Covid-19 ek ödemesi talebinin, emsal personelin aldığı ödemelerle karşılaştırılarak reddedilmesinin hukuki değerlendirmesi (KDK)

T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU

(OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2022/10052-S.22.15478

BAŞVURU NO : 2022/5816

KARAR TARİHİ : 09/08/2022

RET KARARI

BAŞVURUYA KONU İDARE : SAĞLIK BAKANLIĞI

BAŞVURUNUN KONUSU : Ek ödeme talebi hk.

BAŞVURU TARİHİ : 18/04/2022

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Kurumumuza yaptığı başvuruda başvuran, Kamu Hastaneleri Genel Müdürlüğünün 17/05/2021 tarihli ve E-49022165-010.99 sayılı, Covid-19 Pandemisi nedeni ile Sağlık tesislerinde Yapılacak Ek ödeme konulu yazısı gereği tarafına yapılması gereken ödemenin, PCR laboratuvarında görev yapmasına rağmen ödenmediğini belirtmektedir. Başvuran Kurumumuzdan Nisan -Mayıs -Haziran -Temmuz 2021 tarihlerine ait ödemelerin yasal faizi ile birlikte ödemesini talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Sağlık Bakanlığının 30/05/2022 tarihli ve sayılı yazısında; 2.1. Türk Silahlı Kuvvetleri kadrosunda Sağlık Bakanlığı kadrosuna atanan başvurana yapılan ödemelerin

Maliye Bakanlığının konu hakkındaki 06/12/2016 tarihli ve 9841 sayılı yazısı kapsamında gerçekleştirildiği, 2.2. Başvuranın almakta olduğu aylık ve mali haklar toplamı net tutarının yeni kadrosuna bağlı olarak alabileceği aylık ve mali hakların net tutarı ile atanmış olduğu yeni kadro unvanı esas alınmak suretiyle hesaplanan döner sermaye ek ödemesi net tutarının toplamından şayet az ise aradaki fark tutarının herhangi bir vergi veya kesintiye tabi tutulmaksızın ayrıca tazminat olarak ödenmesi gerektiği, bunun dışında, bahse konu personele Maliye Bakanlığının mezkûr görüş yazısı doğrultusunda söz konusu hesaplamaya dâhil edilmeden ayrıca döner sermaye ek ödemesi yapılmasına imkân olmadığı,

2.3. Nisan, Mayıs, Haziran ve Temmuz 2021 dönemlerinde COVID-19 Pandemisi nedeniyle İl Sağlık

Müdürlüklerinde yapılan ek ödeme her ne kadar COVID-19 pandemisi sürecine özgü bir ek ödeme olsa bile sınırları 209 sayılı Kanunun 5’inci maddesi uyarınca belirlenen bir döner sermaye ek ödemesi olduğu, 2.4. Başvuruya konu dönemde başvuranla aynı görevi yapan Bakanlık kadrosunda çalışan emsal bir personelin bordroları incelendiğinde başvuranın aylık mali hakları toplamının emsali personelden daha yüksek olduğunun anlaşıldığı, açıklamalarına yer verilmektedir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi

Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”, 4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir…”, 5. 209 sayılı “Sağlık Bakanlığına Bağlı Sağlık Kurumları İle Esenlendirme (Rehabilitasyon)

Tesislerine Verilecek Döner Sermaye Hakkında Kanun’un 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “döner sermaye gelirlerinden, döner sermayeli sağlık kurum ve kuruluşlarında görev yapan memurlar ve sözleşmeli personel ile açıktan vekil olarak atananlara mesai içi veya mesai dışı ayrımı yapılmaksızın ek ödeme yapılabilir….”, 6. 6756 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması ve Milli Savunma Üniversitesi

Kurulması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin

Değiştirilerek Kabul Edilmesi Hakkında Kanun’un 107 inci maddesinin üçüncü fıkrasının (c)

bendinde; “Devredilecek personelden Aylıklarını 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanununa göre alanlara, aylık ve mali hakları (ek ödeme veya sağlık hizmetleri tazminatı dahil), rütbe ve kıdemleri ile devredildiği tarihteki aylık ve mali hak unsurları (tayın bedeli ve fiilen çalışma karşılığı yapılan ödemeler hariç) esas alınarak aynı şekilde ödenir. Bu şekilde almakta oldukları aylık ve mali hakları toplam net tutarının, devir sonrası yeni kadrolarına bağlı olarak alabilecekleri aylık ve mali hakları toplamı ile atanmış oldukları yeni kadro unvanı esas alınmak suretiyle hesaplanan döner sermaye ek ödemesi toplamının net tutarından az olması halinde aradaki fark tutarı, herhangi bir vergi ve kesintiye tabi tutulmaksızın ayrıca tazminat olarak ödenir.” düzenlemelerine yer verilmiştir.

IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ

7. Kamu Denetçisi tarafından, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvuru konusuna ilişkin hazırlanan Ret Karar Önerisi

Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 8. Başvuran, Covid-19 Pandemisi nedeni ile Sağlık tesisleri görevlilerine yapılan ek ödemenin, PCR laboratuvarında görev yapmasına rağmen ödenmediğini belirterek Kurumumuzdan Nisan -Mayıs -Haziran

-Temmuz 2021 tarihlerine ait ödemelerin yasal faizi ile birlikte ödemesini talep etmektedir.

9. 209 sayılı Kanun’da sağlık kurum ve kuruluşlarında görev yapanlara döner sermaye ek ödemesi yapılabileceği düzenlenmektedir.

10. 6756 sayılı Kanun’da Sağlık Bakanlığına devredilecek personelin ek ödeme veya sağlık hizmetleri tazminatı dahil tüm aylık ve mali haklarının devir tarihindeki aylık ve mail hak unsurları gözetilerek aynı şekilde yapılacağı belirtilmektedir. Kanun’da ayrıca aylık ve mali haklarının tutarının, devir sonrası aylık ve mali hakları ile döner sermaye ek ödemesi toplamından az olması halinde aradaki farkın tazminat olarak ödeneceği hüküm altına alınmıştır.

11. Kurumumuza sunulan bilgi ve belgelerden Sağlık Bakanlığının 17/05/2021 tarihli ve 39569180-010.99 sayılı yazısıyla Covid-19 pandemisiyle mücadelede görev yapan sağlık çalışanlara 2021 yılı Nisan-MayısHaziran ve Temmuz aylarında 209 sayılı Kanun kapsamında ek ödeme yapılmasına karar verdiği görülmektedir.

12. Başvuru konusu olayda, PCR testi laboratuvarında çalışmasından bahisle kendisine de ek ödeme yapılması gerektiğini açıklayan başvuranın, 6756 sayılı Kanun kapsamında Sağlık Bakanlığı kadrosuna atandığı, aylık ve mali haklarının bu kanundaki düzenlemelere tabi olduğu görülmektedir. Kadro ve pandemideki görevi itibarıyla başvuranın emsali olan bir personelin bordroların karşılaştırılmasından, başvuranın aldığı toplam ödemenin emsaline yapılan ödemelerden yüksek olduğu belirlenmiştir.

Dolayısıyla, emsal personelin 209 sayılı Kanun kapsamında pandemi nedeniyle yapılan ek ödemeyle diğer aylık ve mali hakları toplamının başvurana yapılan tüm ödemelerden fazla olsa idi başvuruna aradaki farkın tazminat olarak ödenebileceği, onun dışında da başvuruna herhangi bir ödeme yapılamayacağı görülmektedir.

13. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; başvuranın talebinin İdare tarafından reddedilmesi işleminin hukuka ve hakkaniyete aykırı olmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 14. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu

Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; İdarenin ‘karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, İdarenin bahse konu ilkelere uygun davranması önerilmektedir.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

15. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE; Kararın başvurana ve SAĞLIK BAKANLIĞINA tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi