olduğu, Din hizmetleri sınıfına ait unvanlar (Kur’an kursu öğreticisi, imam-hatip ve müezzin kayyım)
Kur’an-ı Kerim’i usulüne göre, tecvid kurallarına göre okuyabilme ve aynı zamanda öğretebilecek yeterliğe sahip olma, belirlenen Kur’an-ı Kerim surelerini ezbere bilme; mihrap, kürsü ve öğreticilik görevlerinin gerektirdiği şekilde ve insanımızı dini konularda aydınlatabilecek seviyede dini bilgilere hakim olma, dini konuların eğitim ve öğretimini yaptırabilecek nitelik ve yeterliğe sahip olmayı gerektirdiği, belirtilen unvanlardaki uygulamaya yönelik yukarıda ifade edilen mesleki beceri ve yeterlikler teorik bilgiye yönelik yapılan KPSS ve DHBT ile ölçülemediği, başvuranın KPSS ve
DHBT’den yüksek puan alsa bile mesleki beceri ve yeterlikleri görevin gerektirdiği seviyede bulunmadığı açıklamalarına yer verilmiştir .
III. İLGİLİ MEVZUAT
4. 18/ 10/ 1982 tarihli ve 2709 sayılı T.C. Anayasasının “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında, “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir . Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler . ”, 5. 14/ 6/ 2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun Görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında, “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir . ”, 6. Vaizlik, Kur ’an Kursu Öğreticiliği, İmam-Hatiplik ve Müezzin Kayyımlık Kadrolarına
Atama ve Bu Kadroların Kariyer Basamaklarında Yükselme Yönetmeliği’nin;
6.1 “Genel şartlar” başlıklı 6 ncı maddesinde; “ ( 1) Bu Yönetmelikte yer alan kadrolara
atanacaklarda aşağıdaki genel şartlar aranır : a) 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 48 inci maddesinin (A) bendindeki genel şartları taşımak, b) 25/ 10/ 2011 tarihli ve 28095 sayılı mükerrer
Resmî Gazete’de yayımlanan Diyanet İşleri Başkanlığı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliğinde belirtilen ortak niteliği taşımak .” ,
6.2 “Kur’an kursu öğreticiliği giriş sınavına başvuracaklarda aranan özel şartlar” başlıklı 9
uncu maddesinde; “ ( 1) Kur’an kursu öğreticiliği giriş sınavına başvurularda ilk defa açıktan alınacaklar için; a) İmam hatip lisesi mezunu veya üstü dini öğrenim düzeyine sahip olmak, b)
Kur ’an kursu öğreticiliği yapmaya mani bir engeli bulunmamak, c) KPSS’den Başkanlıkça belirlenen puanı almış olmak, şartları aranır .”
6.3 “Giriş Sınavı” başlıklı 15 inci maddesinde; “ ( 1) Başkanlık teşkilatında vaiz , Kur ’an kursu
öğreticisi, imam-hatip ve müezzin-kayyım unvanlarına ilk defa atanacaklar, giriş sınavı ile alınırlar .
( 2) Başkanlıkça ihtiyaç duyulması halinde, ihtisas kursunu tamamlayanlar için kurs sonunda yapılan sınavda başarılı olanlar, bu Yönetmelikteki diğer nitelikleri taşımaları şartıyla vaiz olarak ilk defa atanacaklar için yapılacak giriş sınavında da başarılı olmuş kabul edilebilir . ( 3)İlk defa açıktan atama ile Başkanlık teşkilatında Kur’an kursu öğreticisi, imam-hatip ve müezzin-kayyım olarak görev almak isteyenler için yapılacak giriş sınavı, KPSS sonuçlarına göre alımı yapılacak her bir unvan
2 / 5için ilan edilen kadro sayısının üç katına kadar çağırılacak adaylar için Başkanlıkça yapılacak sözlü
sınavdan oluşur .”,
6.4 “Sözlü sınav konuları” başlıklı 18 inci maddesinde; “ b) Kur ’an kursu öğreticisi ve
imam-hatipler için; 1) Kur ’an-ı Kerim, 2) Dini bilgiler (İtikat, ibadet, siyer ve ahlâk konuları), 3)
Hitabet .”,
6.5 “Sınavın değerlendirilmesi, başarı sıralaması ve sonuçlarının duyurulması” başlıklı 20 nci
maddesinde; “ ( 1) Yazılı ve/veya sözlü olarak yapılan sınavlarda başarılı olmak için sınavın her bir aşamasından yüz tam puan üzerinden en az yetmiş puan alınması şarttır . ( 2) Sözlü sınav puanı, sınav komisyonu üyelerinin her birinin sınavda ayrı ayrı verdikleri puanların aritmetik ortalaması alınmak suretiyle tespit edilir .”, düzenlemelerine yer verilmiştir .
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİNE ÖNERİSİ
7. Başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvurunun reddi yönünde hazırlanan “Ret Kararı Önerisi” Kamu
Başdenetçisi’ne sunulmuştur .
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 8. Başvuran, Diyanet İşleri Başkanlığı 2018 yılı 4/b sözleşmeli personel 2000 lisans mezunu Kur ’an
Kursu Öğreticisi alımı ilanına başvurduğunu, İmam-Hatip çıkışlı, 2015 İstanbul Üniversitesi
İLİTAM mezunu olduğunu, Pendik Haseki 2. komisyonda yapılan mülakatının başarılı geçtiğini düşündüğünü ancak başarısız sayıldığını, KPSS sınavı kapsamındaki DHBT sınavı sonucu aldığı puanının 80,5 olduğunu ancak mülakat sonucu açıklanan puanının 73,3 olduğunu ifade ederek mülakat sınav sonucuna itiraz ettiğini, mülakatların sistemsizlik ve haksızlık oluşturduğunu ifade ederek Pendik 2.komisyon tarafından yapılan puanlamaların ve itirazların detaylı bir şekilde incelenmesini ve gerekirse mülakatların ve atamaların iptal edilmesini . sistemin değiştirilerek adaletli bir değerlendirme yapılmasını talep etmektedir .
9. Diyanet İşleri Başkanlığı’ndan istenilen bilgi ve belgeler doğrultusunda anılan idare tarafından
Kurumumuza gönderilen belgeler incelenmiş, dosya kapsamında yer alan diğer belgelerle birlikte ilgili mevzuat değerlendirilerek aşağıdaki bulgulara ulaşılmıştır .
10. Diyanet İşleri Başkanlığının 31/ 12/ 2017 tarih, 123042 sayılı onayları ile taşra teşkilatındaki
Kur ’an Kursu Öğreticisi, İmam-Hatip ve Müezzin-Kayyım unvanlı sözleşmeli pozisyonlara atama yapılabilmesi için sınav açıldığı, başvuruların 31/ 12/ 2017- 16/ 01/ 2018 tarihlerinde alındığı, sınavın 29/ 01/ 2018 tarihinde belirlenen sınav merkezlerinde başlatıldığı, komisyon üyelerinin adaylara verdikleri notları belirlenen değerlendirme formuna göre tanzim etmeleri gerektiği, 11. 2016 yılı KPSS puanı esas alınarak her bir grup için Başkanlıkça belirtilen boş kadro sayısının 3
3 / 5katı adayın sözlü sınava çağrılacağının belirlendiği, sınav duyurusunda Kur ’an kursu öğreticiliği ve
imam-hatiplik için Kur ’an-ı Kerim, Dini Bilgiler (itikat, ibadet, siyer ve ahlak konuları) ve Hitabetin belirtildiği, adayların sınav konularından 100 tam puan üzerinden değerlendirilerek başarılı sayılabilmeleri için sınav komisyonu üyelerinin her birinin ayrı ayrı verdikleri puanların aritmetik ortalamasının en az 70 puan olması gerektiği, hususları belirtilmiştir .
12. Başvuranın sınava girdiği İstanbul Dini Yüksek İhtisas Merkezi Müdürlüğü bünyesinde 3 komisyon halinde 3 er asil ve 3 er yedek olmak üzere komisyon üyeleri belirlenmiş, sözleşmeli
Kur ’an Kursu Öğreticiliği için 441 aday müracaat etmiş, sınava giren adayların tümü için her bir komisyon üyesinin sınav konularına göre ayrı ayrı verdiği puanlar ve puanların aritmetik ortalaması tutanak altına alınmış, bunun yanında adayların mülakat sınavındaki cevaplarına ilişkin üyelerin değerlendirme ve düşünceleri yazılarak birlikte imzalanmıştır .
13. Anılan üye tutanakları ve değerlendirme-düşünce tutanakları incelendiğinde, başvurana komisyon üyeleri tarafından sırasıyla 70, 75 ve 75 puan verilmiş, gerekçe olarak “tilavetini daha da geliştirmeli, harflerin sıfatlarına riayet etmeli, dini bilgiler geliştirilmeli” şeklinde değerlendirme yapıldığı görülmüştür . Komisyonda sınava giren 33 adaydan 18 inin aldığı puan ortalamasının 70 puanın altında kaldığı, 3 adayın mülakata girmediği, 12 adayın ise 70 puan ve üzerinde puan aldığı belirlenmiştir . Başvuranın da dahil olduğu başarılı sayılan adayların değerlendirme tutanaklarına bakıldığında eksik ve yeterli görülen hususlara ilişkin olarak benzer puanlamaların komisyon üyeleri tarafından verildiği, bunun yanında 70 puanın altında alan adaylar arasında da komisyon üyelerinin değerlendirmelerine paralel puanların verildiği, başvuranın mülakat puanı ortalamasının 73,3 olduğu ancak kontenjan sebebiyle atanamadığı anlaşılmış olup ve adaylar arasında eşitliği veya tarafsızlığı bozan bir bulguya rastlanmamıştır .
14.Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; başvuran ’e sözleşmeli Kur ’an
Kursu Öğreticiliği sınavında verilen puana ilişkin olarak maddi hata veya hukuka ve hakkaniyete aykırı bir husus tespit edilemediğinden talebin reddine karar vermek gerekmiştir .
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 15. İyi yönetim ilkelerine 28/ 03/ 2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan
Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında
Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; idareden istenilen bilgi ve belgelerin süresi içinde ve gerekçeli olarak Kurumumuza gönderildiği, ayrıca idarenin; başvuranla ilgili işlemlerinde “kanunlara uygunluk”, “hesap verilebilirlik”, “şeffaflık”, “kararların gerekçeli olması” i lkelerine uygun davrandığı , ancak işleme karşı başvuru yollarını belirtmemesi nedeniyle “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup, idareden bundan böyle bu ilkeye de uyması beklenmektedir .
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
16. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır .
VII. KARAR
4 / 5Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE;
Kararın BAŞVURANA ve DİYANET İŞLERİ BAŞKANLIĞINA tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi .
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi