ÖZET: Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi Ziraat Fakültesi’nde görevli başvuran, hakkında yapılan disiplin soruşturması sonucunda verilen kademe ilerlemesinin durdurulması cezasının hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğunu iddia ederek cezanın iptalini talep etmiştir. Başvuran, daha önce açtığı davayı kazanmış olmasına rağmen, yeniden yapılan disiplin soruşturmasında tekrar ceza almıştır.

Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuranın iddialarını ve idarenin açıklamalarını değerlendirerek, disiplin cezasının verilmesi sürecinin hukuka uygun olduğunu belirlemiştir. Disiplin kurulunun kararları, ilgili mevzuata uygun olarak alınmış ve başvuranın savunma hakkı da tanınmıştır.

Sonuç olarak, başvuranın talebinin reddedilmesi işleminin hukuka ve hakkaniyete aykırı olmadığına karar verilmiştir. Bu durum, disiplin cezasının yargı kararıyla iptal edilmesi sonrası yeniden ceza tesis edilmesinin mümkün olduğunu gösteren 2547 sayılı Kanun’un hükümleri çerçevesinde değerlendirilmiştir.

T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU

(OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2023/9120-S.23.14729

BAŞVURU NO : 2023/6276

KARAR TARİHİ : 21/07/2023

RET KARARI

BAŞVURUYA KONU İDARE : ISPARTA UYGULAMALI BİLİMLER ÜNİVERSİTESİ

REKTÖRLÜĞÜ

Disiplin cezasının iptal edilmesi talebi hk.

BAŞVURUNUN KONUSU :

BAŞVURU TARİHİ : 03/05/2023

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Kurumumuza yaptığı başvuruda başvuran, hakkında yapılan şikayet üzerine yapılan soruşturma hakkında açmış olduğu davayı kazanması üzerine yeniden yapılan disiplin soruşturması neticesinde de cezayla tecziye edildiğini, verilen cezanın hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğunu belirtmektedir. Başvuran

Kurumumuzdan disiplin cezasının kaldırılmasını talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Isparta Uygulamalı bilimler Üniversitesinin 12/06/2023 tarihli ve sayılı yazısında; 2.1. Başvuran hakkında verilen şikayet dilekçesi üzerine Ziraat Fakültesi Dekanlığının 15/10/2021 tarihli ve sayılı yazısı ile soruşturma başlatıldığını, Ziraat Fakültesi Disiplin Kurulunda yapılan değerlendirmede başvurana 657 sayılı Kanun’un 125 inci maddesi kapsamınsa 1 yıl süreyle kademe ilerlemesinin durdurulması cezasının verildiği ve daha önce iki ayrı disiplin cezası almış olması nedeniyle bu cezada indirime gidilmediği, başvurana Dekanlığın 03/01/2022 tarihli yazısının 04/01/2022 tarihinde tebliğ edildiği, başvuranın cezaya ilişkin reddinin 01/02/2022 tarihinde Üniversite Disiplin kurulunca reddedildiği, başvuranın açtığı iptal davası sonucunda disiplin cezasının iptal edildiği, 2.2. Fakülte Disiplin Kurulunun mahkemenin iptal kararını uygulamak üzere 17/02/2023 tarihli ve sayılı kararı aldığı, Kurulun 20/02/2023 tarihli kararıyla başvurandan tekrar savunma istediği, başvuranın savunmasını 28/02/2023 tarihinde sunduğu, Kurulun 2/03/2023 tarihli ve sayılı Kararı ile başvurana

bir yıl süreyle kademe ilerlemesinin durdurulması cezasının verildiği, kararın başvurana Dekanlığın 07/03/2023 tarihli ve sayılı yazı ile 10/03/2023 tarihinde tebliğ edildiği, 2.3. Başvuranın 13/03/2023 tarihli dilekçesiyle disiplin cezasına itiraz ettiği, Üniversite Disiplin kurulunun 20/03/2023 tarihli ve sayılı kararı ile itirazın reddedildiği, bu kararın başvurana 31/03/2023 tarihinde tebliğ edildiği, açıklamalarına yer verilmektedir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında;

“Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi

Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”, 4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir…”, 5. 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun “Genel esaslar” başlıklı 53 üncü maddesinin 1 inci fıkrasının (a) ve (b) bentlerinde “a… dekan, fakültenin; enstitü ve yüksekokul müdürleri, enstitü ve yüksekokulların; kadrosu bulunan uygulama araştırma merkezi ile bağımsız enstitü müdürleri, uygulama araştırma merkezi ile enstitünün; bu birimlerin genel sekreter veya sekreterleri de bağlı birim personelinin disiplin amirleridir…. Memurlar hakkında ise 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 125 inci maddesi uygulanır.”, “Zamanaşımı” başlıklı 53/C maddesinin son fıkrasında “Disiplin cezasının yargı kararıyla iptal edilmesi hâlinde, kararın idareye ulaştığı tarihten itibaren kalan disiplin ceza zamanaşımı süresi içerisinde, zamanaşımı süresinin dolması veya üç aydan daha az süre kalması hâlinde en geç üç ay içerisinde karar gerekçesi dikkate alınarak yeniden disiplin cezası tesis edilebilir.”, “Disiplin cezası verme yetkisi” başlıklı 53/Ç maddesinin 1 inci fıkrasının (a) ve (b) bentlerinde “Disiplin cezası vermeye yetkili amir ve kurullar şunlardır: a) Uyarma ve kınama cezaları sıralı disiplin amirleri tarafından, rektörler ve bağımsız vakıf meslek yüksekokulu müdürleri hakkında Yükseköğretim Kurulu Başkanı tarafından verilir. b)

Aylıktan veya ücretten kesme ve kademe ilerlemesinin durdurulması veya birden fazla ücretten kesme cezaları kişinin görevli olduğu birimdeki disiplin kurulu kararı ile verilir. (4) Savunma istemine ilişkin yazıda, süresi içinde yapılmaması hâlinde savunma hakkından vazgeçilmiş sayılacağı belirtilir. (5) Kademe ilerlemesinin durdurulması cezasına ilişkin soruşturma süreci sonunda disiplin amiri savunmayı aldıktan sonra soruşturma dosyasını disiplin kuruluna gönderir.”, “Disiplin kurullarının teşekkülü” başlıklı 53/E maddesinin 1 inci fıkrasında “…Üniversiteye bağlı birimlerin yönetim kurulları disiplin kurulu olarak görev yapar…” “İtiraz” başlıklı 53/F maddesinin 1 inci fıkrasının (a) bendinde “Disiplin cezalarına itiraz edilebilecek amir ve kurullar şunlardır: Uyarma ve kınama cezalarına karşı itiraz, ilgilinin görevli olduğu birimin disiplin kuruluna, rektör tarafından verilen uyarma ve kınama cezalarına karşı üniversite disiplin kuruluna, rektörler ve bağımsız vakıf meslek yüksekokulu müdürleri için Yüksek Disiplin

Kuruluna yapılabilir. Cezayı veren disiplin amiri disiplin kurullarına katılamaz”

6. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun “Disiplin cezalarının çeşitleri ile ceza uygulanacak fiil ve haller” başlıklı 125 inci maddesinin 1 inci fıkrasının (D) bendindin (l) altı bendinde “Kademe ilerlemesinin durdurulması : Fiilin ağırlık derecesine göre memurun, bulunduğu kademede ilerlemesinin 1

– 3 yıl durdurulmasıdır. Amirine, maiyetindekilere, iş arkadaşları veya iş sahiplerine hakarette bulunmak veya bunları tehdit etmek,”, 7. Devlet Memurları Disiplin Yönetmeliği’nin 9 uncu maddesinin 1 inci fıkrasının (c) bendinde

“Disiplin kurulu, bir başkan ve dört üye ile varsa memurun üyesi olduğu sendikanın temsilcisinden oluşur.”

“Savunma” başlıklı 30 uncu maddesinin ilk üç fıkrasında “Memura savunma hakkı tanınmadan disiplin cezası verilemez. Savunma, soruşturma sürecinin son aşamasında disiplin amiri tarafından istenir. (2)

Savunma, memur hakkındaki iddialar, bu iddiaların dayandığı deliller, isnat edilen fiil veya hâllerin hukuki nitelendirmesi ve 657 sayılı Kanunun 125 inci maddesinde sayılan fiil veya hâllerden hangisinin kapsamına girdiği bent ve alt bent belirtilerek istenir. (3) Memur, yetkili kurulun veya disiplin amirinin yedi günden az olmamak üzere verdiği süre içinde veya belirtilen bir tarihte savunmasını yapar.”, “Disiplin cezalarına itiraz” başlıklı 35 inci maddesinin ilk iki fıkrasında “Disiplin amirleri tarafından verilen uyarma, kınama ve aylıktan kesme cezalarına karşı disiplin kuruluna, kademe ilerlemesinin durdurulması cezasına karşı yüksek disiplin kuruluna itiraz edilebilir. (2) İtirazda süre, kararın ilgiliye tebliği tarihinden itibaren yedi gündür.” 8. Üniversitelerde Akademik Teşkilât Yönetmeliği’nin “Fakülte Yönetim Kurulu” başlıklı 19 uncu maddesini birinci fıkrasında “Fakülte yönetim kurulu, dekanın başkanlığında fakülte kurulunun üç yıl için seçeceği üç profesör, iki doçent ve bir yardımcı doçentten oluşur.” düzenlemelerine yer verilmiştir.

IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ

9. Kamu Denetçisi tarafından, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvuru konusuna ilişkin hazırlanan Ret Karar Önerisi

Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 10. Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi Ziraat Fakültesi kadrosunda bulunan ve Nöro Bilim

Uygulama ve Araştırma Merkezinde bilgisayar işletmeni kadrosunda bulunan başvuran, hakkında yapılan şikayet üzerine başlatılan soruşturma hakkında açmış olduğu davayı kazanması üzerine yeniden yapılan disiplin soruşturması neticesinde de cezayla tecziye edildiğini, verilen cezanın hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğunu belirtmektedir. Başvuran Kurumumuzdan disiplin cezasının kaldırılmasını talep etmektedir.

11. 2547 sayılı Kanun’da fakültelerde dekanların disiplin amiri olduğunu, bu birimlerde görevli memurlar hakkında 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 125 inci maddesinin uygulanacağı, disiplin cezasının yargı kararıyla iptal edilmesi hâlinde, kararın idareye ulaştığı tarihten itibaren kalan disiplin ceza zamanaşımı süresi içerisinde karar gerekçesi dikkate alınarak yeniden disiplin cezası tesis edilebileceği düzenlenmiştir. Kanun’da ayrıca, kademe ilerlemesinin durdurulması cezalarının kişinin görevli olduğu

birimdeki disiplin kurulu kararı ile verileceği, soruşturma süreci sonunda disiplin amirinin savunmayı aldıktan sonra soruşturma dosyasını disiplin kuruluna göndereceği, kınama cezalarına karşı itiraz, ilgilinin görevli olduğu birimin disiplin kuruluna itiraz edebileceği düzenlenmiştir.

12. 657 sayılı Kanun “İş arkadaşlarına, maiyetindeki personele ve iş sahiplerine kötü muamelede bulunmak” kademe ilerlemesinin durdurulmasıyla tecziyeyi hüküm altına almaktadır.

13. Devlet Memurları Disiplin Yönetmeliği’nde memura savunma hakkı tanınmadan disiplin cezası verilemeyeceği, memurun yetkili kurulun veya disiplin amirinin yedi günden az olmamak üzere verdiği süre içinde veya belirtilen bir tarihte savunmasını yapacağı, cezaya itirazda sürenin kararın ilgiliye tebliği tarihinden itibaren yedi gün olduğu hüküm altına alınmıştır.

14. Akademik Teşkilat Yönetmeliği ve Devlet Memurları Disiplin Yönetmeliği birlikte değerlendirildiğinde fakültelerde Fakülte Disiplin Kurulunun fakülte yönetimden oluşacağı, disiplin kurulunun bir başkan ve dört üye ile varsa memurun üyesi olduğu sendikanın temsilcisinden oluşacağı belirlenmiştir.

15. Başvuru konusu olayda Ziraat Fakültesi tarafından yürütülen disiplin soruşturması sonucunda verilen

Ziraat Fakültesi Disiplin Kurulunun 30/12/2021 tarihli kademe ilerlemesinin durdurulması cezasının reddine dair 01/02/2022 tarihli ve sayılı Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi Disiplin Kurulu kararına karşı açılan davada davacıya usulüne uygun savunma hakkı verilmediği gerekçesiyle tecziye işleminin iptal edildiği görülmüştür.

16. Mahkeme kararı sonrasında ise 2547 sayılı Kanun hükmü çerçevesinde iptal kararını uygulamak üzere

Fakülte Disiplin Kurulunca başvurandan son savunmasını istenmesine karar verilip 20/02/2023 tarihli ve sayılı yazı ile başvurandan mahkeme kararı doğrultusunda son savunması talep edilmiştir.

Başvuranın, 28/02/2023 tarihli ve sayılı yazı ile son savunması sunduğu, ayrıca sözlü olarak da savunmasını verdiği görülmektedir.

17. Kurulun 2/03/2023 tarihli ve sayılı Kararı ile başvurana bir yıl süreyle kademe ilerlemesinin durdurulması cezasının verildiği, kararın başvurana Dekanlığın 07/03/2023 tarihli ve sayılı yazı ile 10/03/2023 tarihinde tebliğ edildiği de belirlenmiştir.

18. Kurumumuza sunulan bilgi ve belgelerin incelenmesinden başvuran hakkında mahkeme kararı öncesinde ve sonrasında verilen disiplin cezası işlemi için Fakülte Disiplin Kurulunun hukuka uygun kurulduğu, kararların hukuka uygun alındığı, soruşturma çerçevesinde tanık ifadelerinin hukuka uygun alınıp birbirleriyle tutarlı oldukları değerlendirilmiştir.

19. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; başvuranın talebinin İdare tarafından reddedilmesi işleminin hukuka ve hakkaniyete aykırı olmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 20. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu

Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; İdarenin ‘karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uyduğu tespit edilmiştir.

21. VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

22. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE;

Kararın başvurana ve ISPARTA UYGULAMALI BİLİMLER ÜNİVERSİTESİ

REKTÖRLÜĞÜNE tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi