|
ÖZET: Başvuran, Ekim 2019 döneminde “Turizm” bilim alanında doçentlik başvurusu yapmış ve jüri üyelerinin olumsuz değerlendirmeleri sonucu başarısız sayılmıştır. Başvuran, jüri üyelerinin değerlendirmelerinin sübjektif olduğunu ve bilimsel kriterlere uygun olmadığını iddia ederek, eserlerinin başka bir jüri tarafından yeniden incelenmesini talep etmiştir. Ancak, Üniversitelerarası Kurul tarafından yapılan incelemede, jüri üyelerinin değerlendirmelerinin bilimsel ve objektif olduğu sonucuna varılmıştır.
Doçentlik Komisyonu, başvuranın itirazını değerlendirerek, jüri üyelerinin yaptığı değerlendirmelerde usulsüzlük veya hatalı bir yöntem tespit edilmediğini belirtmiştir. Başvuranın eserlerinin, doçentlik kriterlerini karşılamadığı ve yeterli akademik olgunluğa erişmediği sonucuna varılmıştır. Bu nedenle, başvuranın talebi reddedilmiştir. İlgili mevzuat çerçevesinde, jüri raporlarının ayrıntılı ve gerekçeli olduğu, başvuranın eserlerinin başka bir jüri tarafından incelenmesi talebinin hukuka uygun bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2020/89737-S.20.98362
BAŞVURU NO : 2020/89987
KARAR TARİHİ : 18/12/2020
RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : ÜNİVERSİTELERARASI KURUL BAŞKANLIĞI
Başvuranın, doçentlik sınav sonucuna ve bazı jüri üyelerinin
BAŞVURUNUN KONUSU :
eser inceleme raporlarına itirazı ile jüri üyelerinin değiştirilip yeniden değerlendirme yapılması talebi hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 20/07/2020
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1) Kurumumuza 20.07.2020 tarihinde yapılan başvuruda
1.1) Ekim 2019 döneminde “Turizm” bilim alanından doçentlik başvurusu yaptığını,
22.06.2020 tarihinde açıklanan sınav sonucunda jüri üyelerinin 5/3 olumsuz değerlendirmeleri
sonucu eser incelemeden başarısız sayıldığını, fakat başarısız bulan jüri üyelerinin mevzuat ve belirlenen kriterlere uygun olarak bilimsel bir değerlendirme yapmadıklarını, Üniversitelerarası
Kurula yapmış olduğu itirazının reddedildiğini ifade etmekte ve başarısız bulan üç jüri üyesinin değerlendirmelerinin sübjektif ve kanaate dayalı, objektiflikten uzak olduğu ve bilimsel olmadığı iddiasıyla eserlerinin başka bir üç kişilik jüri tarafından tekrar incelenmesini, jüri üyelerinin değiştirilip objektif ve bilimsel olarak değerlendirme yapılmasını talep etmektedir.
1.2) Başvuran, doçentlik kriteri olmayan ve başarısız jürilerin raporlarında yer verilen “ESCI,
SSCI veya Scopus makale”, “Lisansüstü tez danışmanlığı”, “Daha fazla ulusal bildiri”, “Tek isimli yayın”, “Daha fazla ders vermek”, “Daha fazla turizm bilim alanında çalışma” ve
“Yayınların son iki yılda yapılmış olması” gibi unsurların sübjektif değerlendirme yapıldığını gösterdiğini iddia etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2) Kurumumuzun 06.08.2020 tarihli ve S sayılı bilgi-belge isteme yazısına
cevaben Üniversitelerarası Kurul Başkanlığının 30.08.2020 tarihli ve E.8014 sayılı yazısında;
2.1) Başvuranın Ekim 2019 döneminde Doçentlik başvurusunda bulunduğu ve bu
başvurusunun Doçentlik Sınav Yönetmeliği gereği ön incelemesinin yapılarak asgari koşulları sağladığına karar verildiği ve yine aynı yönetmelik hükümleri gereği Doçentlik Komisyonu tarafından 5 asıl ve 2 yedekten oluşan jüri tayin edildiği;
2.2) Başvuranın doçentlik dosyası hakkında, jüri üyelerinden Prof. Dr Prof. Dr. ve
Prof. Dr. nin BAŞARISIZ, diğer jüri üyelerinden Prof. Dr. ve Prof. Dr. nin
BAŞARILI rapor düzenlemeleri sebebiyle Üniversitelerarası Kurul Yönetim Kurulunun
17.06.2020 tarihli toplantısı kararı gereğince BAŞARISIZ bulunarak 22.06.2020 tarihinde
DBS’den tarafına duyurulduğu;
2.3) Başvuran tarafından sonucuna itiraza yönelik 25.06.2020 tarihli dilekçesinin 08.07.2020
tarih ve 2020/08 sayılı Doçentlik Komisyonu toplantısında incelenerek “3 jüri üyesinin yüzeysel ve bilimsel olmayan bir değerlendirme yaptığını ve bu yüzden başarısız sayıldığını iddia etmektedir. Başarısız raporu veren özellikle iki jüri üyesinin yüzeysel bir değerleme yaptığını söylemek mümkün değildir. Yapılan değerlemede bir usulsüzlük veya hatalı bir yöntem tespit edilmemiştir.” kararı gereğince başvuranın talebinin reddine karar verilerek
14.07.2020 tarih ve E. sayılı yazı ile bildirildiği;
Açıklanmıştır.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3) 18.10.1982 tarihli ve 2709 sayılı T.C. Anayasası’nın, “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu
denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler…”
4) 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci
maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”
5) 6.11.1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunun;
5.1) “Üniversitelerarası Kurul:” başlıklı 11 inci maddesinin (b.6) bendinde;
Üniversitelerarası Kurulun görevleri arasında, “Doçentlik sınavlarını düzenlemek ve ilgili yönetmelik gereğince doçent adaylarının yayın ve araştırmalarının değerlendirilmesi ve doçentlik sınavı ile ilgili esasları tespit etmek ve jürileri seçmek,” sayılmıştır.
5.2) “Doçentlik ve atama” başlıklı 24 üncü maddesinde; “a) Doçentlik başvuruları,
Üniversitelerarası Kurulca belirlenen takvime göre yılda iki kez yapılır. Doçentlik başvuruları için aşağıdaki şartlar aranır: (1) Bir lisans diploması aldıktan sonra, doktora ile tıpta, diş hekimliğinde, eczacılıkta ve veteriner hekimlikte uzmanlık unvanını veya Üniversitelerarası
Kurulun önerisi üzerine Yükseköğretim Kurulunca tespit edilen belli sanat dallarının birinde yeterlik kazanmış olmak… (3) Üniversitelerarası Kurulun görüşü üzerine Yükseköğretim
Kurulu tarafından her bir bilim veya sanat disiplininin özellikleri dikkate alınarak belirlenecek yeterli sayı ve nitelikte özgün bilimsel yayın ve çalışmalar yapmak. b) Üniversitelerarası Kurul, adayın başvurduğu bilim veya sanat dalından beş kişilik bir jüri ve bu jüri için iki yedek üye tespit eder. İlgili bilim veya sanat dalında yeterli öğretim üyesinin bulunmaması halinde, jüri üç üye ile teşkil edilebilir. Doçentlik sınav jürisinde yer alan asıl ve yedek üyeler, adayın yayın ve çalışmalarını değerlendirerek hazırladıkları ayrıntılı ve gerekçeli kişisel raporlarını
Üniversitelerarası Kurula gönderirler. Asıl üyelerin hukuken geçerli bir mazerete dayalı olarak raporunu verememesi halinde, yedek üyelerin raporları, sırasına göre değerlendirmeye esas alınır. Değerlendirmeye esas alınan bu raporların birer örneği, yayın ve çalışmaların inceleme sonucuna ilişkin bildirim yazısı ile birlikte adaya gönderilir. c) Üniversitelerarası Kurulca yeterli yayın ve çalışmaya sahip olduğuna karar verilen adaya doçentlik unvanı verilir. ç)
Doçentlik başvurularında adayların yayın ve çalışmalarına ilişkin esas ve usuller
Yükseköğretim Kurulu tarafından çıkarılacak yönetmelikle belirlenir…”;
6) 15.04.2018 tarihli ve 30392 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Doçentlik
Yönetmeliği’nin;
6.1) “Doçentlik bilim/sanat alanları ve kriterleri” başlıklı 3 üncü maddesinde; “(1)
Doçentlik değerlendirmesi, Üniversitelerarası Kurulun görüşü üzerine Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenen bilim/sanat alanlarında adayın akademik yayın ve çalışmalarının incelenmesi çerçevesinde yapılır. Bilim/sanat alanlarındaki güncellemeler izleyen dönemde, doçentlik kriterlerindeki güncellemeler ise kabul edildikleri tarihten sonraki ikinci doçentlik başvuru döneminde uygulanır.”;
6.2) “Başvuru zamanı, şartları ve usulleri” başlıklı 4 üncü maddesinin üçüncü fıkrasında;
(3) Doçentlik başvuruları, eserlerle birlikte elektronik ortamda Üniversitelerarası Kurula yapılır. (Mülga cümle: RG-7.9.2019-30881) (…) Doçentlik başvuru şartlarının sağlanıp sağlanmadığı, Üniversitelerarası Kurul Başkanlığı tarafından ilgili bilim/sanat alanlarından
görevlendirilen en az iki profesör tarafından yapılan inceleme ile belirlenir. (Değişik ibare:
RG-7.9.2019-30881) Adayın doçentlik başvuru şartlarını sağlamadığına ilişkin ileri sürülen iddialar, Doçentlik Komisyonunca incelenir. Doçentlik Komisyonu tarafından başvuru şartlarını sağlamadığına karar verilen adayın doçentlik başvurusu iptal edilir.”
6.3) “Değerlendirme jürisinin oluşturulması” başlıklı 5 inci maddesinin birinci
fıkrasında; “Başvurunun eksiksiz olduğu ve gerekli şekil şartlarını taşıdığı tespit edilen adayların her biri için, Doçentlik Komisyonunca, başvurulan bilim/sanat alanı göz önünde bulundurularak beş asıl ve iki yedek üyeden müteşekkil bir jüri oluşturulur. Adayın başvurduğu bilim/sanat alanında yeterli öğretim üyesi yoksa jüri, en yakın bilim alanından, mümkün olmaması durumunda üç asıl ve bir yedek üye ile tamamlanır.”
6.4) “Doçentlik değerlendirmesi” başlıklı 6 ncı maddesinde; “(1) Doçentlik değerlendirme
jürisini oluşturan asıl ve yedek üyeler, adayın akademik çalışmalarının her birini nitelik ve bilim/sanat alanına katkısı açısından değerlendirerek, Üniversitelerarası Kurul tarafından belirlenen şekle uygun olarak hazırladıkları ayrıntılı ve gerekçeli kişisel raporlarını
Üniversitelerarası Kurula elektronik ortamda gönderirler. Bu raporlar, dosya sayısı itibarıyla azami birer aylık sürelerde hazırlanarak gönderilir. Gerekli hallerde jüri üyesine Doçentlik
Komisyonu tarafından toplam bir aya kadar ek süre verilebilir… (5) Değerlendirmeye esas alınan jüri raporları tamamlandığında, raporların birer örneği, eser incelemesi sonucuna ilişkin bildirim yazısıyla birlikte Doçentlik Bilgi Sistemi (DBS) üzerinden adaya gönderilir. (Değişik cümle: RG-7.9.2019-30881) Doçentlik Komisyonunca asgari başvuru şartları sağlamadığına karar verilen adayın başvurusu iptal edilerek adaya sadece, başvuru şartlarını sağlamadığına dair bildirim yapılır. Beş üyeden oluşan jürilerde en az üç üyenin, üç üyeden oluşan jürilerde ise en az iki üyenin, eser ve diğer faaliyetlerden adayı başarılı bulması halinde aday başarılı sayılır. Başarısız bulunan aday, jüri tarafından eksik bulunan eser ve faaliyetleri tamamlamak kaydıyla müracaat dönemi esas alınmak suretiyle en erken izleyen üçüncü dönemde yeniden başvurabilir. (6) Bilimsel/sanatsal yayın ve akademik çalışmalarının değerlendirilmesi sonucunda başarılı olan adaya, Üniversitelerarası Kurul Yönetim Kurulu kararı ile karar tarihinden itibaren ilgili bilim/sanat alanında “Doçentlik Unvanı” verilir ve “Doçentlik Belgesi” düzenlenir.”
6.5) “Doçentlik Komisyonu” başlıklı 8 inci maddesinde; “(1) Bu Yönetmelikle verilen
görevleri yerine getirmek üzere, Üniversitelerarası Kurul bünyesinde Doçentlik Komisyonu kurulur. Komisyon, sosyal, fen-mühendislik, sağlık bilimleri ve güzel sanatlar alanlarından profesör unvanına sahip on beş üyeden oluşur. Komisyon üyeleri, Üniversitelerarası Kurul
Başkanının komisyon üye tamsayısının en az iki katı kadar önereceği aday arasından, Üniversitelerarası Kurul tarafından üç yıllığına seçilir. Komisyon ilk toplantısında kendi üyeleri arasından bir başkan ve başkan vekili seçer. Üniversitelerarası Kurul Yönetim Kurulu kararı ile gerektiğinde komisyon üyelerinden oluşacak alt komisyonlar kurulabilir. (2) Doçentlik
Komisyonu, Üniversitelerarası Kurul tarafından belirlenecek objektif ve denetlenebilir yönteme göre her bir aday için ilgili sınav jürisinin asıl ve yedek üyelerini belirleyerek
Üniversitelerarası Kurula sunar. Komisyon jürilerde ortaya çıkan maddi hataları düzeltir. (3)
Adayların doçentlik sürecine ilişkin her türlü itirazları Komisyon tarafından incelenerek karara bağlanır.”;
7) ÜAK Başkanlığının internet sayfasında
(https://www.uak.gov.tr/temelalan/TA_Tablo11_2019E_250919.pdf) yer alan Doçentlik
Başvuru Şartları (2019 Ekim Dönemi) başlıklı bölümde “Tablo 11 – Sosyal, Beşeri ve İdari
Bilimler Temel Alanı” altında; “Sosyal, beşeri ve idari bilimler temel alanında başvurulan doçentlik bilim alanı ile ilgili olarak aşağıdaki çalışmalara verilen birim puanlar esas alınmak suretiyle; en az doksan (90) puanının doktora unvanının alınmasından sonra gerçekleştirilen çalışmalardan elde edilmiş olması kaydıyla, asgari yüz (100) puan karşılığı bilimsel etkinlikte bulunmuş olması gerekir. Her çalışma Tablo 11’de sadece bir bölümde yazılarak puanlandırılır.
Tek yazarlı yayınlarda (makale, kitap, bildiri) yazar tam puan alır. Çok yazarlı yayınlarda puan yazarlar arasında eşit olarak bölünür.”
Şeklinde düzenlemelerin olduğu görülmüştür.
IV. KAMU DENETÇİSİ ARİF DÜLGER’İN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
8) Başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya
kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; ilgili idare tarafından başvurana yönelik uygulanan idari işlemde hukuka ve hakkaniyete aykırılık bulunmadığı tespit edildiğinden, başvurunun reddi yönünde hazırlanan “Ret Kararı Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
9) Kurumumuza yapılan başvuruda; Ekim 2019 döneminde “Turizm” bilim alanından
doçentlik başvurusu yapan ve açıklanan sınav sonucuna göre başarısız sayılan başvuranın, başarısız bulan jüri üyelerinin mevzuatta belirlenen kriterlere uygun olarak bilimsel bir değerlendirme yapmadıkları ve değerlendirmelerinin sübjektif ve kanaate dayalı olduğu iddiasıyla eserlerinin başka bir üç kişilik jüri tarafından tekrar incelenmesi ile objektif ve bilimsel olarak değerlendirme yapılması talebinde olduğu anlaşılmıştır.
10) Başvuranın doçentlik sürecine bakıldığında;
10.1) Başvuranın 25.10.2020 tarihinde Sosyal, Beşeri ve İdari Bilimler Temel Alanı altında yer
alan 1169 Turizm alanından Ekim 2019 dönemi doçentlik başvurusunda bulunduğu, Doçentlik
Sınav Komisyonunun tarihli toplantısıyla jürinin oluşturulduğu ve onaylandığı, ÜAK Yönetim
Kurulunun 17.06.2020 tarihli kararıyla başarısız sayıldığı, başvuranın 25.06.2020 tarihli dilekçesi ile sonuca itiraz ettiği, itirazın Doçentlik Komisyonunun 08.07.2020 tarihli ve 2020/08 sayılı toplantısında görüşülüp reddedildiği, 14.07.2020 tarihli yazıyla başvurana bildirim yapıldığı ve başvuranın da Kurumumuza başvurduğu;
10.2) Başvuranın, 5 kişilik jüri üyelerinden doçentlik başvuru dosyasını “başarısız” bulan 3 jüri
üyesinin raporlarına sübjektif değerlendirme içerdiği gerekçesi ile itiraz ettiği, bu itirazların
ÜAK Doçentlik Komisyonunca görüşülmesi neticesinde “3 jüri üyesinin yüzeysel ve bilimsel olmayan bir değerlendirme yaptığını ve bu yüzden başarısız sayıldığını iddia etmektedir.
Başarısız raporu veren özellikle iki jüri üyesinin yüzeysel bir değerleme yaptığını söylemek mümkün değildir. Yapılan değerlemede bir usulsüzlük veya hatalı bir yöntem tespit edilmemiştir.” kararı gereğince başvuranın talebinin reddedildiği anlaşılmakta olup jüri raporları incelendiğinde;
10.2.1) Prof. Dr. M. O. İ’nin 09.04.2020 tarihli detaylı raporunun sonucunda; “Özgeçmişi
ve yayınları incelenen Dr. ’ın doçentlik için başvurduğu “Turizm Bilim Alanı” kapsamındaki temel konuları yeterince işlemediği, dar bir kapsamda çalıştığı, yeterli bir araştırmacı profili çizmediği söylenebilir.
Özgeçmişi ve yayınları incelenen Dr. ’ın uluslararası yapmış olduğu çalışmalarının etki değeri yüksek dergilerde olmaması akademik bir personel için eksiklik olarak değerlendirilmektedir. Adayın sonraki çalışmalarında etki değerinin yüksek olduğu dergilerde alan araştırmasına dayalı uluslararası çalışmalara daha fazla yönelmesi önerilmektedir. Hem ulusal hem de uluslararası makalelerinin daha kapsamlı ve derinliği olan bilimsel çalışmalar olması, disiplinler arası çalışmalar dışında salt dayanışma amacıyla ortak çalışmalara rağbet etmemesi önerilir. Ayrıca adayın kendi yapımcılığını ve editörlüğünü yaptığı
Journal of Tourism Intelligence and Smartness (ISSN: 2651-3420) isimli dergide 2018 yılında
3 adet makale yayınlamış olması her ne kadar bilimsel olarak kabul edilse de meslek ahlakı
olarak çok doğru bulmadığımı belirtmek isterim. Aday 18 farklı yazar ile 40 bilimsel çalışma üretmiştir. Ancak bu çalışmaların önemli bir kısmı iki ortak yazar ile yapılmış olup adayın bağımsız araştırma hazırlayıp yürütebilme yeteneğini göstermesi açısından soru işaretleri doğurmaktadır. Adayın daha fazla tek yazarlı eserler vermesinin faydalı olacağı düşünülmektedir.
Diğer taraftan adayın lisansüstü tez yönetmediği bunun da doçent olacak bir aday için önemli bir kriter olduğu kanaatindeyim. Aynı konular ve yerler aday tarafından eserlerinde fazlaca kullanılmıştır. Sonuç olarak, Doçentlik Sınav Yönetmeliğinin ilgili maddeleri göz önüne alındığında eserlerinin; nitelik ve nicelik bakımından istenilen düzeyde olmadığından Dr.
Yunus Topsakal’ın eser incelemesi aşamasında BASARISIZ olduğu kanaatine varılmıştır.”
10.1.2) Başarısız bulan Prof. Dr. nın 12.04.2020 tarihli detaylı raporunun sonuç
kısmında; “Dr. , ÜAK 2019 Ekim Dönemi Doçentlik Başvuru koşullarını sağlamaktadır. Adayın eserleri incelendiğinde; akıllı turizm ve süper akıllı turist, sosyal inovasyon, turist 5.0, engelli dostu mobil hizmetler, turizm 4.0, destinasyon pazarlamasında sosyal medya, örgütsel sağlığın çalışanların is tatmini ve yabancılaşma düzeyine etkisinde örgütsel adaletin aracı rolü, finansal performans ve entelektüel sermaye, otel seçim kriterleri, duygusal emeğin sosyal hizmet ve is özerkliği rollerine aracılık eden ve ortaya çıkan otel çalışanlarının iş tutumlarına etkileri, stratejik yenilik, coğrafi işaretli ürünler, çevrimiçi yorumlar, endüstri 4.0 ve oteller, akıllı çözümler ve turizm işletmelerinde rekabet, endüstri 4.0 ve akıllı turizm, airbnb pazar payının gözden geçirilmesi, tekrar ziyaret niyeti, turizm rekabetçiliği, Türkiye’de kelebek izleme, ulaşım kompleksinin önemi, teknoloji kabulünün etkisi, turizm girişimcileri perspektifiyle sosyal inovasyon ve sosyal değişim, arama motorları, büyük veri ve turizm, çevrimiçi haritalama hizmetleri, insan-bilgisayar etkileşimi ve robotlar, konum tabanlı uygulamalar, turizm arama motorları, turizmde mobil uygulamalar, turizm sektöründe inovasyon, turizm girişimcileri, yeni nesil turist kartları, dark turizm, spa ziyaretçileri, küçük ve orta boy turizm işletmelerinde (KOBTI) inovasyon, sosyal sermaye ve örgütsel performans, sosyal inovasyon, akıllı turizm destinasyonları, duygusal emeğin iş tatmini ve duygusal tükenme ile ilişkisi, operasyonel yaklaşım ile misyon analizi, EFQM mükemmellik modeli liderlik kriterleri, ekoturizm davranışları, tanıtım ve pazarlanmada sosyal medya, terör politik istikrarsızlık ve güvenlik gibi konularda çalışmalar yaptığı tespit edilmiştir. Adayın çoğunluğu turizmde endüstri 4.0, inovasyon, turizm ve örgütsel davranış alanlarında olmak üzere çoğunlukla ortak yazarlı niceliksel ve niteliksel çalışmalara ağırlık verdiği görülmektedir.
Aday çalışmalarının çoğunluğunu; otel çalışanları, turistler, destinasyonlar, web siteleri, öğrenciler, akademisyenler, turizm girişimcileri ve turizm işletmeleri üzerine yapmıştır. Adayın üniversiteler dışındaki kamu kurumlarıyla yapılan başarıyla tamamlanan veya yürütülen bilimsel araştırma projelerinde görev aldığı ancak görevin mahiyetinin ne olduğu açık olarak görülmemektedir. Adayın, SCI, SCI-Expanded, SSCI ve AHCI tarafından taranan dergilerde; tanınmış uluslararası yayınevleri tarafından yayımlanmış kitaplarda yayımlanan ve adayın yazar olarak yer almadığı yayınlardan her birinde 3 atıf puanı, SCI, SCI-Expanded, SSCI ve
AHCI dışındaki endeksler tarafından taranan dergilerde; tanınmış uluslararası yayınevleri tarafından yayımlanmış kitaplarda bölüm yazarı olarak yayımlanan ve adayın yazar olarak yer almadığı yayınlardan 32 atıf puanı ve ulusal hakemli dergilerde; tanınmış ulusal yayınevleri tarafından yayımlanmış kitaplarda yayımlanan ve adayın yazar olarak yer almadığı yayınlardan
20 atıf puanı aldığı görülmektedir. Adayın danışmanlığını yürüttüğü tamamlanan lisansüstü tezi
bulunmamaktadır. Puanlamaya dahil edilmiş az sayıda ulusal kongrelerde sunulan bildirisi bulunmaktadır. Bunun yanında, adayın eserlerinin çoğunluğunun turizm alanında bilimsel kabul görmüş ulusal ve uluslararası dergiler ve uluslararası kongrelerin bildiri kitapları dışında yayımlandığı tespit edilmiştir. Adayın başvuru öncesi ve başvuru sonrası devam eden çalışmaları incelendiğinde, turizm bilim alanında yayınlarının nicelik ve niteliği, bilimsel yayın ve araştırmalarının özgünlüğü, uluslararası turizm literatürüne katkısı, bilime yenilik getirmesi, yeni bir bilimsel yöntem geliştirmesi bakımından turizm bilim alanına yönelik yeterince üretken bir öğretim elemanı olmadığı görülmektedir. Sonuç olarak, Dr. Yunus TOPSAKAL’ın bilimsel çalışmaları her ne kadar ÜAK kriterlerini karşılıyor olsa bile, turizm bilim alanında bilimsel çalışmalarında eksiklikleri göz önüne alındığında doçentlik yayın aşamasında başarısız olduğu kanaatini taşımaktayım.”
10.1.3) Başarısız bulan Prof. Dr. nın 17.04.2020 tarihli detaylı raporunun sonuç
kısmında; “Aday, ürettiği çalışmalar ve diğer kriterler açısından incelendiğinde şu sonuçlar ortaya çıkmıştır: Adayın tek yazarlı çalışmalarının sınırlı, çalışmaların çoğunluğunun çok yazarlı ve benzer yazarlarla kaleme alındığı görülmektedir. Adayın yayınlarının büyük bir kısmının iki yıl gibi kısa bir süreye sıkıştığı görülmektedir.
Yapılan incelemede adayın yayınlamış olduğu akademik çalışmalarında kullanmış olduğu yöntemlere vakıf olma konusunda yeterli bilgiye sahip olmadığı kanısı oluşmuştur. Adayın yayın hayatına yeni başlamış ve yayıncılığını ve editörlüğünü kendisinin yaptığı bir dergide birden fazla yayınının olması bir sorun olarak görülebilir. Özellikle yayın kabul sürelerinin oldukça kısa süreli olması değerlendirildiğinde şüphe oluşturucu bir durumdur. Adayın SSCI, ESCI ve Scopus indeksleri tarafından taranan dergilerde yayının olmaması önemli bir eksikliktir. Adayın, ders verme deneyimi eksiklik olarak göze çarpmaktadır. Bununla birlikte adayın lisansüstü tez danışmanlığının olmaması da önemli bir eksikliktir.
Yapılan bu değerlendirmeler bir bütün olarak ele alındığında adayın doçent unvanı almak için yeterince akademik olgunluğa erişmediği söylenebilir. Tüm bu bilgilerden hareketle; Dr.
’ın doçentlik yayın aşamasında BASARISIZ olduğu kanısındayım.”;
10.1.4) Başarılı bulan Prof. Dr. nin 01.05.2020 tarihli detaylı raporunun sonuç
kısmında; “Temel Alanı Sosyal, Beşeri ve İdari Bilimler, Doçentlik Bilim Alanı Turizm üzere başvuruda bulunan Dr. ’ın 11 adet Uluslararası hakemli dergilerde yayımlanan makaleleri, 11 adet Uluslararası bilimsel toplantılarda sunulan ve bildiri kitaplarında (proceedings) basılan bildirileri, 2 adet Yazılan ulusal/uluslararası kitapları, 5 adet yazılan ulusal/uluslararası kitaplardaki bölümleri, 8 adet Ulusal hakemli dergilerde yayımlanan makaleleri, 3 adet Ulusal bilimsel toplantılarda sunulan ve bildiri kitaplarında basılan bildirileri seklinde yayınları mevcuttur. Doçentlik puanı, genel toplam 171.45, genel toplam (Net): 130.28 olup kriteri de sağlamaktadır.
Dr. ’ın çalışmalarında kullandığı dil “Bilim Dili” olup, sade ve akıcıdır.
Kavramlar yerleşmiş ve genellikle kullanılan ifadelerden seçilmiştir. Çalışmaların içerikleri ilmi bir yaklaşımla ele alınmış ve aday ilmi tahlil, terkip ve sentez yapma yeteneği ve ehliyetini çalışmalarında ortaya koymuştur. Ayrıca, adayın çalışmaları yeterli sayıda yerli ve yabancı kitap ve makaleye dayandırılmıştır. Aday 2013’de doktorasını tamamlamış, 2013’den beri akademisyen olarak çalışmıştır.
Bütün bu çalışmaların değerlendirilmesi sonucunda, adayın BAŞARILI olduğu, görüşümün
OLUMLU olduğu kanaatine vardığımı saygılarımla arz ederim.”
10.1.5) Başarılı bulan Prof. Dr. nun 23.03.2020 tarihli kısa raporunun son kısmında;
“Dr. Yunus Topsakal’ın çalışmaları ve yayınları bir bütün olarak değerlendirildiğinde; Lisans eğitiminden itibaren akademik kariyer gelişiminin turizm bilim alanı ile uyumlu olduğu, bilimsel çalışmalarının ve yayınlarının turizm konularında yoğunlaştığı, bu nedenle Doçentlik başvurusunun doğru ve uygun bulunduğu, akademik düzeydeki çalışmalarının nitelik bakımından tatminkâr olduğu, tek yazarlı çalışmalarının yeterli olmamasına rağmen, takım çalışmasında ve işbirliği yapmakta performansının yüksek olduğu kanısı oluştuğundan Doçent unvan almasının uygun ve yararlı olacağı sonuç ve kanısına varılmıştır.”
Şeklinde raporlar düzenlendiği görülmüştür.
11) Kurumumuzca yapılan inceleme neticesinde;
11.1) Başvuranın 26.07.2017 tarihinde Doktora unvanını aldığı ve doçentlik başvuru yaptığı
tarihte araştırma görevlisi olduğu anlaşılmış olup başvuranın, jüri üyeleri tarafından yayınlarının son iki yıla sıkıştırılmış bulunmasına itiraz ettiği, her ne kadar doçentlik başvuru kriterlerinde böyle bir süre şartı olmasa da bu değerlendirmenin yapılmasının sübjektif bir değerlendirme olduğunun söylenemeyeceği, zira jüri üyelerinin adayın özgeçmişine bakarak akademik kariyerinin nasıl ilerlediğini dikkate aldıkları, mesela başarılı bulan jüri üyelerinden birinin de başvuranın akademik kariyer sürecini ortaya koyduğu, hatta hatalı olarak doktora unvanını 2013 yılında aldığı şeklinde tespitte bulunduğu, sonuç olarak bu hususun dikkate alınmasına yapılan itirazın yerinde olmadığı değerlendirilmiştir.
11.2) Başvuranın itiraz ettiği konular arasında yer alan “ESCI, SSCI veya Scopus makale”,
“Lisansüstü tez danışmanlığı”, “Daha fazla ulusal bildiri”, “Tek isimli yayın”, “Daha fazla ders vermek” gibi unsurların her birinin doçentlik başvuru kriterleri arasında yer aldığı, başvuranın bu kriterleri asgari düzeyde karşıladığının jüri üyelerince zaten ifade edildiği, ancak henüz doçentlik unvanı almak için yeterli düzeyde olmadığının değerlendirildiği, bu değerlendirmenin jüri üyelerinden beklenen nicelik ve nitelik değerlendirmesi marjı içinde yer aldığı, hatta başarılı bulan bir jüri üyesinin bile 10.1.5 nolu paragrafta yer verildiği üzere “tek yazarlı çalışmalarının yeterli olmamasına rağmen” şerhiyle başvuranı başarılı bulduğu anlaşılmış olup bu değerlendirmelerin sübjektif, kanaate dayalı ve objektiflikten uzak olduğunun ve bilimsel olmadığının söylenemeyeceği değerlendirilmiştir.
12) İlgili mevzuat ve somut olay çerçevesinde Kurumumuzca yapılan değerlendirmeler
neticesinde; doçentlik sınav başvurusu için doktora derecesi iktisap edildikten sonra, doçentlik başvurusunda bulunulacak bilim alanında öngörülen asgari kriterlere uygun özgün bilimsel yayın ve diğer çalışmaların yapılmış olması şartı olduğu, doçentlik sınavı için Üniversitelerarası
Kurul tarafından adayın başvurduğu bilim dalından beş kişilik bir jürinin tespit edileceği ve bu jüri üyelerince adayın akademik çalışmalarının her birinin değerlendirilerek, Üniversitelerarası
Kurul tarafından belirlenen formata uygun olarak ayrıntılı ve gerekçeli kişisel raporlarını hazırlayıp sunacakları ve söz konusu formata göre öncelikle adayın beyannamede belirttiği eserlerinin doktora unvanı alındıktan sonra yapılan çalışmalardan kaynaklanıp kaynaklanmadığının ve adayın beyannamede belirttiği eserlerle asgari başvuru koşullarını sağlayıp sağlamadığının incelenmesinin beklendiği, bu aşama sonrasındaki bilimsel incelemede ise adayın eserlerinin etik, nicelik, nitelik ve başvurulan doçentlik alanına uygunluğu açısından incelenmesinin beklendiği, başvuranın itiraz ettiği jüri raporlarının öncelikle jüri üyelerinin kişisel raporları olduğu ve beklendiği üzere raporların ayrıntılı ve gerekçeli olmasına aykırı bir durumun tespit edilemediği, ayrıca jüri raporlarının objektif ve bilimsel olmadığının söylenemeyeceği, diğer yandan başvuranın itirazlarının mevzuatta öngörüldüğü üzere Doçentlik Komisyonunca da değerlendirildiği anlaşılmış olup başvuranın eserlerinin başka bir üç kişilik jüri tarafından objektif ve bilimsel olarak tekrar incelenmesi talebinin reddedilmesi işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık tespit edilememiştir.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
13) 28.03.2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında
Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilen iyi yönetim ilkeleri açısından bir değerlendirme yapıldığında; başvuranın itirazlarına süresinde cevap vermekle birlikte başvuranın itirazını reddederken karara karşı hangi sürede hangi mercilere başvurulabileceğinin gösterilmemiş olması sebebiyle idarenin “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı tespit edilmiş olup idareden bundan böyle bu ilkelere de uyması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
14) 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının
başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre, kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle; Başvurunun REDDİNE;
Kararın Başvurana ve ÜNİVERSİTELERARASI KURUL BAŞKANLIĞINA tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisi’nce karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi