Devlet Memurları Kanunu’na göre geçmiş yıllara ait kullanılmayan yıllık izinlerin iadesi mümkün müdür (KDK)

T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU

(OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2022/14931-S.22.22863

BAŞVURU NO : 2022/7884

KARAR TARİHİ : 21/11/2022

RET KARARI ,TCKN:

Adres:

BAŞVURUYA KONU İDARE : EMNİYET GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

BAŞVURUNUN KONUSU : Geçmiş yıllarda kullanamadığı yıllık iznin düşmesine itiraz hk.

BAŞVURU TARİHİ : 01/06/2022

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Kurumumuza yapılan başvuruda başvuran özetle; 2020 yılına ait 20 günlük senelik iznini 2021 yılı sonunda yazılı talep etmesine rağmen Hatay Polis Meslek Eğitim Merkezinde devam eden eğitim programı ve salgın tedbirleri kapsamında personel ihtiyacı nedenleriyle idarece kullandırılmadığını belirterek bu izin hakkının düşürülmemesini ve iade edilmesini talep etmiştir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Kurumumuzun bilgi ve belge yazısına cevaben Emniyet Genel Müdürlüğünün S. sayılı yazısında özetle;

2.1. Başvuranın Emniyet Teşkilatı Kantin Yönetmeliği 10 uncu ve 11 inci maddelerinde belirtilen “Her kantin bir yönetim kurulu tarafından yönetilir…Kantin Başkanlığı Yönetim kurulu seçimi her yıl Aralık ayında yapılır. Yeni yönetim kurulu, Ocak ayında kantinin devir eden mal ve hesabı ile parasını teslim almış olarak göreve başlar. ” hükümlerine istinaden kendi rızası doğrultusunda seçim usulü ile oluşturulan

Kantin Başkanlığı yönetim kurulunda görevlendirildiği, kantin satış hizmetlerinde görev yaptığı, mevcut görev yaptığı birimin her ayın 1 inci gününe devredilen mal mevcudunu ve kıymetini tespit etmek amacıyla her ay sayım yapması gerektiğinden Kantin Başkanlığının ay sonlarında ve özellikle yılsonunda iş yükünün arttığı,

2.2. Başvuranın kendi isteğiyle Kantin yönetim kurulunda görev almak istediği 25.11.2021 tarihli dilekçesi ile 20 günlük yanacak iznini kullanma talebinde bulunduğu, başvuranın yazılı talebine istinaden 2021 yılı içerisinde farklı zamanlarda 10 gün senelik izne çıktığı, yine 2021 yılı farklı zamanlarında 17 gün fazla çalışma izni kullandığı, 2021 yılı içerisinde yazılı olarak izin talebinde bulunduğu zamanlarda izne ayrıldığı,

2.3. Ayrıca başvuranın 25.11.2021 tarihinde dilekçe ile 2020 yılına ait 20 gün olan senelik iznini kullanmadığı takdirde yanacağını belirterek izin talebinde bulunduğu, izin talebinde bulunduğu 2021 yılı

Kasım ayının sonunda, Hatay Polis Meslek Eğitim Merkezi Müdürlüğünde Çarşı ve Mahalle Bekçilerine

Yönelik 6. Dönem Tekamül Eğitiminin devam ettiği, Covid-19 salgını sürecinde iş ve işlemlerin sağlıklı yürütülebilmesi için alınan tedbirleri uygulamak ve bulaşma riskini en aza indirebilmek için daha yoğun çaba sarf edildiğinden dolayı başvuranın izin talebine olumlu cevap verilemediği, 06.12.2021 tarihli cevabi yazı ile başvurana ilerleyen müsait bir zamanda izne ayrılabileceğinin belirtildiği ve tamamlanan tekamül eğitimi sonrası yazılı isteği üzerine izin verildiği,

2.4. Başvuranın 2021 yılı içerisinde eğitimin olmadığı, okulda öğrenci bulunmadığı müsait dönemlerde izin talep etmediği, eğitim verilen ve özellikle Koronavirüs pandemisinin olduğu dönemlerde hijyen ve hizmet koşullarını en iyi şekilde sunabilmek ve bir zaafıyete sebep olmamak için okulda eğitimin olduğu ve personel ihtiyacının arttığı bir dönemde senelik izne ayrılma talebinde bulunduğu, iş yoğunluğunun bulunduğu ve görev yoğunluğunun yüksek olduğu tarihlerde ve 2021 yılının bitimine bir ay kala izin talebinde bulunduğu için idare tarafından kendisine izin verilmediği,

2.5. 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 103 üncü maddesinde belirtilen “Yıllık izinler, amirin uygun bulacağı zamanlarda, toptan veya ihtiyaca göre kısım kısım kullanılabilir. Birbirini izleyen iki yılın izni bir arada verilebilir, (değişik cümle:6/7/1995-KHK-562/2 md.) Cari yıl ile bir önceki yıl hariç, önceki yıllara ait kullanılmayan izin hakları düşer. ” hükmü gereği başvuran personelin 2020 yılına ait 20 günlük senelik izninin izin hakkından düşürüldüğü ve 2020 yılma ait senelik izninin iade edilmesi hususunda yapılacak bir işlem bulunmadığı bildirilmiştir.

2.6. EGM Hukuk Müşavirliği kayıtları tetkikinden; başvuru konusu talebe ilişkin olarak şikâyet sahibi ve/veya diğer ilgililer tarafından yargı organlarında Emniyet Genel Müdürlüğü aleyhine açılmış/sonuçlanmış bir davanın bulunmadığı anlaşılmaktadır. Uygulayıcı birimimizden alınan bilgi ve belgeler Kurumunuzca değerlendirilmek üzere yazımız ekinde gönderilmiştir.

hususları belirtilmiştir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı’na bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği

Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”, B. “Çalışma şartları ve dinlenme hakkı” başlıklı

50 nci maddesinde “Kimse, yaşına, cinsiyetine ve gücüne uymayan işlerde çalıştırılamaz. Küçükler ve

kadınlar ile bedeni ve ruhi yetersizliği olanlar çalışma şartları bakımından özel olarak korunurlar.

Dinlenmek, çalışanların hakkıdır. Ücretli hafta ve bayram tatili ile ücretli yıllık izin hakları ve şartları kanunla düzenlenir.”

4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”

5. Devlet Memurları Kanunu’nun “Yıllık izinlerin kullanılışı” başlıklı 103 üncü maddesinde “Yıllık izinler, amirin uygun bulacağı zamanlarda, toptan veya ihtiyaca göre kısım kısım kullanılabilir. Birbirini izliyen iki yılın izni bir arada verilebilir. (Değişik cümle: 6/7/1995 – KHK-562/2 md.) Cari yıl ile bir önceki yıl hariç, önceki yıllara ait kullanılmayan izin hakları düşer. Öğretmenler yaz tatili ile dinlenme tatillerinde izinli sayılırlar. Bunlara, hastalık ve diğer mazeret izinleri dışında, ayrıca yıllık izin verilmez.”

düzenlemelerine yer verilmiştir.

IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ

6. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde hazırlanan Ret Karar Önerisi, Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme

7. Başvuran, 2020 yılına ait 20 günlük senelik iznini 2021 yılı sonunda yazılı talep etmesine rağmen personel ihtiyacı nedeniyle idarece kullandırılmadığını belirterek bu izin hakkının düşürülmemesini ve iade edilmesini talep etmiştir.

8. Devlet Memurları Kanununun 103 üncü maddesinde yıllık izinlerin, amirin uygun bulacağı zamanlarda, toptan veya ihtiyaca göre kısım kısım kullanılabileceği, birbirini izleyen iki yılın izninin bir arada verilebileceği, cari yıl ile bir önceki yıl hariç, önceki yıllara ait kullanılmayan izin haklarının düşeceği düzenlenmiş olup içinde bulunulan yıldan iki yıl önceki ve geriye doğru giden yıllara tekabül eden yıllık izinlerin düşeceği açıktır.

9. İdarenin sunduğu bilgilerden başvuranın yazılı talebine istinaden 2021 yılı içerisinde 06.09.202110.09.2021(5 gün senelik izin), 01.02.2021-05.02.2021 (5 gün senelik izin) tarihleri olmak üzere 2021 yılında farklı zamanlarda toplam 10 gün senelik izin, 28.06.2021-07.07.2021 ve 25.01.2021-31.01.2021 tarihlerinde ise toplam 17 gün fazla çalışma izni şeklinde izin kullandığı, idarece arşiv kayıtlarının incelenmesi ve Personel Bilgi Sistemi (PBS.NET) üzerinden yapılan sorgulama sonucunda 2021 yılı içerisinde 25.11.2021 tarihine kadar yazılı olarak izin talebinde bulunduğu zamanlarda izne ayrıldığı, dolayısıyla yıllık izin kullanımı açısından başvuranın idarece herhangi hak ihlaline maruz bırakılmadığı anlaşılmaktadır.

10. Uyuşmazlığa konu 2020 yılına ait 20 günlük yıllık izin kullanımı hususunda ise başvuranın 25.11.2021 tarihinde dilekçe ile 2020 yılına ait 20 gün olan senelik iznini kullanmadığı takdirde yanacağını belirterek senelik izin talebinde bulunduğu, izin talebinde bulunduğu 25.11.2021 tarihi 2021 yılı Kasım ayının sonuna tekabül ettiği ve belirtilen tarihlerde Çarşı ve Mahalle Bekçilerine Yönelik 6. Dönem Tekâmül Eğitimi devam ettiği, ayrıca Koronavirüs (Covid-19) salgın sürecinde iş ve işlemlerin sağlıklı yürütülebilmesi için alınan tedbirleri uygulamak ve bulaşma riskini en aza indirebilmek için daha yoğun çaba sarf edildiği için başvuranın izin talebine olumlu cevap verilemediği ancak 6.Dönem Tekamül eğitiminden bir gün sonra kendi yazılı isteği üzerine izin verildiği hususları idarece açıklanmıştır.

11. Yukarıdaki açıklamalar, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, Ombudsmanın 2022/9063 numaralı emsal Ret Kararı ve ilgili mevzuat dahil tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; mevzuatta yıllık izinlerin, amirin uygun bulacağı zamanlarda

kullanılabileceği, önceki yıllara ait kullanılmayan izin haklarının düşeceği düzenlenmiş olduğundan ve salgın tedbirleri kapsamında idarenin personel ihtiyacı ve hizmet gereklerini gözettiği anlaşıldığından idarenin işleminin hukuka ve hakkaniyete uygun olduğu, başvuranın geçmiş yıllara ait kullanamadığı yıllık izninin iadesinin mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme

12. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu

Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirme neticesinde; başvuru kapsamında Kurumumuzun bilgi ve belge talebine süresi içinde ve gerekçeli cevap verildiği görülmüştür.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

13. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Hatay İdare Mahkemesine yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE,

Kararın BAŞVURAN ile EMNİYET GENEL MÜDÜRLÜĞÜNE tebliğine

Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi