|
ÖZET: Başvuran, Munzur Üniversitesi’nde geçici görevde bulunduğu süre zarfında aldığı disiplin cezasının iptalini talep etmektedir. 12 Ocak 2023 tarihinde başlatılan disiplin soruşturması sonucunda, kendisine kınama cezası verilmiş ve bu cezaya itirazı, Disiplin Kurulu tarafından reddedilmiştir. Başvuran, cezanın hukuki dayanağının yetersiz olduğunu, kendisine yöneltilen suçlamaların belgelerle desteklenmediğini ve 30 yıllık memuriyetinde herhangi bir disiplin cezası almadığını vurgulamaktadır.
Munzur Üniversitesi Rektörlüğü, disiplin soruşturmasının 2547 Sayılı Kanun ve 657 Sayılı Kanun çerçevesinde yürütüldüğünü, başvuranın görevini yerine getirmekte kusurlu davrandığını belirtmiştir. Soruşturma raporunda, başvuranın belirli görevleri yerine getirmediği ve bu nedenle kınama cezasının verilmesi gerektiği ifade edilmiştir. Ancak, başvuranın geçmişteki olumlu çalışmaları ve ödülleri göz önünde bulundurularak, cezanın hafifletilmesi önerilmiştir. Sonuç olarak, başvuranın talebi kısmen reddedilmiş, ancak geçmiş hizmetleri ve başarı belgeleri dikkate alınarak cezanın bir derece hafifletilmesi yönünde Munzur Üniversitesi Rektörlüğü’ne tavsiyede bulunulmuştur. İdarenin bu karar üzerine 30 gün içinde işlem yapması gerekmektedir. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2023/15770-S.23.24817
BAŞVURU NO : 2023/8880
KARAR TARİHİ : 11.12.2023
KISMEN TAVSİYE KISMEN RET KARARI ,TCKN:
Adres:
BAŞVURUYA KONU İDARE : MUNZUR ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜ
BAŞVURUNUN KONUSU : Tarafına verilen disiplin cezasının kaldırılması talebi hk.
BAŞVURU TARİHİ : 20.06.2023
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran özetle; Aralık 2016 tarihinden beri Munzur Üniversitesi ve Daire
Başkanlığında geçici görevlendirme ile olarak görev yaptığını, 12 Ocak 2023 tarihli yazı ile hakkında başlatılan soruşturma gerekçesiyle Munzur Üniversitesi Öğrenci İşleri Daire Başkanlığında olarak görev yapması gerektiğinin bildirildiğini, Kütüphane personeli
23.11.2022 tarihli şikayet dilekçesi nedeniyle Rektörlük Makamınca soruşturma başlatıldığını ve
soruşturmacı olarak tayin edilen Prof. Dr. soruşturmadan çekilmesi neticesinde görevlendirilen yeni soruşturmacı Prof. Dr. tarafına Kınama Cezası verilmesini teklif ettiğini, bu cezaya 05.03.2023 tarihli itiraz dilekçesi ile itiraz etmesine rağmen, Üniversite Eski Rektörü
Prof. Dr. tarafından kendisine kınama cezasının verildiğini, 17.04.2023 tarihli dilekçe ile verilen cezaya itiraz ederek Disiplin Kurulunun bu cezayı kaldırması yönünde talepte bulunduğunu Disiplin
Kurulunun 23.05.2023 tarih ve – sayılı kararı ile itirazını red ederek verilen cezayı kesinleştirdiğini, ancak verilen cezanın kanuni dayanağının belirtilmediğini, kararda personele talimat verdiğinden bahsedilmesine rağmen bu talimatın yazılı mı yoksa sözlü mü olduğunun ayrıntısına girilmediğini yazılı talimat ise şikayetçinin ilgi yazıyı eklemesi gerektiğini ancak böyle bir talimat vermediği için böyle bir belgenin de bulunmadığını ancak yine de kararın aleyhine olduğunu, yine kararda personele baskı uyguladığından bahsedilse de baskının niteliğinden bahsetmediğini, şikayetçinin suçlamada bulunurken, suçlamasına dayanak olacak kendisine ait yazılı ve imzalı bir belge sunmadığını, Kütüphane Güvenlik
Sistemi Cihazının 21.11.2022 tarihli belge ile Üniversitenin kütüphanesine satın alma yolu ile değil, bağış olarak geldiğini, Üniversitenin bütçesinden hiçbir harcama yapılmadığını, 30 yıllık memuriyetinde hiç soruşturma geçirmediğini bilakis takdir ve teşekkür belgelerinin olduğunu bunları sunmuş olmasına rağmen hakkında olumlu değerlendirmede bulunulmadığını belirterek, tarafına verilen kınama cezasının kaldırılmasını talep etmektedir.
/
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Başvuruya konu iddia hakkında istenen bilgi ve belge talep yazımıza istinaden Munzur Üniversitesi
Rektörlüğü tarafından gönderilen cevabi yazıda özetle;
2.1. Başvuran hakkında yürütülen disiplin soruşturmasının 2547 Sayılı Kanunun 53. maddesi yollamasıyla
657 Sayılı Kanunun 125. maddeleri uyarınca başlatıldığı,
2.2. Başvuranın, 2547 Sayılı Kanunun 125/b-a maddesine göre “verilen görev ve emirlerin tam ve zamanında yapılmasında, görev mahallinde kurumlarca belirlenen yerine getirilmesinde kusurlu davrandığınız” fiilini işlediği, işlenen fiillerin niteliği ve yoğunluğu nedeniyle bir alt ceza verilmesine yer olmadığına, bu nedenle “Kınama” cezası verilmesine karar verildiği
açıklamalarına yer verilmiş ve başvuran hakkında düzenlenen soruşturma raporu yazı ekinde gönderilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 2709 sayılı T.C. Anayasası’nın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir.
Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler…”,
4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikayet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”,
5. 14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 5.1. “Disiplin cezalarının çeşitleri ile ceza uygulanacak fiil ve haller” başlıklı 125 inci maddesinde, “Devlet memurlarına verilecek disiplin cezaları ile her bir disiplin cezasını gerektiren fiil ve haller şunlardır:…
B – Kınama: Memura, görevinde ve davranışlarında kusurlu olduğunun yazı ile bildirilmesidir.
Kınama cezasını gerektiren fiil ve haller şunlardır:
a) Verilen emir ve görevlerin tam ve zamanında yapılmasında, görev mahallinde kurumlarca belirlenen usul ve esasların yerine getirilmesinde, görevle ilgili resmi belge, araç ve gereçlerin korunması, kullanılması ve bakımında kusurlu davranmak, …
Geçmiş hizmetleri sırasındaki çalışmaları olumlu olan ve ödül veya başarı belgesi alan memurlar için verilecek cezalarda bir derece hafif olanı uygulanabilir.”
5.2. “Disiplin cezası vermeye yetkili amir ve kurullar” başlıklı 126 ncı maddesinin birinci fıkrasında, “ Uyarma, kınama ve aylıktan kesme cezaları disiplin amirleri tarafından; kademe ilerlemesinin
durdurulması cezası, memurun bağlı olduğu kurumdaki disiplin kurulunun kararı alındıktan sonra, atamaya yetkili amirler il disiplin kurullarının kararlarına dayanan hallerde Valiler tarafından verilir.”,
5.3. “İtiraz” başlıklı 135 inci maddesinde, “Disiplin amirleri tarafından verilen uyarma, kınama ve aylıktan kesme cezalarına karşı disiplin kuruluna, kademe ilerlemesinin durdurulması cezasına karşı yüksek disiplin kuruluna itiraz edilebilir.
İtirazda süre, kararın ilgiliye tebliği tarihinden itibaren yedi gündür. Süresi içinde itiraz edilmeyen disiplin cezaları kesinleşir.
İtiraz mercileri, itiraz dilekçesi ile karar ve eklerinin kendilerine intikalinden itibaren otuz gün içinde kararlarını vermek zorundadır.
İtirazın kabulü hâlinde, disiplin amirleri kararı gözden geçirerek verilen cezayı hafifletebilir veya tamamen kaldırabilirler.”,
düzenlemelerine yer verilmiştir.
IV. KAMU DENETÇİSİ SN. SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİNE ÖNERİSİ
6. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; Başvuranın iddiaları, İdarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek hazırlanan
Kısmen Tavsiye Kısmen Ret Karar Önerisi Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 7. Başvuran, Şube Müdürü olarak görev yaptığı sırada 12 Ocak 2023 tarihli yazı ile hakkında başlatılan soruşturma sonucu kınama cezası aldığını ve 30 yıllık memuriyetinde hiç soruşturma geçirmediği bilakis takdir ve teşekkür belgelerinin olmasına rağmen hakkında olumlu değerlendirmede bulunulmadığını belirterek, tarafına verilen kınama cezasının kaldırılmasını talep etmektedir.
8. Dosya kapsamında yapılan incelemede; 8.1. Başvuran hakkında “güvenlik sistemlerinin alıma çıkılmadan alınıp kurulduğu, kurulum yapıldıktan sonra dilekçe sahibi ve çalışma arkadaşlarına alım sürecini başlatmaları yönünde talimat verildiği, malzeme geldikten sonra alım sürecinin başlatıldığı ve herhangi bir resmi görevlendirme yapılmadan teknik şartname hazırlanarak imzalanması yönünde personele baskı yapıldığı” iddialarıyla başlatılan disiplin soruşturması neticesinde 27/03/2023 tarihli soruşturma raporunun düzenlendiği,
8.2. Disiplin Soruşturma Raporu’nun ‘Değerlendirme’ kısmında özetle; “ Firmasının anılan sistemi sonradan bağış olarak deklere etmesinden dolayı bir kamu zararının oluşmadığı, ancak cihaz kurulumunu
27.10.2022 tarihinde yaparken 25.10.2022 tarihli irsaliye kesildiği ve bağış yazısının Üniversitenin
sistemine 12.01.2023 tarihinde girildiği ve anılan firmanın resmi bağış prosedürünü takip ettiğine dair herhangi bir belgeye rastlanılmadığı, Güvenlik sistemlerinin alıma çıkılmadan kurulduğu, kurulumdan sonra bölüm çalışanlarına alım sürecinin başlatılması yönünde talimat verildiği gerek tanık ifadeleriyle gerekse de kanıtlarla sürecin ve
Daire Başkanı . ’nin talimatı ve . ’nin bilgisi dahilinde gerçekleştiği iddialarının
sübuta erdiği ancak söz konusu süreçte kamu zararının oluşmamasının dikkate alındığı” ifade edilmektedir.
8.3. Disiplin Soruşturma Raporu’nun ‘Sonuç’ kısmında ise özetle; başvuranın disiplin açısından 657 sayılı
Devlet Memurları Kanununun 125/B-(a) maddesinde yer alan “Verilen emir ve görevlerin tam ve zamanında yapılmasında, görev mahallinde kurumlarca belirlenen usul ve esasların yerine getirilmesinde, görevle ilgili resmi belge, araç ve gereçlerin korunması, kullanılması ve bakımında kusurlu davranmak,” hükmü uyarınca kınama cezası ile tecziyesi yönünde teklifte bulunulduğu,
8.4. 2547 Sayılı Kanunun 125/b-a maddesine göre “verilen görev ve emirlerin tam ve zamanında yapılmasında, görev mahallinde kurumlarca belirlenen usul ve esasların yerine getirilmesinde kusurlu davranma” fiilini işlediği sübuta eren başvurana işlenen fiillerin niteliği ve yoğunluğu nedeniyle bir alt ceza verilmesine yer olmadığına karar verilerek bir alt cezanın verilmediği,
8.5. Başvuran tarafından yapılan itiraza istinaden Munzur Üniversitesi Üniversite Disiplin Kurulunun
23.5.2023 tarih ve – / sayılı Kararı ile itirazın reddedildiği
anlaşılmıştır.
9. Kamu görevlilerinin disipline aykırı eylem ve işlemleri nedeniyle haklarında disiplin cezası verilebilmesi için, anılan eylem ve işlemlerin sübut bulup bulmadığının usulüne göre yürütülen soruşturma ile ortaya konulması, tespit edilen disipline aykırı davranışlar nedeniyle de yasada öngörülen cezanın verilmesi disiplin hukukunun temel ilkelerindendir.
10. Somut olayda, Üniversite Rektörlüğü’nün soruşturma emri kapsamında yapılan soruşturma neticesinde; söz konusu Daire Başkanlığında çalışan . . . . ve . ’nın ifadelerine başvurulduğu, ayrıca
Firmasının mailleri, Firması ile beraber 3 farklı firmanın gönderdiği fiyat teklifleri ardından
Firmasına ait bağış yazısı vb belgelerin incelendiği tüm bunların sonucunda iddiaların sübuta erdiği ve bu nedenle başvurana 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 125/B-(a) maddesi uyarınca kınama cezası verildiği ve bir alt ceza uygulanmadığı anlaşılmaktadır.
11.Soruşturma usul yönünden incelendiğinde disiplin soruşturmasına konu olayın 27.10.2022 tarihinde gerçekleştiği . ’ye ait şikâyet dilekçesinin 23.11.2022 tarihinde rektörlüğe verildiği ve Rektörlüğün
28.11.2022 tarih ve sayılı soruşturma talep yazısıyla sürecin başlatıldığı, başvurandan savunmasının
alındığı ve ceza verildikten sonra karar karşı kaç gün içerisinde nereye itiraz edebileceğinin kişiye bildirildiği görülmektedir. Bununla birlikte, Kurumumuza yapılan ‘Kınama’ cezasının hukuksuz bir şekilde verildiği, başvuranın iddialarında yer aldığı gibi hakkında yapılan soruşturmada taraflı davranıldığı dair herhangi bir bilgi ve belgeye de rastlanılamadığı dolayısıyla bahsi geçen soruşturmanın usul ve esaslara uygun olarak yapıldığı ancak DMK 125. maddede yer alan “Geçmiş hizmetleri sırasındaki çalışmaları olumlu olan ve ödül veya başarı belgesi alan memurlar için verilecek cezalarda bir derece hafif olanı uygulanabilir.” hükmü gereği başvuranın daha önce ceza almamış olması ve sahip olduğu takdir/teşekkür belgelerinin değerlendirilmediği görülmektedir.
12. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; Başvuran hakkında yürütülen disiplin soruşturması kapsamında alınan tanık ifadeleri ve belgeler neticesinde başvuranın bağışa dair prosedürleri usule uygun işletmediğinin sübuta erdiği anlaşıldığından, başvuran hakkında yürütülen disiplin soruşturması süreci ile ilgili olarak esas ve usul açısından mevzuata aykırılık teşkil eden bir unsur bulunmadığı soruşturma safahatının ve sonucunda verilen disiplin cezasının mevzuata uygun olduğu ancak geçmiş hizmetleri sırasındaki çalışmaları olumlu olan ve başarı belgelerine sahip olan başvuran için verilen cezanın bir derece hafif olanının uygulanması gerektiği sonucuna varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 13. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi
Yönetim İlkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup, söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmede; başvuru kapsamında Kurumumuzun bilgi ve belge talebine süresi içinde cevap verildiği anlaşılmıştır.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
14. 6328 sayılı Kanun’un 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca başvurunun Kurumumuz tarafından reddedilmesi hâlinde, durmuş olan dava açma süresi gerekçeli ret kararının ilgiliye tebliğinden itibaren kaldığı yerden işlemeye başlayacaktır. 21 inci maddenin ikinci fıkrası uyarınca ise tavsiye kararı üzerine otuz gün içinde herhangi bir işlem tesis edilmez veya eylemde bulunulmaz ise durmuş olan dava açma süresi kaldığı yerden işlemeye başlayacaktır. Buna göre; ilgili idarenin eylem ve işlemlerine karşı dava açma süresinden arta kalan sürede Erzurum İdare Mahkemesinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçe ve dosyanın kapsamına göre;
Başvuranın talebinin REDDİNE;
Başvurana ait geçmiş hizmetleri sırasındaki çalışmaları, daha önce ceza almamış olması ve sahip olduğu başarı belgelerinin göz önünde tutularak verilen cezada bir derece hafif olanının uygulanması yönünde
MUNZUR ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜNE TAVSİYEDE BULUNULMASINA
6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 20 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca; idare
tarafından bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna,
Kararın Başvurana ve gereği için MUNZUR ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜNE tebliğine,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi