verilmeden, görevin mahiyeti hakkında hiçbir bilgi ve belge verilmeden yapıldığını belirterek, söz konusu cezanın kaldırılmasını talep etmektedir .
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. 06/ 08/ 2018 tarih ve sayılı yazımıza cevaben Edirne Trakya Tarımsal Araştırma Enstitüsü
Müdürlüğünün 14/ 08/ 2018 tarih ve sayılı yazısı ve eklerinde özetle;
2.1 İl dışı görevlendirme için Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğünün 02/ 04/ 2018
tarihli yazısı ile yapılacak olan toplantıya 2 personelin görevlendirilmesinin talep edildiği, buna istinaden ve Mühendis .’nin görevlendirildiği, görevlendirmenin Genel
Müdürlüğe bildirildiği, yapılan tüm yazışmaların EBYS aracılığıyla yapıldığı için sistem üzerinden görevlendirilen kişilere otomatik olarak gittiği, bilgilendirmenin öncelikle 03/ 04/ 2018 günü öğleden sonra sözlü olarak, ardından sistem üzerinden iletildiği, saat 17.20 civarında da büro personelince sistem çıktısı alınıp onaylatılarak elden teslim edildiği, ayrıca elden tebliğ için belge düzenlenmediği,
2.2 Görevin mahiyetinin Tohumluk Bayileri İstişare Toplantısında Enstitüyü tanıtmak için ayrılan
stantta Enstitüyü temsil görevi olduğu, başvuran ve diğer tüm personelin bu ve benzeri tanıtım toplantılarına defalarca katılım sağladıkları ve tecrübeli oldukları, savunmalarında belirttikleri toplantı ve mahiyeti hakkında bilgi sahibi olunmadığı ve hiçbir materyal temini yapılmadığına ilişkin iddiaların gerçeği yansıtmadığı,
2.3 04/ 04/ 2018 tarihinde yola çıkması gerekirken aynı gün idareye haber vermeden
özel bir hastaneye giderek istirahat raporu aldığı, raporu akşamüzeri Enstitüye getirerek elden Müdür
Yardımcısına teslim ettiği, toplantının başlangıç tarihinin 05/ 04/ 2018 tarihi olması ve raporun idareye geç bildirilmesinden dolayı yeni bir görevlendirme yapılacak imkan kalmadığı, iletilen raporun şüpheli bulunması nedeniyle 04/ 04/ 2018 tarihli yazı ile Edirne İli Hakem Hastanesi olan
Sultan 1. Murat Devlet Hastanesine giderek muayene tekrarı yaptırması gerektiğinin bildirildiği, ilgili yazının ertesi gün ikametgah adresinde elden tebliğ edildiği, anılan hastanede yapılan muayene tekrarının 13/ 04/ 2018 tarihinde Kuruma bildirildiği,
2.4 Genel Müdürlüğün 10/ 04/ 2018 tarihindeki toplantıya neden katılım sağlanmadığı hususundaki
yazı sonrası soruşturma yapılması için muhakkik tayin edildiği, 24/ 04/ 2018 tarihinde muhakkik raporunun teslim edildiği, söz konusu fiiller kapsamında kınama cezası ile tecziyesinin uygun görüldüğü, başvuranın Bakanlık Disiplin Kuruluna yapmış olduğu itirazın oy çokluğuyla kabul edilmesi sonrası bir alt disiplin cezası olan uyarma cezasının verildiği, Hususları belirtilmiştir .
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. Anayasanın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde; “ Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir . Türkiye Büyük
Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikayetleri inceler .”, 4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci
2 / 8maddesinin birinci fıkrasında; “ Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her
türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir .”, 5. 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun Disiplin cezası vermeye yetkili amir ve kurullar başlıklı 126 ncı maddesinin;
Birinci fıkrasında; “ Uyarma, kınama ve aylıktan kesme cezaları disiplin amirleri tarafından; kademe ilerlemesinin durdurulması cezası, memurun bağlı olduğu kurumdaki disiplin kurulunun kararı alındıktan sonra, atamaya yetkili amirler il disiplin kurullarının kararlarına dayanan hallerde Valiler tarafından verilir .”, Üçüncü fıkrasında; “ Disiplin kurulu ve yüksek disiplin kurulunun ayrı bir ceza tayinine yetkisi yoktur, cezayı kabul veya reddeder . Ret halinde atamaya yetkili amirler 15 gün içinde başka bir disiplin cezası vermekte serbesttirler .”, 6. 657 sayılı Kanunun 105 inci maddesine dayanılarak hazırlanan Devlet Memurlarına
Verilecek Hastalık Raporları ile Hastalık ve Refakat İznine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında
Yönetmeliğin;
Hastalık izni verilmesi başlıklı 7 inci maddesinde; “ ( 3) Kamu hizmetlerinde aksamaya yol açılmaması ve bu Yönetmelik ile belirlenen usûl ve esaslara uygunluğunun tespit edilebilmesi için, hastalık raporlarının aslının veya bir örneğinin en geç raporun düzenlendiği günü takip eden günün mesai saati bitimine kadar elektronik ortamda veya uygun yollarla bağlı olunan disiplin amirine intikal ettirilmesi; örneği gönderilmiş ise, rapor süresi sonunda raporun aslının teslim edilmesi zorunludur .
…….
( 7) Hastalık raporlarının fenne aykırı olduğu konusunda tereddüt bulunması hâlinde, memur hastalık izni kullanıyor sayılmakla birlikte Sağlık Bakanlığınca belirlenen ve memurun bulunduğu yere yakın bir hakem hastaneye sevk edilir ve sonucuna göre işlem yapılır . Hakem hastane sağlık kurulları bu nitelikteki başvuruları öncelikle sonuçlandırır .” düzenlemelerine yer verilmiştir .
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
7. Başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; ilgili idare tarafından başvurana yönelik uygulanan idari işlemde hukuka aykırılık bulunduğu tespit edildiğinden, idareye tavsiyede bulunulması yönünde hazırlanan
“Tavsiye Kararı Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur .
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
3 / 8sabah kızını hastaneye götürdüklerini, ancak rahatsızlığının biraz daha arttığını, bulunduğu hastanede
yoğunluk çok olduğundan en yakındaki özel hastaneye gittiğini ve doktorun dinlenmesi gerektiğini söyleyerek istirahat raporu verdiğini, eve gittikten sonra biraz yattığını, uyandıktan sonra raporu işyerine ulaştırmanın başka bir yolunu bulamadığı için elden teslim etmek zorunda kaldığını, 15.30 civarında Enstitü Müdürü, Müdür Yardımcısı ve Özlük Şube Şefinin bulunduğu ortamda istirahat raporu aldığını ve göreve gidemeyeceğini söylediği, Müdür Yardımcısının kızının rahatsızlığını duyduğunu ve durumu hakkında bilgi sorduğunu belirtiği, 18. Başvuran hakkında özel hastane tarafından verilen istirahat raporunun şüpheli bulunması üzerine hakem hastaneye yönlendirilmesi üzerine Edirne Sultan 1. Murat Devlet Hastanesi Başhekimliğince başvuran hakkında düzenlenen istirahat raporunun fenne ve usule uygun olduğunun oy birliğiyle karar verildiği, Görülmüştür .
19. Kamu görevlilerinin kamu hizmetini etkin ve verimli olarak yürütmeleri için mevzuatla belirlenen tutum ve davranışları sergilemeleri gerekirken, yasaklanan tutum ve davranışları işlemeleri halinde disiplin cezalarıyla tecziye edilmeleri gerektiği, uygulanacak disiplin cezası ile kamu görevlisinin eylemi arasında bir denge bulunmasının zorunluluk olduğu, fiilin işleniş biçimi, kamu görevlisinin mevzuatı ihlal eden davranışının bulunup bulunmadığı hususunda her türlü şüpheden uzak bir kanaate varılması gerektiği, disiplin cezasının ise tamamen tarafsız ve objektif esaslara göre verilerek adalet ve hakkaniyete uygun hareket edilmesi disiplin hukukunun ilkelerinden olup, 20. Enstitü Müdürlüğü tarafından başvurana yapılan görevlendirme yazısını tebliğ eden bir personelin ifadesi ile haber vermeden hastaneye gidilmesi sonrası 04/ 04/ 2018 tarihinde akşamüzeri istirahat raporunun Kuruma iletilmesi neticesinde yeni bir görevlendirmeye imkan kalmaması nedeniyle disiplin cezası verilmesi yoluna gidildiği anlaşılsa da, 21. Başvuranın soruşturma raporuna ek ifadesinden hastaneye gitme ve istirahat raporu alması yolundaki fiilinin herhangi bir kasıt içermediği, hakkında verilen raporun fenne ve usule uygun olduğunun hakem hastanece oy birliğiyle karar verilmesi nedeniyle istirahat raporundaki şüphenin ortadan kalktığı, Devlet Memurlarına Verilecek Hastalık Raporları ile Hastalık ve Refakat İznine
İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelikte, hastane gitme hususunda kamu görevlilerinin herhangi bir izin almaları yönünde bağlayıcı bir hüküm bulunmadığı gibi, istirahat raporlarının en geç raporun düzenlendiği günü takip eden günün mesai saati bitimine kadar elektronik ortamda veya uygun yollarla bağlı olunan disiplin amirine iletilmesi hükmüne başvuran tarafından riayet edilerek aynı gün elden teslim etme yoluna gittiği, bu doğrultuda, disiplin cezasına konu oluşturabilecek bir eylemin sübut bulmadığı, 22. 05- 08/ 2018 tarihinde Antalya’da düzenlenen toplantıya başvuranla birlikte görevlendirilen diğer personelin de istirahat raporlu olması nedeniyle katılım gösterilmediği, raporların 04/ 04/ 2018 günü akşamüzerine iletilmesi nedeniyle yeni bir görevlendirme yapılmasına imkan bırakılmadığı iddia edilse de, Müdürlükte bu ve benzeri toplantılara çeşitli defalar katılım sağlayan tecrübeli personellerin bulunduğunun belirtildiği göz önüne alındığında idare tarafından gecikmeli de olsa
6 / 8başka bir personelin görevlendirilebileceği, öngörülemeyen durumlar nedeniyle idarenin
sorumluluğunun personele yüklenmesinin mümkün olmadığı, Anlaşılmıştır .
23. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; yukarıda açıklanan nedenlerle başvuran hakkında uygulanan disiplin cezası işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık tespit edilememiştir .
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 24. İyi yönetim ilkelerine 28/ 03/ 2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan
Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında
Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; idareden istenilen bilgi ve belgelerin süresi içinde ve gerekçeli olarak Kurumumuza gönderildiği, ayrıca idarenin; başvuranla ilgili işlemlerinde “kanunlara uygunluk”, “hesap verilebilirlik”, “şeffaflık”, “kararların gerekçeli olması” i lkelerine uygun davrandığı , ancak işleme karşı başvuru yollarını belirtmemesi nedeniyle “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup, idareden bundan böyle bu ilkeye de uyması beklenmektedir .
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
25. 6328 sayılı Kanunun “Dava açma süresinin yeniden işlemeye başlaması” başlıklı 21 inci maddesinde, Kamu Denetçiliği Kurumunun inceleme ve araştırmasını başvuru tarihinden itibaren altı ay içinde sonuçlandıramaması hâlinde durmuş olan dava açma süresinin kaldığı yerden işlemeye başlayacağı belirtilmiştir . Bu kapsamda incelemenin altı ayda bitirilememe gerekçesi, dava açma süresinin kaldığı yerden yeniden işlemeye başlayacağı hususu ve yargı yolu, başvurana 18/ 01/ 2019 tarihli ve 1340 sayılı yazı ile bildirilmiştir .
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN KABULÜNE;
Başvuran hakkında tesis edilen disiplin cezasının kaldırılması hususunda TARIM VE ORMAN
BAKANLIĞINA TAVSİYEDE BULUNULMASINA,
6328 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, Tarım ve Orman
Bakanlığı’nca bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna, Kararın BAŞVURANA ve TARIM VE ORMAN BAKANLIĞINA tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi .
7 / 8Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi