|
ÖZET: Uşak Üniversitesi Eğitim Fakültesi Sosyal Bilgiler Öğretmenliği Bölümü öğrencisi, Selçuk Üniversitesi’nde aldığı derslerden muafiyet talep etmiştir. Başvuran, Türk Dili ve Bilişim Teknolojileri derslerinden muafiyet istemiş, ancak Uşak Üniversitesi, ders içeriklerinin ve kredi saatlerinin uyuşmaması nedeniyle bu talebi reddetmiştir. Uşak Üniversitesi Eğitim Öğretim ve Sınav Yönetmeliği gereği, muafiyet talepleri, ilgili birimin yönetim kurulunun ve bölüm/program intibak komisyonunun görüşü doğrultusunda değerlendirilmektedir.
Başvuranın muafiyet talebi, 12/09/2019 tarihinde yapılmış ve 19/09/2019 tarihli Yönetim Kurulu Kararı ile yalnızca bazı derslerden muafiyet kabul edilmiştir. İtiraz süreci sonucunda, başvuranın muafiyet talebi, ders kredilerinin yetersizliği nedeniyle reddedilmiştir. Uşak Üniversitesi’nin bu kararı, ilgili mevzuat ve yönetmeliklere uygun olarak verilmiş olup, başvuranın itirazı da hukuka ve hakkaniyete uygun bulunmuştur. Sonuç olarak, başvuranın muafiyet talebi reddedilmiş ve Uşak Üniversitesi’nin işlemleri hukuka uygun olarak değerlendirilmiştir. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2020/7129-S.20.11306
BAŞVURU NO : 2019/22447
KARAR TARİHİ : 11/05/2020
RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : UŞAK ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜ
BAŞVURUNUN KONUSU : Muafiyet talebi hk.
BAŞVURU TARİHİ : 19/12/2019
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran Kurumumuza yapmış olduğu tarihli başvuruda, özetle; ÖSYM tarafından 2019 yılında yapılan Üniversite sınavına girerek Uşak
Üniversitesi Eğitim Fakültesi Sosyal Bilgiler Öğretmenliği Bölümünü kazandığını ve halihazırda öğrenci numaralı 1. sınıf öğrencisi olduğunu, daha önce öğrenim gördüğü Selçuk Üniversitesi’nden almış olduğu derslerden muaf sayılmak üzere Transkript ve ders içeriklerinin onaylı örneklerini de sunarak Uşak Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dekanlığına 12/09/2019 tarihli dilekçeyle başvurduğunu, Uşak Üniversitesindeki “Türk Dili, Yabancı Dil, Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi, Bilişim Teknolojileri” derslerinden muaf tutulmayı talep ettiğini, ayrıca 4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu gereği dilekçesinin akıbeti hakkında bilgi almak için 24/09/2019 tarihinde CİMER’e de başvuru yaptığını, CİMER sistemi üzerinden
Uşak Üniversitesince tarafına yazılan 02/10/2019 tarihli evrak sayılı yazıda; “ ….konuya ilişkin olarak yapılan inceleme sonucunda; Fakültemiz Sosyal Bilgiler Öğretmenliği Bölümüne vermiş olduğunuz muafiyet talep sonucunuz Öğrenci Bilgi Sisteminize işlenmiştir” denildiğini, Uşak Üniversitesi Öğrenci Bilgi Sistemi’nde sadece ‘Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi’ dersinden muaf tutulduğunu öğrendiğini, Üniversite tarafından ‘Türk Dili, Yabancı Dil (İngilizce)’, ‘Bilişim Teknolojileri’ derslerinden muaf tutulma talebinin reddedilmesinin mevzuata ve hakkaniyete aykırı olduğunu, bu sebeple söz konusu karara karşı Üniversiteye 04/10/2019 tarihli dilekçesi ile itiraz ettiğini, itiraz neticesinde Üniversitenin sadece 1. Döneme ait Yabancı Dil 1 dersinden muaf tutulabileceğine karar verdiğini, Üniversitenin bu kararının hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğunu, öncelikle Selçuk Üniversitesinde aldığı derslerin yıllık alınan dersler olduğunu, Uşak Üniversitesindeki derslerin ise dönemlik olduğunu, bu nedenle
Yabancı Dil 1 ve Yabancı Dil 2 dersinin tamamından muaf tutulması gerektiğini, ayrıca da, ‘Türk Dili, Bilişim Teknolojileri’ derslerinin de tamamından muaf tutulması gerektiğini, bu durumda toplam kredi sayısının Uşak Üniversitesinin ders kredi sayısından fazla olduğunu, fakat Uşak Üniversitesi’nin Selçuk Üniversitesindeki dersleri dönemlik gibi algıladığını, dersler Selçuk Üniversitesinde yıllık olduğundan kredi sayısının otomatikman iki katına çıktığını ve Uşak Üniversitesinin ders sayısından fazla olduğunu, ayrıca söz konusu ders içeriklerinin de aynı olduğunu, bu sebeple Uşak Üniversitesinin itirazının reddine karar vermesinin hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğunu ifade etmekte Uşak Üniversitesi Eğitim
Fakültesi Sosyal Bilgiler Öğretmenliği Bölümünün ‘Türk Dili, Yabancı Dil (İngilizce), Bilişim
Teknolojileri’ derslerinin tamamından muaf sayılmayı talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Kurumumuzun 23/03/2020 tarihli ve S.20.7156 sayılı bilgi-belge isteme yazısına cevaben gönderilen Selçuk Üniversitesi Rektörlüğü’nün 17/04/2020 tarih ve sayılı yazısı ve eklerinde özetle; “28.08.2014 tarih ve 29102 R.G. sayılı Uşak Üniversitesi Eğitim
Öğretim ve Sınav Yönetmeliği’nin “Derslerle ilgili muafiyet ve intibak” başlıklı MADDE 17:(2)
İlgili Birimin Yönetim Kurulu, öğrencinin muafiyet talebinde bulunduğu derslerin hangilerinin kabul edileceğini dersi veren öğretim elemanının ve/veya bölüm/program intibak komisyonunun görüşünü alarak karar verir denilmektedir. İlgili madde gereğince
‘ nun muafiyet talebi bölümümüzce incelenmiş olup taleplere ilişkin açıklamalarımız ve bölümümüzün kararı aşağıdaki şekildedir. daha önce Selçuk Üniversitesi
Hukuk Fakültesi’ nde almış olduğu Türk Dili Edebiyatı I dersini belgeleyerek Anabilim
Dalımızda okutulan Türk Dili dersinden muaf olmak istemektedir. Ancak daha önce almış olduğu Türk Dili Edebiyatı I dersi içerikleri; tarafından bize ibraz belgelerde yapılan incelemelerde Anabilim Dalımızda okutulan Türk Dili I ve Türk Dili II derslerinin içerikleriyle uyuşmadığı görüldüğünden ayrıca daha önce alınan Türk Dili
Edebiyatı I dersinin yapılan incelemede kredisinin 2 olduğu buna karşın Anabilim Dalımızda okutulan Türk Dili I ve Türk Dili II derslerinin ayrı ayrı kredilerinin 3 olması dolayısıyla Türk
Dili I veya Türk Dili II derslerinden muaf tutulamamıştır.
daha önce Selçuk Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nde almış olduğu İngilizce dersini belgeleyerek Anabilim Dalımızda okutulan Yabancı Dil dersinden muaf olmak istemektedir. Ancak daha önce almış olduğu İngilizce dersi içerikleri tarafından bize ibraz belgelerde yapılan incelemelerde Anabilim Dalımızda okutulan Yabancı
Dil I ve Yabancı Dil II derslerini aynı anda kapsamadığında ve daha önce alınan İngilizce dersinin kredisi buna karşılık Anabilim Dalımızda okutulan Yabancı Dil I ve Yabancı Dil II derslerinin ayrı ayrı 2olduğundan sadece 1. Döneme ait Yabancı Dil I dersinden muaf tutulabileceği kararlaştırılmıştır.- daha önce Selçuk Üniversitesi Hukuk
Fakültesi’nde almış olduğu Temel Bilgisayar Tek. Kullanımı dersini belgeleyerek Anabilim
Dalımızda okutulan Bilişim Teknolojileri dersinden muaf olmak istemektedir. Ancak daha önce almış olduğu Temel Bilgisayar Tek. Kullanımı dersi içerikleri tarafından bize ibraz belgelerde yapılan incelemelerde Anabilim Dalımızda okutulan Bilişim Teknolojileri dersi içerikleriyle kısmen uyumlu olduğu ancak kredilerinin uyuşmadığı (daha önce alınan
Temel Bilgisayar Tek. Kullanımı:2 Bilişim Teknolojileri:3) görüldüğünden Bilişim
Teknolojileri dersinden muaf tutulamamıştır.” denilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler” hükmü, 4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” hükmünü amirdir.
5. 04/11/1981 tarih ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunun “Yükseköğretim Kurulunun
Görevleri” başlıklı 7’nci maddesinin dördüncü fıkrasının (e) bendi; “Yükseköğretim kurumlarında eğitim-öğretim programlarının asgari ders saatlerini ve sürelerini, öğrencilerin yatay ve dikey geçişleriyle ve yüksekokul mezunlarının bir üst düzeyde öğrenim yapmalarına ilişkin esasları Üniversitelerarası Kurulun da görüşlerini alarak tespit etmek,” hükmünü; “Fakülte Yönetim Kurulu” başlıklı 18’inci maddesinin ikinci fıkrasında; “…Öğrencilerin kabulü, ders intibakları ve çıkarılmaları ile eğitim- öğretim ve sınavlara ait işlemleri hakkında karar vermek.” hükmünü amirdir.
6. 24/04/2010 tarih ve 27561 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren
Yükseköğretim Kurumlarında Önlisans ve Lisans Düzeyindeki Programlar Arasında
Geçiş, Çift Anadal, Yan Dal ile Kurumlar Arası Kredi Transferi Yapılması Esaslarına
İlişkin Yönetmeliğin; ‘Tanımlar’ başlıklı 4’üncü maddesinin birinci fıkrasında “h) İntibak programı: Diploma programları arasında geçiş yapılması halinde, geçiş yapılan diploma programının müfredatına uyum sağlamak amacıyla ilave ders ve uygulamalardan oluşan programı,” denilmektedir.
7. 28/08/2014 tarihli ve 29102 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Uşak
Üniversitesi Eğitim – Öğretim ve Sınav Yönetmeliğinin ‘Derslerle ilgili muafiyet ve intibak’ başlıklı 17’nci maddesinde; “ (1) Öğrenci daha önce başka bir yükseköğretim kurumunda başarmış olduğu dersler için ilk kayıt olduğu yarıyılın başında muafiyet talebinde bulunabilir. Bu talebini eğitim öğretimin başlama tarihinden sonraki ilk hafta içinde yapması gerekir. Öğrencinin muaf sayılan derslerinin notları ve harf karşıtları transkriptine işlenir.
Başarı ortalaması hesaplanırken değerlendirmeye alınır. (2) İlgili birimin yönetim kurulu, öğrencinin muafiyet talebinde bulunduğu derslerin hangilerinin kabul edileceğini dersi veren öğretim elemanının ve/veya bölüm/program intibak komisyonunun görüşünü alarak karar verir. Bu öğrencilere intibak yapılan ilk yarıyıldan başlamak üzere alt ve/veya üst sınıftan da toplam 45 AKTS krediye kadar ders verilebilir. Bu öğrencilerden not ortalaması şartı aranmaz.
(3) Üniversiteye yeni kayıt yaptıran öğrencilere, eğitim-öğretim yılı başında bazı derslerden muafiyet sınavı açılabilir. Bu sınavın esasları Senatoca belirlenir. Bu sınavdan öğrencinin almış olduğu not harf notuna dönüştürülerek transkriptine işlenir. (4) İntibakı yapılan öğrencinin başladığı sınıftan önceki yılları, eğitim-öğretim süresine sayılır. (5) Dikey ve yatay geçişle gelen öğrenciler, bu maddenin birinci ve üçüncü fıkrası gereğince muaf sayıldığı derslerden not yükseltmek için yeniden ders almak istediği takdirde, söz konusu dersi ikinci kez alıyor kabul edilir ve en son aldığı not geçerli sayılır.” düzenlemeleri yer almaktadır.
8. 02/03/2016 tarih ve 09 Toplantı sayılı Senato Kararı ile kabul edilen Uşak Üniversitesi
‘Muafiyet ve İntibak İşlemleri Yönergesinin Muafiyet Esasları başlıklı 6’ncı maddesinde; “(1) Muafiyet isteği intibak komisyonu tarafından incelenerek bir uyum/intibak programı düzenlenir. Düzenlenen bu uyum/intibak programı ilgili yönetim kurulunca değerlendirilerek, öğrencinin hangi yıla intibak ettirildiği, daha önce alıp da başarılı olduğu ve muafiyet talep ettiği tüm dersler için dersin kodu, adı, kredisi ve başarı notu ile muaf olunan dersin kodu, adı, kredisi ve başarı notu belirlenip öğrencinin uyum/intibakları ilgili yıla yapılarak 15 takvim günü içerisinde karara bağlanır ve 5 takvim günü içerisinde öğrenciye tebliğ edilir. (2) Eşdeğer sayılması istenen bir dersin adının, eşdeğer sayılacak ders ile birebir aynı olması gerekmez.
Muafiyet talebinde bulunan dersin Üniversitemizdeki ders saati sayısından az olmamak şartı ile dersin zorunlu veya seçmeli olması durumuna bakılmaksızın ders içeriği uyumu/yeterliliği incelenerek muafiyet yapılır. … (8) Muafiyet/intibak işlemleri ile ilgili itirazlar, işlemler kesinleşip öğrenciye bildirildiği tarihten itibaren beş takvim günü içerisinde ilgili birime dilekçe ile yapılır. İlgilinin itirazı, dekanlık/yüksekokul/meslek yüksekokulu Yönetim
Kurulu’nca en geç bir hafta içerisinde karara bağlanır.” denilmektedir.
IV. KAMU DENETÇİSİ ARİF DÜLGER’İN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
9. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvurunun reddi gerektiği hususundaki öneri Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 10. Başvuru, Uşak Üniversitesi Eğitim Fakültesi Sosyal Bilgiler Öğretmenliği Bölümünü kazanarak kaydını yaptıran başvuranın Selçuk Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nde almış olduğu
‘Türk Dili’ ve ‘Bilişim Teknolojileri’ derslerinden muaf tutulma talebini içermektedir.
11. Dosya kapsamının incelenmesinden; başvuranın 12/09/2019 tarihinde Türk Dili I-II, Atatürk İlke ve İnkılap Tarihi I-II, Yabancı Dil I-II ve Bilişim Teknolojileri derslerinden muafiyet talebi ile Eğitim Fakültesi Dekanlığına başvuruda bulunduğu, 19/09/2019 tarih ve 31 sayılı Yönetim Kurulu Kararı ile Yabancı Dil I ve Atatürk İlke ve İnkılap Tarihi I derslerinden muaf tutulduğu, diğer derslerden muafiyet talebinin ders kredilerinin yetersiz olması nedeniyle kabul edilmediği, başvuranın 24/09/2019 tarihinde CİMER’den bilgi edinme talebinde bulunduğu, 02/10/2019 tarihinde verilen yanıtta öğrenci bilgi sisteminden muafiyet işlemin sonuçlarının görüleceğinin bildirildiği, başvuranın öğrenci bilgi sisteminden sadece iki dersin muafiyetinin kabul edildiğini fark etmesi üzerine Fakülte Dekanlığına 04/10/2019 tarihinde intikal eden itiraz dilekçesini sunduğu, Kamu Denetçiliği Kurumu’na da 03/10/2019 tarihli başvuruda bulunduğu, Kurumumuz tarafından 16/12/2019 tarihli bir Gönderme Kararı verildiği, Kurumumuza Uşak Üniversitesi Bilgi Edinme Biriminin 23/12/2019 tarih ve sayılı yazı ve Eğitim Bilimleri Fakültesinin 18/12/2019 tarihli ve sayılı yazıları ile yanıtların verildiği, buna göre başvurana 08/11/2019 tarih ve sayılı yazı ile yanıt verildiği ve muafiyet talebinin reddedildiği, başvuranın Kurumumuza başvurusunu tarihinde yinelediği görülmektedir.
12. Yükseköğretim Kurumlarında Önlisans ve Lisans Düzeyindeki Programlar Arasında Geçiş, Çift Anadal, Yan Dal ile Kurumlar Arası Kredi Transferi Yapılması Esaslarına İlişkin
Yönetmeliğe göre İntibak Programı Diploma programları arasında geçiş yapılması halinde, geçiş yapılan diploma programının müfredatına uyum sağlamak amacıyla ilave ders ve uygulamalardan oluşan programı ifade etmektedir. Uşak Üniversitesi Eğitim Öğretim ve Sınav
Yönetmeliğine göre İlgili birimin yönetim kurulunun öğrencinin muafiyet talebinde bulunduğu derslerin hangilerinin kabul edileceğini dersi veren öğretim elemanının ve/veya bölüm/program intibak komisyonunun görüşünü alarak karar vereceği kurala bağlanmıştır. 02/03/2016 tarih ve
09 Toplantı sayılı Senato Kararı ile kabul edilen Uşak Üniversitesi ‘Muafiyet ve İntibak
İşlemleri Yönergesi’nin Muafiyet Esasları başlıklı hükmünde ise Muafiyet isteğinin intibak komisyonu tarafından incelenerek bir uyum/intibak programı düzenleneceği, düzenlenen bu uyum/intibak programının ilgili yönetim kurulunca değerlendirilerek, öğrencinin hangi yıla intibak ettirildiği, daha önce alıp da başarılı olduğu ve muafiyet talep ettiği tüm dersler için dersin kodu, adı, kredisi ve başarı notu ile muaf olunan dersin kodu, adı, kredisi ve başarı notu belirleneceği ifade edilmiştir.
13. Somut olayda, başvuranın 12/09/2019 tarihli muafiyet talebine ekli transkript belgesi ile intibak talep formu incelendiğinde Türk Dili dersinin kredi saatinin 2 olduğu, Bilişim
Teknolojisi dersi yerine saydırmak istediği ve Selçuk Üniversitesinde almış olduğu Temel bilgisayar teknik kullanımı dersinin de 2 kredi saat olduğu, nitekim Bölüm Başkanlığınca yapılan değerlendirmede de 11 no’lu paragrafta açıklanan Muafiyet ve İntibak İşlemleri
Yönergesi’nin Muafiyet Esasları hükmü uyarınca daha önce alıp da başarılı olduğu ve muafiyet talep ettiği tüm dersler için dersin kodu, adı, kredisi ve başarı notuna göre değerlendirme yapıldığı anlaşılmakla başvuranın muafiyet işlemine itirazına ilişkin Fakülte Dekanlığı tarafından gerçekleştirilen ret işleminin hukuka ve hakkaniyete uygun olduğu anlaşılmaktadır.
14. Tüm dosya kapsamı değerlendirildiğine; başvuranın 12/09/2019 tarihli muafiyet talebi hakkında verilen 19/09/2019 tarih ve 31 sayılı Yönetim Kurulu Kararı ile anılan Karara yapılan itiraz dilekçesinin reddine ilişkin Uşak Üniversitesi Eğitim Fakültesi’nin Dekanlığının işleminin hukuka ve hakkaniyete uygun olduğu sonuç ve kanaatine varılmaktadır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 15. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar
Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6’ncı maddesinde yer verilmiş olup; Uşak Üniversitesi Rektörlüğünün ‘kararların gerekçeli olması’ ve ‘makul sürede karar verme’ ilklerine uygun davrandığı görülmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA/
16. 6328 sayılı Kanunun 21’inci maddesinin birinci fıkrası uya/rınca, bu kararın başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarelerin işlemlerine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Uşak İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçe ve dosya kapsamına göre BAŞVURUNUN REDDİNE; Kararın BAŞVURANA ve UŞAK ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜNE tebliğine; Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi