ÖZET: Başvuran, babasının sağlık sorunları nedeniyle Çorum il merkezinde bir okula atanma talebinde bulunmuştur. Ancak, Çorum Valiliği, başvuranın talebini reddetmiştir. Red gerekçesi, başvuranın babasının hastalığının görev yaptığı yerde tedavisinin mümkün olmadığını veya mevcut görev yerinin sağlık durumunu tehlikeye düşüreceğini belgeleyen bir sağlık kurulu raporu sunmaması olarak belirtilmiştir. Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmelik’in 13. maddesi, bu tür taleplerin kabulü için gerekli belgeleri açıkça tanımlamaktadır.

Yapılan inceleme sonucunda, başvuranın sunduğu sağlık raporunun, yönetmelikte belirtilen şartları karşılamadığı tespit edilmiştir. Bu nedenle, başvuranın talebinin reddedilmesi işlemi hukuka uygun bulunmuştur. İlgili idarenin başvuranın talebini reddi yönündeki işlemi, mevzuat hükümleri çerçevesinde değerlendirildiğinde, hukuka ve hakkaniyete aykırı bir durum olmadığı sonucuna varılmıştır. Dolayısıyla, başvuranın talebi, gerekli belgelerin sunulmaması nedeniyle kabul edilmemiştir.

T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU

(OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2023/2869-S.23.4865

BAŞVURU NO : 2022/18926

KARAR TARİHİ : 08/03/2023

RET KARARI

BAŞVURUYA KONU İDARE : ÇORUM VALİLİĞİ

Sağlık mazeretine dayalı yer değiştirme talebi hk.

BAŞVURUNUN KONUSU :

BAŞVURU TARİHİ : 17/12/2022

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Kurumumuza yapılan başvuruda başvuran, Çorum İli Mecitözü İlçesinde İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü kadrosunda norm fazlası sınıf öğretmeni olduğunu, halihazırda, Mecitözü İlçesi Figani Köyü İlkokulunda geçici görevlendirme ile çalışmakta olduğunu, babasının sağlık sorunları nedeni ile engelli olduğunu ve

Çorum il merkezinde yaşadığını, “başkasının güç ve yardımı olmaksızın hayatını devam ettiremez.” İbareli babasına ait Sağlık Kurulu Raporu ile tayin başvurusunda bulunduğunu, talebinin reddedildiğini, çalışmakta olduğu Mecitözü İlçesinde babasının sağlık durumuna hizmet edecek sağlık birimleri bulunmadığını iddia ederek, babasının sağlık mazereti sebebiyle, Çorum il merkezinde bulunan okullardan birine atanmayı talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Başvuruya konu iddialar hakkında bilgi ve belge talebi içeren yazımıza istinaden Çorum Valiliği

İl Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından gönderilen 31/12/2022 tarih ve sayılı cevabi yazıda özetle;

2.1. Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmeliğin 13. Maddesinin 13

‘üncü maddesi uyarınca başvuru sahibinin babasının “Hastalığının görev yaptığı yerde tedavisinin mümkün olmadığı veya mevcut görev yerinin söz konusu kişilerin sağlık durumunu tehlikeye düşüreceğini” belgeleyen bir evrak bulunmadığından, atanma talebinin Valilikçe uygun görülmediği,

2.2. Çorum il merkezindeki okulların sınıf öğretmeni kadro sayısına (doluluk/boşluk durumu da belirtilecek şekilde) ilişkin bilgi ve belgelerin gönderildiği,

2.3. Şikâyet konusu talebe ilişkin olarak başvuran veya diğer ilgililer tarafından yargı organlarında açılmış/sonuçlanmış bir dava bulunmadığı,

2.4. Başvuranın başvurusunun Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin

Yönetmeliği ve Milli Eğitim Bakanlığı Öğretmen Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliğinin sağlık mazeretine bağlı yer değişikliği için gereken şartları taşıdığında ve il merkezinde sınıf öğretmenliği normunda boşluk oluştuğunda ilgilinin talebinin Valilikçe tekrar değerlendirileceği,

İfade edilmiştir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın, “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi

Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”,

4. 14/6/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun Görevi” başlıklı

5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü

eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”,

5. 17.04.2015 tarih ve 29329 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan Millî Eğitim Bakanlığı Öğretmen

Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliğinin, “Mazeret ve engellilik durumuna bağlı yer değiştirmeler” başlıklı 49’uncu maddesinde, “1) Öğretmenlerin; aile birliği, sağlık, can güvenliği mazeretlerine veya engellilik durumuna bağlı yer değiştirmeleri hakkında, Devlet Memurları Kanunu ile Devlet Memurlarının

Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmelik hükümleri uygulanır. …”

6. 25/6/1983 tarihli ve 18088 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Devlet Memurlarının Yer Değiştirme

Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmeliğin, “Sağlık Mazeretine Bağlı Yer Değişikliği” başlıklı 13 üncü maddesinde, “Memurun sağlık mazeretine dayanarak yer değiştirme talebinde bulunabilmesi için; kendisi, eşi, annesi, babası, bakmakla yükümlü olduğu çocukları ve yargı kararı ile vasi tayin edildiği kardeşinin hastalığının görev yaptığı yerde tedavisinin mümkün olmadığı veya mevcut görev yerinin söz konusu kişilerin sağlık durumunu tehlikeye düşüreceğini alınacak sağlık kurulu raporu ile belgelendirmesi gerekir. …”

Hükümleri yer almaktadır.

IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ

7. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın talebinin reddi yönündeki öneri, Kamu Başdenetçisine sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme

8. Başvuran, babasının sağlık mazereti sebebiyle Çorum il merkezinde bulunan okullardan birine atanmayı talep etmektedir.

9. İdarece gönderilen bilgi ve belgelerin tetkiki neticesinde, başvuranın talebinin, babasının “Hastalığının görev yaptığı yerde tedavisinin mümkün olmadığı veya mevcut görev yerinin söz konusu kişilerin sağlık durumunu tehlikeye düşüreceğini” belgeleyen bir evrak ibraz edilmediği gerekçesiyle reddedildiği anlaşılmaktadır.

10. Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmeliğin, 13 üncü maddesinde, memurun babasının sağlık mazeretine dayanarak yer değiştirme talebinde bulunabilmesi için; babasının hastalığının görev yaptığı yerde tedavisinin mümkün olmadığının veya mevcut görev yerinin söz konusu kişilerin sağlık durumunu tehlikeye düşüreceğinin alınacak sağlık kurulu raporu ile belgelendirmesi gerektiği öngörülmektedir.

11. Somut olay kapsamında, başvuran tarafından ibraz edilen Çorum Erol Olçok Eğitim Ve Araştırma

Hastanesinden alınmış 08/11/2022 tarihli “Başkasının güç ve yardımı olmaksızın hayatını devam ettiremez” ibareli Durum Bildirir Sağlık Kurulu Raporunun, yukarıda yer verilen Yönetmeliğin 13’üncü maddesi uyarınca, babasının hastalığının görev yaptığı yerde tedavisinin mümkün olmadığını veya mevcut görev yerinin babasının sağlık durumunu tehlikeye düşüreceğini belgeleyen nitelikte bir sağlık kurulu raporu olmadığı tespit edildiğinden, ilgili idare tarafından başvuranın talebinin reddedilmesi işleminin mevzuat hükümleri kapsamında tesisi edildiği değerlendirilmektedir.

12. Yukarıda anlatılan hususlar, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; ilgili idarenin başvuranın talebinin reddi yönünde tezahür eden işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırı bir durum bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme

13. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu

Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmede, şikayet başvurusu kapsamında, idarenin, başvurana ilişkin işlemlerle ilgili bilgi ve belgeleri süresi içerisinde ve gerekçeli olarak kurumumuza gönderdiği, bu anlamda “kararların gerekçeli olması” ve “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun hareket ettiği ancak, başvuru sahibine verdiği cevapta idari işleme karşı hangi sürede hangi mercie başvurabileceğini göstermediği bu nedenle de karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, idarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.

Ayrıca, başvuran tarafından babasının sağlık durumunun Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle

Atanmalarına İlişkin Yönetmeliğin 13’üncü maddesinde öngörülen şartlara haiz bir sağlık kurulu raporu ile belgelendirmesi halinde, talebinin öncelikli olarak değerlendirilmesi önerilmektedir.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

14. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Çorum İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE;

Kararın, BAŞVURANA ve ÇORUM VALİLİĞİNE tebliğine,

Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi