| ÖZET: Kamu Denetçiliği Kurumu tarafından yapılan incelemede, Kars Harakani Havalimanı’nın B Tipi Havalimanları Birim Yönetmeliği çerçevesinde teknik birimlerin Mühendislik/Şeflik olarak yapılandırıldığı, ancak Destek Hizmetleri Şefliği’nin teknik değil idari birim olarak kabul edildiği tespit edilmiştir. Bu nedenle, Destek Hizmetleri Şefliği için yapılan görevlendirmelerin, ilgili Genel Müdürlük talimatına aykırı olmadığı ve liyakat, yaş, unvan gibi kriterler göz önünde bulundurularak gerçekleştirildiği değerlendirilmiştir. Başvuranın Makine Mühendisliği/Şefliğinde birim sorumlusu olarak görevlendirilmesi talebi reddedilmiş, ancak Destek Hizmetleri Şefliği birimindeki görevlendirmelerin personel unvanları dikkate alınarak yeniden gözden geçirilmesi önerilmiştir. Bu durum, kamu yararı ve hizmet gerekleri açısından önemli bir hukuki çerçeve sunmaktadır. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2020/63910-S.20.69137
BAŞVURU NO : 2020/1955
KARAR TARİHİ : 02/07/2020
KISMEN TAVSİYE KISMEN RET KARARI
DEVLET HAVA MEYDANLARI İŞLETMESİ GENEL
BAŞVURUYA KONU İDARE :
MÜDÜRLÜĞÜ
BAŞVURUNUN KONUSU : Birim sorumlusu olarak görevlendirilme talebi hk.
BAŞVURU TARİHİ : 29/01/2020
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Kurumumuza yapılan başvuruda başvuran, Devlet Hava meydanları İşletmesi Genel
Müdürlüğü Kars Harakani Havalimanının B Tipi Havalimanı olduğunu, Organizasyon Şeması ve Birim Yönetmeliğine göre teknik birimlerin Mühendislik/Şeflik şeklinde yapılandırıldığını, mühendis bulunmaması halinde birimlerin Şeflik olarak konumlandırılmasının, birim sorumlusunun öncelikli olarak birimdeki teknik şef, sonra tekniker, daha sonra ise teknisyen olmasının amaçlandığını, bu kapsamda kendisi daha üst düzey mühendis unvanı ile görev yapmasına rağmen, memur unvanı ile görev yapan
’in Destek Hizmetler Şefi olarak görevlendirildiğini ve hali hazırda adı geçenin
Destek Hizmetler Şefliği görevini yürüttüğünü, evraklarda hangi alanda tekniker olduğu hususunda bilgi bulunmayan, şifaen bilgisayar teknikeri olduğu söylenen tekniker ’ın ise Makine Şefliği görevi ile görevlendirildiğini ve hali hazırda adı geçenin Makine Şefliği görevini yürüttüğünü, mühendis unvanı ile çalışmakta olan kendisi birim sorumlusu olarak görevlendirilmez iken, adı geçenlerin görevlendirmelerinin 03/07/2019 tarih ve 2019/5053-S.7555 sayılı Türkiye Büyük Millet
Meclisi Kamu Denetçiliği Kurumu (Ombudsmanlık) kararına uygun olmadığını, havalimanları bünyesinde yapılacak görevlendirmelerin Kamu Denetçiliği Kurumu tarafından verilen söz konusu tavsiye kararı dikkate alınarak yapılması gerektiğine ilişkin 09/08/2019 tarih sayılı Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlük Makamı yazılı talimatının tüm
Havaalanlarına gönderilmesine rağmen söz konusu talimat dikkate alınmaksızın görevlendirmelerin yapıldığını iddia ederek, ayrıca Genel Müdürlük Teftiş Kurulu Başkanı ile birbirlerini dava etmiş olmaları hasebiyle aralarında husumet bulunduğu gerekçesiyle adı geçene başvuruları ile ilgili görev verilmemesini, reddi teftiş kurulu başkanı hakkını kullanmak istediğini ifade ederek, Kamu Denetçiliği Kurumunun kararına uygun olarak üst düzeyde unvana sahip olunması hizmet süresi, liyakat gibi hususlar dikkate alınarak kendisine Destek Hizmetler Mühendisliği/Şefliğinde birim sorumlusu görevi veya
Makine Mühendisliği/Şefliğinde birim sorumlusu görevi verilmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Başvuruya konu iddialar hakkında bilgi ve belge talebimize istinaden Devlet Hava
Meydanları İşletmesi Genel Müdürlüğünün İnsan Kaynakları Dairesi Başkanlığı tarafından gönderilen 10/03/2020 tarih ve sayılı sayılı cevabi yazıda özetle;
2.1. Kuruluş Taşra Teşkilatına bağlı bulunan Havalimanlarının; sosyo-ekonomik, yolcu sayısı, uçak sayısı, bölgesel faktörler, turizm vb. kriterler göz önüne alınarak A, B ve C Tipi olarak gruplandırıldığı, Kars Harakani Havalimanının da içinde bulunduğu B Tipi Havalimanları
Birim Yönetmeliğinde teknik birimlerin Mühendislik/Şeflik şeklinde yapılandırıldığı, ancak
Destek Hizmetleri Şefliğinin teknik değil idari birim olarak sayılması sebebiyle
Mühendislik/Şeflik yerine yalnız Şeflik olarak yapılandırıldığı, söz konusu tavsiye kararının ise teknik birimle alakalı olması nedeniyle şikâyete konu talebe emsal nitelik taşımadığının düşünüldüğü,
2.2. Kuruluşun 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararname kapsamında bir Kamu İktisadi
Kuruluşu olduğu, ’ın Mühendis (İnşaat), ’in Memur ve
Tekniker olarak Kuruluşun Kars Harakani Havalimanı Müdürlüğü emrinde
399 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin II sayılı cetveline dahil sözleşmeli personel
statüsünde istihdam edildiği, bu personelin eğitim durumlarının ise; ’ın
İnşaat Mühendisliği (4 Yıllık), ’in Matematik (4 Yıllık) ve
’ın Bilgisayar Programcılığı (2 Yıllık) mezunu olduğu,
2.3. Birim sorumlusunun; birimin sorumlu olduğu görevlerin, birim personeli arasında liyakat, yaş, unvan, eğitim vb. hususlar göz önünde bulundurularak B Tipi Havalimanları Birim
Yönetmeliğinin 8. maddesinin 29. fıkrasında yer alan; “Müdürlük Makamınca verilen diğer görevleri yerine getirmek” hükmü gereğince Havalimanı Müdürü tarafından belirlendiği,
2.4. İlgili kişinin B Tipi Havalimanları Birim Yönetmeliğinde Destek Hizmetleri Şefliğinin
Görevleri bölümünde; bina ve tesisler ile pat sahalarının bakım, onarım ve diğer inşaat işlerinin yürütülmesini sağlamak, ifadesi yer aldığından dolayı Birim Sorumlusu olarak görevlendirilebileceği, ancak Makine Şefliğinin görevleri içerisinde inşaat işleriyle ilgili herhangi bir kısım bulunmadığı için Birim Sorumlusu olarak görevlendirilmesinin mümkün olmadığı,
2.5. 09/08/2019 tarih sayılı Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlük
Makamı yazılı talimatının ekte gönderildiği, ancak bu talimatın Elektrik, Makine, Terminal
Elektronik ve Bilgi İşlem Birimlerine yönelik olduğu, Destek Hizmetleri Şefliğini kapsamadığı,
2.6. Söz konusu personelin görevlendirilmelerinde; Destek Hizmetleri Şefliğinin Genel
Müdürlük yazılı talimatı dışı olması ve Makine Şefliğinde en yüksek dereceli personelin
Tekniker unvanlı olması nedeniyle herhangi bir hukuksuzluk ve Genel Müdürlük yazılı talimatına aykırılık bulunmadığı,
2.7. Ayrıca şikâyet konusu talebe ilişkin şikayet sahibi veya diğer ilgililer tarafından yargı organlarında açılmış/sonuçlanmış herhangi bir dava bulunmamaktadır. Ancak şikayet konusu talebe benzer bir konuda 2015 yılında tarafından açılmış ve sonucunda reddedilmiş bir dava bulunduğu, adı geçenin birim görevlendirmelerinin hukuksuz olduğu iddiasıyla başvuruda bulunduğu, ancak Erzurum 2. İdare Mahkemesi tarafından dava konusu işlemlerde hukuka aykırılık tespit edilemediği gerekçesiyle davanın reddedildiği,
ifade edilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı T.C. Anayasasının “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74’üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında, “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye
Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikayetleri inceler.”
4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun Görevi” başlıklı 5’inci maddesinin birinci fıkrasında, “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikayet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”
5. Devlet Hava meydanları İşletmesi Genel Müdürlüğü B Tipi Havalimanı Birim
Yönetmeliğinin,
5.1. “Amaç” başlıklı 1’inci maddesinde, “(1) Bu yönetmeliğin amacı, Devlet Hava
Meydanları İşletmesi Genel Müdürlüğünün amaç ve politikalarına uygun olarak Havalimanı
Müdürlüğünün teşkilat yapısı ile görev, yetki, sorumluluk ve çalışma esaslarını belirlemektir.”
5.2. “Kuruluş” başlıklı 6’ncı maddesinde, “(1) Bu Yönetmeliğin 6’ncı maddesinde yer alan görevleri yerine getirmek üzere taşrada kurulan Havalimanı Müdürlüğü, Müdür/Müdür
Yardımcısı ile onlara bağlı olarak şu birimlerden oluşur.
…
h) Destek Hizmetleri Şefliği
…
j) Makine Mühendisliği/Şefliği
5.3. “Tüm Birimlerce Yerine Getirilmesi Gereken Ortak Görevler Şunlardır” başlıklı 8’inci maddesinde, “(29) Müdürlük Makamınca verilen diğer görevleri yerine getirmek.”
5.4. “Makine Mühendisliği/Şefliğinin Görevleri Şunlardır:” başlıklı 11’inci maddesinde, “ (1) Havalimanı ve bağlı istasyonlardaki klima, kalorifer, sıhhi tesisat, makine, özel ve genel maksatlı araçlar, mekanik taşıyıcılar, otomatik kayar kapı sistemleri, su tesisat sistemi, bagaj taşıma sistemleri, yürüyen merdiven, yürüyen bant, asansör, yolcu köprüleri vb. sistemlerin işletimini ve kontrolünü yapmak, bu sistemlerin periyodik bakımları ile ihtiyaç duyulan onarımlarını yapmak/yaptırmak (otomatik kayar kapı sistemlerinde elektrik ve elektronik birimleri ile ayrıca koordine kurmak), (2) Havalimanının ısıtma-soğutma ve işletme yakıt kontenjanlarını belirlemek, söz konusu yakıtın teminini sağlamak, yakıt alımı ve ölçüm komisyonunda görev alacak personelleri belirlemek, yakıtın sarfiyatını kontrol etmek, (3) Özel ve Genel Maksatlı Araçları/Cihazları faal halde tutmak, pist frenleme ölçüm cihazlarında/araçlarında kullanılan ölçüm lastikleri, kar mücadele araçlarında kullanılan ön kar küreme bıçak ağzı ve lastikleri, kar süpürme fırçası, vakumlu süpürge aracında kullanılan süpürme fırçaları gibi yedek malzemelerin ihtiyaç durumunu tespit ederek Genel Müdürlükten talepte bulunmak, araçların/cihazların gerekli bakımlarını ve kalibrasyonlarını yapmak/yaptırmak, (4) PAT sahalarının kardan temizlenmesinde kullanılan kar mücadele araçları ile ilgili diğer ekipmanları hazır tutmak, eksikliklerini gidermek, (5) Kış döneminde PAT sahalarında kullanılan de-icing (buz önleyici/buz çözücü) sıvı malzemenin ihtiyaç miktarının tespit edilerek kış dönemi başlamadan Genel Müdürlükten talepte bulunmak, (6) Özel maksatlı araçlar, pist frenleme araçları/cihazları, havalimanlarında bulunan sistemler (klima, kalorifer, sıhhi tesisat, makine, motor, özel maksatlı araçlar, mekanik taşıyıcılar, otomatik kapı sistemleri, araç parkı, su tesisat vb. sistemler) ile ilgili gerekli iş başı eğitimlerini verilmesini sağlamak ve eğitim sonuçlarını ilgili Daire Başkanlığına göndermek, (7) Havalimanındaki hizmetlerin aksatılmadan yürütülmesi için ihtiyaç duyulan özel ve genel maksatlı araçların sayısı ve niteliğini tespit ederek Genel Müdürlükten talepte bulunmak, (8) Havalimanında birimiyle ilgili kullanım ömrünü doldurmuş özel ve genel maksatlı araçlar ile makina ve teçhizatın yenilenmesi amacıyla gerekli çalışmaları Genel Müdürlükle koordineli olarak gerçekleştirmek, (9) Artan ihtiyaca paralel olarak özel ve genel maksatlı araçlar için park yerleri ile bu araçlara ait diğer tesislerin geliştirilmesine (bakım, onarım ve devir) yönelik taleplerle ilgili olarak yeni yapılacak tesisler için yer planlamasını yaparak gerekli bilgileri Genel Müdürlüğe göndermek, (10) Isıtma Sistemlerini, doğalgaz aboneliği yaptırarak çalıştıran havalimanları tarafından, ilgili makamlarca talep edilecek teminatlara ilişkin hususların ilgili birim koordinesinde ifa edilmesini sağlamak, (11) Isıtma-soğutma ve havalandırma sistemlerinin kontrolünü, bakım ve onarımını yapmak veya yaptırmak, (12) Temiz su sistemi ve atık su arıtma sistemlerinin kontrolünü, bakım ve onarımını yapmak veya yaptırmak, (13) Yangın söndürme sisteminin (gazlı tip yangın söndürme sistemi hariç) kontrolünü, bakım ve onarımını yapmak veya yaptırmak, (14) Havalimanlarında bulunan akaryakıt hidrant sistemlerinin bakım-onarım ve işletimlerini yapmak/yaptırmak, (15) Havalimanının su ve doğalgaz aboneliklerini yapmak, (16) Su, doğalgaz, atıksu, ısıtma-soğutma ve havalandırma vb. faturaların takibi ile tahakkuk için ilgili birime gönderilmesini sağlamak, (17) Özel ve genel maksatlı araçlardan kaza yapan araçların belgelerini hazırlayarak Genel
Müdürlüğün ilgili birimlerine göndermek, (18) Havalimanında bulunan araçların (Kiralık araçlar hariç) Trafik Sigortası, Kasko Sigortası, Plaka, Vergi, Ceza ve benzeri yasal ödemelerini takip etmek, ödemek, idari para cezaları ile trafik cezalarının takibi ile yıllık muayene işlerini yapmak, (19) Biriminde teknik işletimi destek hizmetleri kapsamında çalıştırılacak personel ihtiyacını belirleyerek Genel Müdürlüğün ilgili birimlerine göndermek, (20) Tehlikeli madde güvenlik danışmanlığı kapsamındaki iş ve işlemleri yapmak/yaptırmak, (21) Havalimanı PAT Sahalarının aplikasyon ve işaretleme işlemlerine ilişkin Genel
Müdürlüğe talepte bulunmak ve uygulama aşamasında NOTAM çekilmesi için koordine kurmak, (22) İlgili birimin talebi doğrultusunda pist yüzeyindeki lastik izi silme işlemini yapmak veya yapılması için Genel Müdürlükten talepte bulunmak.
5.5. “Destek Hizmetleri Şefliğinin Görevleri Şunlardır:” başlıklı 19’uncu maddesinde, “…
(7) Bina ve tesisler ile pat sahalarımım bakım, onarım ve diğer inşaat işlerinin yürütülmesini sağlamak, … ”
hükümleri yer almaktadır.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE
ÖNERİSİ
6. Başvuranın talebine ilişkin olarak başvurunun kısmen kabul kısmen reddi yönündeki öneri
Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
7. Destek Hizmetleri şefliğinde inşaat mühendisi olarak çalışmakta olan başvuran, Makine
Mühendisliği/Şefliğinde veya Destek Hizmetleri birim sorumlusu olarak görevlendirilmeyi etmektedir.
– Makine Mühendisliği/Şefliğinde birim sorumlusu olarak görevlendirilme talebine ilişkin hukuki değerlendirme
8. İlgili idare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin tetkiki sonucunda, Kars Harakani
Havalimanının da içinde bulunduğu B Tipi Havalimanları Birim Yönetmeliğinde teknik birimlerin Mühendislik/Şeflik şeklinde yapılandırıldığı, Destek Hizmetleri Şefliğinin ise teknik değil idari birim olarak belirlenmesi sebebiyle yalnız Şeflik olarak yapılandırıldığı, 09/08/2019 tarih ve sayılı Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlük Makamı yazılı talimatının teknik birimlere (Elektrik, Makine, Terminal Elektronik ve Bilgi İşlem Birimlerine)
yönelik olduğu, Destek Hizmetleri Şefliğini kapsamadığı, birim sorumlusu olarak görevlendirilme işleminin liyakat, yaş, unvan, eğitim vb. hususlar dikkate alınarak Havalimanı
Müdürlüğünce tesis edildiği, söz konusu personel görevlendirilmelerinde; Destek Hizmetleri
Şefliğinin Genel Müdürlük yazılı talimatı dışı olması sebebiyle memur ’in destek hizmetleri şefliği birim sorumlusu olarak, ’ın Makine
Mühendisliği/Şefliğinde tekniker olarak en yüksek dereceli personel olması sebebiyle birim sorumlusu olarak görevlendirildiği anlaşılmaktadır.
9. Başvuranın görev yaptığı B Tipi Kars Harakani Havalimanı Müdürlüğünün teşkilat yapısı ile görev, yetki, sorumluluk ve çalışma esasları Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel
Müdürlüğü B Tipi Havalimanı Birim Yönetmeliğinde düzenlenmektedir. B Tipi Havalimanı
Teşkilat Şeması ve söz konusu Birim Yönetmeliği birlikte incelendiğinde, teknik birimlerin
Mühendislik/Şeflik şeklinde yapılandırıldığı, teknik birimlerde (Elektrik, Makine, Terminal
Elektronik ve Bilgi İşlem) Mühendis varsa birimin Mühendislik olarak tanımlandığı, mühendis olmaması halinde ise birimlerin Şeflik olarak yapılandırıldığı, öncelikle Teknik Şef, sonra
Tekniker, daha sonra ise Teknisyen unvanlı personel içinden birisinin Havalimanı Müdürlüğü tarafından Birim Sorumlusu olarak görevlendirilmesinin amaçlandığı görülmektedir. Bir başka deyişle, teknik birimlerde öncelikle mühendis unvanlı personelin görevlendirilmesinin gerektiği, mühendis unvanlı personel bulunmaması durumunda ise teknik şef unvanlı personelin görevlendirilebileceği öngörülmektedir.
10. Yukarıda sözü edilen Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlük Makamı yazılı talimatında da aynı doğrultuda, B Tipi Havalimanlarında, Teknik birimlerde (Elektrik, Makine, Terminal Elektronik ve Bilgi İşlem) mühendis varsa birimin Mühendislik olarak tanımlanması ve birim sorumlusu olarak ilgili disiplinden mühendis unvanlı bir personel için görevlendirme yapılmasının esas olduğu, Mühendis olmadığı durumlarda birimin Şeflik olarak tanımlanacağı, eğitim durumları dikkate alınarak sırasıyla tekniker teknik şef (öncelikle 4 yıllık teknik eğitim fakültesi mezunları olmak üzere), tekniker, teknisyen teknik şef ve teknisyen unvanlı personel içinden birisinin Havalimanı Müdürlüğü tarafından Birim Sorumlusu olarak görevlendirileceği öngörülmekte, Merkez ve Taşra teşkilatları teknik birimlerinde (Elektrik.
Makine, Çevre, Terminal Elektronik ve Bilgi İşlem) müdürlük, başmühendislik ve şeflik olarak konumlandırılan birimlerde birim sorumlusunun ilgili disiplinden olmasının esas olduğu ancak, ilgili birimde teknik personel bulunmaması durumunda öncelikle mevcut teknik personel içerisinden eğitim durumları dikkate alınarak Havalimanı Müdürlüğü tarafından farklı bir disiplinden de görevlendirme yapılabileceği belirtilmektedir.
11. B Tipi Havalimanı Birim Yönetmeliğinde başvuranın birim sorumlusu olarak görevlendirilmeyi talep ettiği Makine Mühendisliği/Şefliği biriminin teknik bir birim olarak
Havalimanı Müdürlüğüne bağlı birimler arasında düzenlendiği, bu kapsamda, havalimanı müdürlüğünün birim sorumlusu görevlendirmelerinde takdir yetkisi bulunduğunu görülmektedir. Takdir yetkisi, idarenin belli şart ve durumların meydana gelmesi halinde belli bir kararı alıp almamak veya kanunda öngörülen değişik çözümler arasında bir seçim yapmak konusunda tanınan bir serbestiye ya da belirli bir konuda karar alabilmek için hangi şart ve durumların ortaya çıkması gerektiğini tespit etmek imkânına sahip olması olarak tanımlanmaktadır. İdari işlemler tesis edilirken, İdareler, bağlı yetki veya takdir yetkisi çerçevesinde karar alırlar. Bu doğrultuda, idari işlemin yetki, şekil, sebep, konu ve maksat unsurlarının tümünün hukuk kuralları tarafından önceden belirlenerek, idareye belli bir yönde hareket etme hususunda bir tercih tanınmamışsa veya idareye belli bir tasarrufta bulunması kesin olarak emredilmişse bağlı yetkiden, idarenin nerede ve nasıl bir tasarrufta bulunacağının hukuk kuralları ile önceden kesin bir şekilde belirlenmediği durumlarda ise idarenin takdir yetkisinden söz edilmektedir. (Halil Kalabalık, İdare Hukukunda Takdir Yetkisi Kavramı ve
Benzer Kurumlarla Karşılaştırılması, Gazi Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi Cilt 1, Sayı 2, Aralık 1997) Bu itibarla, İdareye belli konularda takdir yetkisinin tanınması idarenin görevlerinin niteliği gereği zorunludur. Ancak, idarenin takdir yetkisi, idarenin keyfi olarak hareket edebileceği anlamına gelmemektedir. Bir başka deyişle, idareye yasalarla tanınan takdir yetkisinin mutlak olmayıp, kamu yararı ve hizmet gerekleri ile sınırlı olduğunu da belirtmek gerekmektedir. (Danıştay 2. Dairesinin, 17/09/2015 tarihli E. 2015/2662, K. 2015/7471 sayılı kararı).
12. Somut olay kapsamında, Makine Mühendisliği/Şefliği biriminde ilgili alanda mühendis unvanlı bir personel bulunmadığı, başvuranın da destek hizmetleri şefliğinde insaat mühendisi olarak çalışmakta olduğu, yukarıda sözü edilen Genel Müdürlük talimatında da ilgili birimde teknik personel bulunmaması durumunda öncelikle mevcut teknik personel içerisinden eğitim durumları dikkate alınmak suretiyle farklı bir disiplinden de görevlendirme yapılabileceğinin açıkça öngörüldüğü hususları birlikte göz önünde bulundurulduğunda, Havalimanı Müdürlüğü tarafından, Makine Mühendisliği/Şefliği biriminde mevcut teknik personel içerisinden eğitim durumu itibariyle tekniker olarak en yüksek dereceli personelin birim sorumlusu olarak görevlendirilmesi işleminin kamu yararı ve hizmet gerekleri kriterleri dikkate alınarak tesis edildiği değerlendirilmektedir.
13. Kurumumuzca gerçekleştirilen inceleme ve araştırma neticesinde, Makine
Mühendisliği/Şefliği birim sorumlusu görevlendirme işleminin yukarıda sözü edilen mevzuat hükümleri ve Genel Müdürlük talimatı doğrultusunda tesis edildiği, söz konusu işlemin kamu yararı ve hizmet gerekleri kriterleri dikkate alınmaksızın tesis edildiğine ilişkin herhangi bir somut bilgi ve belgenin de dosya içeriğinde bulunmadığı hususları birlikte göz önünde bulundurularak, Havalimanı müdürlüğü tarafından tesis edilen görevlendirme işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırı bir durum bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
– Destek Hizmetleri Şefliğinde birim sorumlusu olarak görevlendirilme talebine ilişkin hukuki değerlendirme
14. B Tipi Kars Harakani Havalimanı Destek Hizmetleri Şefliğinde inşaat mühendisi olarak çalışmakta olan personel bulunmakta iken, Havalimanı Müdürlüğü tarafından söz konusu birimin birim sorumlusu olarak memur bir personelin görevlendirildiği anlaşılmaktadır.
15. İlgili idare tarafından her ne kadar, teknik birimlerin Mühendislik/Şeflik şeklinde yapılandırıldığı, Destek Hizmetleri Şefliğinin ise teknik değil idari birim olarak belirlenmesi sebebiyle teknik birimlere yönelik 09/08/2019 tarih ve sayılı Devlet Hava Meydanları
İşletmesi Genel Müdürlük Makamı yazılı talimatının Destek Hizmetleri Şefliğini kapsamadığı ifade edilmişse de, “işin ehline verilmesi ve hak etme kavramı” olarak bilinen liyakat ilkesinin normlar hiyerarşisinde talimatların üzerinde yer alan 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun temel ilkeleri arasında sayılarak teminat altına alındığını öncelikle belirtmek gerekmektedir.
Ayrıca, Destek Hizmetleri Şefliğinde inşaat mühendisi olarak çalışmakta olan personel bulunmakta iken, Havalimanı Müdürlüğü tarafından söz konusu birimin birim sorumlusu olarak memur bir personelin görevlendirilmesi, ilgili idarenin birim sorumlusunun; birim personeli arasında liyakat, yaş, unvan, eğitim vb. hususlar göz önünde bulundurularak görevlendirildiği açıklaması ile de örtüşmemektedir. Nitekim, gerek Kurumumuzca gerekse de ilgili idare tarafından başvuranın uzmanlığı ile ilgili olduğu değerlendirilen bina ve tesisler ile pat sahalarının bakım, onarım ve diğer inşaat işlerinin yürütülmesini sağlamanın yukarıda sözü edilen Yönetmelik uyarınca Destek Hizmetleri Şefliğinin görevleri arasında bulunduğu da dikkate alınacak olursa, Destek Hizmetleri Şefliğinde inşaat mühendisi olarak çalışan başvuranın birim sorumlusu olarak görevlendirilmesinin liyakat ilkesine daha uygun olacağı değerlendirilmektedir.
16. Öte yandan, B Tipi Havalimanı Birim Yönetmeliğinin 8’inci maddesinde, birim sorumlusu şefin birim bünyesinde çalışan personel hakkında sicil ve başarı değerlendirmesini yapmak, disiplin işlemlerini ilgili Daire Başkanlığına arz etmek, personelin günlük yoklamasını takip etmek, hastane ile ilgili işlemleri koordine etmek, mazeret izinlerini makama sunmak ve yıllık izinlerini planlamak, alınan raporların mevzuatına uygun şekilde işlemlerinin yürütülmesi için ilgili birimle koordine kurmak tüm birimlerce yerine getirilmesi gereken ortak görevler arasında sayılmakta, bu kapsamda, Destek Hizmetleri Şefliği biriminde iş ve işlemleri yürütmek üzere görevlendirilmiş olan memur şefin bu birimde görev yapmakta olan mühendis unvanlı personel hakkında da yukarıda belirtilen işlemleri dolayısıyla da sicil ve başarı değerlendirmesi yapmaya yetkili olduğu anlaşılmakta, bu durumun Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlüğü
Sözleşmeli Personel Sicil Amirleri Yönetmeliğine de aykırı olduğu değerlendirilmektedir.
17. Kurumumuzca gerçekleştirilen inceleme ve araştırma neticesinde, yukarıda sözü edilen mevzuat hükümleri uyarınca, Destek Hizmetleri Şefliği birim sorumlusu görevlendirmesinde görev yapan personellerin kadro unvanının göz önünde bulundurulmadığı, dolayısıyla
Havalimanı Müdürlüğü tarafından birim sorumlusu görevlendirmeleri konusunda sahip olunan takdir yetkisinin kamu yararı ve hizmet gerekleri kriterleri dikkate alınmaksızın kullanıldığı, dolayısıyla söz konusu görevlendirme işleminde hukuka ve hakkaniyete uyarlık bulunmadığı sonuç ve kanaatine ulaşılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
18. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar
Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmede, şikayet başvurusu kapsamında, idarenin, başvurana ilişkin işlemlerle ilgili bilgi ve belgeleri süresi içerisinde kurumumuza gönderdiği, bu anlamda “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ve “makul sürede karar verme” ilkelerine uygun hareket ettiği ancak, başvuru sahibine verdiği cevapta idari işleme karşı hangi sürede hangi mercie başvurabileceğini göstermediği bu nedenle de karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, idarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
19. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca başvurunun Kurumumuz tarafından reddedilmesi hâlinde, durmuş olan dava açma süresi gerekçeli ret kararının ilgiliye tebliğinden itibaren kaldığı yerden işlemeye başlayacaktır. 21 inci maddenin ikinci fıkrası uyarınca ise tavsiye kararı üzerine otuz gün içinde herhangi bir işlem tesis edilmez veya eylemde bulunulmaz ise durmuş olan dava açma süresi kaldığı yerden işlemeye başlayacaktır.
Buna göre; ilgili idarenin eylem ve işlemlerine karşı dava açma süresinden arta kalan sürede
Erzurum İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle,
Başvuranın Makine Mühendisliği/Şefliği Biriminde birim sorumlusu olarak görevlendirilmesi talebinin REDDİNE,
Kars Harakani Havalimanı Destek Hizmetleri Şefliği birimindeki iş ve işlemleri yürütmek üzere yapılacak olan birim sorumlusu görevlendirmesinin, bu birimde görev yapan personellerin kadro unvanı göz önünde bulundurularak yeniden gözden geçirilmesi hususunda DEVLET
HAVA MEYDANLARI İŞLETMESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜNE TAVSİYEDE
BULUNULMASINA,
6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 20 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca;
DEVLET HAVA MEYDANLARI İŞLETMESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ tarafından bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna,
Kararın başvurana ve DEVLET HAVA MEYDANLARI İŞLETMESİ GENEL
MÜDÜRLÜĞÜNE tebliğine,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisi’nce karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi