ÖZET: Başvuran, Şanlıurfa’nın Suruç ilçesinde deprem sonrası ağır hasar gördüğünü iddia ettiği konutunun yeniden değerlendirilmesini ve hak sahipliği tanınmasını talep etmiştir. 06/02/2023 tarihinde meydana gelen depremin ardından yapılan hasar tespitlerinde, konutunun “hasarsız” olarak kaydedildiğini belirten başvuran, bu durumun can güvenliği açısından tehlikeli olduğunu ifade etmiştir. Başvurusu, daha önceki bir başvuruya verilen olumsuz yanıt üzerine yapılmıştır.

İlgili idare, başvuranın talebine ilişkin olarak, hasar tespitinin 28.03.2023 tarihinde askıya çıkarıldığını ve bu süre içinde itiraz edilmediğini bildirmiştir. Ayrıca, başvuranın resmi adresinin farklı olduğu ve bu nedenle hak sahipliği ile ilgili bir başvurusunun bulunmadığı belirtilmiştir. Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı, başvuranın konutunun “az hasarlı” olarak değerlendirildiğini ve bu nedenle hak sahibi olamayacağını ifade etmiştir.

Sonuç olarak, başvurunun reddine karar verilmiştir. İlgili idarelerin işlemleri, hukuka ve hakkaniyete uygun bulunmuş, başvuranın itiraz hakkının süresi içinde kullanılmadığı vurgulanmıştır. Başvuran, bu karara karşı idare mahkemesinde dava açma hakkına sahiptir.

T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU

(OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2024/12267-S.24.18607

BAŞVURU NO : 2024/12346

KARAR TARİHİ : 08.11.2024

RET KARARI

ÇEVRE, ŞEHİRCİLİK VE İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ BAKANLIĞI

BAŞVURUYA KONU İDARE :

AFET VE ACİL DURUM YÖNETİMİ BAŞKANLIĞI

BAŞVURUNUN KONUSU : Başvuranın, Şanlıurfa ili Suruç ilçesinde bulunan ve depremden zarar gören konutu üzerinde yeniden inceleme yapılarak konutunun “ağır hasarlı” olarak değerlendirilmesi ve bu tespite dayanılarak kendisine hak sahipliği tanınması talebi hakkındadır.

BAŞVURU TARİHİ : 07.10.2024

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Başvuran özetle, yaz aylarında “Aşağı Bilge Mahallesi Suruç/Şanlıurfa” adresinde, kış aylarında ise

Şanlıurfa il merkezinde ikamet ettiğini, söz konusu konutun 06/02/2023 tarihli depremde ağır hasar alarak kullanılamaz hale geldiğini, hasar tespiti işlemleri sırasında ilgili İdarece yeterli inceleme yapılmadığı için, bahsi geçen konutun “hasarsız” olarak kaydedildiğini, bu durumun can güvenliği yönünden tehlike oluşturduğunu, bu yönüyle büyük mağduriyet yaşadığını belirterek, Suruç ilçesinde bulunan ve depremden zarar gören konutu üzerinde yeniden inceleme yapılarak konutunun “ağır hasarlı” olarak değerlendirilmesini ve bu tespite dayanılarak kendisine hak sahipliği tanınmasını talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Başvuranın ynı taleple yaptığı 16/08/2024 tarihli başvuruya ilişkin olarak Kurumumuzca verilen 02/09/2024 tarih ve 2024/9167-S.24.14270 sayılı Gönderme Kararı üzerine, Şanlıurfa Valiliği Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğünün 06/09/2024 tarih ve sayılı cevabi yazısında özetle, 2.1. 06.02.2023 tarihinde Kahramanmaraş İli Pazarcık ve Elbistan İlçelerinde yaşanan depremlerden sonra

Müdürlüklerince yürütülen hasar tespit çalışmaları kapsamında şikayete konu ada parsel üzerinde; -Suruç İlçesi Bilge Mah. Bilge Sk. No: adresinde bulunan yapı ” askı kodu İle hasarsız”

-Suruç İlçesi Bilge Mah. Bilge Sk. No: adresinde bulunan yapı ” askı kodu ile hasarsız”

-Suruç İlçesi Bilge Mah. Bilge Sk. No: adresinde bulunan yapı ” askı kodu ile hasarsız”

-Suruç İlçesi Bilge Mah. Bilge Sk. No: adresinde bulunan yapı ” askı kodu ile az hasarlı”

-Suruç İlçesi Bilge Mah. Bilge Sk. No: adresinde bulunan yapı ” askı kodu ile az hasarlı”

-Suruç İlçesi Bilge Mah. Bilge Sk. No: adresinde bulunan yapı ” askı kodu ile az hasarlı” olmak üzere 6 yapıda hasar tespiti yapıldığı, Suruç İlçesi kesin hasar tespitlerinin 28.03.2023 tarihinde askıya çıkılarak mahalle muhtarlıklarında, hasartespit.csb.gov.tr adresinde ve e-devlette duyurulduğu, yasal süre olan 30 gün içinde söz konusu parselde hasar tespiti yapılan hiç bir yapı için itiraz edilmemiş olup

Suruç İlçesi itiraaz hasar tespitlerinin 18.05.2023 tarihinde askıya çıktığı, 2.2. ada parsel üzerinde bulunan 6 yapıda hasar tespiti yapıldığı, hangi yapının başvuruyu yapana ait olduğunu gösteren kesin bir bilgi bulunmamakla birlikte, askı kodu (No: ) ile hasarsız yapının bina sakinleri kısmına “TC Yok- ” ve askı kodu (No: ) ile hasarsız yapının bina sakinleri kısmına “TC Yok- ” şeklinde not düşüldüğü, Suruç ilçesi itiraz hasar tespitlerinin 18/05/2023 tarihinde askıya çıkıldığı, ilgili mevzuat hükümlerine istinaden tekrar hasar tespit yapılmasının mümkün bulunmadığı, 3. Başvuranın ynı taleple yaptığı 16/08/2024 tarihli başvuruya ilişkin olarak Kurumumuzca verilen 02/09/2024 tarih ve 2024/9167-S.24.14270 sayılı Gönderme Kararı üzerine, Afet ve Acil Durum Yönetimi

Başkanlığının 24/09/2024 tarihinde Kurumumuz kayıtlarına giren, sayılı cevabi yazısında özetle; 3.1. Başkanlıklarınca AYDES üzerinden yapılan inceleme neticesinde; ‘in 06/02/2023 tarihinde meydana gelen deprem afetinde NVİ verilerine göre resmi olarak Akbayır Mh. 1056

Sk. No: Karaköprü / Şanlıurfa (Adres No: ) adresinde ikamet ettiği, bahse konu konutun

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı hasar tespit ekiplerince “Az Hasarlı” olarak değerlendirildiği, 3.2. 7269 sayılı Afetler Kanununun 1051 sayılı Kanunla değiştirilen 29’uncu maddesi gereğince hazırlanan

Afet Sebebiyle Hak Sahibi Olanların Tespiti Hakkındaki Yönetmeliğin 3’üncü maddesinde, “hak sahibi” deyiminin afetzedelerin, yıkılan veya ağır hasar gören binalarla olan mülkiyet ilişkilerini ve yeniden yapılacak binalardan veya verilecek inşaat kredisinden yararlanabilme durumlarını ifade ettiği, yine aynı

Yönetmeliğin “Kendilerine ait konutları zarar görenlerin durumu” başlığı altında yer alan 4’üncü maddesinin (a) bendinde, afet sebebiyle, kendilerine ait bulunan konutları yıkılan, yanan veya oturulamayacak derecede ağır hasar gören afetzede ailelerin hak sahibi kabul edileceği belirtildiği, 3.3. Dilekçe sahibinin şikayette bulunduğu; NVİ verilerine göre resmi olarak görünen adresinden farklı bir adreste olan, Aşağı Bilge Mah. Suruç/Şanlıurfa adresinde kayıtlı söz konusu konutuna dair AYDES üzerinde yapılan araştırmada da hak sahipliğine ilişkin herhangi bir başvuruya ve kayıta rastlanmamış olup, hak sahipliği ile ilgili anılan mevzuat kapsamında tarafından yapılabilecek herhangi bir husus bulunmadığı, Hususları belirtilmiştir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

4. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı T.C. Anayasası’nın; 4.1. “Mülkiyet hakkı” başlıklı 35’inci maddesinde, “Herkes, mülkiyet ve miras haklarına sahiptir. Bu haklar, ancak kamu yararı amacıyla, kanunla sınırlanabilir. Mülkiyet hakkının kullanılması toplum yararına aykırı olamaz.”, 4.2. “Konut hakkı” başlıklı 57’nci maddesinde, “Devlet, şehirlerin özelliklerini ve çevre şartlarını gözeten bir planlama çerçevesinde, konut ihtiyacını karşılayacak tedbirleri alır, ayrıca toplu konut teşebbüslerini destekler.”,

4.3. “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74’üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir.

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler. ”, 5. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun Görevi” başlıklı 5’inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”, 6. 7269 sayılı Umumi Hayata Müessir Afetler Dolayısiyle Alınacak Tedbirlerle Yapılacak

Yardımlara Dair Kanun’un; 6.1. “Afet bölgelerinde yapılacak teknik işler” başlıklı 13’üncü maddesinde, “(Değişik: 2/7/19681051/1 md.)

a) Yapılacak işlemlere esas olmak üzere İmar ve İskan Bakanlığınca kurulacak fen kurulları tarafından, afetin meydana geldiği arazinin durumu ile bütün yapılar ve kamu tesisleri incelenerek, hasar tespit raporu düzenlenir. …

(Ek fıkra: 29/5/2003-4864/1 md.) Yapılacak asıl işlemlere esas olmak üzere, fen kurulları tarafından düzenlenen teknik mahiyetteki hasar tespit raporlarına mahallî ilân tarihinden itibaren otuz gün içinde itiraz edilebilir. Gayrimenkulleri kesin bir şekilde hasarsız olarak tespit edilenlerin veya gayrimenkullerinin hasar tespiti hiç yapılmayanların, yargı yoluna gitmeden önce, mahallî ilân tarihinden itibaren otuz gün içinde ilgili idareye başvurmaları zorunludur. …”, 6.2. 29’uncu maddesinde, “Yıkılan, yanan veya ağır hasara uğrayan veya uğraması muhtemel olan binalarla imar planları gereğince kamulaştırılmasında zorunluluk bulunan yerlerdeki binalarda oturan ailelere hak sahibi olmak şartıyla konut yaptırılır veya kredi verilir. …

Kendisine veya eşine ait o yerde aynı cins müstakil hasarsız başka bir binası veya dairesi olan ailelere bina ve inşaat kredisi verilemez. …”, 6.3. Geçici 27’nci maddesinde; “6/2/2023 tarihinde meydana gelen depremler nedeniyle genel hayata etkili afet bölgesi olarak kabul edilen yerlerde bu Kanundan faydalanmak suretiyle inşaat kredisi verilmesini ya da bina yaptırılmasını isteyenlerin hak sahipliği başvurusunun yapılacağına dair duyuru, mahallinde mülki idare amirliğince ve Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı resmî internet sitesinde ilan edilir. Duyuruda, ilan tarihinden itibaren iki ay içinde mahallinde mülki idare amirliklerine veya Afet ve

Acil Durum Yönetimi Başkanlığınca belirlenen başvuru merkezlerine yazılı olarak ya da e-Devlet Kapısı üzerinden başvuru yapılabileceği belirtilir. Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı gerektiğinde başvurular için en fazla bir ay ek süre verebilir. Başvuru sonuçları, mahallinde mülki idare amirliğince, Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı resmî internet sitesinde ve e-Devlet Kapısı üzerinden ilan edilir.

Bu fıkra uyarınca yapılacak ilanlar, 11/2/1959 tarihli ve 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümlerine göre yapılmış tebligat yerine geçer. Hak sahibi kabul edilmeyenler, onbeş gün içinde mahallinde mülki idare amirliklerine veya Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı tarafından belirlenen başvuru merkezlerine yazılı olarak ya da e-Devlet Kapısı üzerinden itiraz edebilirler.

6/2/2023 tarihinde meydana gelen depremler nedeniyle genel hayata etkili afet bölgesi olarak kabul edilen yerlerde Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı fen heyetleri tarafından tespit edilmiş olan yıkık veya ağır hasarlı konut, işyeri ve ahır sahibi afetzedeler için bu Kanun hükümleri gereğince hak sahibi olmak ve borçlandırmaları yapılmak kaydıyla konut, işyeri, ahır ve her türlü altyapı ve sosyal donatıların inşası veya kredi desteği sağlanmasına ilişkin olarak 29 uncu maddenin sekizinci fıkrasında belirtilen

hususlar aranmaksızın işlem yapılır. Ayrıca belirtilen işlemlerin yapılmasında aynı maddenin üçüncü fıkrasında yer alan kısıtlamalar da uygulanmaz. …”, 7. 28/08/1968 tarih ve 12988 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan “Afet Sebebiyle Hak Sahibi Olanların

Tespiti Hakkındaki Yönetmelik”in; 7.1. 3’üncü maddesinde, “Bu Yönetmelikte yer alan “Hak sahibi” deyimi, afetzedelerin, yıkılan veya ağır hasar gören binalarla olan mülkiyet ilişkilerini ve yeniden yapılacak binalardan veya verilecek inşaat kredisinden yararlanabilme durumlarını ifade eder.”, 7.2. “Kendilerine ait konutları zarar görenlerin durumu” başlıklı 4’üncü maddesinde, “a) Afet sebebiyle, kendilerine ait bulunan konutları yıkılan, yanan veya oturulamayacak derecede ağır hasar gören afetzede aileler, …

Hak sahibi sayılırlar ve bu ailelere yeniden konut yapılır veya konut kredisi verilir.”, 7.3. “Başka konutu olanların durumu” başlıklı 9’uncu maddesinde; “Yukarıdaki maddelere göre, afetten doğrudan doğruya veya dolaylı olarak zarar gördükleri tespit edilen veya zarar görmeleri muhtemel bulunan kimselerden, kendisine veya eşine ait o yerde müstakil başka konutu veya dairesi bulunanlar hak sahibi sayılmazlar ve bu gibilere yeniden konut yapılmaz ve konut kredisi verilmez.

Bu tespitin yapılmasında, talep ve taahhütnamelerin incelenme tarihi esas alınır.

Birden fazla konutu zarar görenler veya görmesi muhtemel olanlar, sadece bir konut için hak sahibi olabilirler.”

Hükümleri yer almaktadır.

IV. KAMU DENETÇİSİ YAHYA AKMAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİNE ÖNERİSİ

8. Başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek hazırlanan “Tavsiye Karar Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 9. Başvuran özetle, yaz aylarında “Aşağı Bilge Mahallesi Suruç/Şanlıurfa” adresinde, kış aylarında ise

Şanlıurfa il merkezinde ikamet ettiğini, söz konusu konutun 06/02/2023 tarihli depremde ağır hasar alarak kullanılamaz hale geldiğini, hasar tespiti işlemleri sırasında ilgili İdarece yeterli inceleme yapılmadığı için, bahsi geçen konutun “hasarsız” olarak kaydedildiğini, bu durumun can güvenliği yönünden tehlike oluşturduğunu, bu yönüyle büyük mağduriyet yaşadığını belirterek, Suruç ilçesinde bulunan ve depremden zarar gören konutu üzerinde yeniden inceleme yapılarak konutunun “ağır hasarlı” olarak değerlendirilmesini ve bu tespite dayanılarak kendisine hak sahipliği tanınmasını talep etmektedir.

10. 02/09/2024 tarihli Gönderme Kararına cevaben, Şanlıurfa Valiliği Çevre, Şehircilik ve İklim

Değişikliği İl Müdürlüğünün yazısından, yaşanan depremlerden sonra Müdürlüklerince yürütülen hasar tespit çalışmaları kapsamında şikayete konu ada parsel üzerinde; 6 yapıda ( , , , , ve numaralı konutlar) hasar tespit işlemi yapıldığı, hangi yapının başvuruyu yapana ait olduğunu gösteren kesin bir bilgi bulunmamakla birlikte, askı kodu (No: ) ile hasarsız yapının bina sakinleri kısmına

“TC Yok- ” ve askı kodu (No: ) ile hasarsız yapının bina sakinleri kısmına

“TC Yok ” şeklinde not düşüldüğü, ( yani ve numaralı konutlar “hasarsız”, , , ve numaralı konutların ise “az hasarlı” olarak tespit edildiği) anlaşılmaktadır.

11. 02/09/2024 tarihli Gönderme Kararına cevaben, Afet Ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığının yazısından ise, Başkanlıklarınca AYDES üzerinden yapılan inceleme neticesinde;

‘in 06.02.2023 tarihinde meydana gelen deprem afetinde NVİ verilerine göre resmi olarak

Akbayır Mah. 1056 Sk. No: Karaköprü / Şanlıurfa (Adres No: ) adresinde ikamet ettiği, bahse konu konutun Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı hasar tespit ekiplerince “Az Hasarlı” olarak değerlendirildiği; NVİ verilerine göre resmi olarak görünen adresinden farklı bir adreste olan, Aşağı Bilge

Mah. Suruç/Şanlıurfa adresinde kayıtlı söz konusu konutuna dair AYDES üzerinde yapılan araştırmada da

Hak Sahipliğine ilişkin herhangi bir başvuruya ve kayıta rastlanmadığı anlaşılmaktadır.

12. 7269 sayılı “Umumi Hayata Müessir Afetler Dolayısiyle Alınacak Tedbirlerle Yapılacak Yardımlara

Dair Kanun” un “Afet bölgelerinde yapılacak teknik işler” başlıklı 13/a maddesinde, yapılacak işlemlere esas olmak üzere İmar ve İskan Bakanlığınca kurulacak fen kurulları tarafından, afetin meydana geldiği arazinin durumu ile bütün yapılar ve kamu tesislerinin incelenerek, hasar tespit raporu düzenleneceği; yapılacak asıl işlemlere esas olmak üzere, fen kurulları tarafından düzenlenen teknik mahiyetteki hasar tespit raporlarına mahallî ilân tarihinden itibaren otuz gün içinde itiraz edilebileceği; gayrimenkulleri kesin bir şekilde hasarsız olarak tespit edilenlerin veya gayrimenkullerinin hasar tespiti hiç yapılmayanların, yargı yoluna gitmeden önce, mahallî ilân tarihinden itibaren otuz gün içinde ilgili idareye başvurmaları zorunlu olduğu, hususlarının hüküm altın alındığı görülmektedir.

12.1. İdarenin cevabi yazısından, Suruç İlçesi kesin hasar tespitlerinin 28.03.2023 tarihinde askıya çıkılarak mahalle muhtarlıklarında, hasartespit.csb.gov.tr adresinde ve e-devlette duyurulduğu, yasal süre olan 30 gün içinde söz konusu parselde hasar tespiti yapılan hiç bir yapı için itiraz edilmediği, Suruç İlçesi itiraz hasar tespitlerinin ise 18.05.2023 tarihinde askıya çıkarıldığı anlaşılmaktadır.

13. 7269 sayılı Kanunun 29 uncu maddesinin ilk fıkrasında, ağır hasara uğrayan yerlerdeki binalarda oturan ailelere hak sahibi olmak şartıyla konut yaptırılacağı veya kredi verileceği, hüküm altına alınmıştır. Bu hükümden, sadece “ağır hasarlı” olduğu tespiti yapılan binada oturan ailenin hak sahibi olabileceği ve bir aileye tanınan bu tek hak sahipliğine dayanılarak da, bir ailenin konut yaptırma ya da kredi alma haklarından birini kullanabileceği anlaşılmaktadır.

13.1. Ayrıca Afet Sebebiyle Hak Sahibi Olanların Tespiti Hakkındaki Yönetmeliğin 3 üncü maddesinde, “hak sahibi” deyiminin afetzedelerin, yıkılan veya ağır hasar gören binalarla olan mülkiyet ilişkilerini ve yeniden yapılacak binalardan veya verilecek inşaat kredisinden yararlanabilme durumlarını ifade etiği; aynı

Yönetmeliğin 4 üncü maddesinde ise, afet sebebiyle, kendilerine ait bulunan konutları yıkılan, veya oturulamayacak derecede ağır hasar gören afetzede ailelerin hak sahibi sayılacakları ve bu ailelere yeniden konut yapılacağı veya konut kredisi verileceği; yine aynı Yönetmeliğin “Başka konutu olanların durumu” başlıklı 9 uncu maddesinde, afetten doğrudan doğruya veya dolaylı olarak zarar gördükleri tespit edilen kimselerden, kendisine veya eşine ait o yerde müstakil başka konutu veya dairesi bulunanların da hak sahibi sayılmayacakları ve bu gibilere yeniden konut yapılmayacağı ve konut kredisi verilmeyeceği, hususlarının düzenlendiği görülmektedir.

14. 30/10/2024 tarihinde SYS Mesaj İşlemleri kısmına düşen, başvuranın saat 15:48 de ilettiği mesajda, “Ekte sunmuş olduğum adres tarihçesinde görüldüğü üzere daha önceden BİLGE MAH. BİLGE KÜME

EVLERİ NO: SURUÇ / ŞANLIURFA adresinde ikamet etmiş olduğum sabittir. Bu adresteki mesken ve tapu kaydı dikkate alındığında maliki olduğum sabitti” ifadelerine yer verdiği görülmüştür.

15. Başvuranın 30/10/2024 tarihinde ek olarak sunmuş olduğu sayı ile Kurumumuz kayıtlarına giren belgenin başlığının “T.C. İÇİŞLERİ BAKANLIĞI Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü

TARİHÇELİ YERLEŞİM YERİ BİLGİLERİ RAPORU” şeklinde olduğu, söz konusu belgede, – “Bilge Mah. Bilge Küme Evleri No: Suruç / ŞANLIURFA” adresi hakkında, yerleşim yeri olarak beyan tarihinin 22.12.2006 tarihi olduğu, Adresin Durumu kısmının ise “Eski Adresi” şeklinde kaydedildiği,

– “Refahiye Mah. Necmettin Cevheri Bul. Şanlı – No: Haliliye / ŞANLIURFA” adresi hakkında, yerleşim yeri olarak beyan tarihinin 15.9.2014 tarihi olduğu, Taşınma Tarihinin de yine 15.09.2014 olarak gösterildiği, Adresin Durumu kısmının ise “Eski Adresi” şeklinde kaydedildiği, – “Bilge Mah. Bilge Küme Evleri No: Suruç / ŞANLIURFA” adresi hakkında, yerleşim yeri olarak beyan tarihinin 18.12.2019 tarihi olduğu, Taşınma Tarihinin de yine 18.12.2019 olarak gösterildiği, Adresin

Durumu kısmının ise “Eski Adresi” şeklinde kaydedildiği, – “Akbayır Mah. 1056 Sk. No: İç Kapı No: Karaköprü / ŞANLIURFA” adresi hakkında, yerleşim yeri olarak beyan tarihinin 16.10.2020 tarihi olduğu, Taşınma Tarihinin de yine 16.10.2020 olarak gösterildiği, Adresin Durumu kısmının ise “Son Adresi” şeklinde kaydedildiği, hususlarının belirtildiği görülmektedir.

16. Kurumumuzca yapılan değerlendirmede; 16.1. Başvuranın ilettiği belgeden başvuranın bahsettiği taşınmazda belli fasılalarla ikamet etmiş olduğu anlaşılmakta ise de; İdarenin cevabi yazısından, Suruç İlçesi kesin hasar tespitlerinin 28.03.2023 tarihinde askıya çıkılarak mahalle muhtarlıklarında, hasartespit.csb.gov.tr adresinde ve e-devlette duyurulduğu, yasal süre olan 30 gün içinde söz konusu parselde hasar tespiti yapılan hiç bir yapı için itiraz edilmediği, Suruç

İlçesi itiraz hasar tespitlerinin ise 18.05.2023 tarihinde askıya çıkarıldığı anlaşılmakla birlikte; 7269 sayılı

Kanuna göre, yapılacak asıl işlemlere esas olmak üzere, fen kurulları tarafından düzenlenen teknik mahiyetteki hasar tespit raporlarına mahallî ilân tarihinden itibaren otuz gün içinde itiraz edilmesi mümkün iken, başvuranın söz konusu kanuni süre içerisinde bu hakkını kullanmadığı, dolayısıyla kanuni süre geçtikten sonra İdarece hasar tespiti yapılmış olan yapı üzerinde yeniden hasar tespiti işlemi yapılmasının hukuken mümkün bulunmadığı, 16.2. Diğer yandan, 7269 sayılı Kanunun 29 uncu maddesinin ilk fıkrasında, ağır hasara uğrayan yerlerdeki binalarda oturan ailelere hak sahibi olmak şartıyla konut yaptırılacağı veya kredi verileceğinin öngörüldüğü, buna göre sadece “ağır hasarlı” olduğu tespiti yapılan binada oturan ailenin hak sahibi olabileceğine hükmedildiği dikkate alındığında, somut olayda başvurana ait yapının “ağır hasarlı” olduğu yönünde bir tespit yapılmamış olduğu anlaşıldığından, başvurana hak sahipliği tanınmaması işleminin hukuka ve hakkaniyete uygun olduğu, Sonuç ve kanaatine varılmıştır.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 17. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu

Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; Söz konusu hususta yapılan değerlendirme neticesinde; İdare’den gönderilen yazının makul süre içerisinde ve gerekçeli olarak Kurumumuza gönderildiği incelenmiş olup, adı geçen İdarenin başvuranla ilgili işlemlerinde makul sürede karar verme, kararların gerekçeli olması, kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi, ilkelerine uygun davrandığı anlaşılmıştır.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

18. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 21 inci maddesinin birincisi fıkrası uyarınca, bu Ret

Kararının başvurana tebliğ edildiği tarihten itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup ilgili İdare Mahkemesinde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Yukarıda açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE;

Kararın Başvurana, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na ve Afet ve Acil Durum

Yönetimi Başkanlığı’na tebliğine; Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi