 2023/8528
KARAR TARİHİ : 04.12.2023
RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : ANADOLU ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜ
BAŞVURUNUN KONUSU : Materyal ücreti iadesi talebi hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 15.06.2023
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran, tutuklu durumda bulunduğunu, 14/10/2022 tarihinde Anadolu Üniversitesi Açık Öğretim
Fakültesi Medya ve İletişim programına kayıt olduğunu,
2. Eğitim portalı üzerinden ders materyallerine erişmesine ve indirilerek ücretsiz verilmesine cezaevi tarafından izin verilmediğini, bu nedenle sınavlara hazırlanabilmek amacıyla 07/11/2022 tarihinde
Üniversiteye başvurduğunu ve 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin infazı Hakkında Kanunun 62 nci maddesinin ikinci fıkrası kapsamında ders kitaplarının ücretsiz verilmesini talep ettiğini, Üniversitenin 15/11/2022 tarihli yazısı ile talebinin reddedildiğini,
3. Üniversitenin eKampüs sistemine erişim sağlayarak ders çalışmasına cezaevi yönetimi tarafından izin verilmediğini, 10/02/2023 tarihli dilekçe ile ders kitaplarının bilgisayar çıktılarının ücretsiz olarak verilmesini cezaevinden talep ettiğini, talebinin 26/12/2022 tarihli yazı gerekçe gösterilerek reddedildiğini,
4. Eğitim kurulu kararının on birinci maddesinin 5175 sayılı kanuna aykırı olduğu gerekçesiyle 01/03/2023 tarihli dilekçe ile İnfaz Hâkimliğine şikâyette bulunduğunu, şikâyetinin İnfaz Hâkimliğinin 10/03/2023 tarihli kararı ile reddedildiğini, karara yaptığı itirazın da Ağır Ceza Mahkemesinin 03/04/2023 tarihli kararı ile reddedildiğini,
5. Gelişmeler üzerine 28/04/2023 tarihli dilekçe ile Anadolu Üniversitesine başvuru yaptığını, dilekçesinde güz dönemi öğretim gideri olarak 670 TL, bahar dönemi için 717,50 TL ücret ödediğini, cezaevi iş yurtlarına bilgisayar çıktısı için 171,75 TL ödediğini, ailesi tarafından temin edilen kitap çıktılarının her bir sayfası için 1 TL ödediğini belirterek her iki dönem için ödediği öğrenim harç ücretinin hesaplanmasına esas olan öğretim materyal ücretinin iade edilmesini talep ettiğini, Üniversitenin 02/05/2023 tarihli yazısı ile talebinin reddedildiğini,
6. 5275 sayılı Kanun kapsamında ders materyallerinin ücretsiz verilmesi gerekirken cezaevi ve üniversite tarafından verilmediğini materyal portalına erişmesine cezaevi tarafından izin verilmediğini, bu nedenle fotokopi masrafına katlanmak zorunda kaldığını, belirterek 2022-2023 akademik yılı güz ve bahar dönemi için üniversiteye ödediği toplam 1387,50 TL öğrenim ücretinden tutarlar hesaplanırken belirlenen ve hesaba dâhil edilen öğretim materyal ücretinin ait tutarın iade edilmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
7. Anadolu Üniversitesi Rektörlüğü Açıköğretim Fakültesi Dekanlığının 02.05.2023 tarihli ve sayılı başvurana muhatap yazısında, “İlgi (a) dilekçenizdeki talebinize 15,1 1.2022 tarihli ve E– – sayılı ilgi (b) yazımız ile cevap verilmiştir.
8. Anadolu Üniversitesi Açıköğretim, İktisat ve İşletme Fakülteleri Eğitim-Öğretim ve Sınav Yönetmeliğinin 8-(1) maddesinde; “Yeni kayıt ve kayıt yenileme tarihleri, süreleri, usulleri, kayıtta istenecek belgeler ve kayıt koşulları üniversite Yönetim Kurulunun belirleyeceği genel ilkeler çerçevesinde, ilgili birim yönetim kurulları tarafından ortak olarak belirlenir. Öğrenci kayıt yaptırmak için belirlenen bu koşullara uymak, İlgili mevzuat ve birim yönetim kumlunca belirlenen bedelleri süresi içinde ödemek zorundadır. ” denilmektedir.
9. Kayıt yaptıracak veya kayıt yeniletecek öğrencilerin ödeyeceği tutarlar, 27.07.2022 tarihli ve 31905 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan “2022-2023 Eğitim-Öğretim Yılında Yükseköğretim Kurumlarında Cari
Hizmet Maliyetlerine Öğrenci Katkısı Olarak Alınacak Katkı Payları ve Öğrenim Ücretlerinin Tespitine
Dair” Cumhurbaşkanı Kararının ilgili maddelerine göre belirlenmektedir. Dönem öğretim materyal ücreti ise Cumhurbaşkanı Kararının verdiği yetkiye göre Anadolu Üniversitesince belirlenme olup dönem öğrenim ücreti/dönem öğrenci katkı payı ve dönem öğretim giderlerinin Ödenmesinde Üniversite olarak herhangi bir katkımız vazgeçme veya indirim hakkımız yoktur. Bu nedenle İlgi (c) dilekçenizdeki talebiniz hakkında yapılacak herhangi bir işlem bulunmamaktadır.” ifadelerine yer verilmiştir.
10. Anadolu Üniversitesi Rektörlüğü Öğrenci İşleri Daire Başkanlığının – – sayılı ve 16.08.2023 tarihli bilgi ve belge talebimize yönelik cevabi yazısında, “İlgi yazınız
Üniversitemiz Açıköğretim Fakültesi Dekanlığı tarafından incelenmiştir. tarafından gönderilen dilekçeler ve Üniversitemiz Açıköğretim Fakültesi Dekanlığı tarafından bu dilekçelere verilen
cevaplar, aşağıda detaylı bir şekilde açıklanmıştır:
11. a- tarafından gönderilen dilekçeler ile Üniversitemiz Açıköğretim Fakültesi Dekanlığı tarafından bu dilekçelere verilen cevaplar yer almaktadır (Ek-1).
12. b- … , Üniversitemiz Açıköğretim Fakültesi Medya ve İletişim Ön Lisans Programına 2022-2023 öğretim yılında, 14.10.2022 tarihinde kayıt yaptırmış olup halen kayıtlı öğrencimizdir (Ek-2).
13. c- Üniversitemiz Açıköğretim Sistemiyle öğretim yapan Açıköğretim, İktisat ve İşletme Fakülteleri öğrencileri, Anadolu Üniversitesi Açıköğretim Sistemi çerçevesinde, basılı ders kitapları, online materyaller ve canlı dersler gibi çeşitli öğretim kaynaklarından yararlanmaktadır. 2018-2019 öğretim yılına kadar öğrencilere ücretsiz basılı ders kitabı sağlanırken, 09.08.2018 tarihli ve 6/11 no’lu Senato
Kararı gereği bu uygulamadan vazgeçilmiştir. Bu kararda aşağıdaki nedenler açıklanmıştır: 1.
Mevzuattaki hızlı değişmeleri basılı kitapta gerçekleştirmenin zorluğu, 2. Güncellemelerin eş zamanlı yapılamaması, 3. Öğrencilerin basılı kitap alma oranlarının azalması.
14. Bu doğrultuda, öğrencilere tüm öğretim materyalleri elektronik ortamda sunulmaktadır. Bu karar, öğrencilere maddi açıdan destek olabilmek için alınmıştır. Ücretsiz kitap dağıtımının sona ermesi ve öğretim materyal ücretlerinde yapılan indirim, ilgili platformlarda duyurulmuştur. Öğrencilere daha güncel ve çevre dostu bir öğretim sunmak, kağıt ve baskı maliyetlerini azaltmak amacıyla 2018-2019 öğretim yılından itibaren basılı kitaplar yerine Anadolum e-Kampüs Sistemi üzerinden dijital kitaplar ve e-öğrenme materyalleri sunulmaktadır. Bunun yanı sıra, ders kitaplarına Anadolum e-Kampüs Sistemi üzerinden ve 2022 yılında Üniversitemiz Açıköğretim Fakültesinin 40. kuruluş yılında erişime açılan Dijital
Ders Platformu (DDP) (https://ddp.anadolu.edu.tr/) üzerinden ücretsiz olarak ve herkese açık erişim sağlanabilmektedir.
15. d- Anadolum e-Kampüs Sistemi, öğrencilere kayıtlı oldukları bölümle ilgili ders kitaplarını dijital ortamda ücretsiz sunmaktadır. Öğrenciler, en güncel ders materyallerine PDF, HTML5, E-Pub, mobi gibi çeşitli formatlarda erişebilmekte ve sınav soruları, alıştırmalar gibi materyallere ulaşabilmektedir. Bu sayede öğrenciler, her zaman en güncel ve geniş bir materyal yelpazesi ile öğretimlerine devam edebilirler.
Üniversitemiz Açıköğretim Sistemiyle öğretim yapan Fakültelerin programlarında yer alan tüm ders kitapları gibi adı geçen öğrencinin de kayıtlı olduğu programa yönelik ders kitapları, ücret karşılığında satılmaktadır. Bu nedenle Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun’un ‘Süreli veya süresiz yayınlardan yararlanma hakkı’ başlıklı 62 inci maddesinin ikinci fıkrası kapsamı dışında değerlendirilmelidir.
16. e- Öğrenci katkı payları ve öğrenim ücretleri, her yıl Resmi Gazete’de yayımlanan “…Eğitim-Öğretim
Yılında Yükseköğretim Kurumlarında Cari Hizmet Maliyetlerine Öğrenci Katkısı Olarak Alınacak Katkı
Payları ve Öğrenim Ücretlerinin Tespitine Dair” Cumhurbaşkanı Kararına göre belirlenmektedir. Dönem öğretim materyal ücreti ise Anadolu Üniversitesi tarafından belirlenmektedir. Kayıt yaptıran adaylardan ilgili Cumhurbaşkanı Kararı gereği sınav hizmetleri, materyal ve diğer hizmetler için belirlenen Dönem
Öğretim Materyal Ücreti alınmaktadır. Bu ücret, öğretim materyali, ekampüs üzerinden sunulan tüm dijital ders materyalleri ve sınav hizmetleri materyallerini kapsamaktadır.
17. Üniversitemiz tarafından Açıköğretim Sistemiyle öğretim yapan Açıköğretim, İktisat ve İşletme
Fakültelerinin sınavları için her dönemde 129 il/ilçede bulunan sınav merkezlerinde yaklaşık olarak 7 bin binada, 42 bin salonda ve 310 bin görevliyle 1 milyonu aşkın öğrenci için sınav organizasyonu yapılmakta olup öğrenci destek hizmetleri ve diğer materyaller göz önünde bulundurularak maliyet hesabına göre dönem öğretim materyal ücreti belirlenmektedir.
18. f- Ceza ve Tevkifevlerindeki öğrenciler de Anadolum e-Kampüs ortamı üzerinden öğretim materyallerine erişim sağlayabilirler. Erişim süreçleri, Ceza İnfaz Kurumları tarafından belirlenen yasa, yönetmelik ve kurallara uygun olarak yürütülmekte olup Üniversitemizin bu sürece müdahil olması söz konusu değildir.
19. g- ‘ın ödediği dönem öğretim materyal ücretlerinin iadesi ve ücretsiz kitap gönderimi gibi talepler, alınan karar ve uygulamalar doğrultusunda yerine getirilememektedir.
20. h- Üniversitemize, şikayet konusuyla ilgili olarak herhangi bir dava veya karar yöneltilmemiştir. …
Yukarıda belirtilen bilgiler, ve diğer öğrencilerimize yönelik alınan kararların ve uygulamaların ayrıntılı bir açıklamasını içermektedir.” ifadelerine yer verilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
21. 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun ‘Lisans düzeyinde öğretim’ başlıklı 43 üncü maddesinde, “Yükseköğretim kurumları, örgün, yaygın ve açık öğretim yöntemleri ile her türlü eğitim-öğretim yapabilirler.”, ‘Diploma alma, ders kredilerinin hesaplanması, öğrencilik haklarından yararlanma ve sınavlar’ başlıklı 44 üncü maddesinde, “…uzaktan veya açıköğretim özellikleri ile (…) (…) eğitimöğretimin devamına ilişkin diğer hususlar, Yükseköğretim Kurulunun bu konularda belirlediği temel ilkelere uygun olarak yükseköğretim kurumları senatoları tarafından belirlenir.”. ‘Cari hizmet maliyetinin hesaplanması, öğrenci katkı payları ve öğrenim ücretleri’ başlıklı 46’ncı maddesinde, “b.
Birinci öğretim, ikinci öğretim, açık ve uzaktan öğretim için Yükseköğretim Kurulu tarafından hesaplanan cari hizmet maliyetlerinin Devlet tarafından karşılanacak kısmı, öğrenciler tarafından karşılanacak katkı payları ve öğrenim ücretleri ile uygulamaya ilişkin usul ve esaslar, her yıl haziran ayı sonuna kadar
Cumhurbaşkanınca belirlenir. Öğrenci katkı payı veya öğrenim ücretinden muaf tutulacaklar ile yabancı uyruklu öğrencilerden alınacak asgari öğrenim ücretlerinin tutarı Cumhurbaşkanı kararıyla belirlenir.”,
22. 17860 sayılı ve 06.11.1982 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan Açık Yükseköğretim
Yönetmeliğinin 12 nci maddesinde, “Açıköğretimde öğrencilerden bu öğretim için tespit edilen harçlar dışında, gönderilen kitap, ses ve video kasetleri, slaytlar, mektup, test deney malzemesi ve benzeri gereçlerin depozito ve ulaşım masrafları ile bunlara ilişkin gerekli ücretler ve bedeller Anadolu
Üniversitesinde “Açıköğretim Fakültesinin” diğer üniversitelerde üniversite veya ilgili birimin Döner
Sermayesine gelir kaydedilir.”,
23. 29464 sayılı ve 03.09.2015 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan Anadolu Üniversitesi Açıköğretim, İktisat ve İşletme Fakülteleri Eğitim-Öğretim ve Sınav Yönetmeliğinin ‘Yeni kayıt, kayıt yenileme ve ders kaydı’ başlıklı 8 inci maddesinde, “Yeni kayıt ve kayıt yenileme tarihleri, süreleri, usulleri, kayıtta istenecek belgeler ve kayıt koşulları Üniversite Yönetim Kurulunun belirleyeceği genel ilkeler çerçevesinde, ilgili birim yönetim kurulları tarafından ortak olarak belirlenir. Öğrenci kayıt yaptırmak için belirlenen bu koşullara uymak, ilgili mevzuat ve birim yönetim kurulunca belirlenen bedelleri süresi içinde ödemek zorundadır.” hükümleri bulunmaktadır.
IV. KAMU DENETÇİSİ ARİF DÜLGER’İN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
24. Dosya kapsamında yer alan bilgi ve belgelere göre başvurunun reddi önerilmiştir.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 25. Başvuran, 2022-2023 akademik yılı güz ve bahar dönemi için üniversiteye ödediği toplam 1387,50 TL öğrenim ücretinden tutarlar hesaplanırken belirlenen ve hesaba dâhil edilen öğretim materyal ücretinin ait tutarın iade edilmesini talep etmekte iken ilgili üniversite alınan karar ve uygulamalar doğrultusunda talebin yerine getirilemediğini belirtmektedir.
26. Dosya kapsamında yer alan bilgi ve belgelere göre başvuranın Anadolu Üniversitesi Açıköğretim
Fakültesi Medya ve İletişim Ön Lisans Programına 2022-2023 öğretim yılında, 14.10.2022 tarihinde kayıt yaptırdığı anlaşılmaktadır.
27. Başvuran birden çok konuyu dile getirmekle birlikte talep olarak materyal ücretine itiraz ettiği görülmektedir. Bu kapsamda materyal ücreti şikâyetine yönelik sınırlı bir inceleme yapılması gerekmektedir.
28. Öğrenci katkı payları ve öğrenim ücretleri, her yıl Resmi Gazetede yayımlanan Cumhurbaşkanı
Kararına göre belirlenmektedir. 2022-2023 Eğitim-Öğretim Yılında Yükseköğretim Kurumlarında Cari
Hizmet Maliyetlerine Öğrenci Katkısı Olarak Alınacak Katkı Payları ve Öğrenim Ücretlerinin Tespitine
Dair Kararın ‘Başka ücret alınmaması’ başlıklı 18 inci maddesinde öğrencilerden, yeni kayıt ve kayıt yenileme sırasında katkı payı/öğrenim ücreti dışında (açık öğretim ve uzaktan öğretim materyal ücreti hariç) her ne ad altında olursa olsun ücret alınmayacağı düzenlenmiştir. Burada açık öğretim ve uzaktan öğretim materyal ücreti hariç tutularak bu ücretlerin alınmasına cevaz verilmiştir.
29. Dönem öğretim materyal ücreti ise Anadolu Üniversitesi tarafından belirlenmektedir. Üniversite tarafından 2022-2023 öğretim yılında ilk kez kayıt yaptıracak öğrencilere yönelik bölümler arası değişmekle birlikte 620 TL ile 1095 TL arasında değişen öğretim gideri, Medya ve İletişim bölümü için ise
670 TL öğretim gideri belirlendiği görülmektedir. Yine 2023-2024 öğretim yılı için 1180 TL ile 2080 TL
arası değişen öğretim gideri, Medya ve İletişim bölümü için ise 1270 TL belirlendiği görülmektedir. Bu belirlemenin basılı ders kitapları, çevrim içi materyaller, canlı dersler gibi çeşitli öğretim kaynakları, staj/uygulama dersi bulunması ve sınav hizmetleri dikkate alınarak belirlendiği açıklanmaktadır.
30. 2018-2019 öğretim yılına kadar öğrencilere ücretsiz basılı ders kitabı sağlanırken, 09.08.2018 tarihli
Senato Kararı gereği bu uygulamadan vazgeçilmiştir. Mevzuattaki hızlı değişmeleri basılı kitapta gerçekleştirmenin zorluğu, güncellemelerin eş zamanlı yapılamaması ve öğrencilerin basılı kitap alma oranlarının azalması gerekçeleri ile basılı kitap uygulamasından vazgeçildiği belirtilmektedir.
31. Medya ve İletişim Önlisans Programı için 2017-2018 öğretim yılında 205 TL, 2018-2019 öğretim yılında basılı kitap uygulamasından vazgeçilmesi sebebiyle öngörülen maliyet olan 350 TL yerine 225 TL (ön açıklama), 2019-2020 öğretim yılında 285,00 TL belirlenmiştir. Görüldüğü üzere basılı kitap uygulamasından vazgeçilmesi durumu toplam tutarı doğrudan etkilemiştir.
32. Bunun yanı sıra, Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü (UNESCO) 2019 yılında aldığı bir karar doğrultusunda ders kitaplarına Dijital Ders Platformu üzerinden ücretsiz olarak ve herkese açık erişim sağlanabildiği ilgili üniversite tarafından belirtilmektedir. Böylelikle herkes için nitelikli eğitim, fırsat eşitliği, eşitsizliklerin azaltılması, bilginin paylaşılması ve yayılması gibi stratejik hedeflere ulaşılması amaçlanmaktadır. Platform ile 15 farklı öğrenme kaynağına (konu anlatım videoları, e-kitaplar, sesli özetler ve etkileşimli içerikler, ders materyalleri, sınav soruları, alıştırmalar canlı ders (hazırlık aşamasında..)
ulaşım sağlanabildiği belirtilmiştir. Bu noktada herekse açık materyallerin sürdürülebilirliğinin sağlanması için gereken maliyetin sadece aktif öğrencilere yüklendiği açıktır. Bununla birlikte bu gelişmelerden sonra çevrim içi kaynakların muhteviyatında değişiklik olmaması gibi durumlarda sistem güncellenmesi maliyeti veya yazarlara ödenen çalışma ve telif ücreti gibi bir ek maliyet de getirmeyecektir. Dosya kapsamından bu gibi ayrıntılara ulaşılamamaktadır. Bununla birlikte Kamu Denetçiliği kurumunun 2020/95211 sayılı kararında öğrencilerden alınan materyal ücretinin içeriği tartışılmış ve başvuranın materyal ücreti talebi reddedilmiştir.
33. Bununla birlikte talebe bağlı olarak ücreti karşılığı basılı kitap satış hizmeti sunulmaktadır. Ceza ve
Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun’un ‘Süreli veya süresiz yayınlardan yararlanma hakkı’ başlıklı 62 inci maddesinin ikinci fıkrası kapsamı incelendiğinde üniversiteler, … tarafından çıkartılan gazete, kitap ve basılı yayınların, hükümlülere ücretsiz olarak ve serbestçe verileceği düzenlenmiştir.
Hemen devamında ise eğitim ve öğretimine devam eden hükümlülerin ders kitaplarının denetime tabi tutulamayacağı hüküm altına alınmıştır. Bu ayrıksı düzenlemeden ders kitaplarının üniversite tarafından çıkarılan kitap ve basılı yayın kapsamına girmediği değerlendirilmektedir. Nitekim ilgili üniversite de hükmün dışında olduğuna yönelik değerlendirmede bulunmuştur.
34. Aktif öğrencilerin öğretim giderini ödeme yükümlülüğü bulunmaktır. Üniversite tarafından katkı payı, dönem öğretim giderlerine yönelik katkı, vazgeçme veya indirim uygulama konusunda görev ve yetkisi bulunmamaktadır. İstisnalar Cumhurbaşkanı Kararında belirtilmiş olup başvuran tarafından istisna kapsamında bulunduğu ileri sürülmemiştir.
35. Başvuran cezaevinde bulunduğu için internet erişimine ulaşmakta zorlanmakta ve eğitim hakkına ulaşmakta başkaca mevzuatlara uyma yükümlülüğü altındadır. Bu nedenle cezaevinde bulunun öğrenciler dezavantajlı grup içeresinde değerlendirilmektedir.
36. Başvuran dönem öğretim ücretini ödemesine rağmen internet erişimi kısıtlı olduğu için dijital kitap baskılarına ulaşamadığını iddia etmektedir. Bu nedenle fotokopi ücreti ödemek zorunda kaldığını belirtmektedir.
37. Üniversite tarafından açık öğretim sistemiyle öğretim yapan üç fakülte bünyesinde sınavlar için her dönemde 129 il/ilçede bulunan sınav merkezlerinde yaklaşık olarak 7 bin binada, 42 bin salonda ve 310 bin görevliyle 1 milyonu aşkın öğrenci için sınav organizasyonu yapıldığı belirtilmektedir. Bu hususların maliyet olarak bir yekûn tutacağı da açıktır.
38. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; ücretin belirlenmesi aşamasında öğretim materyali, ekampüs üzerinden sunulan tüm dijital ders materyalleri ve sınav hizmetleri materyallerinin dikkate alındığı, öğrenim ve materyal ücretleri ile hesaplama ayrıntılarının çeşitlilik gösterdiği,
39. Başvuranın dezavantajlı durumunu kişisel çaba veya cezaevlerine yönelik düzenlenen ve uygulanan pozitif yükümlülükler vasıtasıyla bertaraf edebileceği, eKampüs sistemine erişim sağlayarak ders çalışmasına cezaevi yönetimi tarafından izin verilmediği iddiasına ilişkin herhangi bir belge sunmadığı ve iddiasını temellendiremediği, böylelikle eğitimde fırsat eşitsizliğine yol açılmadığı, başvurandan beklenen kişisel çaba ve maliyetin kamu yararı maliyeti ile karşılaştırıldığında önemsiz kaldığı,
40. Anayasa Mahkemesi tarafından da ihlal iddiasına konu değerin az olması durumunun Anayasanın yorumlanması ve uygulanması açısından önem taşımayan ve başvurucuyu önemli bir zarara uğratmayan başvuru olarak nitelendirerek kabul edilemezlik kararı verildiği (2014/2293 sayılı karar) hususları birlikte değerlendirildiğinde ilgili idarenin işleminin hukuka uygun olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 41. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; İdarenin karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, İdarenin bahse konu ilkelere uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
42. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Eskişehir İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE;
Kararın BAŞVURANA ve ANADOLU ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜNE tebliğ edilmesine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi