ÖZET: Bu karar, başvuranın Covid-19 pandemisi süresince yaptığı 192 saatlik mesai üzerinden ek ödeme talebinin reddine ilişkin hukuki değerlendirmeleri içermektedir. Başvuran, 5 Ekim 2020 tarihinden itibaren çalıştığı Susurluk Devlet Hastanesi’nde, Covid-19 hastalarıyla ilgili görevlerde bulunduğunu belirterek, ek ödemelerin %100 oranında yapılmasını talep etmiştir. Ancak, idare, başvuranın 20 Ekim 2020 tarihine kadar Covid-19 için ayrılmış bir acil servis alanında çalışmadığını ve bu nedenle ek ödemenin yalnızca %42 oranında hesaplandığını ifade etmiştir.

Kamu Denetçisi, başvuranın 20 Ekim 2020 tarihinden önceki nöbetlerine %100 ek ödeme yapılmasının mümkün olmadığını, çünkü o tarihte hastanede Covid-19 için ayrılmış bir alan bulunmadığını belirtmiştir. Ayrıca, 20 Ekim 2020 tarihinden sonra yapılan nöbetlerin de Covid-19 alanında tutulmadığı için %100 ek ödeme talebinin reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Bu karar, sağlık çalışanlarının Covid-19 sürecindeki özverili çalışmalarının maddi karşılığının belirlenmesinde mevzuatın önemini vurgulamaktadır.

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2021/8462-S.21.13620

BAŞVURU NO : 2021/98

KARAR TARİHİ : 04/06/2021

RET KARARI

Adres:

BAŞVURUYA KONU İDARE : BALIKESİR İL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ

BAŞVURUNUN KONUSU : Ek ödemelerin %100 oran üzerinden yapılması talebi hk.

BAŞVURU TARİHİ : 03/01/2021

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Başvuran özetle; Susurluk Devlet Hastanesi Acil Servisinde 5 Ekim 2020 tarihinden itibaren pratisyen hekim olarak çalıştığını, 5 Ekim tarihinden itibaren 192 saat mesaisini acil serviste geçirdiğini, mesainin gerçekleştiği her gün Covid-19 hastası ve Covid-19 şüphelisi hastaların tanıları için PCR sürüntüsü aldığını, muayene ve tedavilerinde aktif olarak görevde bulunduğunu, Sağlık Bakanlığının yayınladığı 24.09.2020 tarihli covid-19 pandemisi nedeniyle Sağlık Tesislerinde Ek Ödeme Yapılmasına ilişkin Usül Ve Esaslar yönetmeliğine göre yapılan ödeme hesaplanırken sadece 20 Ekimden sonrasının dikkate alındığını ve 24 saat için ödeme yapıldığını belirterek ek ödemesinin 192 saatlik mesai üzerinden hesaplanmak suretiyle ödenmesini talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Başvuruya konu iddialar hakkındaki bilgi ve belge talebimize istinaden Kamu Hastaneleri Genel

Müdürlüğü tarafından gönderilen belgeler içerisindeki Balıkesir Susurluk Devlet Hastanesi tarafından Balıkesir İl Sağlık Müdürlüğüne hitaben yazılmış olan 03/02/2021 tarih ve sayılı yazıda özetle; Başvuranın 05.10.2020 tarihinde hastanelerinde çalışmaya başladığı ve Acil Servis biriminde görevlendirildiği, Acil Servislerinin, Covid-19 Acil Servis alanı olarak ayrıldığı 20.10.2020 tarihine kadar tüm acil servis hastalarına hizmet verdiği,

2.1 Başvuranın ise göreve başladığı tarihten ay sonuna kadar toplam sekiz adet/192 saat nöbet tuttuğu, bu

nöbetlerden 09-16-20/10/2020 tarihlerindeki üç nöbetini (72 saat) ayrılmamış Acil Servis biriminde, 2225-29-31/10/2020 tarihlerindeki dört nöbetini (96 saat) ayrılmış Acil Servis alanında normal hekim nöbeti

olarak 27.10.2020 tarihindeki bir nöbetini (24 saat) Covid-19 için ayrılmış Acil Servis alanında tuttuğu ve kendisine 24 saatlik çalışmasının karşılığı olan %16,10 luk kısımın %100 üzerinden, diğer kısımlar için ilgili ödemenin ekinde belirtilen oran olan %42 üzerinden ödeme yapıldığı, mevzuatta ödeme şartı olarak

Covid-19 için ayrılmış alanda çalışma şartı konulduğu için ortak hizmet verilen alandaki çalışmalar için artırımlı ödeme yapılmadığının ifade edildiği görülmüştür.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı T.C. Anayasasının “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında, “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.” 4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinde; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” 5. Sağlık Bakanlığına Bağlı Sağlık Tesislerinde Görevli Personele Ek Ödeme Yapılmasına Dair

Yönetmeliğin Geçici 2 nci maddesinde; “1/8/2020 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere üç ay süreyle yer ve/veya personel yönünden kapsamı ve oranı Bakan tarafından belirlenmek kaydıyla, personele ek ödeme yapılabilir. Bu şekilde yapılacak ödeme tutarı toplamı mesai içi tavan ek ödeme tutarını geçemez.”

5.1 Kamu Hastaneleri Genel Müdürlüğünün 24.09.2020 tarih ve 681 sayılı yazısında, “ … a)

Tabiplerden; Covid-19 hastası takip ve tedavisi yapılan sağlık tesislerinin Covid-19 PCR testi yapılan mikrobiyoloji laboratuvarında fiilen görev yapan Tıbbi Mikrobiyoloji ve bu branşın yandal uzmanlık branşlarında bulunanlar (bu branşların ana dal ve yan dal asistanları dahil) ile Covid-19 için ayrılmış poliklinik, servis, yoğun bakım ve acil servis alanlarında görevlendirilenlere (ana dal ve yan dal asistanları dahil) fiilen görev yaptıkları süreler için %100’ü, kalan süreler için Ek tabloda belirlenen oranlar esas alınarak ek ödeme hesaplanması, Hükümleri mevcuttur.

IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ

6. Kamu Denetçisi tarafından, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Başvuranın, 09- 16- 20/10/2020 tarihlerinde tutmuş olduğu nöbetlere ilişkin ek ödemelerin %100 lük oran üzerinden hesaplanarak ödenmesine yönelik talebinin reddi, ilgili Acil Servis biriminin Covid-19 için ayrıldığı 20/10/2020 tarihten sonra başvuranın 22-25-2931/10/2020 tarihlerinde tuttuğu 96 saatlik nöbet için ek ödemenin %100 üzerinden hesaplanarak ödenmesi yönünde Sağlık Bakanlığına tavsiyede bulunulmasına yönelik hazırlanan Kısmen Tavsiye Kısmen Ret

Karar Önerisi Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

/

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 7. Başvuran, Covid-19 salgını nedeniyle tarafına yapılacak ek ödemenin eksik yapıldığı gerekçesiyle 192 saatlik mesai üzerinden hesaplama yapılarak ek ödeme yapılmasını talep etmektedir.

8. Bilindiği üzere Dünya genelinde ortaya çıkan Coronavirus (COVID- 19) pandemisi nedeniyle, salgından minimum olumsuz etkiyle kurtulmayı temin amacıyla ülkemiz genelinde de gereken çalışmalar yapılmış ve bu kapsamda tüm sağlık hizmetleri öncelikli olarak söz konusu hastalığın önlenmesi, tetkiki ve tedavisine yönlendirilmiş ve söz konusu hassas dönemde özveriyle görev yapan sağlık çalışanlarının herhangi bir maddi kayba uğramalarının önlenmesi, motivasyon ve teşviki amacıyla, 06/09/2020 tarihli ve

31236 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan düzenlemeyle Sağlık Bakanlığına Bağlı Sağlık Tesislerinde

Görevli Personele Ek Ödeme Yapılmasına Dair Yönetmeliğe geçici bir madde eklenmiş olup anılan Geçici

2 inci maddeyle; “1/8/2020 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere üç ay süreyle yer ve/veya personel

yönünden kapsamı ve oranı Bakan tarafından belirlenmek kaydıyla, personele ek ödeme yapılabileceği, bu şekilde yapılacak ödeme tutarının toplamının mesai içi tavan ek ödeme tutarını geçemeyeceği kurala bağlanmıştır.

9. Bu doğrultuda yayınlanan, Sağlık Bakanlığı Kamu Hastaneleri Genel Müdürlüğünün, “COVİD-19 pandemisi nedeniyle sağlık tesislerinde ek ödeme yapılmasına ilişkin usul ve esaslar konulu” 24/09/2020 tarih ve E.681 sayılı yazısında; (…) a) Tabiplerden; Covid-19 hastası takip ve tedavisi yapılan sağlık tesislerinin Covid-19 PCR testi yapılan mikrobiyoloji laboratuvarında fiilen görev yapan Tıbbi

Mikrobiyoloji ve bu branşın yandal uzmanlık branşlarında bulunanlar (bu branşların ana dal ve yan dal asistanları dahil) ile Covid-19 için ayrılmış poliklinik, servis, yoğun bakım ve acil servis alanlarında görevlendirilenlere (ana dal ve yan dal asistanları dahil) fiilen görev yaptıkları süreler için %100’ü, kalan süreler için Ek tabloda belirlenen oranlar esas alınarak ek ödeme hesaplanacağı belirtilmiştir.

10. Şikayet başvurusuna konu uyuşmazlık hakkında ilgili idarece gönderilen bilgi ve belgelerde ise; Hastaneleri Acil Servislerinin, Covid-19 Acil Servis alanı olarak ayrıldığı 20.10.2020 tarihine kadar tüm acil servis hastalarına hizmet verdiği, başvuranın göreve başladığı tarihten ay sonuna kadar toplam sekiz adet/ 192 saat nöbet tuttuğu, bu nöbetlerden 09-16-20/10/2020 tarihlerindeki üç nöbetini (72 saat)

ayrılmamış Acil Servis biriminde, 22-25-29-31/10/2020 tarihlerindeki dört nöbetini (96 saat) ayrılmış Acil

Servis alanında normal hekim nöbeti olarak tuttuğu, 27.10.2020 tarihindeki bir nöbetini (24 saat) ise Covid-

19 için ayrılmış Acil Servis alanında tuttuğu ve kendisine 24 saatlik çalışmasının karşılığı olan %16,10

luk kısım için %100 üzerinden, diğer kısımlar için ilgili ödemenin ekinde belirtilen %42 oranı üzerinden ödeme yapıldığı, mevzuatta ödeme şartı olarak Covid-19 için ayrılmış alanda çalışma şartı konulduğu için ortak hizmet verilen alandaki çalışmalar için artırımlı ödeme yapılmadığı ifade edilmiş, 11. Yine dosyasında mevcut başvuranın idaresine müracaatı üzerine kendisine hitaben yazılan 15/12/2020 tarih ve sayılı yazıda; Covid-19 hasta ve şüpheli sayılarının az olduğu dönemlerde hastanelerinde sadece bu kapsamdaki şüpheli hastalardan PCR testi alınmakta olduğu pozitif çıkan hastaların

Ambulanslarla Pandemi Hastanesi olarak belirlenen hastanelere sevk edildiği, gerekli tahlil tetkik ve ilaç başlama işlemlerinin bu hastaneler tarafından yapıldığı, İl ve buna paralel olarak İlçelerindeki hasta sayılarının artışıyla 16 Ekim 2020 tarihinden itibaren pozitif hastalara hastanelerinde tahlil tetkik ve tedavi işlemlerine başlandığı, bu nedenle karşılaşılan hasta sayılarındaki artış neticesinde hastanelerinde pozitif

hastalara alan ayırma ihtiyacı oluştuğu ve ilk aşamada hastane bahçesindeki konteynerin bu hastalar için hem bekleme alanı, hem de gerektiğinde müdahale alanı olarak belirlenerek 20 Ekim 2020 tarihi itibariyle ayrı alanda hizmet vermeye başlandığı daha sonra ise acil servis alanlarının buna uygun olarak düzenlenerek ayrı alana bölündüğü, 12. Mevzuatın yayınlandığı tarihlerde, 20 Ekim 2020 öncesi hastanelerinin çalışma şeklinin Müdürlük

Personel ve Destek Hizmetleri Başkanına iletildiği bu durumda ne yapılması gerektiğinin sorulduğu, netice itibariyle ayrı alan oluşturulmamış hastanelerin %100 ek ödeme oranından faydalanamayacağı bu nedenle ek tablolarda belirtilen oranlardan hesaplama yapılması gerektiği yönünde görüş belirtilmesi üzerine hastanelerinde Pandemi alanı ayırdıkları 20 Ekim 2020 tarihine kadar hiçbir personele %100 üzerinden bir hesaplama yapılmadığı, bu tarihten sonra ise idarelerine gönderilen nöbet ve puantaj listelerinde belirtilen süreler üzerinden mevzuatın öngördüğü şekilde hesaplama yapıldığının ifade edildiği görülmüştür.

13. Tüm bu açıklamalar doğrultusunda gerek Kamu Hastaneleri Genel Müdürlüğünün, Covid-19 için ayrılmış poliklinik, servis, yoğun bakım ve acil servis alanlarında görevlendirilenlere (ana dal ve yan dal asistanları dahil) fiilen görev yaptıkları süreler için %100’ü oranında ek ödeme hesaplanması gerektiğine yönelik 24.09.2020 tarih ve 681 sayılı yazısı gerekse şikayet başvurusuna konu talep hakkında ilgili idarenin, başvuranın müracaatı üzerine yazdığı yazıdaki; karşılaşılan hasta sayılarındaki artış neticesinde hastanelerinde pozitif hastalara alan ayırma ihtiyacı oluştuğu ve ilk aşamada hastane bahçesindeki konteynerin bu hastalar için hem bekleme alanı, hem de gerektiğinde müdahale alanı olarak belirlenerek 20

Ekim 2020 tarihi itibariyle ayrı alanda hizmet vermeye başlandığı daha sonra ise acil servis alanlarının buna uygun olarak düzenlenerek ayrı alana bölündüğü, başvuranın ise yalnızca 27.10.2020 tarihindeki bir nöbetini (24 saat) Covid-19 için ayrılmış Acil Servis alanında tuttuğu bu nedenle kendisine 24 saatlik çalışmasının karşılığı olan %16,10 luk kısmın %100 üzerinden, diğer kısımlar için ilgili ödemenin ekinde belirtilen oran olan %42 üzerinden ödeme yapıldığına ilişkin açıklamaları göz önünde bulundurulduğunda başvuranın, 20/10/2020 tarihinden önce, 09-16-20/10/2020 tarihlerinde tuttuğu nöbetlerine karşılık %100 üzerinden ek ödeme yapılmasına yönelik talebinin, belirtilen tarihlerde ilgili hastanede Covid-19 için ayrılmış poliklinik, servis, yoğun bakım ve acil servis alanı bulunmaması nedeniyle, 20/10/2020 tarihinden sonra tuttuğu 22-25-29-31/10/2020 tarihli nöbetlerine karşılık %100 üzerinden ek ödeme yapılmasına yönelik talebinin ise bahse konu nöbetlerin ilgili hastanenin Covid-19 için ayrılmış acil servis alanında tutulmamış olmasından dolayı reddedilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine ulaşılmıştır.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 14. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu

Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmede, şikayet başvurusu kapsamında, idarenin, başvurana ilişkin işlemlerle ilgili bilgi ve belgeleri süresi içerisinde ve gerekçeli olarak kurumumuza gönderdiği, bu anlamda “kararların gerekçeli olması” ve “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun hareket ettiği ancak, başvuru sahibine verdiği cevapta idari işleme karşı hangi sürede hangi mercie başvurabileceğini göstermediği bu nedenle de karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, idarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.

/

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

15. 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa)

dava açma süresinden kalan süre, kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Balıkesir İdare Mahkemesine yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Yukarıda açıklanan gerekçelerle başvurunun REDDİ’NE, Ret Kararının BAŞVURANA ve BALIKESİR İL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜNE tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisi’nce karar verildi.

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi

/