|
ÖZET: Başvuran, Mamak İlçe Emniyet Müdürlüğü Aile İçi ve Kadına Şiddetle Mücadele Büro Amirliği’nde görev yaparken, 25.08.2022 tarihinde isimsiz bir e-posta ile başlatılan disiplin soruşturması sonucunda 7068 sayılı Kanun’un 8-2/ı maddesi uyarınca “kınama” cezası almıştır. Başvuran, bu cezanın hukuka aykırı olduğunu savunarak, cezanın iptalini, manevi tazminat talep etmekte ve asılsız ithamlarda bulunan kişinin kimlik bilgilerinin kendisine verilmesini istemektedir.
İdare, başvuranın disiplin cezasının hukuka uygun olduğunu belirtmiştir. Yapılan incelemelerde, başvuranın demirbaş kayıtlarının tutulmasında gerekli özeni göstermediği ve bu nedenle disiplin cezası ile karşılaştığı tespit edilmiştir. Ayrıca, ihbarcıların kimlik bilgilerinin gizli tutulması gerektiği, bu nedenle başvuranın talebinin yerine getirilemeyeceği ifade edilmiştir. Sonuç olarak, başvuranın talepleri, idarenin açıklamaları doğrultusunda reddedilmiş, başvuruya ilişkin hukuki süreçlerin devam edeceği belirtilmiştir. Başvuranın, kararın tebliğ tarihinden itibaren yargı yoluna başvurma hakkı bulunmaktadır. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2023/16269-S.23.25574
BAŞVURU NO : 2023/11144
KARAR TARİHİ : 20.12.2023
RET KARARI ,TCKN:
Adres:
BAŞVURUYA KONU İDARE : EMNİYET GENEL MÜDÜRLÜĞÜ
Başvuranın tarafına verilen “kınama” cezasının iptal edilmesi, manevi
BAŞVURUNUN KONUSU :
tazminat ödenmesi ve hakkında asılsız ithamlarda bulunan şahsın kimlik bilgilerinin tarafına iletilmesi talepleri hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 27.07.2023
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1) Başvuran özetle; Mamak İlçe Emniyet Müdürlüğü Aile İçi ve Kadına Şiddetle Mücadele Büro
Amirliği’nde büro amiri olarak görevliyken, görevini yerine getirmekte disiplin kurallarına aykırı hareket ettiğinden bahisle hakkında disiplin soruşturması başlatıldığını, söz konusu soruşturmanın 25.08.2022 tarihinde Ankara Valiliği’ne gönderilen isimsiz bir e-posta ile başladığını, söz konusu e-posta ile tarafına haksız isnatlarda bulunulduğunu, yapılan soruşturma ile söz konusu isnatların haksız olduğunun ortaya çıkarıldığını, sadece tarafına Büro Amirliğine ait demirbaşın, demirbaş defterine kaydedilmesinde gerekli hassasiyetin gösterilmemesinden bahisle 7068 sayılı Kanun’un (8-2/ı) maddesi gereğince “kınama” cezası uygulandığını, söz konusu cezanın hem usul hem de esas açısından hukuka aykırı olduğunu belirterek, söz konusu disiplin cezasının iptal edilmesini, tarafına manevi tazminat ödenmesini, tarafına uygulanan 7068 sayılı Kanun’un (8-2/ı) maddesinin iptal edilmesini ve hakkında asılsız ithamlarda bulunan şahsın kimlik bilgilerinin tarafına iletilmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2) Başvuruya konu iddialar hakkında bilgi ve belge talebi içerikli yazımıza istinaden İçişleri
Bakanlığı Emniyet Genel Müdürlüğü’nün 03.09.2020 tarih ve sayılı cevabi yazısı ve eklerinde özetle;
2.1) 4982 Sayılı Bilgi Edinme Kanunun Özel Hayatın Gizliliği başlığı altında 21. Maddesinde belirtilen;
“Kişinin izin verdiği hâller saklı kalmak üzere, özel hayatın gizliliği kapsamında, açıklanması hâlinde
kişinin sağlık bilgileri ile özel ve aile hayatına, şeref ve haysiyetine, meslekî ve ekonomik değerlerine haksız müdahale oluşturacak bilgi veya belgeler, bilgi edinme hakkı kapsamı dışındadır” hükmü ile 6713
Sayılı Kolluk Gözetim Komisyonu Kurulması Hakkındaki Kanun Merkezi Kayıt Sistemi başlığı altında 7.
Maddesinde belirtilen “…İhbar veya şikayette bulunan kişilerin kimlik bilgileri gizli tutulur” hükmü gereğince, ayrıca müracaat sahibinin de bilgilerinin gizli kalmasını özellikle belirtilmiş olması sebebiyle, ihbarcının kimlik bilgilerine yönelik bilgi paylaşımı yapılmadığı,
2.2) Başvuran hakkında; Ankara Valiliği İl Polis Disiplin Kurulunca 24.05.2023 tarih ve / sayılı
karar ile 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul
Edilmesine Dair Kanun’un 8-2/ı maddesinde belirtilen “Bu fıkrada disiplinsiz olarak saptanan eylem, işlem, tutum ve davranışlar dışında herhangi bir biçimde görevin takdir ve yerine getirilmesinde müsamaha ve savsaklama göstermek” hükmü gereğince “KINAMA” cezasıyla tecziyesine karar verildiği,
2.3) Başvuru sahibi Komiser hakkında, 3. Sınıf Emniyet Müdürü tarafından ayrıntılı olarak
araştırma/soruşturma yapıldığı ve düzenlenen Soruşturma Raporu içeriğinde; Taşınır Mal Yönetmeliği kapsamında demirbaş kayıtlarının yaptırılmasında gerekli özeni göstermediği ve bu sebeple KINAMA cezası ile tecziye edilmesi gerektiği, diğer iddiaların sübuta ermediği belirtilerek Disiplin Cezası
Verilmesine Yer Olmadığına Dair görüş bildirildiği, Ankara Valiliği İl Polis Disiplin Kurulunca dosya kapsamında KINAMA kararı verildiği ve kararın Ankara Valisi tarafından onaylandığı,
Açıklamalarına yer verilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3) 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı T.C. Anayasasının;
3.1) “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde;
“…Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler…”
3.2) “Kamu hizmeti görevlileriyle ilgili hükümler” başlıklı 128 inci maddesinde; “Memurların ve diğer
kamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları, görev ve yetkileri, hakları ve yükümlülükleri, aylık ve ödenekleri ve diğer özlük işleri kanunla düzenlenir. (Ek cümle: 7/5/2010- 5982/12 md.) Ancak, malî ve sosyal haklara ilişkin toplu sözleşme hükümleri saklıdır.”
4) 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinde;
“Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”
5) Kişisel Verilerin Korunması Kanununun “Kişisel verilerin işlenme şartları” başlıklı 5 inci
maddesinde, “(1) Kişisel veriler ilgili kişinin açık rızası olmaksızın işlenemez. (2) Aşağıdaki şartlardan birinin varlığı hâlinde, ilgili kişinin açık rızası aranmaksızın kişisel verilerinin işlenmesi mümkündür: (…)
e) Bir hakkın tesisi, kullanılması veya korunması için veri işlemenin zorunlu olması. (…)”
6) 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul
Edilmesine Dair Kanunun; /
6.1) “Takdir hakkının kullanımı” başlıklı 6 ıncı maddesinde; (1) “Bu Kanun ile disiplin cezası vermeye
yetkilendirilen disiplin amirleri veya kurulları, disiplin cezası uygulanması ile ilgili takdir haklarını ölçülü, adaletli ve hakkaniyetli bir şekilde kullanırlar. (2) Takdir hakkı mutlaka gerekçeli olarak kullanılır. (3)
Takdir hakkı kullanılırken; a) Disiplinsizliğin işleniş biçimi, b) Disiplinsizliğin işlendiği zaman ve yer, c)
Disiplinsizliğin hizmete olumsuz etkisinin ağırlığı, ç) Meydana gelen zarar veya tehlikenin ağırlığı, d)
Disiplinsizlik yapan personelin kast veya taksire dayalı kusurunun ağırlığı, e) Disiplinsizlik yapan personelin daha önceki disiplin durumu, f) Disiplinsizlik yapan personelin samimi ikrarı ve gösterdiği pişmanlık, gözönüne alınır. (4) İtiraz üzerine yetkili makamlar tarafından verilen kararlar hariç olmak üzere, hiçbir idari makam tarafından, disiplin cezası ile ilgili takdir hakkının kaldırılması sonucunu doğuran bir karar verilemez veya uygulama yapılamaz.”
6.2) “Disiplin cezaları” başlıklı 7 inci maddesinde; “Personele verilecek disiplin cezaları şunlardır: “(…)
b) Kınama cezası: Personele görevinin icrasında veya hal ve hareketlerinde kusurlu olduğunun yazı ile bildirilmesidir. (…) Kurumda geçmiş hizmetleri sırasında çalışmaları olumlu bulunan ve iyi veya çok iyi derecede değerlendirme puanı alan personel için verilecek cezalarda bir derece hafif olanı uygulanabilir.
(…)”
6.3) “Disiplin cezası verilecek fiiller” başlıklı 8 inci maddesinde; “(…) (2) Kınama cezasını gerektiren
fiiller şunlardır: (…) ı) Bu fıkrada disiplinsizlik olarak saptanan eylem, işlem, tutum ve davranışlar dışında herhangi bir biçimde görevin takdir ve yerine getirilmesinde müsamaha ve savsaklama göstermek. (…)”
6.4) “Zamanaşımı” başlıklı 29 uncu maddesinde, “(1) Bu Kanunda sayılan fiilleri işleyenler hakkında
bu fiillerin işlendiğinin disiplin amiri tarafından öğrenildiği tarihten itibaren; a) Uyarma, kınama, aylıktan kesme ve kısa ve uzun süreli durdurma cezalarında bir ay içinde, b) Meslekten çıkarma cezası ve Devlet memurluğundan çıkarma cezasında altı ay içinde, disiplin soruşturmasına başlanmadığı takdirde disiplin cezası verme yetkisi zamanaşımına uğrar.
(2) Disiplin cezasını gerektiren fiillerin işlendiği tarihten itibaren iki yıl içinde disiplin cezası verilmediği takdirde ceza verme yetkisi zamanaşımına uğrar.
(3) Zamanaşımı, tamamlanmış suçlarda suçun işlendiği, kesintisiz suçlarda kesintinin gerçekleştiği, zincirleme suçlarda ise son suçun işlendiği tarihten itibaren işlemeye başlar. (…)”
7) Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğünün “Görevin takdir ve yerine getirilmesinde hoşgörü veya
savsaklama:” başlıklı 13 üncü maddesinde, “Bu Tüzükte disiplin suçu olarak saptanan eylem, işlem, tutum, ve davranışlar dışında herhangi bir biçimde görevin takdir ve yerine getirilmesinde hoşgörü veya savsaklaması görülen memura kınama cezası verilir. Bu hoşgörü veya savsaklama Devleti veya kişileri zarar uğratmış veya hizmetin gecikmesine, durmasına ya da aksamasına neden olmuşsa, durumun ağırlığına ve zararın derecesine göre, daha ağır bir ceza verilebilir.”
8) 25/07/2010 tarihli 27652 sayılı resmi gazetede yayınlanan Türk Silahlı Kuvvetleri, Millî İstihbarat
Teşkilatı, Emniyet Genel Müdürlüğü, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı
Taşınır Mal Yönetmeliğinin
8.1) “Tanımlar” başlıklı 4 üncü maddesinde, “(1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında; (…) ı) Taşınır mal
işlem belgesi: Kamu idarelerinin ilgili mevzuatı çerçevesinde kabul edilerek teslim alınan taşınır malların girişleri ile çıkış ve depolar arasında devir işlemlerinde, dayanıklı taşınır malların niteliklerini değiştiren esaslı onarım ve ilaveler sonucu değer artışlarında, kayda esas olmak üzere düzenlenen belgeyi,”
8.2) “Giriş ve çıkış kayıt işlemleri esasları” başlıklı 10 uncu maddesinde, “(1) Taşınır malların taşınır
mal yönetim birimleri kayıtlarına giriş ve çıkış işlemlerinde bu Yönetmeliğin ekinde yer alan taşınır mal işlem belgesi esas alınır. (…)”
8.3) “Kayıt zamanı ve kayıt değeri” başlıklı 11 inci maddesinde, “(1) Taşınır mallar, edinme şekline
bakılmaksızın kamu idaresince kullanılmak üzere teslim alındığında giriş; sarf edildiğinde, satıldığında, başka harcama birimlerine ya da taşınır mal yönetim birimine devredildiğinde, bağış veya yardım yapıldığında, HEK’e ayırma, yıpranma, kırılma, bozulma nedeniyle kullanılamaz hale geldiğinde veya kaybolma, çalınma ya da canlı taşınır malın ölümü hallerinde çıkış kaydedilir.
8.4) “Bağış ve yardım yoluyla edinilen taşınır malların giriş işlemleri” başlıklı 14 üncü maddesinde,
“(1) Bağış ve yardım yoluyla edinilen taşınır mallardan;
a) Değeri belli olmayan veya bedelini belirtir faturası bulunmayanlar değer tespit komisyonu tarafından tespit edilen değer üzerinden,
b) Değeri belli olanlar, bu değer üzerinden,
c) Faturası bulunanlar, faturada belirtilen bedel üzerinden,
taşınır mal işlem belgesi düzenlenerek kayıt altına alınır. Belgenin bir nüshası bağış veya yardım yapana verilir.”
Hükümleri düzenlenmiştir.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİNE ÖNERİSİ
9) Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; hazırlanan ret kararı önerisi Kamu
Başdenetçisine sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
10) Başvuran, Mamak İlçe Emniyet Müdürlüğü Aile İçi ve Kadına Şiddetle Mücadele Büro Amirliği’nde
büro amiri olarak görevliyken, 25.08.2022 tarihinde Ankara Valiliği’ne gönderilen isimsiz bir e-posta ile hakkında soruşturma başlatıldığını, tarafına Büro Amirliğine ait demirbaşın, demirbaş defterine kaydedilmesinde gerekli hassasiyetin gösterilmemesinden bahisle 7068 sayılı Kanun’un (8-2/ı) maddesi gereğince “kınama” cezası uygulandığını, söz konusu cezanın hem usul hem de esas açısından hukuka aykırı olduğunu belirterek, söz konusu disiplin cezasının iptal edilmesini, tarafına manevi tazminat ödenmesini, 7068 sayılı Kanun’un (8-2/ı) maddesinin iptal edilmesini ve hakkında asılsız ithamlarda bulunan şahsın kimlik bilgilerinin tarafına iletilmesini talep etmektedir.
11) Başvuranın 7068 sayılı Kanun’un (8-2/ı) maddesi gereğince tarafına verilen “kınama” cezasının
iptal edilmesi talebi incelendiğinde,
11.1) Başvuran hakkında; Ankara Valiliği İl Polis Disiplin Kurulunca 24.05.2023 tarih ve / sayılı
karar ile 7068 sayılı Kanun gereğince 8-2/ı maddesinde belirtilen “Bu fıkrada disiplinsiz olarak saptanan
eylem, işlem, tutum ve davranışlar dışında herhangi bir biçimde görevin takdir ve yerine getirilmesinde müsamaha ve savsaklama göstermek” hükmü gereğince “KINAMA” cezası tecziye edildiği görülmektedir.
11.2) Ankara Valiliği Emniyet Müdürlüğü İl Polis Disiplin Kurulu Başkanlığının 24/05/2023 ve
/ sayılı Kararında, “Ankara Valiliğine gönderilen 25.08.2022 tarihli sayılı E-postada yer alan “ komiser, adı bilinmeyen hayırsever bir vatandaşa 2021 yılı Temmuz ayında Polis Merkezinde bulunan odasındaki televizyonun küçük olduğunu belirterek bir televizyon, bir de mini buzdolabı aldırmıştır. komiser alınan televizyonun büyük olduğunu belirterek (…) sivil memurlar marifetiyle (…) marketten daha küçüğüyle değiştirilmiş ve üzerine 800 lira alınmıştır. komiser bu 800 lirayı zimmetine geçirmiştir. Eski küçük televizyonu da evine götürüp mutfağında kullanmaktadır. (…)” iddiasıyla ilgili olarak yapılan araştırmalarda, “yerel imkânlarla temin edilen malzemelerin kamu hizmetlerinde kullanılmaya başlanılması için 25.07.2010 tarihli 27652 sayılı resmi gazetede yayınlanan
Türk Silahlı Kuvvetleri, Milli İstihbarat Teşkilatı ve Emniyet Genel Müdürlüğü Taşınır Mal
Yönetmeliğinin 14. Maddesi ve 28.02.2014 tarihli EGM Taşınır Mal Yönergesinin 16. Maddesine istinaden hibe işlemlerinin yapılması gerekmekte ise de, demirbaş kayıtlarının yaptırılmasında gerekli hassasiyeti göstermediğinden dolayı hakkında disiplin soruşturması yapılan Komiser suçlandırılmış olduğu “Bu fıkrada disiplinsizlik olarak saptanan eylem, işlem, tutum ve davranışlar dışında herhangi bir biçimde görevin takdir ve yerine getirilmesinde müsamaha ve savsaklama göstermek” (…)
suçu sübuta erdiğinden hakkında 7068 Sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanunun (8-2/ı)
maddesi gereğince “KINAMA” cezası ile tecziyesine, personelin geçmiş hizmetinde cezasının bulunması, fiilin işleniş şekli ve kusurun hizmete ağırlığı dikkate alındığında aynı kanunun (7/2) maddesinin tatbik edilmemesine, yine aynı kanunun 12/3 maddesi gereğince “Kınama” disiplin cezasının karşılığı olan 2 (İki)
ceza puanının özlük dosyasına işlenmesine, (…) 24/05/2023 tarihinde kurulumuzca oy birliği ile karar verildi.” denilmektedir.
11.3) Danıştay 12. Dairesinin 26.11.2013 tarihli ve E: 2011/528, K: 2012/8830 sayılı Kararında, “İhbar
ve şikâyet yoluyla disiplin cezası gerektiren fiillerin yetkili amirlere duyurulması üzerine, disiplin cezası vermeye veya soruşturma açmaya yetkili amirlerin, fiilin suç niteliğini taşıyıp taşımadığı hususunda bir inceleme yapmaları veya yaptırmaları ve fiilin disiplin suçu vasfını taşıdığına kanaat getirmeleri üzerine de derhal, bizzat veya soruşturma emri ile tayin edecekleri muhakkikler yolu ile soruşturmayı başlatmaları gerekmektedir. Bu durumda soruşturmaya başlama zamanaşımı, fiilin suç vasfını taşıdığının öğrenildiği günden itibaren işlemeye başlayacaktır.” denilmektedir.
11.4) Bu kapsamda başvuran hakkında; 25.08.2022 tarih ve sayı ile Ankara Valiliğine gönderilen ve
Merkezi Kayıt Sistemine kaydedilen e-posta ihbarındaki iddialara ilişkin; Ankara Emniyet Müdürlüğü
Makamının 26.09.2022 tarihli olurları ile 2020-2022 tarihleri arasındaki olaylar kapsamında araştırma/soruşturma başlatıldığı görüldüğünden disiplin soruşturmasının usulüne uygun olarak yürütüldüğü değerlendirilmiştir.
11.5) Ayrıca Türk Silahlı Kuvvetleri, Millî İstihbarat Teşkilatı, Emniyet Genel Müdürlüğü, Jandarma Genel
Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı Taşınır Mal Yönetmeliği ile Emniyet Genel Müdürlüğü
Taşınır Mal Yönergesi gereğince satın alma veya bağış yoluyla edinilen taşınırlar için taşınır mal işlem belgesinin düzenlenmesi ve edinilen tüm taşınırların kayıt altına alınması gerektiği, bu kapsamda başvuranın bağış yoluyla edinilen taşınır malları teslim aldığı anda giriş kaydını yaptırması gerekirken gerekli dikkat ve özeni göstermeyerek taşınır malların kayıt altına alınması için gerekli işlemleri başlatmadığı anlaşıldığından “Bu fıkrada disiplinsizlik olarak saptanan eylem, işlem, tutum ve davranışlar dışında herhangi bir biçimde görevin takdir ve yerine getirilmesinde müsamaha ve
savsaklama göstermek” fiilinin somut uyuşmazlıkta sübuta erdiği kanaatine varılmış olup, başvurana verilen disiplin cezasında herhangi bir hukuka aykırılık tespit edilmemiştir.
12. Başvuranın hakkında asılsız ithamlarda bulunan şahsın kimlik bilgilerinin tarafına iletilmesi talebi incelendiğinde,
12.1) 4982 Sayılı Bilgi Edinme Kanunun “Özel hayatın gizliliği” başlıklı 21 inci maddesinde, “Kişinin izin
verdiği hâller saklı kalmak üzere, özel hayatın gizliliği kapsamında, açıklanması hâlinde kişinin sağlık bilgileri ile özel ve aile hayatına, şeref ve haysiyetine, meslekî ve ekonomik değerlerine haksız müdahale oluşturacak bilgi veya belgeler, bilgi edinme hakkı kapsamı dışındadır.” hükmü ile 6713 Sayılı Kolluk
Gözetim Komisyonu Kurulması Hakkındaki Kanunun “Merkezî kayıt sistemi” başlıklı 7 inci maddesinde
“(…) İhbar veya şikâyette bulunan kişilerin kimlik bilgileri gizli tutulur.” hükmü gereğince, ayrıca müracaat sahibinin de bilgilerinin gizli kalmasını özellikle belirtilmiş olması sebebiyle, ihbarcının kimlik bilgilerine yönelik bilgi paylaşımı yapılmadığı anlaşılmaktadır.
12.2) Bu kapsamda yapılan incelemede; başvuranın, suç duyurusunda bulunabilmek ve diğer hak arama
yollarını kullanabilmek amacıyla talep ettiği kimlik bilgilerinin, 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması
Kanunu’nunda (KVKK) tanımı yapılan “kişisel veri” kavramının kapsamına doğrudan dâhil olduğu açıktır.
Dolayısıyla kişisel verilerin ilgilinin açık rızası olmaksızın işlenemeyeceği hükmü karşısında, bu verilerin başvurana açıklanabilmesi için KVKK’nın 5 inci maddesinde öngörülen şartlardan birinin gerçekleşmiş olması gerekmektedir. Anılan maddede verilerin işlenmesini mümkün kılan şartlardan biri ise bir hakkın tesisi, kullanılması veya korunması için veri işlemenin zorunlu olması halidir.
12.3) İncelenen başvuruda da başvuranın bir hakkını kullanmak için ilgili kimlik bilgileri istediği
görülmektedir. Ancak kişisel verilerin işlenebilmesi için yalnızca bir hakkın kullanılması amacının taşınması yeterli olmamakta, veri işlemenin hakkın kullanımı için zorunlu olması gerektiği hususu da kanun koyucu tarafından şart koşulmaktadır. Bu noktada, başvuranın hakkını kullanabilmesi için söz konusu verileri edinmesinin zorunlu olup olmadığı hususu ortaya konulmalıdır.
12.4) Bu kapsamda yapılan incelemede; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 160 ve 161 inci
maddelerinde; Cumhuriyet savcısının, ihbar veya başka bir suretle bir suçun işlendiği izlenimi veren bir hali öğrenir öğrenmez kamu davası açmaya yer olup olmadığına karar vermek üzere işin gerçeğini araştırmaya başlayacağı ve maddi gerçeğin araştırılması ve adil bir yargılama yapılabilmesi için her türlü araştırmayı yapabileceği, bütün kamu görevlilerinden her türlü bilgiyi isteyebileceğinin hükme bağlandığı, suç duyurusunda bulunmak için ilgili kişilerin kimlik bilgilerinin başvuran tarafından bilinmesinin zorunluluk arz ememediği; aksine bu hususları araştırma görevinin Cumhuriyet savcısının görev ve yetkisinde olduğu görüldüğünden başvuranın kendisini ihbar eden şahsın kimlik bilgilerinin verilmesi talebinin reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
13) Başvuran 7068 sayılı Kanun’un (8-2/ı) maddesinin iptal edilmesi ve tarafına manevi tazminat
ödenmesi talebi incelendiğinde ise, İdarenin hukuki sorumluluğundan bahsedebilmek için zararın mevcut olması ve zararı doğuran işlem ya da eylemin idareye yüklenebilmesi, zararla eylem arasında illiyet rabıtasının mevcut olması ve zarara yol açan idari eylem ve işlemin hizmet kusurunu oluşturması gerektiğinin genel kabul görmüş yargısal içtihatlardan olduğu, somut olayda söz konusu koşulların gerçekleşmediği, bu kapsamda başvuranın manevi tazminat talebinin reddedilmesi gerektiği, başvuruya konu yasal düzenlemenin iptali hususunda karar verme yetkisinin ise Anayasa Mahkemesinde olduğu, Kurumumuz görev alanında olmadığı anlaşıldığından söz konusu talebin Kurumumuzca incelenmesine imkân bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
14) Kurumumuzca yapılan değerlendirmede, başvuranın tarafına verilen “kınama” cezasının iptal
edilmesi, manevi tazminat ödenmesi ve hakkında asılsız ithamlarda bulunan şahsın kimlik bilgilerinin tarafına iletilmesi taleplerinin reddedilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
15) İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; idarenin, şikâyetçiye verdiği cevapta hangi sürede hangi mercilere başvurabileceğini göstermediği bu nedenle “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup, idareden bundan böyle bu ilkeye de uyması beklenmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
16) 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Kararın başvurana tebliğ tarihinden
itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Ankara İdare Mahkemesinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçe ve dosya kapsamına göre BAŞVURUNUN REDDİNE,
Bu kararın BAŞVURANA ve EMNİYET GENEL MÜDÜRLÜĞÜNE tebliğine,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi
/