|
ÖZET: Bu Sayıştay kararı, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun 45. maddesi uyarınca yapılan bir arsa satışında damga vergisinin alınmaması nedeniyle oluşan kamu zararını ele almaktadır. 488 Sayılı Damga Vergisi Kanunu’na göre, ihale kararları damga vergisine tabidir ve bu verginin ihale bedeli üzerinden alınması gerekmektedir. İnceleme sonucunda damga vergisinin alınmadığı tespit edilmiştir, bu durum kamu zararına yol açmıştır.
Kararda, damga vergisinin alınmaması nedeniyle oluşan kamu zararının, satış kararını onaylayan ve tapu işlemlerini gerçekleştiren yetkililere, 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 53. maddesi gereğince ödettirilmesine hükmedilmiştir. Ayrıca, Daire Başkanı’nın zamanaşımı süresi ile ilgili ayrışık görüşü, oy çokluğuyla reddedilmiştir. Bu durum, kamu mali yönetimi ve kontrolü açısından önemli bir hukuki değerlendirme sunmaktadır. Sonuç olarak, damga vergisinin alınmaması, kamu zararına yol açmış ve bu nedenle ilgili yetkililerin sorumluluğu gündeme gelmiştir. Sayıştay, kamu zararının tazmini için gerekli adımların atılmasını sağlamıştır. Bu karar, kamu idarelerinin vergi yükümlülüklerine uymalarının önemini vurgulamaktadır. |
| Kamu İdaresi Türü | Belediyeler ve Bağlı İdareler |
| Yılı | 2011 |
| Dairesi | 5 |
| Karar No | 9 |
| İlam No | 10 |
| Tutanak Tarihi | 29.1.2013 |
| Kararın Konusu | Vergi Resmi Harç ve Diğer Gelirlerle İlgili Kararlar |
Damga Vergisi
2886 sayılı Devlet İhale Kanununun 45. maddesi hükmüne göre açık ihale suretiyle …………..TL’ye ………….. Şti.’ne satışı yapılan ve ….. Tarih ve ……Sayılı encümen kararı ile karara bağlanan “……………” ile ilgili işlemde karar pulu kesintisinin yapılmamasıyla ilgili olarak;
488 Sayılı Damga Vergisi Kanununun “Konu” başlıklı 1’inci maddesinde;
“Bu Kanuna ekli (1) sayılı tabloda yazılı kağıtlar Damga Vergisine tabidir.
Bu kanundaki kağıtlar terimi, yazılıp imzalamak veya imza yerine geçen bir işaret konmak suretiyle düzenlenen ve herhangi bir hususu ispat veya belli etmek için ibraz edilebilecek olan (Değişik: 5228/59-4/a md.) (Yürürlük: 31.7.2004) belgeler ile elektronik imza kullanılmak suretiyle manyetik ortamda ve elektronik veri şeklinde oluşturulan belgeleri ifade eder” denmektedir.
Aynı kanunun “Mükellef” başlıklı 3’üncü maddesinde de;
“Damga vergisinin mükellefi kağıtları imza edenlerdir.
Resmi dairelerle kişiler arasındaki işlemlere ait kağıtların Damga Vergisini kişiler öder” ifadesi yer almaktadır.
Resmi daireler ise kanunun 8’inci maddesinde “Bu Kanunda yazılı resmi daireden maksat, (5766 sayılı Kanunun 10 uncu maddesinin (a) bendiyle değişen ibare, Yürürlük: 06.06.2008)genel ve özel bütçeli idarelerle(*), il özel idareleri, belediyeler ve köylerdir.
Bu dairelere bağlı olup ayrı tüzel kişiliği bulunan iktisadi işletmeler resmi daire sayılmaz” şeklinde tanımlanmıştır.
Aynı kanununun “Nispet” başlıklı 14’üncü maddesi;
“……………
Belli parayı ihtiva eden mukavelenamelerin değiştirilmesi halinde artan miktar aynı nispette vergiye tabidir. Bunların devri halinde aslından alınan verginin dörtte biri alınır” şeklinde düzenlenmiş olup, “Resmi Dairelerin Mecburiyeti” başlıklı 26’ncı maddesinde de;
“Resmi dairelerin ilgili memurları kendilerine ibraz edilen kağıtların Damga Vergisini aramaya ve vergisi hiç ödenmemiş veya noksan ödenmiş olanları bir tutanakla tespit etmeye veya bunları tutanağı düzenlemek üzere, vergi dairesine göndermeye mecburdurlar” ifadesine yer verilmiştir.
488 Sayılı Damga Vergisi Kanununa ekli I sayılı cetvelin “II Kararlar ve mazbatalar” sırasında.
II.Kararlar ve Mazbatalar
1. Meclislerden, resmi heyetlerden ve idari davalarla ilgili olmayarak Danıştay’dan verilen mazbata ,ilam ve kararlarla hakem kararları:
a) Belli parayı ihtiva edenler (Binde 8,25)
b) Belli parayı ihtiva etmeyenler (34,50 TL)
2. (Değişik: 4/6/2008-5766/10 md.) İhale Kanunlarına tabi olan veya olmayan resmi daire ve kamu tüzel kişiliğini haiz kurumların (Binde 4,95) oranında damga vergisine tabi tutulacağı hüküm altına alınmıştır.
Yukarıda yazılı hükme göre her türlü ihale kararı ihale bedeli üzerinden damga vergisine tabidir. Arsa satışı da bir ihale kararı neticesinde olup ihale bedeli olan ………….. TL üzerinden binde 4.95 damga vergisi alınması gerekmektedir. Yapılan incelemede damga vergisinin alınmadığı tespit edilmiştir.
Bu itibarla, 2886 sayılı Devlet İhale Kanununun 45. maddesi hükmüne göre açık ihale suretiyle …………..TL’ye …………. Şti.’ne satışı yapılan ve ……. Tarih ve ……. Sayılı encümen kararı ile karara bağlanan “…………..” ile ilgili işlemde; 488 Sayılı Damga Vergisi Kanunu uyarınca alınması gereken damga vergisinin alınmaması sonucunda oluşan …………..TL kamu zararının satış kararını onaylayan …………. ve encümen kararında satış ve tapu işlemlerini yasal düzenlemelere uygun olarak yapmaya yetki verilen ………….’ a müştereken ve müteselsilen 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleri ile birlikte ödettirilmesine,
Daire Başkanı …………… ’ ın, “6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanununun 102 nci maddesine göre, gelirlerin tahsili için zamanaşımı süresi 5 yıldır. Bahse konu damga vergisi alacağı için zamanaşımı süresi henüz dolmadığı için 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 71 inci maddesine göre bir kamu zararı henüz oluşmamış olup 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 50 nci maddesi gereğince vergi gelirinin takibinin sağlanması için konunun …….Bakanlığı’na yazılması uygun olur” şeklindeki ayrışık görüşüne karşı oy çokluğuyla karar verildi.