ÖZET: Bu karar, Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen sözlü sınavların hukuka uygunluğuna dair bir uyuşmazlığı ele almaktadır. Başvuran, 2019 yılında yapılan sözlü sınavların ve sonrasında gerçekleştirilen atamaların yetkili amirler tarafından yapılıp yapılmadığını sorgulayarak, iptal talebinde bulunmuştur. İdare, sınavların mevzuata uygun olarak gerçekleştirildiğini ve atama yetkisinin Bakanlığa ait olduğunu savunmuştur.

Kamu Denetçiliği Kurumu, yapılan sözlü sınavların kariyer ve liyakat ilkelerine uygun, objektif bir şekilde yapılması gerektiğini vurgulamış, ancak başvuranın başarısız sayılmasına ilişkin işlemin hukuka aykırı olmadığına karar vermiştir. Sınavların değerlendirilmesinde gözlem ve kanaate dayalı kriterlerin yanı sıra, somut bilgi ve belgeye dayandırılması gerektiği belirtilmiştir.

Sonuç olarak, başvuranın talepleri reddedilmiş, ancak gelecekteki sözlü sınavların daha şeffaf ve nesnel bir şekilde yapılması için önerilerde bulunulmuştur. Bu öneriler, sınav sorularının kapalı zarftan çekilmesi, cevap anahtarlarının hazırlanması ve puanların gerekçeleriyle kaydedilmesi gibi hususları içermektedir.

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2021/12068-S.21.19397 –

BAŞVURU NO : 2021/6738

KARAR TARİHİ : 19/08/2021

KISMEN TAVSİYE KISMEN RET KARARI

BAŞVURUYA KONU İDARE : KÜLTÜR VE TURİZM BAKANLIĞI

Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğü tarafından yapılan atama ve

BAŞVURUNUN KONUSU :

yükseltme sınavların mevzuata uygun olarak yapılıp yapılmadığının araştırılması ve 29/06/2020 tarihinde ikinci defa yapılan sözlü sınavının iptal edilmesi talebi hakkındadır.

BAŞVURU TARİHİ : 26/03/2021

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Başvurucu Kurumumuza yapmış olduğu başvuruda; Bursa Devlet Tiyatrosu emrinde 657 Sayılı Devlet

Memurları Kanununa bağlı 1/3 derece ve kademesinde Bilgisayar İşletmenliği kadrosunda görev yapmakta olduğunu, Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğünde 10 yıl toplamda 20 yıl hizmetinin bulunduğunu, Genel

Müdürlüğün 07/09/2019 tarihinde açmış olduğu görevde yükselme sınavında 89,61 puan alarak yazılı sınava katılan 97 kişi içerisinde İdare Müdürlüğü dalında Türkiye l.si, genel sıralamada Türkiye 2. si olduğunu, 24-25/10/2019 tarihinde yapılan sözlü sınavda sınav kurulu tarafından 49 puan verilerek elendiğini, başvurduğu Bursa 3. İdare Mahkemesi 27/02/2020 tarih ve / sayılı kararıyla sözlü sınavın yürütmesinin durdurulduğunu, tam hukuksuzluğun ve telafisi imkânsız zararın gerçekleştiği ve sözlü sınavının tekrarlanmasına karar verildiğini, bunun üzerine İdare 29/06/2020 tarihinde ikinci defa sözlü sınava aldığını, ancak bu sınavda başarılı bulunmadığını, yürürlükten kaldırılan 5441 sayılı Kanunun 4. maddesi ile Genel Müdür Başrejisör genel müdür ve yabancı uzmanların atama usulü ve atamaya yetkili amirler belirlenmişken aynı maddenim (d) bendinde “Devlet Tiyatroları kadrosunda bulunan diğer her çeşit görevliler Genel Müdür tarafından göreve alınırlar” hükmünün de yürürlükten kaldırıldığını, yine yürürlükten kaldırılan 1309 sayılı kanunun 5. ve 6. maddesi ile Genel Müdür, Genel Müdür Yardımcısı, sair memurlar ve yabancı uzmanlar ile diğer şehirlerde kurulacak Devlet Tiyatroları Müdürlüklerine atama usulü ve atamaya yetkili amirler belirlenmiş iken bu maddelerin de yürürlükten kaldırıldığını, 15/07/2018 tarih ve 30479 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 4 sayılı Bakanlıklara Bağlı İlgili İlişkili Kurum ve

Kuruluşlar ile Diğer Kurum ve Kuruluşların Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 127 ila 133/B maddelerinde Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğünün kuruluş, teşkilat ve görev ve yetkileri düzenlenmiş olduğunu ancak aynı maddelerde Genel Müdürün atama yetkisi konusunda herhangi bir düzenlemeye yer verilmediği gibi aynı kararnamenin 128. maddesinin Devlet Tiyatroları Genel

Müdürlüğünün Bakanlığa bağlı özel bütçeli ve tüzel kişiliğe haiz bir genel müdürlük olarak kurulduğunu ve Genel Müdür tarafından yönetileceğini düzenlemiş ise de Genel Müdürün atamaya yetkili amir olup olmadığı hususunda bir düzenlemeye yer verilmediğini, 3 sayılı Üst Kademe Kamu Yöneticileri ile Kamu

Kurum ve Kuruluşlarında Atama Usullerine Dair Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 2. maddesinin 2.

fıkrasında aynı kararnameye ekli (I) sayılı cetvelde yer alan kadro pozisyon ve görevlere Cumhurbaşkanı kararıyla (II) sayılı cetvelde yer alan kadro pozisyon ve görevlerle ilgili Cumhurbaşkanı Yardımcısı ve

Bakan veya atamaya yetkili amirler tarafından atama yapılacağını, “Cumhurbaşkanı Yardımcısı ve Bakan bu yetkisini alt kademedeki yöneticilere devredebilir” hükmü uyarınca anılan Cumhurbaşkanlığı

Kararnamesine ekli (l) ve (II) sayılı cetvelde sayılmayan kadro, pozisyon ve görevlere atama yetkisi

Bakanda bulunduğunu, dolayısıyla Görevde Yükselme Yazılı ve Sözlü Sınavı için alınan Genel Müdür, Genel Müdür Yardımcısı ve Daire Başkanı onayları ile 09/07/2018 tarihinden itibaren yapılan tüm atamaların hükümsüz olduğunu ifade ederek; Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğünün 07/09/2019 tarihinde

Gazi Üniversitesine yaptırdığı yazılı sınavı ve adı geçen yazılı sınavına istinaden 24-25/10/2019 tarihlerinde kendi bünyesinde sınav komisyonu kurarak yaptığı sözlü sınavlarının Kanun, KHK ve 703 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 68. Maddesi (ç) bendine uygun olarak yapılıp yapılmadığının araştırılmasını, 09/07/2018 tarihinden sonra ve 24-25/10/2019 tarihlerinde yapılan sözlü sınavları sonrasında yapılan İdare Müdürlüğü ve Şube Müdürlüğü atamalarının atamaya yetkili amirler tarafından yapılıp yapılmadığının araştırılmasını, yetkili kişiler tarafından yapılmadığının tespit edilmesi halinde yapılan tüm atamaların iptal edilmesini, 29/06/2020 tarihinde ikinci defa yapılan sözlü sınavının iptal edilmesini, tekrardan sözlü sınav yapılması kararı verildiği takdirde tekrardan yapılacak sözlü sınavın

Kurumun belirleyeceği tarafsız bir komisyon tarafından yapılmasını talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Kamu Denetçiliği Kurumunun 01/04/2021 tarihli ve sayılı bilgi ve belge isteme yazısına istinaden Kültür ve Turizm Bakanlığının 22/04/2021 tarih ve – – sayılı yazı ve eklerinde; 2.1. Başvuru sahibinin katıldığı şikâyete konu görevde yükselme sözlü sınavı, 657 sayılı Kanun ve

11.04.2019 tarih ve 30742 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan “Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğü

Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği” esasları çerçevesinde yapıldığı, şikâyete konu sözlü sınav anılan Yönetmeliğin 14. maddesinde belirtilen kriterler esas alınarak değerlendirildiği, İdare Müdürü kadrosu için belirtilen 8 adet kadro ve niteliklere, 28.06.2019 talihli ve sayılı yazı ile Genel Müdürlüğün Merkez Birimleri ve Tiyatro Müdürlüklerine bildirildiği, İdare Müdürü ve üstü kadrolara atama yetkisinin Bakanlığa ait olduğu, mülakat ve atamaların yetkisiz şekilde yapıldığı yönündeki iddianın hukuki dayanağının bulunmadığı, Bakanlık Makamının 22.02.2019 tarih ve sayılı Makam Onayı ile atama yapılmasındaki tereddütleri gidermek, bürokratik işlemler kısaltarak hizmetlerde sürat ve verimliliği sağlamak için Devlet Tiyatroları Genel Müdürüne yetki devri yapıldığı, 2.2. Başvuru sahibinin Bursa 3. İdare Mahkemesinin 23.12.2019 tarih ve / E. sayılı dava konusu işlemin yürütülmesinin durdurulması kararına istinaden 29.06.2020 tarihinde yeniden sözlü sınavı tabi tutulması uygun görüldüğü, Genel Müdürlük Makamının 08.06.2020 tarihli ve sayılı Olur ile anılan Yönetmeliğin 16. Maddesi gereğince tekrar sınav kurulu oluşturulduğu, 2.3. Anılan Yönetmeliğin 14. Maddesinde belirtilen sınav konularının puan değerleri, 21.10.2019 tarihinde

Sınav Kurulu Kararı ile belirlendiği ve yapılan sözlü sınavda, belirlenen bu kriterlere göre değerlendirme yapıldığı, Mahkemece, Y.D kararında ve daha sonraki iptal kararında “…tutanağa geçirilen soruların bilgiyi ölçmeye yönelik sorular olduğu, gözleme dayalı sorular olmadığı” şeklinde bir açıklama yapıldığı, mahkemenin “gözleme dayalı sorulardan” neyi kastettiğinin anlaşılmadığı gibi bilgiye dayalı sorulara verilen cevaplar her bir komisyon üyesi tarafından değerlendirme formuna işlendiği, personelin bir konuyu kavrayıp özetleme ifade yeteneği ve muhakeme gücü, liyakati, temsil kabiliyeti, tutum ve davranışlarının

göreve uygunluğu, özgüveni, ikna kabiliyeti ve inandırıcılığının, somut ve önceden cevabı belirli bir soruda tespitinin mümkün olmadığı, adayın arz edilen özelliklerinin mülakat sırasında komisyon tarafından gözlemleneceğinin açık olduğu, dava dosyasına sunulan emsal Danıştay ilamında da; “Öte yandan, sözlü sınava ilişkin değerlendirme kriterlerinden, adayın sınav konularına ilişkin bilgi düzeyi” ile “Genel kültürü ve genel yeteneğine” ilişkin değerlendirmeler dışındaki kriterlerin sınav kurulu üyelerinin gözlemlerine dayalı kanaatlerine ilişkin olduğu açıktır.” gerekçelerine yer verilmekte olduğu, Y.D ve iptal kararları gerekçesinde, “..komisyon üyelerince verilen puanların objektif ölçme ve değerlendirmeye göre verilip verilmediğinin anlaşılmadığı görüldüğünden” dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı belirtilmekte olduğu, komisyon üyelerinin objektif değerlendirme yapıp yapmadığının mahkemece tespit edilmemesine rağmen, başvuru sahibi hakkında verilen kararın hangi gerekçeyle hukuka aykırı olduğu konusunda da açık bir değerlendirme yapılmadığı, 2.4. Tüm belirtilen hususlara rağmen, mahkeme kararının yerine getirilmesi amacıyla başvuru sahibi yeniden sözlü sınava tabi tutulduğu, her bir komisyon üyesi tarafından önceden hazırlanan sorular başvuru sahibine sorulduğu ve alınan cevaplar da kayda geçirildiği yapılan sınavda başarılı olmayan bir personelin talebinin yeniden değerlendirilerek, yeni bir işlem tesis etmek suretiyle başvurunun dostane çözüm yolu sonuçlandırılmasına imkân bulunmadığı ifade edilmiştir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı T.C. Anayasasının “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”, “Kamu hizmeti görevlileriyle ilgili hükümler” başlıklı 128 inci maddesinin ikinci fıkrasında; “Memurların ve diğer kamu görevlilerinin niteliklerinin, atanmalarının, görev ve yetkilerinin, haklarının ve yükümlülüklerinin, aylık ve ödeneklerinin ve diğer özlük işlerinin kanunla düzenlenir.”, 4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinde;

“Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”, 5. 23/07/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanun’un “Temel ilkeler” başlıklı 3 üncü maddesinin ikinci ve üçüncü fıkralarında; “Bu kanunun temel ilkeleri şunlardır: Sınıflandırma: A)

Devlet kamu hizmetleri görevlerini ve bu görevlerde çalışan Devlet memurlarını görevlerin gerektirdiği niteliklere ve mesleklere göre sınıflara ayırmaktır. Kariyer: B) Devlet memurlarına, yaptıkları hizmetler için lüzumlu bilgilere ve yetişme şartlarına uygun şekilde, sınıfları içinde en yüksek derecelere kadar ilerleme imkanını sağlamaktır. Liyakat: C) Devlet kamu hizmetleri görevlerine girmeyi, sınıflar içinde ilerleme ve yükselmeyi, görevin sona erdirilmesini liyakat sistemine dayandırmak ve bu sistemin eşit imkanlarla uygulanmasında Devlet memurlarını güvenliğe sahip kılmaktır.”, 6. 18/4/1999 tarih ve 23670 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Kurum ve Kuruluşlarında

Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Genel Yönetmeliğinin; 6.1. “Sınav şartı” başlıklı 8’inci maddesi; “Görevde yükselme veya unvan değişikliği suretiyle atanacakların yazılı ve sözlü sınavda başarılı olmaları gerekir” 6.2. “Sözlü sınav” başlıklı 12/A maddesi; “Yazılı sınavda en yüksek puan alan adaydan başlamak üzere ilan edilen kadro veya pozisyon sayısının beş katına kadar aday sözlü sınava alınır. Son adayla aynı puana sahip olan personelin tamamı sözlü sınava alınır. (2) İlgili personel, sınav kurulunun her bir üyesi tarafından; a) Sınav konularına ilişkin bilgi düzeyi, b) Bir konuyu kavrayıp özetleme, ifade yeteneği ve muhakeme gücü, c) Liyakati, temsil kabiliyeti, tutum ve davranışlarının göreve uygunluğu, d) Özgüveni, ikna kabiliyeti ve inandırıcılığı, e) Genel kültürü ve genel yeteneği, f) Bilimsel ve teknolojik gelişmelere

açıklığı, esas alınarak yüz tam puan üzerinden değerlendirilir. Her üyenin vermiş olduğu puanların aritmetik ortalaması alınarak personelin sözlü sınav puanı tespit edilir. Sözlü sınavda yüz üzerinden en az yetmiş puan alanlar başarılı sayılır.”, 7. 11/04/2019 tarih ve 30742 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğü

Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliğinin; 7.1. “Görevde yükselme suretiyle yapılacak atamalarda aranacak genel şartlar” başlıklı 6’ncı maddesi; “(1) Bu Yönetmelikte belirtilen görevde yükselme sınavına tabi kadrolara atama yapılabilmesi

için aşağıdaki genel şartlar aranır:

a) 657 sayılı Kanunun 68 inci maddesinin (B) bendinde belirtilen şartları taşımak.

b) Yazılı ve sözlü olarak iki aşamalı yapılan görevde yükselme sınavında başarılı olmak.

c) En az bir yıl Genel Müdürlük merkez veya taşra teşkilatında görev yapmış olmak.” 7.2. “Sözlü sınav” başlıklı 14’üncü maddesi; “(1) Yazılı sınavda başarılı olup en yüksek puan alan adaydan başlamak üzere ilan edilen kadro sayısının beş katına kadar aday sözlü sınava alınır. Son adayla aynı puana sahip olan personelin tamamı sözlü sınava alınır.

(2) İlgili personel, sınav kurulunun her bir üyesi tarafından; a) Sınav konularına ilişkin bilgi düzeyi, b) Bir konuyu kavrayıp özetleme, ifade yeteneği ve muhakeme gücü, c) Liyakati, temsil kabiliyeti, tutum ve davranışlarının göreve uygunluğu, ç) Özgüveni, ikna kabiliyeti ve inandırıcılığı, d) Genel kültürü ve genel yeteneği, e) Bilimsel ve teknolojik gelişmelere açıklığı, esas alınarak yüz tam puan üzerinden değerlendirilir. Yapılan değerlendirmeye göre verilen puanlar tutanağa geçirilir. Her üyenin vermiş olduğu puanların aritmetik ortalaması alınarak personelin sözlü sınav puanı tespit edilir. Sözlü sınavda yüz üzerinden en az yetmiş puan alanlar başarılı sayılır.”, düzenlemelerine yer verilmiştir.

IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ

8. Kamu Denetçisi tarafından, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvuru konusuna ilişkin hazırlanan Kısmen Tavsiye

Kısmen Ret Karar Önerisi Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 9. Başvuran, (1) numaralı paragrafta ayrıntılı olarak belirtildiği üzere Devlet Tiyatroları Genel

Müdürlüğünün 07/09/2019 tarihinde Gazi Üniversitesine yaptırdığı yazılı sınavı ve adı geçen yazılı sınavına istinaden 24-25/10/2019 tarihlerinde kendi bünyesinde sınav komisyonu kurarak yaptığı sözlü sınavlarının Kanun, KHK ve 703 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 68. Maddesi (ç) bendine uygun olarak yapılıp yapılmadığının araştırılması, 09/07/2018 tarihinden sonra ve 24-25/10/2019 tarihlerinde yapılan sözlü sınavları sonrasında yapılan İdare Müdürlüğü ve Şube Müdürlüğü atamalarının atamaya yetkili amirler tarafından yapılıp yapılmadığının araştırılması, yetkili kişiler tarafından yapılmadığının tespit edilmesi halinde yapılan tüm atamaların iptal edilmesi, 29/06/2020 tarihinde ikinci defa yapılan sözlü sınavının iptal edilmesi, tekrardan sözlü sınav yapılması kararı verildiği takdirde tekrardan yapılacak sözlü sınavın Kurumun belirleyeceği tarafsız bir komisyon tarafından yapılması talebiyle Kurumumuza başvuruda bulunmuştur.

10. İdarenin (2) numaralı paragrafta ayrıntılı olarak belirtildiği üzere, başvuruya konu sözlü sınavın mevzuata uygun olarak yapıldığı, İdare Müdürü ve üstü kadrolara atama yetkisinin Bakanlığa ait olduğu, mülakat ve atamaların yetkisiz şekilde yapıldığı yönündeki iddianın hukuki dayanağı bulunmadığı, Bakanlık Makamının 22.02.2019 tarih ve sayılı Makam Onayı ile atama yapılmasındaki tereddütleri

gidermek, bürokratik işlemler kısaltarak hizmetlerde sürat ve verimliliği sağlamak için Devlet Tiyatroları

Genel Müdürüne yetki devri yapıldığı, Bursa 3. İdare Mahkemesinin 23.12.2019 tarih ve / E.

sayılı dava konusu işlemin yürütülmesinin durdurulması kararına istinaden 29.06.2020 tarihinde yeniden sözlü sınavı tabi tutulması uygun görüldüğü, Genel Müdürlük Makamının 08.06.2020 tarihli ve sayılı Olur ile anılan Yönetmeliğin 16. Maddesi gereğince tekrar sınav kurulu oluşturulduğu ve başvuru sahibi yeniden sözlü sınava tabi tutulduğu, her bir komisyon üyesi tarafından önceden hazırlanan sorular başvuru sahibine sorulduğu ve alınan cevaplar da kayda geçirildiği, sonuç itibariyle başvuranın başarısız olduğu ifade edilmektedir.

11. Kamu hizmetlerinin ehil ve yetişmiş kamu görevlileri eliyle yürütülmesi için yapılan sözlü sınavların kariyer ve liyakat ilkelerine uygun, objektif ve aynı zamanda yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönünden denetime imkân tanıyacak şekilde yapılması, hukuk devleti ilkesinin bir gereğidir. Devlet Tiyatroları Genel

Müdürlüğü Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliğin 14’üncü maddesinde, ilgili personel, sınav kurulunun her bir üyesi tarafından; sınav konularına ilişkin bilgi düzeyi, bir konuyu kavrayıp özetleme, ifade yeteneği ve muhakeme gücü, liyakati, temsil kabiliyeti, tutum ve davranışlarının göreve uygunluğu, özgüveni, ikna kabiliyeti ve inandırıcılığı, genel kültürü ve genel yeteneği, bilimsel ve teknolojik gelişmelere açıklığı esas alınarak yüz tam puan üzerinden değerlendirileceği, yapılan değerlendirmeye göre verilen puanların tutanağa geçirileceği, her üyenin vermiş olduğu puanların aritmetik ortalaması alınarak personelin sözlü sınav puanının tespit edileceği ve sözlü sınavda yüz üzerinden en az yetmiş puan alanların başarılı sayılacağı belirtilmektedir.

12. Danıştay 2’nci Dairesinin 27/03/2017 tarihli ve E:2016/7249, K:2016/7249 sayılı Kararı’nda, sözlü sınavda “değerlendirme kriterlerinden bir kısmının somut bilgi ve belgeye dayandırılması zorunluluğu bulunmakta iken, bir kısmının gözlem ve kanaate dayalı olduğu açıktır. Bu düzenlemeye dayalı olarak yapılan ve davacının başarısız sayıldığı sınavda gözlem ve kanaate dayalı kriterler yönünden ilgilinin başarısız olarak değerlendirilmesine etki eden hususların ortaya konulması, somut bilgi ve belgeye dayandırılması, mümkün olan haneler bakımından ise başarısız olarak değerlendirilmesine etki eden hususların somut bilgi ve belge ile kanıtlanması gerekmektedir. Bunun da, adayların katıldığı sözlü sınav öncesinde, sınavda sorulacak soruların hazırlanması, her adaya sorulan soruların ve verilen cevapların kayda geçirilmesi ve adayların verdiği yanıtlara hangi komisyon üyesince, hangi notun takdir edildiğinin tutanakta ayrı ayrı gösterilmesi halinde mümkün olduğu açıktır.” ifadelerine yer verilmektedir.

13. Başvuranın 24-25/10/2019 tarihlerinde Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğü bünyesinde yapılan sözlü sınavlarının Kanun, KHK ve 703 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 68. Maddesi (ç) bendine uygun olarak yapılıp yapılmadığının araştırılması, 09/07/2018 tarihinden sonra ve 24-25/10/2019 tarihlerinde yapılan sözlü sınavları ve sonrasında yapılan İdare Müdürlüğü ve Şube Müdürlüğü atamalarının atamaya yetkili amirler tarafından yapılıp yapılmadığının araştırılması ve yetkili kişiler tarafından yapılmadığının tespit edilmesi halinde yapılan tüm atamaların iptal edilmesi talebi ile ilgili olarak yapılan işlemlerin yetki yönünden idarenin cevap yazısı eklerinde Bakanlık Makamının 22.02.2019 tarih ve sayılı Makam

Onayı ile Devlet Tiyatroları Genel Müdürüne yetki devrinin yapıldığı anlaşıldığından başvuranın bu talebi ile ilgili olarak hukuka aykırılık tespit edilememiştir.

14. Başvuranın sözlü sınavın iptal edilmesi talebi ile ilgili olarak somut olayda, 27/02/2020 tarihinde Bursa 3. İdare Mahkemesinin Yürütmenin Durdurulması kararına istinaden Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğü

Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Sözlü Sınavı Değerlendirme Formunda yer alan 3 konu başlığı değerlendirecek şekilde 29/06/2020 tarihinde gerçekleştirilen sözlü sınavda 7 adet sorunun başvurana yöneltildiği, başvuranın verdiği cevaba göre 5 komisyon üyesince ayrı ayrı değerlendirilmek suretiyle puanlama yapıldığı ve tutanağa işlendiği, her bir komisyon üyesinin vermiş olduğu puanların toplamının aritmetik ortalamasının alındığı tespit edilmiştir.

15. Öte yandan, sözlü sınavda adaya yöneltilen sorulara ilişkin başvuranın sözlü sınav esnasında kapalı zarfta soru çekmediği, başvuranın cevaplarının sadece kısaca bilip bilmediği veya eksik cevaplandığı şeklinde kısaca belirtildiği, cevap anahtarının bulunmadığı, sözlü sınavın sesli veya görüntülü kaydının

tutulmadığı anlaşılmakla birlikte yapılan sözlü sınavın Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğü Personeli

Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliğinin 14’üncü maddesi kapsamında oluşturulduğu tespit edilen komisyon üyeleri tarafından değerlendirildiği ve bu komisyon üyelerince takdir edilen notların ayrı ayrı tutanakla sözlü sınav notu olarak puanlandığı anlaşılmıştır.

16. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğü Personeli

Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliğinin 14’üncü maddesinde, sözlü sınavdan 70 puan ve üzeri not alanların başarılı sayılacağı belirtilmiş olduğu ve komisyon üyeleri tarafından verilen puanların toplanarak aritmetik ortalamasının alınması suretiyle ulaşılan nihai puanın 45,8 olduğu dolayısıyla başvuranın başarısız sayılması işlemine ilişkin olarak başvuranın katılmış olduğu İdare Müdürlüğü sözlü sınavının mevzuata uygun olarak yapıldığı anlaşıldığından başvuruya konu idari işlemde hukuka ve hakkaniyete aykırılık tespit edilememiştir.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 17. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu

Denetçiliği Kurumu kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi

Yönetim İlkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde de yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirme neticesinde; başvuru kapsamında Kurumumuzun bilgi ve belge talebine süresi içinde cevap verildiği ancak idarenin başvurana karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi ilkesine uymadığı anlaşılmış olup, idarenin bundan böyle bu ilkeye de uygun davranması önerilmektedir.

18. Ayrıca, İdarenin sözlü sınav öncesinde, bir puanlama kriteri düzenlenmesi, sınav soruları ile birlikte cevap anahtarının hazırlanması, sorulan bilgi sorularına adayların verdiği yanıtlara ve kişisel niteliklerine göre yapılan değerlendirmede hangi komisyon üyesince hangi notun takdir edildiğinin tutanakta ayrı ayrı ve ‘gerekçeleriyle’ gösterilmesi, sözlü sınavın nesnelliği açısından aranan kriterlerdir. İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerden başvurana sorulan soruların, başvuran tarafından sorulara verilen cevaplara ilişkin komisyon üyeleri tarafından yapılan değerlendirmelerin ve mevcut puanlama kriterleri uyarınca komisyon üyelerince verilen puanların ayrı ayrı tutanağa geçirildiği, ancak sorulacak sorular için bir cevap anahtarı hazırlanmadığı ve başvurana verilen puanların gerekçelerinin tutanağa bağlanmadığı anlaşılmıştır.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

19. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 21’inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu

Kısmen Tavsiye Kısmen Ret Kararının başvurana tebliği tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup Bursa İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Açıklanan gerekçelerle; Başvuranın, idari işlemlerin atamaya yetkili amirler tarafından yapılıp yapılmadığının araştırılması ve yetkili kişiler tarafından yapılmadığının tespit edilmesi halinde yapılan tüm atamaların iptal edilmesi ile sözlü sınavının iptal edilmesi ve tekrar sözlü sınav yapılması talebinin REDDİNE;

Sözlü sınavların iyi yönetim ilkelerinden olan “nesnellik”, “tarafsızlık”, “şeffaflık”, “hesap verilebilirlik” ve “kararların gerekçeli olması” ilkelerine uygun yapılmasını teminen, İdarenin bundan sonra düzenleyeceği sözlü sınavlarda adayların sözlü sınav esnasında kapalı zarftan soru çekmesi, sözlü sınav öncesinde cevap anahtarlarını hazırlaması, sınavlara giren adaylara verilen puanların gerekçelerini ortaya koyacak tedbirler alması, sözlü sınavlarda sesli ve görüntülü kayıt yapılması yönünde KÜLTÜR VE

TURİZM BAKANLIĞINA TAVSİYEDE BULUNULMASINA;

6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 20 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, KÜLTÜR

VE TURİZM BAKANLIĞI tarafından bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde

Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna, Kararın Başvurana ve KÜLTÜR VE TURİZM

BAKANLIĞINA tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi