Diyanet İşleri Başkanlığı atama ve yer değiştirme yönetmeliği kapsamında sağlık ve eş durumu özrüne dayalı nakil talebinin reddi değerlendirmesi (KDK)

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2021/7642-S.21.12218

BAŞVURU NO : 2021/40

KARAR TARİHİ : 18/05/2021

RET KARARI

BAŞVURUYA KONU İDARE : DİYANET İŞLERİ BAŞKANLIĞI

Üsküdar veya Beykoz ilçelerinden birine ailesinin ikametgâhına yakın

BAŞVURUNUN KONUSU :

birime tayininin yapılması yönünde idareye tavsiye kararı verilmesi talebi hakkındadır.

BAŞVURU TARİHİ : 02/01/2021

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Başvuran, Diyanet İşleri Başkanlığına bağlı Beykoz İlçe Müftülüğünde Kuran Kursu öğreticisi olarak görev yapmakta iken Vaizlik sınavını kazandığı dolayısıyla Uşak İli Eşme İlçe Vaizi olarak atandığını, görev yapmakta olduğu idareden sağlık ve eş durumu özrüne bağlı naklen tayin talebinde bulunduğunu, ancak talebinin idarece mevzuata uygun olmayan biçimde yerine getirilmediğini, bu durumdan mağdur olduğu dolayısıyla Üsküdar veya Beykoz ilçelerinden birine ailesinin ikametgâhına yakın birime tayininin yapılması yönünde idareye tavsiye kararı verilmesini talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Diyanet İşleri Başkanlığı’nın 16/02/2021 tarihli ve sayılı yazısında özetle, 2.1. Diyanet İşleri Başkanlığının, Anayasanın 136’ncı maddesinden aldığı yetki çerçevesinde Anayasanın 10’uncu maddesinde de belirtildiği gibi “…Devlet organları ve idare makamları bütün işlemlerinde kanun önünde eşitlik ilkesine uygun olarak hareket etmek zorundadırlar.” hükmü çerçevesinde yerleşim yerlerinde personelin adil ve dengeli dağılımı ilkesi doğrultusunda din hizmeti sunmakta olduğu, Diyanet

İşleri Başkanlığı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliğinin 18’inci maddesinde yer alan, “…yer değiştirme suretiyle atamalarda kadro imkânları ve hizmet gereklerinin dikkate alınması ve memurların grup ve sınıflar arasında adil ve dengeli dağılmasını sağlamak esastır.” hükmü çerçevesinde sınavda başarılı olan personele öncelikli hizmete ihtiyaç duyulan, kadın vaiz bulunmayan ve nüfusu en çok olan il ve ilçelere tercih hakkı verildiği, Başkanlığa bağlı Taşra Teşkilatında münhal bulunan vaiz kadroları için 02/11/2019 tarihinde yazılı ve 06-20/07/2020 tarihleri arasında yapılan sözlü sınavda başarılı olan adayların kendi tercihleri doğrultusunda yerleştirilebilmeleri için 06/08/2020 tarihinde duyuru yayınlandığı, söz konusu duyuruda adaylara münhal bulunan yerler için 15 tercih hakkı verildiği, bu tercihlerinin yanı sıra adaylara

re’sen yerleştirilerek atanmayı kabul edip etmediklerine dair tercih dışı ek bir seçenek daha sunularak istekleri dışında re’sen yerleştirilmelerinin önüne geçildiği, ayrıca duyurunun 9’uncu maddesinde belirtilen, “Re’sen yerleştirilerek atanmayı kabul ediyorum seçeneğini işaretleyen adaylar ile tercihlerinden birine yerleşenlerden bulunduğu yerde mazereti (sağlık, eş durumu ve diğer mazeretler dâhil) devam eden adaylar atandığı yere başladığı takdirde asgari hizmet süresini tamamlamadan hiçbir nedenle nakil talebinde bulunamayacaklardır.” hükmü gereği kendi istekleriyle yeni görevine başlayan personelin, asgari hizmet süresini tamamlamadan herhangi bir mazerete istinaden nakil talebinde bulunamayacakları açıkça belirtildiği, Başkanlık, atama işlemlerinin bütün aşamalarında yazılı ve sözlü olarak adayları bilgilendirerek atamanın şartları, hangi il ve ilçelere atama yapılacağı, kaç tercihte bulunulabileceği, yer tespiti sonucu ataması yapılan adayların feragat dilekçesi vererek eski unvanlarında kalabilecekleri, ancak yeni görev yerlerine başlamaları halinde asgari süreyi tamamlamadıkça yer değişikliğinin yapılamayacağının yayımlanan duyuruda belirtilmiş olduğu, bu duyuruda belirtilen hükümler çerçevesinde; hiç tercih yapmayan, re’sen atamayı kabul etmeyip tercihlerine yerleşemeyen ve yerleştiği il ve ilçelerden mazeretleri nedeniyle atamalarından feragat ederek eski görevlerinde kalan birden çok adayın bulunmakta olduğu, İdarece, atama şartlarını bütün adaylara duyurmuş ve yapılan bu atamada eşitlik ilkesi doğrultusunda işlem tesis edildiği, 2.2. Başvuran personel de, Diyanet İşleri Başkanlığı Bilgi Yönetim Sistemine kendi kullanıcı adı ve şifresi ile giriş yaparak ilanda belirtilen şartları “okudum ve kabul ettim” butonunu onayladıktan sonra 15 tercih yaptığı, sınav başarı sırasına göre 3’üncü tercihi olan Uşak İli Eşme İlçe Müftülüğü Vaizliğine yerleştiği, böylece ilgi (a) onayla ataması yapıldığı, ilgili personel, yeni görev yerine başladıktan sonra asgari hizmet süresini tamamlamadan yeniden eski yerine dönemeyeceğini bilmesine rağmen 29/09/2020 tarihinde eski görev yerinden ayrılarak 12/10/2020 tarihinde yeni görevine başladığı, adı geçenin annesinin erişkinler için engellilik sağlık kurulu raporunun tetkikinde ağır engelli karşılığı olan tam bağımlı olmadığı aynı zamanda kardeşinin özürlü sağlık kurulu raporunun incelenmesinde de kardeşinin engel durumunun ağır engelli olmadığının tespit edildiği, dolayısıyla mezkur yönetmeliğin 39’uncu maddesinin 1’inci fıkrasında “İlgili mevzuatına göre alınan sağlık kurulu raporunda en az yüzde kırk oranında engelli olduğu belirtilen memurlar ile ağır engelli raporlu eşi veya bakmakla yükümlü olduğu birinci derece kan hısımları bulunan memurlar engellilik durumundan kaynaklanan gerekçelere dayalı olarak yer değiştirme talebinde bulunabilir.” hükmünde belirtilen şartları taşımadığından işlem yapılamayacağı, ayrıca, MERNİS kayıtlarının incelenmesinde; sağlık kurulu raporları ile mazeret bildirdiği annesi ve erkek kardeşinin, babası ile birlikte aynı adreste ikamet ettiklerinin tespit edildiği, diğer taraftan adı geçenin eşinin İstanbul İli

Beykoz İlçesi Kırklar Sultan Mescidinde İmam Hatip olarak görev yapmakta olduğu, Diyanet İşleri

Başkanlığı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliğinin 38’inci maddesinin 1’inci fıkrasının (b) bendinin 2’nci alt bendinde: “Eşlerin her ikisinin de Başkanlıkta çalışıyor olması halinde, Başkanlığın daha fazla hizmet ihtiyacı duyduğu yere, atanması suretiyle yapılabilir.” hükmü uyarınca hizmet ihtiyaçları doğrultusunda idareye takdir hakkı verildiği, belirtilen açıklamalar doğrultusunda Vaiz Zekiye GÜNTAN

ENGİN’in bulunduğu yerde öncelikli hizmetine ihtiyaç duyulduğundan naklen ataması mümkün olmamakla birlikte imam hatip olan eşinin meri mevzuat hükümleri çerçevesinde Uşak İli Eşme İlçesine atanması mümkün olduğu, açıklamalarına yer verilmektedir

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. “18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın; 3.1. “Kanun önünde eşitlik” başlıklı 10’uncu maddesinde; “Herkes, dil, ırk, renk, cinsiyet, siyasî düşünce, felsefî inanç, din, mezhep ve benzeri sebeplerle ayırım gözetilmeksizin kanun önünde eşittir.

(Ek fıkra: 7/5/2004-5170/1 md.) Kadınlar ve erkekler eşit haklara sahiptir. Devlet, bu eşitliğin yaşama geçmesini sağlamakla yükümlüdür. (Ek cümle: 12/9/2010-5982/1 md.) Bu maksatla alınacak tedbirler eşitlik ilkesine aykırı olarak yorumlanamaz.

/

(Ek fıkra: 12/9/2010-5982/1 md.) Çocuklar, yaşlılar, özürlüler, harp ve vazife şehitlerinin dul ve yetimleri ile malul ve gaziler için alınacak tedbirler eşitlik ilkesine aykırı sayılmaz.

Hiçbir kişiye, aileye, zümreye veya sınıfa imtiyaz tanınamaz.

Devlet organları ve idare makamları bütün işlemlerinde kanun önünde eşitlik ilkesine uygun olarak hareket etmek zorundadırlar.” 3.2. “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi

Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler…”, 3.3. “Diyanet İşleri Başkanlığı” başlıklı 136’ncı maddesinde; “Genel idare içinde yer alan Diyanet İşleri

Başkanlığı, lâiklik ilkesi doğrultusunda, bütün siyasî görüş ve düşünüşlerin dışında kalarak ve milletçe dayanışma ve bütünleşmeyi amaç edinerek, özel kanununda gösterilen görevleri yerine getirir.”, 4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikayet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”, 5. 15/04/2015 tarih ve 29327 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Diyanet İşleri Başkanlığı Atama ve

Yer Değiştirme Yönetmeliğinin; 5.1. “Temel ilkeler” başlıklı 18’inci maddesinde; “a) Yer değiştirme suretiyle atamalarda kadro imkânları ve hizmet gerekleri dikkate alınır.

b) Bu atamalarda, memurların grup ve sınıflar arasında adil ve dengeli dağılmasını sağlamak esastır.” 5.2. “Yer değiştirme talebi” başlıklı 20’nci maddesinde; “Atandığı il veya ilçede altı ayı tamamlayanlar il içi; iki yılı tamamlayanlar ise il dışı yer değiştirme isteğinde bulunabilirler. Grup ve sınıf hizmetine tabi olanların il dışı nakillerinde asgari hizmet süreleri dikkate alınır.

(2) Kendi istekleri üzerine unvan değişikliği ile başka göreve atananlar, atandıkları yerde bu unvanla iki yıl çalışmadıkça yeniden önceki unvan veya görev yerine atanma talebinde bulunamazlar.” 5.3. “Vaiz ve şube müdürlerinin yer değiştirme özel şartları” başlıklı 26’ncı maddesinde; “(1) Taşra

teşkilatında şube müdürlerinin atama ve yer değiştirme işlemleri aşağıdaki esaslara göre yapılır:

a) İlk defa dördüncü veya üçüncü grupta yer alan illere veya bu illerin şube müdürü kadrosu bulunan ilçelerinden birine atanır. Burada asgari hizmet süresini tamamlayan şube müdürü, ikinci veya birinci grupta yer alan illere veya bu illerin şube müdürü kadrosu bulunan ilçelerine atanabilir.

b) Bütün gruplarda yer alan illerde veya bu illerin şube müdürü kadrosu bulunan ilçelerinde asgari hizmet süresini tamamlayan şube müdürü, grup veya sınıfına bakılmaksızın daha önce görev yapmadığı illere veya bu illerin şube müdürü kadrosu bulunan ilçesine atanabilir.

(2) Vaizlerin atama ve yer değiştirme işlemleri aşağıdaki esaslara göre yapılır:

a) İlk defa dördüncü veya üçüncü grupta yer alan illere veya bu illerin vaiz kadrosu bulunan ilçelerinden birine veya birinci ve ikinci grup illerin birinci ve ikinci sınıf dışındaki ilçelerine atanır. Burada asgari hizmet süresini tamamlayan vaiz ikinci, azami hizmet süresini tamamlayan vaiz birinci grupta yer alan illere veya bu illerin vaiz kadrosu bulunan birinci veya ikinci sınıf ilçelerine atanabilir. Aile İrşat

Bürolarında görev yapmak üzere atanan vaizler ile cezaevi vaizi atamalarında bu bent hükümleri uygulanmaz.

b) Bütün gruplarda yer alan il veya bu illerin ilçelerinde asgari hizmet sürelerini tamamlayanlar, grubuna bakılmaksızın daha önce görev yapmadığı, vaiz veya cezaevi kadrosu bulunan illere veya bu illerin ilçelerine atanabilir.” 5.4. “Engellilik durumuna bağlı yer değişikliği” başlıklı 39’uncu maddesinde; “(1) İlgili mevzuatına göre alınan sağlık kurulu raporunda en az yüzde kırk oranında engelli olduğu belirtilen memurlar ile ağır engelli raporlu eşi veya bakmakla yükümlü olduğu birinci derece kan hısımları bulunan memurlar engellilik durumundan kaynaklanan gerekçelere dayalı olarak yer değiştirme talebinde bulunabilir.

/

(2) Bu kapsamdaki talepler bu Yönetmelikte yer alan kısıtlayıcı hükümlere tabi olmaksızın Başkanlığın kadro imkânları ve teşkilat yapısı dikkate alınarak karşılanır ve bu haktan bir defadan fazla yararlanılamaz.

(3) Memurun kendisinin veya birlikte yaşadığı eşi ve bakmakla yükümlü olduğu çocuklarının engellilik durumunun tedavisi sebebiyle yer değişikliğini talep etmesi halinde, yer değiştirme suretiyle atama yapılacak yerin, memurun ve bu fıkra kapsamındaki yakınlarının engellilik durumuna uygun olması esastır.

(4) Engellilik durumu devam ettiği sürece isteği dışında memurun yeri değiştirilmez. Engellilik durumu ortadan kalkan memurlar hakkında bu Yönetmelikte yer alan diğer hükümler uygulanır.” 6. Vaizlik, Kur’an Kursu Öğreticiliği, İmam-Hatiplik ve Müezzin Kayyımlık Kadrolarına Atama ve

Bu Kadroların Kariyer Basamaklarında Yükselme Yönetmeliğinin; 6.1. “Giriş sınavı” başlıklı 15’inci maddesinde; “(1) Başkanlık teşkilatında, (Ek ibare: RG-8/2/2014-

28907) vaiz, Kur’an kursu öğreticisi, imam-hatip ve müezzin-kayyım unvanlarına ilk defa atanacaklar, giriş

sınavı ile alınırlar.

(2) Başkanlıkça ihtiyaç duyulması halinde, ihtisas kursunu tamamlayanlar için kurs sonunda yapılan sınavda başarılı olanlar, bu Yönetmelikteki diğer nitelikleri taşımaları şartıyla vaiz olarak ilk defa atanacaklar için yapılacak giriş sınavında da başarılı olmuş kabul edilebilir.

(3) İlk defa açıktan atama ile Başkanlık teşkilatında Kur’an kursu öğreticisi, imam-hatip ve müezzin-kayyım olarak görev almak isteyenler için yapılacak giriş sınavı, KPSS sonuçlarına göre alımı yapılacak her bir unvan için ilan edilen kadro sayısının üç katına kadar çağırılacak adaylar için Başkanlıkça yapılacak sözlü sınavdan oluşur.

(4) Başkanlık personelinden ilk defa Kur’an kursu öğreticisi, imam-hatip ve müezzin-kayyım olarak görev almak isteyenler için yapılacak giriş sınavı, MBSTS sonuçlarına göre ilan edilen boş kadro sayısının üç katına kadar çağrılacak adaylar için Başkanlıkça yapılacak sözlü sınavdan oluşur.

(5) Giriş sınavı, kadro ve ihtiyaç durumuna göre Başkanlık tarafından uygun görülecek zamanlarda ve öğrenim düzeylerinde yapılır.

(6) Başkanlık personelinden giriş sınavına katılacaklar, sınavlara katıldıkları günlerde idari izinli sayılır.

(1)

(7) (Ek:RG-8/2/2014-28907) İlk defa vaiz atanacaklar ile sabık görevlilerin yeniden atanmaları için

Başkanlıkça yapılacak giriş sınavı, yazılı ve/veya sözlü sınavdan oluşur.”, 6.2. ‘Duyuru ve başvuru’ başlıklı 17’nci maddesinde; (1) Giriş sınavına ilişkin duyuru, sınav tarihinden en az on beş gün önce, bu unvanların kariyer basamaklarında yükselme sınavına ilişkin duyuru ise söz konusu sınav tarihinden en az otuz gün önce İnsan Kaynakları Genel Müdürlüğünce yapılır.

(2) Sınavlarla ilgili duyurularda, başvuru şartları, sınavın şekli, konuları, ücreti, sınav sonuçlarının duyurulması ve benzeri hususlara yer verilir.

(3) Sınava başvurular Başkanlıkça sınav duyurularında belirtilen usul ve esaslara uygun şekilde yapılır.

(4) Müracaatlarda ilgilinin beyanı ve başvuru esnasında verdiği bilgiler esas olup zorunlu olmadıkça, işlemin tekemmülü aşamasına kadar ilgiliden belge talep edilmez.

(5) (Değişik:RG-8/7/2019-30825 Mükerrer) Süresi içinde yapılmayan müracaatlar dikkate alınmaz.

(6) Müracaat evrakında eksik veya yanlış beyanda bulunduğu tespit edilenler sınava alınmaz.

(7) Başvurular ile diğer iş ve işlemler elektronik ortamda yapılabilir.”, hükümleri yer almaktadır.

7. Diyanet İşleri Başkanlığı tarafından 29.08.2019 tarihinde yapılan 2019 Yılı Vaizlik Giriş Sınavı

Duyurusunda; 7.1. “VII. Diğer Hususlar” başlıklı kısmında; “(….) 5. Bu duyuruda yer almayan hususlarla ilgili olarak

633 sayılı Diyanet İşleri Başkanlığı Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun ile Vaizlik, Kur’an Kursu

Öğreticiliği, İmam-Hatiplik ve Müezzin-Kayyım Kadrolarına Atama ve Bu Kadroların Kariyer

Basamaklarında Yükselme Yönetmeliği hükümleri geçerlidir. (…..)” 7.2. “VIII. Atama İşlemleri” başlıklı kısmında; “Atamalar başarı sıralamasına göre ilan edilen kadro sayısınca yapılacaktır. 2. Atamaya ilişkin diğer hususlar daha sonra ilan edilecektir.”

bilgilerine yer verilmiştir.

8. Diyanet İşleri Başkanlığı tarafından 06.08.2020 tarihinde yapılan 2020 Yılında Yapılan Sınav

Sonucuna Göre Vaiz Atamaları İle İlgili Duyurusunda; “ (….) 5. Adaylar ilan edilen yerler için 15 tercihte bulunabileceklerdir. 6. Adaylar tercih dışı seçenek olarak; 6.1. “Re’sen yerleştirilerek atanmayı kabul ediyorum” 6.2. “Re’sen yerleştirilerek atanmayı kabul etmiyorum” seçeneklerinden birini mutlaka işaretleyeceklerdir. 7. Tercihlerine yerleştirilemeyen adaylardan “Re’sen yerleştirilerek atanmayı kabul ediyorum” seçeneğini işaretleyenler ilan edilen görev yerlerinden boş kalan yerlere bilgisayar kurası ile yerleştirileceklerdir. 8. “Re’sen yerleştirilerek atanmayı kabul etmiyorum” seçeneğini işaretleyen adaylardan tercihlerine yerleşemeyenler ile hiç tercih yapmayanlar; 8.1. Vaiz olarak atanma haklarından feragat etmiş sayılacaklardır. 8.2. Bu kişilerden daha sonra vaiz olmak isteyenlerin mevzuat gereğin yeniden vaizlik sınavına girmeleri gerekmektedir. 9. Re’sen yerleştirilerek atanmayı kabul ediyorum seçeneğini işaretleyen adaylar ile tercihlerinden birine yerleşenlerden bulunduğu yerde mazereti (sağlık, eş durumu ve diğer mazeretler dâhil) devam eden adaylar atandığı yere başladığı takdirde asgari hizmet süresini tamamlamadan hiçbir nedenle nakil talebinde bulunamayacaklardır. (….)” şeklindedir.

IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ

9. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvurunun reddi gerektiği yönündeki öneri Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 10. Başvuran, mağduriyetinin giderilmesini ve Üsküdar veya Beykoz ilçelerinden birine ailesinin ikametgahına yakın bulunan Diyanet İşleri Başkanlığına bağlı birime tayininin yapılmasını talep etmektedir.

11. İdare tarafından; 2020 yılında yapılan sınav sonucuna göre vaiz atamaları ile ilgili duyurunun 06/08/2020 tarihinde yayınlandığı, söz konusu duyuruda adaylara münhal bulunan yerler için 15 tercih hakkı verildiği, duyurunun 9’uncu maddesinde belirtilen, “Re’sen yerleştirilerek atanmayı kabul ediyorum seçeneğini işaretleyen adaylar ile tercihlerinden birine yerleşenlerden bulunduğu yerde mazereti (sağlık, eş durumu ve diğer mazeretler dâhil) devam eden adaylar atandığı yere başladığı takdirde asgari hizmet süresini tamamlamadan hiçbir nedenle nakil talebinde bulunamayacaklardır.” hükmü gereği kendi istekleriyle yeni görevine başlayan personelin, asgari hizmet süresini tamamlamadan herhangi bir mazerete istinaden nakil talebinde bulunamayacaklarının açıkça belirtildiği, başvuran personel de, Diyanet İşleri

Başkanlığı Bilgi Yönetim Sistemine kendi kullanıcı adı ve şifresi ile giriş yaparak ilanda belirtilen şartları

“okudum ve kabul ettim” butonunu onayladıktan sonra 15 tercih yaptığı, sınav başarı sırasına göre 3’üncü tercihi olan Uşak İli Eşme İlçe Müftülüğü Vaizliğine yerleştiği, 12/10/2020 tarihinde yeni görevine başladığı, adı geçenin annesinin erişkinler için engellilik sağlık kurulu raporunun tetkikinde ağır engelli karşılığı olan tam bağımlı olmadığı aynı zamanda kardeşinin özürlü sağlık kurulu raporunun incelenmesinde de kardeşinin engel durumunun ağır engelli olmadığının tespit edildiği, MERNİS kayıtlarının incelenmesinde; sağlık kurulu raporları ile mazeret bildirdiği annesi ve erkek kardeşinin, babası ile birlikte aynı adreste ikamet ettiklerinin tespit edildiği, Vaiz

ENGİN’in bulunduğu yerde öncelikli hizmetine ihtiyaç duyulduğundan naklen ataması mümkün olmadığı ifade edilmektedir.

12. Şikâyet başvuru dosyasının incelenmesinden, başvuranın Diyanet İşleri Başkanlığı tarafından 29/08/2019 tarihinde yapılan 2019 Yılı Vaizlik Giriş Sınavı Duyurusuna istinaden Vaizlik sınavı başvurusunda bulunduğu, Diyanet İşleri Başkanlığına bağlı Taşra Teşkilatında münhal bulunan vaiz kadroları için 02/11/2019 tarihinde yazılı ve 06-20/07/2020 tarihleri arasında yapılan sözlü sınavda başarılı olduğu, 06/08/2020 tarihinde yapılan duyuruda adaylara münhal bulunan yerler için 15 tercih hakkı verildiği, başvuranın, Diyanet İşleri Başkanlığı Bilgi Yönetim Sistemine kendi kullanıcı adı ve şifresi ile

giriş yaparak ilanda belirtilen şartları “okudum ve kabul ettim” butonunu onayladıktan sonra 15 tercih yaptığı, sınav başarı sırasına göre 3’üncü tercihi olan Uşak İli Eşme İlçe Müftülüğü Vaizliğine yerleştiği, yeni görev yerine başlamadan 07/09/2020 tarihinde görev yapmakta olduğu idareden sağlık ve eş durumu özrüne bağlı naklen tayin talebinde bulunduğu, ancak talebinin idarece reddedildiği, akabinde 12/10/2020 tarihinde yeni görevine başladığı anlaşılmış olup, İstanbul İlçelerinde münhal bulunan Vaiz kadrosuna naklinin yapılması talebinin idarece reddedilmesi dolayısıyla bakılmakta olan başvurunun yapıldığı anlaşılmaktadır.

13. Mevzuat bakımından yapılan araştırmada; Diyanet İşleri Başkanlığı Atama ve Yer Değiştirme

Yönetmeliğinde; Yer değiştirme suretiyle atamalarda kadro imkânları ve hizmet gerekleri dikkate alınacağı, bu atamalarda, memurların grup ve sınıflar arasında adil ve dengeli dağılmasını sağlamak esas olduğu, atandığı il veya ilçede altı ayı tamamlayanlar il içi; iki yılı tamamlayanlar ise il dışı yer değiştirme isteğinde bulunabileceği, grup ve sınıf hizmetine tabi olanların il dışı nakillerinde asgari hizmet süreleri dikkate alınacağı, kendi istekleri üzerine unvan değişikliği ile başka göreve atananlar, atandıkları yerde bu unvanla iki yıl çalışmadıkça yeniden önceki unvan veya görev yerine atanma talebinde bulunamayacağı, ilgili mevzuatına göre alınan sağlık kurulu raporunda en az yüzde kırk oranında engelli olduğu belirtilen memurlar ile ağır engelli raporlu eşi veya bakmakla yükümlü olduğu birinci derece kan hısımları bulunan memurlar engellilik durumundan kaynaklanan gerekçelere dayalı olarak yer değiştirme talebinde bulunabileceği, Vaizlik, Kur’an Kursu Öğreticiliği, İmam-Hatiplik ve Müezzin Kayyımlık

Kadrolarına Atama ve Bu Kadroların Kariyer Basamaklarında Yükselme Yönetmeliğinde; giriş sınavı, kadro ve ihtiyaç durumuna göre Başkanlık tarafından uygun görülecek zamanlarda ve öğrenim düzeylerinde yapılacağı, sınava başvurular Başkanlıkça sınav duyurularında belirtilen usul ve esaslara uygun şekilde yapılacağı, Diyanet İşleri Başkanlığı tarafından 29.08.2019 tarihinde yapılan 2019 Yılı

Vaizlik Giriş Sınavı Duyurusunda; bu duyuruda yer almayan hususlarla ilgili olarak 633 sayılı Diyanet

İşleri Başkanlığı Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun ile Vaizlik, Kur’an Kursu Öğreticiliği, İmamHatiplik ve Müezzin-Kayyım Kadrolarına Atama ve Bu Kadroların Kariyer Basamaklarında Yükselme

Yönetmeliği hükümleri geçerli olacağı, atamalar başarı sıralamasına göre ilan edilen kadro sayısınca yapılacağı, atamaya ilişkin diğer hususlar daha sonra ilan edileceği, Diyanet İşleri Başkanlığı tarafından

06.08.2020 tarihinde yapılan 2020 Yılında Yapılan Sınav Sonucuna Göre Vaiz Atamaları İle İlgili

Duyurusunda; adayların ilan edilen yerler için 15 tercihte bulunabileceği, “Re’sen yerleştirilerek atanmayı kabul etmiyorum” seçeneğini işaretleyen adaylardan tercihlerine yerleşemeyenler ile hiç tercih yapmayanlar; Vaiz olarak atanma haklarından feragat etmiş sayılacağı, bu kişilerden daha sonra vaiz olmak isteyenlerin mevzuat gereğince yeniden vaizlik sınavına girmeleri gerekmekte olduğu, Re’sen yerleştirilerek atanmayı kabul ediyorum seçeneğini işaretleyen adaylar ile tercihlerinden birine yerleşenlerden bulunduğu yerde mazereti (sağlık, eş durumu ve diğer mazeretler dâhil) devam eden adaylar atandığı yere başladığı takdirde asgari hizmet süresini tamamlamadan hiçbir nedenle nakil talebinde bulunamayacağı şeklindedir.

14. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde, başvuranın annesinin erişkinler için engellilik sağlık kurulu raporunun idarece tetkikinde ağır engelli karşılığı olan tam bağımlı olmadığının anlaşıldığı, aynı zamanda kardeşinin özürlü sağlık kurulu raporunun incelenmesinde de kardeşinin engel durumunun ağır engelli olmadığının tespit edildiği, MERNİS kayıtlarının incelenmesinde; sağlık kurulu raporları ile mazeret bildirdiği annesi ve erkek kardeşinin, babası ile birlikte aynı adreste ikamet ettiklerinin tespit edildiği, başvuranın halen çalışmakta olduğu yerde öncelikli hizmetine ihtiyaç duyulduğu, başvuranın mevzuatta belirtilen engellilik durumuna bağlı yer değişikliği şartlarını taşımadığı, başvuran tercih yaptığı uygulamada “Re’sen yerleştirilerek atanmayı kabul ediyorum seçeneğini işaretleyen adaylar ile tercihlerinden birine yerleşenlerden bulunduğu yerde mazereti (sağlık, eş durumu ve diğer mazeretler dâhil) devam eden adaylar atandığı yere başladığı takdirde asgari hizmet süresini tamamlamadan hiçbir nedenle nakil talebinde bulunamayacaklardır.” şartını bilerek ve isteyerek kabul ettiği, başvuranın eski görev yerinden ayrılmadan ve yeni görev yerine başlamadan 07/09/2020

tarihinde bağlı olduğu idareden İstanbul İlçelerinde münhal bulunan Vaiz kadrosuna naklinin yapılması talebinde bulunduğu tespit edilmiş olup; diyanet işleri hizmetinin ülke çapında yaygın olarak götürülmesi gereken yapıda olduğu, personelin nakil ve atama işlemlerinin idarece asgari hizmet sürelerini tamamlama koşuluna bağlanmasının ihtiyaca binaen değerlendirilmesi gerektiği dolayısıyla, idarenin kanun önünde eşitlik ilkesine ve yerleşim yerlerinde personelin adil ve dengeli dağılımı ilkesine uygun olarak başvuranın talebinin reddine ilişkin işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık bulunamadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 15. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu

Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; İdarenin “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, idarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

16. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Uşak İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE, Kararın BAŞVURANA ve DİYANET İŞLERİ BAŞKANLIĞINA tebliğine

Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisi’nce karar verildi.

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi