TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 12132-12132 |sayi|18745356-101.07.06-E.18745356-101.07.06-E.
BAŞVURU NO : 2018/176 2018/ 176
KARAR TARİHİ : 06/07/2018 |tarih|
KISMEN TAVSİYE KISMEN RET KARARI
BAŞVURU VEKİLİ / TEMSİLCİSİ : –
BAŞVURUYA KONU İDARE : Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi
Rektörlüğü
BAŞVURUNUN KONUSU : Başvuranın, tarafına tecziye edilen disiplin cezasının iptali talebi hakkındadır .
BAŞVURU TARİHİ : 07/01/2018 7.1.2018
I. BAŞVURANIN İDDİALARI VE TALEPLERİ
1. Başvuran, 04/ 03/ 2017 tarihinde yapılan ‘Erasmus Öğrenim ve Staj Hareketliliği Yabancı Dil
Sınavı’nda tüm listenin tarafınca yanlış girilmesi sebebiyle kendisine ‘Uyarma’ cezası tecziye edildiğini, söz konusu sınava çok fazla sayıda öğrencinin başvuru yaptığını, bu sınavın yürütülmesine ilişkin kendilerine yeterli ve doğru bilgilendirme yapılmadığını, yazılı sınavın değerlendirilmesi için yeterli süre ayrılmadığını, sınav değerlendirilmesine ilişkin fiziksel koşulların yetersiz olduğunu, kendisine 14/ 02/ 2017 tarihinde ‘gözetmen’ olarak görevlendirme yazısının tebliğ edildiğini ancak sınavı değerlendirme konusunda bir yazı tebliğ edilmediğini, bu sınavı değerlendirmeye ilişkin yetkili ve görevli olmadığını, tarafınca listenin yanlış girilmesinde sınavın düzgün organize edilmemesinin oldukça etkili olduğunu belirterek, tarafına tecziye edilen uyarma cezasının iptalini ve bu gibi sınavların hukuka uygun şekilde organize edilmesini talep etmektedir .
II. İDARENİN BAŞVURULARA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesinin 06/ 03/ 2018 tarihli ve sayılı yazısında ve eklerinde özetle; 2.1. ‘ Erasmus Öğrenim ve Staj Hareketliliği Yabancı Dil Sınavı’nın ÇOMÜ Rektörlüğüne bağlı, Dış
İlişkiler Ofisi Bünyesinde, ÇOMÜ Yabancı Diller Yüksek Okulu (YADYO) ile iletişim ve paylaşım
1 / 8içinde her yıl belirlenen tarihte, yılda bir kez yapılan bir sınav olduğu, Dış İlişkiler Ofisi, Ulusal
Ajansın belirlediği kurallar ve şartlar gereğince, Yabancı Diller Yüksekokulu ile birlikte bir protokol yapıldığı ve bu protokol kapsamında sınavın tarihi, organizasyonu, sınav görevlilerine Euro bazında ödenecek ücret gibi durum ve şartlar üzerinde kararlar alındığı, Üniversitenin tüm birimlerinden, Dış
İlişkiler Ofisi ve Ulusal Ajans tarafından belirlenmiş şartları haiz olan öğrencilerin sınava başvurabildiği ve başarılı olmaları halinde, öğrenimlerinin en az bir dönemini, yine ÇOMÜ’nün uluslararası karşılıklı anlaşmaları kapsamında yurtdışında eğitim aldıkları, bu sebeple de söz konusu sınava talebin yoğun olduğu ve sınavın da oldukça rekabetçi olduğu, 2.2. Bu sınavın 2009 yılında, YADYO kurulduğundan beri, Dış İlişkiler Ofisi Bünyesinde, YADYO tarafından yapılmakta olduğu ve bu tarihten önce de İngilizce Okutmanlarının Rektörlük Yabancı
Diller Bölümüne bağlı birimi tarafından yapıldığı, bu sebeple başvuranın 2017 öncesi en az 8 (sekiz)
kez ve muhtemelen daha fazla sayıda bu sınavda görev aldığı, başvuranın YADYO’nda görev yapan en kıdemli okutmanlardan biri olması sebebiyle sınavın işleyişini, görevlerini ve kurallarını bilmemesinin mümkün gözükmediği, 2.3. Sınav günü saat 10.00- 11.30 arası okuma ve yazma sınavının, 13.00- 17.00 arası konuşma sınavının yapıldığı, okuma sınavı sonuçları, çoktan seçmeli sonuçlar olduğu için optik formla, yazma sınavı okutmanlara verilen değerlendirme formatında ve sözlü sınavlar mülakat şeklinde olduğu için verilen değerlendirme ölçütünün kullanılmasıyla 2 okutmanının ortak kararıyla yani komisyon olarak verildiği, yazılı sınavlar için ‘eşitlik’ esasına uymak üzere kâğıtların görevli okutman sayısına bölündüğü ve eşit olarak 16- 20 sayıda her bir okutmana değerlendirilmek üzere verildiği, 2.4. Sınav başlangıcından önce ve sınav aralarında ve sınav zarflarının üstlerinde ve zarfların içindeki tutanaklarda gerekli bilgilendirmeler yapıldığı, 2.5. Yazma ve konuşma sınavları bitince okutmanlardan değerlendirdikleri sınav puanlarını öğrencilerin listelerinin karşısına isimlerine göre yazmalarının istendiği, 05- 07/ 03/ 2017 tarihlerinde, okutmanların listelere yazdıkları sınav sonuçlarının, görevli memurlar tarafından Excel dosyasına kontrol edilerek işlendiği ve 08/ 03/ 2018 tarihinde YADYO tarafından ilan edildiği, ilan neticesinde, pek çok şikâyet ve itiraz dilekçesi ve telefonu alındığı, bu itirazlar ve şikâyetler değerlendirildiğinde; sınava girmeyen öğrencilerin sınavdan yüksek puan aldıkları, yüksek puan alan öğrencilerin sınava giriş puanlarının olmadığı, sınava giren öğrencilerin ‘sınava girmedi’ olarak yazıldığı, puanların kaydırıldığı ya da yanlış değerlendirildiğinin görüldüğü, 2.6. Öğrencilerden gelen çok sayıda telefon ve yüzyüze görüşmede ve itiraz dilekçesinde soruların çalınıp çalınmadığı ve FETÖ/PDY’nin bir rolü olup olmadığı hususlarının sınava katılan öğrenciler tarafından ve şu anda ÇOMÜ’den ayrılan eski Erasmus Koordinatörü tarafından sorgulandığı, yapılan bu çoklu yanlışlıklar ve dikkatsizliklerin YADYO’nun itibarını sarstığını, sınavın geçerlik ve güvenirliğini tehlikeye attığını, bu nedenle, ÇOMÜ Rektörü ve Erasmus Koordinatörü ile görüşülerek, sınavların tekrar değerlendirilmesine ve bu yanlışlık ve dikkatsizlikten sorumlu okutman ve/veya idari personele soruşturma açılmasının uygun olduğuna karar verildiğini, 2.7. Aralarında başvuranın da olduğu 9 okutman hakkında soruşturma yapmak üzere 16 Mart 2017 tarihinde soruşturmacı görevlendirildiği, soruşturma sonunda, 12.06.2017 tarihinde soruşturmacı, başvuranın tüm listeyi öğrencilerin adlarını kontrol etmeden geçirdiğini ve bu durumun ciddi bir hata
2 / 8olduğunu, YADYO’nun itibarını sarstığını ve güvensizlik yarattığını saptayarak ‘Kınama’ fakat cezai
indirime giderek ‘Uyarma’ cezasının uygun olduğu kararını 04.07.2017 tarihinde verdiğini, söz konusu disiplin cezasına karşı 7 gün içinde Yabancı Diller Yüksekokulu Disiplin Kuruluna itiraz edebileceğinin bildirildiği, Disiplin Kurulunun 14/ 09/ 2017 tarih ve sayılı kararıyla itirazın reddine karar verildiği, 2.8. Başvuranın tüm sınavın güvenirliğini ciddi olarak tehlikeye soktuğu, hataların nedenini ve tüm listeyi neden baştanbaşa yanlış girdiğini açıklayamadığı, ilgililer hakkında soruşturma başlatılması ve disiplin cezası verilmesinin sorun çözme ve sınav güvenirliğini sağlamak üzere oluştuğu ve nesnel bir şekilde ve kişisellikten uzak mevzuata uygun olarak yürütüldüğü, Açıklamalarına yer verilmektedir .
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 18/ 10/ 1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir . Türkiye Büyük
Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler .” , 3.1. 128 inci maddesinin ikinci fıkrasında, “Memurların ve diğer kamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları, görev ve yetkileri, hakları ve yükümlülükleri, aylık ve ödenekleri ve diğer özlük işleri kanunla düzenlenir . Ancak, malî ve sosyal haklara ilişkin toplu sözleşme hükümleri saklıdır .”, 3.2. 129 uncu maddesinin ikinci fıkrasında, “ Memurlar ve diğer kamu görevlileri ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ve bunların üst kuruluşları mensuplarına savunma hakkı tanınmadıkça disiplin cezası verilemez .”, 4. 14/ 7/ 1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun, 4.1. “Disiplin cezalarının çeşitleri ile ceza uygulanacak fiil ve haller” başlıklı 125 inci maddesinde, “Devlet memurlarına verilecek disiplin cezaları ile her bir disiplin cezasını gerektiren
fiil ve haller şunlardır :
…
B – Kınama : Memura, görevinde ve davranışlarında kusurlu olduğunun yazı ile bildirilmesidir .
Kınama cezasını gerektiren fiil ve haller şunlardır :
a) Verilen emir ve görevlerin tam ve zamanında yapılmasında, görev mahallinde kurumlarca belirlenen usul ve esasların yerine getirilmesinde, görevle ilgili resmi belge, araç ve gereçlerin korunması, kullanılması ve bakımında kusurlu davranmak, …
Geçmiş hizmetleri sırasındaki çalışmaları olumlu olan ve ödül veya başarı belgesi alan memurlar için verilecek cezalarda bir derece hafif olanı uygulanabilir .”
3 / 84.2. “Disiplin cezası vermeye yetkili amir ve kurullar” başlıklı 126 ncı maddesinin birinci
fıkrasında, “Uyarma, kınama ve aylıktan kesme cezaları disiplin amirleri tarafından; kademe ilerlemesinin durdurulması cezası, memurun bağlı olduğu kurumdaki disiplin kurulunun kararı alındıktan sonra, atamaya yetkili amirler il disiplin kurullarının kararlarına dayanan hallerde
Valiler tarafından verilir .”; 4.3. “Savunma hakkı” başlıklı 130 uncu maddesinde, “Devlet memuru hakkında savunması alınmadan disiplin cezası verilemez . Soruşturmayı yapanın veya yetkili disiplin kurulunun 7 günden az olmamak üzere verdiği süre içinde veya belirtilen bir tarihte savunmasını yapmayan memur, savunma hakkından vazgeçmiş sayılır .” 4.4. “İtiraz” başlıklı 135 inci maddesinde, “ Disiplin amirleri tarafından verilen uyarma, kınama ve aylıktan kesme cezalarına karşı disiplin kuruluna, kademe ilerlemesinin durdurulması cezasına karşı yüksek disiplin kuruluna itiraz edilebilir .
İtirazda süre, kararın ilgiliye tebliği tarihinden itibaren yedi gündür. Süresi içinde itiraz edilmeyen disiplin cezaları kesinleşir .”, 5. 14/ 6/ 2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun Görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “ Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir .”, 6. Yükseköğretim Kurumları Yönetici, Öğretim Elemanı ve Memurları Disiplin
Yönetmeliğinin;
6.1. “Tanımlar ve Kısaltmalar” başlıklı 3 üncü maddesinin üçüncü fıkrasında; “Disiplin Amiri :
Yükseköğretim Kurulu Başkanım, Rektör, Dekan, Enstitü Müdürü, Yüksekokul Müdürü, Üst
Kuruluşlar ile üniversiteler Genel Sekreterleri ve birim sekreterlerini,” 6.2. “Soruşturmaya Yetkili Amir” başlıklı 17 nci maddesinde; “Disiplin suçunu soruşturmaya yetkili amir, sıralı disiplin amirleridir . Disiplin Amiri, disiplin suçu hakkında bizzat veya bilvasıta bilgi sahibi olduğunda, soruşturmayı kendisi yapabileceği gibi soruşturmacı tayini sureti ile de yaptırtabilir . Yükseköğretim Kurulu Başkanı, üst kuruluşlar ile bütün yükseköğretim kurumlarının;
Rektör, bütün üniversitenin, Dekan, bütün fakültenin; Enstitü veya yüksekokul müdürü, bütün, enstitü veya yüksekokulun her kademesindeki görevlilerin disiplin amiri olup bunlar hakkında resen disiplin soruşturması açabilir veya açtırabilir .” 6.3. “Soruşturmanın Süresi” başlıklı 22 nci maddesinde; “Soruşturmanın soruşturmacı tayini suretiyle yapılması halinde, soruşturma kararı gecikilmeksizin soruşturmacıya bildirilir .
Soruşturmacı, soruşturmayı kararın kendisine tebliğinden itibaren iki ay içerisinde bitirir . Bu süre içerisinde soruşturma bitirilmiyor ise soruşturmacı, gerekçeli olarak ek süre talebinde bulunur .” 6.4. “Savunma Hakkı” başlıklı 24 üncü maddesinde; “Savunma alınmadan disiplin cezası verilemez . Soruşturmayı yapanın veya disiplin kurulunun yedi günden az olmamak üzere verdiği süre içerisinde veya belirtilen bir tarihte savunmasını yapmayanlar savunma hakkından vazgeçmiş
4 / 8sayılırlar . Sanığa gönderilen yazıda, hakkında disiplin soruşturması açılan fiilin neden İbaret
bulunduğu, savunmasını belirtilen sürede yapmadığı takdirde savunmasından vazgeçmiş sayılacağı bildirilir .” düzenlemelerine yer verilmiştir .
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
7. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve değerlendirmelerde başvurana tecziye edilen disiplin cezası işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırı bir husus tespit edilemediğinden başvuranın talebinin disiplin cezası yönünden reddine, ancak iyi yönetim ve hukuk devleti ilkeleri açısından yapılan değerlendirmelerle ‘Erasmus Öğrenim ve Staj Hareketliliği Yabancı Dil Sınavı’nın yürütülmesine ilişkin tedbirler alınması yönünde idareye tavsiyede bulunulması yönünde hazırlanan öneri Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur .
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 8. Başvuran, 04/ 03/ 2017 tarihinde yapılan ‘Erasmus Öğrenim ve Staj Hareketliliği Yabancı Dil
Sınavı’nda tüm listenin tarafınca yanlış girilmesi sebebiyle kendisine ‘Uyarma’ cezası tecziye edildiğini, söz konusu sınava çok fazla sayıda öğrencinin başvuru yaptığını, bu sınavın yürütülmesine ilişkin kendilerine yeterli ve doğru bilgilendirme yapılmadığını, yazılı sınavın değerlendirilmesi için yeterli süre ayrılmadığını, sınav değerlendirilmesine ilişkin fiziksel koşulların yetersiz olduğunu, kendisine 14/ 02/ 2017 tarihinde ‘gözetmen’ olarak görevlendirme yazısının tebliğ edildiğini ancak sınavı değerlendirme konusunda bir yazı tebliğ edilmediğini, bu sınavı değerlendirmeye ilişkin yetkili ve görevli olmadığını, tarafınca listenin yanlış girilmesinde sınavın düzgün organize edilmemesinin oldukça etkili olduğunu belirterek, tarafına tecziye edilen uyarma cezasının iptalini ve bu gibi sınavların hukuka uygun şekilde organize edilmesini talep etmektedir .
-Disiplin cezasının iptali talebine ilişkin hukuki değerlendirme 9. Başvuruya konu olayda, ilgili idare tarafından başvurana verilen Erasmus + Öğrenim ve Staj
Hareketliliği Yabancı Dil Sınavının yürütülmesi ve değerlendirilmesi sırasında 657 sayılı Kanunun
125 inci maddesinin B/a bendinde yer verilen “ Verilen emir ve görevlerin tam ve zamanında
yapılmasında, görev mahallinde kurumlarca belirlenen usul ve esasların yerine getirilmesinde, görevle ilgili resmi belge, araç ve gereçlerin korunması, kullanılması ve bakımında kusurlu davranmak,” fiiline istinaden hakkında kınama cezası tecziye edildiği, ancak daha önceden disiplin cezasının bulunmaması ve olumlu sicili de gözetilerek söz konusu cezasının hafifletilerek uyarma cezası tecziye edildiği anlaşılmaktadır .
10. Disiplin cezaları, kamu hizmetinin gereği gibi yürütülebilmesi bakımından kamu görevlilerinin mevzuat uyarınca yerine getirmek zorunda oldukları ödev ve sorumlulukları ifa etmemeleri veya mevzuatta yasaklanan fiillerde bulunmaları durumunda uygulanan yaptırımlar olup, memurların özlük hakları üzerinde doğrudan ve önemli sonuçlar doğurmaları sebebiyle sübjektif ve bireysel etkileri bulunduğu gibi kamu görevinin gereği gibi sürdürülmesi ve kamu düzeninin sağlanması bakımından objektif ve kamusal öneme sahiptir . Bu bakımdan disiplin soruşturmalarının
5 / 8yapılmasında izlenecek yöntem, ceza verilecek fiiller ve ceza vermeye yetkili makam ve kurullar
pozitif olarak mevzuatla belirlenmiş, doktrin ve yargısal içtihatlarla da konu ile ilgili disiplin hukuku ilkeleri oluşturulmuştur .
11. Danıştay’ın E :2016 / 17908 ve K:2017 / 88 sayılı kararında, “… Disiplin cezaları, kamu hizmetinin gereği gibi yürütülebilmesi bakımından kamu görevlilerinin mevzuat uyarınca yerine getirmek zorunda oldukları ödev ve sorumlulukları ifa etmemeleri veya mevzuatta yasaklanan fiillerde bulunmaları durumunda uygulanan yaptırımlar olup, memurların özlük hakları üzerinde doğrudan ve önemli sonuçlar doğurmaları sebebiyle sübjektif ve bireysel etkileri bulunduğu gibi kamu görevinin gereği gibi sürdürülmesi ve kamu düzeninin sağlanması bakımından objektif ve kamusal öneme sahiptirler . Bu bakımdan disiplin soruşturmalarının yapılmasında izlenecek yöntem, ceza verilecek fiiller ve ceza vermeye yetkili makam ve kurullar açıkça belirlenmiştir . Her idari işlemde olduğu gibi disiplin cezasının tesisinde de işlemin yetkili makam tarafından yapılması, yetkilerin kanunun çizdiği sınırlar içinde şekil, sebep, konu ve maksat unsurlarına uygun olarak kullanılması idare hukukunun bilinen ilkelerindendir .” ifadelerine yer verilmiştir .
12. Bu doğrultuda, idarenin göndermiş olduğu belgeler incelendiğinde, fiilin işlendiğinin öğrenilmesinden itibaren disiplin amiri olan Yüksekokul Müdürünce ivedilikle bir soruşturmacı tayin edilerek soruşturmanın başlatıldığı, dolayısıyla soruşturmanın başlatılmasına ilişkin azami süre olan
1 aylık süreye uyulduğu, ilgiliye disiplin cezası vermeden önce mevzuata uygun olarak 7 günlük
savunma süresi verildiği, başvuranın savunması alındıktan sonra soruşturmanın kapsamının geniş olması ve başka öğretim görevlilerini de içermesi sebebiyle 2 ay içinde sonuçlandırılamadığı ancak mevzuata uygun şekilde ek süre talep edildiği ve bu çerçevede sonuçlandırıldığı tespit edilmiştir .
Dolayısıyla meri mevzuat kapsamında idari işlemin şekil ve yetki unsuru yönünden de herhangi bir hukuka aykırılık tespit edilememiştir .
13. Erasmus Öğrenim ve Staj Hareketliliği Yabancı Dil Sınavının; ÇOMÜ Rektörlüğüne bağlı, Dış
İlişkiler Ofisi Bünyesinde, ÇOMÜ Yabancı Diller Yüksek Okulu (YADYO) ile birlikte her yıl belirli bir tarihte, yılda bir kez yapılan, Üniversitenin tüm birimlerinden öğrencilerin sınava başvurabildiği ve başarılı olmaları halinde, öğrenimlerinin en az bir döneminde yurtdışında eğitim alabildiği ve bu sebeple de söz konusu sınava talebin yoğun olduğu ve dolayısıyla da sınavın oldukça rekabetçi olduğu bir sınav olduğu anlaşılmaktadır . Bu bilgilere ek olarak söz konusu sınav 2009 yılından beri bahsi geçen YADYO tarafından organize edildiğinden işleyişine ilişkin belirli bir tecrübenin hâsıl olduğu hem idareciler hem de öğretim görevlileri açısından kabul edilmektedir .
14. Başvuranın söz konusu sınavda kendisine verilen görevin sadece ‘gözetmenlik’ olarak bildirildiği, bu sebeple sınavın değerlendirme aşamasında görevli ve yetkili olmadığı, bundan dolayı da sınavın değerlendirme aşamasında kendisinin kusuru ile yapılan yanlış işlemlerden sorumlu tutulamayacağı iddiasına yönelik olarak idarenin göndermiş olduğu bilgi ve belgeler ve disiplin soruşturması raporu değerlendirildiğinde, başvuranın söz konusu sınav kapsamında ilk kez görevlendirilmediği, bu sınavın organizasyonunun niteliği itibariyle rutin sınavlardan farklı olduğu, farklı bir sistemin uygulandığı, bu sistemin ise sınav günü sözlü talimatlar ile görevlilere hatırlatıldığı, uzun zamandır görev alınan ve olağan sınavlardan farklı olarak uygulanan söz konusu sınavın bu olağan dışı niteliği sebebiyle görevlilere farklı ücret ödendiği, sınavın hafta sonu ve bir günde tamamlanacak biçimde organize edildiği, söz konusu Meslek Yüksekokulunda topyekûn bir
6 / 8işbirliğini ve özveriyi zorunlu kıldığı anlaşılmıştır .
15. Ayrıca idarenin söz konusu sınav sonuçlarında topluca bir yanlışlığın yapılmış olmasının adı geçen meslek yüksekokulunun itibarını zedelediği, öğrencilerin nezdinde güvenilirliğini sarstığı, bu sebeple de ortaya çıkan yanlış işlemlerin ivedilikle düzeltilmekle birlikte tekrarlanmasını önlemek amacıyla, ilgili sınavı yürüten ve hatalı işlem yapan öğretim görevlileri hakkında soruşturma başlattığı ve bu doğrultuda da disiplin cezası tecziye edildiği anlaşıldığından idari işlemin amaç ve sebep unsurları yönünden de herhangi bir hukuka aykırılık tespit edilememiştir .
16. Bu açıklamalar çerçevesinde sonuç olarak, İdarenin başvurana tecziye ettiği disiplin cezasına ilişkin yapmış olduğu iş ve işlemlerin hukuka aykırı olmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır .
– Erasmus Öğrenim ve Staj Hareketliliği Yabancı Dil Sınavının Uygulama Sürecinin Hukuka
Uygun Şekilde Organize Edilmesi Talebine İlişkin Hukuki Değerlendirme 17. Anayasanın 2 nci maddesinde Devletin temel nitelikleri arasında hukuk devleti ilkesine yer verilmiş olup, hukuk devletinin temel ilkelerinden biri “belirlilik”tir . Bu ilkeye göre, hukuki düzenlemelerin hem kişiler hem de idare yönünden herhangi bir duraksamaya ve kuşkuya yer vermeyecek şekilde açık, net, anlaşılır, uygulanabilir ve nesnel olması, ayrıca kamu otoritelerinin keyfi uygulamalarına karşı koruyucu önlem içermesi de gereklidir . Belirlilik ilkesi, hukuksal güvenlikle bağlantılı olup hukuk güvenliği, normların öngörülebilir olmasını, bireylerin tüm eylem ve işlemlerinde devlete güven duyabilmesini, devletin de yasal düzenlemelerde bu güven duygusunu zedeleyici yöntemlerden kaçınmasını gerekli kılar (AYM, 17/ 04/ 2008 tarihli, E .2005/ 5, K.2008/ 93 sayılı kararı) .
18. Bu doğrultuda idarelerin kamu hizmetinin yürütülmesinde aksaklıkları gidermek üzere önceden bir takım düzenlemeler yapması, işleyiş esnasında ortaya çıkabilecek hukuka aykırılıkları giderici önlemler almasının zaruriliği açıktır . Erasmus Öğrenim ve Staj Hareketliliği Yabancı Dil Sınavı, ilgili idarece gönderilen bilgi ve belgelerden de anlaşıldığı gibi rutin sınavlardan farklı, farklı bir sistemin uygulandığı, hem öğrenciler hem de öğretim görevlileri için normal işleyişin dışında bir prosedürün izlendiği istisnai bir sınavdır . Bu sebeple sınavın yürütülmesine ilişkin resmi talimatların ve işleyişin yazılı olarak ilanı ve ilgililere tebliği hem hukuk devleti ilkesinin hem iyi yönetim ilkelerinin gereğidir .
19. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; İdarenin başvuranın kendisine tecziye edilen uyarma cezasının iptali talebine ilişkin yapmış olduğu iş ve işlemlerin hukuka aykırı olmadığı, ancak hukuk devleti ve öngörülebilirlik ilkelerinin gereği olarak Erasmus Öğrenim ve Staj
Hareketliliği Yabancı Dil Sınavının işleyişine ilişkin yazılı düzenlemeler yapılması gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır .
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 20. İyi yönetim ilkelerine 28/ 03/ 2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan
Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında
Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; İdarenin
Kurumumuz tarafından istenilen bilgi ve belgeleri süresi içinde ve gerekçeli olarak gönderdiği, ayrıca idarenin başvuranla ilgili işlemlerinde “kararların gerekçeli olması”, “kararın
7 / 8geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun davrandığı , ancak İdarenin başvurana verdiği
cevapta hangi sürede hangi mercilere başvurabileceğini göstermediği bu nedenle “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup, İdareden bundan böyle bu ilkeye de uyması beklenmektedir .
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
21. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Kararın başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Çanakkale İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır .
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE;
Erasmus Öğrenim ve Staj Hareketliliği Yabancı Dil Sınavının yürütülmesine ilişkin tedbirler alınması yönünde ÇANAKKALE ONSEKİZ MART ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜNE
TAVSİYEDE BULUNULMASINA,
Kararın başvurana ve ÇANAKKALE ONSEKİZ MART ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜNE tebliğine,
6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 20. inci maddesinin üçüncü fıkrası
uyarınca, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Rektörlüğünce bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içerisinde kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi .
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi